Luận án: Năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp may vùng Đồng bằng sông Hồng - Lý Thu Cúc

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI ---------------------------- LÝ THU CÚC NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP MAY VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH Hà Nội - 2023 VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI ---------------------------- LÝ THU CÚC NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP MAY VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG Ngành: Quản trị kinh doanh Mã số: 9.01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: 1. Trần Hữu Cường 2. Vũ Tuấn Hưng Hà Nội - 2023 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận án là trung thực, khách quan và chưa từng bảo vệ ở bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận án đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận án này đều được chỉ rõ nguồn gốc.

Tác giả luận án Lý Thu Cúc MỤC LỤC MỞ ĐẦU. 1 Chương 1: TỔNG QUAN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA DOANH NGHIỆP VÀ DOANH NGHIỆP MAY. Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp may.

Các yếu tố ảnh hưởng tới năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Đánh giá chung các tài liệu và khoảng trống cần tiếp tục nghiên cứu. Đánh giá chung. Khoảng trống cần tiếp tục nghiên cứu trong luận án.

15 Chương 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA DOANH NGHIỆP MAY. Khái niệm, vai trò, ý nghĩa của năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Các khái niệm cơ bản. Vai trò và ý nghĩa của năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.

Nội hàm năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp may. Các tài sản cạnh tranh của doanh nghiệp may. Tiến trình cạnh tranh của DN may. Các kết quả cạnh tranh của DN may.

Các yếu tố ảnh hưởng tới năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp may. Các yếu tố thuộc môi trường vi mô. Các yếu tố thuộc môi trường vĩ mô. Cơ sở thực tiễn.

Khái quát về ngành dệt may trong nền kinh tế Việt Nam. Giá trị và tăng trưởng xuất khẩu dệt may Việt Nam. Những điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của doanh nghiệp may Việt Nam. Kinh nghiệm nâng cao năng lực cạnh tranh doanh nghiệp may của một số vùng kinh tế tại Việt Nam.

43 TIỂU KẾT CHƯƠNG 2. 44 Chương 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Phương pháp tiếp cận và khung phân tích .Phương pháp tiếp cận. Khung phân tích.

Phương pháp thu thập số liệu. Thu thập số liệu thứ cấp. Thu thập số liệu sơ cấp. Phương pháp xử lý số liệu.

Phương pháp phân tích số liệu. 56 TIỂU KẾT CHƯƠNG 3. 59 Chương 4: THỰC TRẠNG NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP MAY VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG. Tổng quan về DN may vùng Đồng bằng sông Hồng.

Bối cảnh cạnh tranh của các DN may vùng ĐBSH. Số lượng doanh nghiệp may vùng ĐBSH. Tổng quan về thị trường của các DN may ĐBSH. Thực trạng NLCT của các DN may vùng ĐBSH.

Tài sản cạnh tranh của các DN may vùng ĐBSH. Tiến trình cạnh tranh của các DN may vùng ĐBSH. Kết quả cạnh tranh của các DN may vùng ĐBSH. Kết quả phân tích tiêu chí đánh giá NLCT của DN may vùng ĐBSH.

Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến NLCT của các DN may vùng ĐBSH. Phân tích định tính các yếu tố ảnh hưởng đến NLCT của các DN may vùng ĐBSH. Phân tích định lượng các yếu tố ảnh hưởng đến NLCT của DN may vùng ĐBSH. Đánh giá chung về NLCT DN may vùng ĐBSH.

119 TIỂU KẾT CHƯƠNG 4. 124 Chương 5: ĐỊNH HƯỚNG, GIẢI PHÁP VÀ KIẾN NGHỊ NHẰM NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA DOANH NGHIỆP MAY VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG. Chiến lược phát triển của DN may vùng ĐBSH. Quan điểm, định hướng và mục tiêu phát triển của ngành dệt may Việt Nam.

Đặc điểm của cạnh tranh và thị trường giai đoạn hậu Covid-19. Một số giải pháp nâng cao NLCT của các DN may vùng ĐBSH. Nâng cao năng lực tài chính. Nâng cao chất lượng nhân lực và năng lực điều hành.

Nâng cao năng lực công nghệ. Nâng cao năng lực marketing của DN. Phát triển các nguồn nguyên liệu và CNHT. Một số kiến nghị nhằm nâng cao NLCT của DN may vùng ĐBSH.

Kinh nghiệm hỗ trợ DN dệt may trong việc nâng cao NLCT của một số quốc gia. Kiến nghị với Chính phủ và các bộ ngành, địa phương. Kiến nghị với Hiệp hội dệt may Việt Nam và Tập đoàn dệt may Việt Nam. 145 TIỂU KẾT CHƯƠNG 5.

147 NHỮNG HẠN CHẾ CỦA LUẬN ÁN. 149 DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ. 151 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 160 DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT TIẾNG VIỆT Chữ cái viết tắt/ Cụm từ đầy đủ ký hiệu BHXH Bảo hiểm xã hội BHYT Bảo hiểm y tế CĐS Chuyển đổi số CNHT Công nghiệp hỗ trợ CNTT Công nghệ thông tin CMCN Cách mạng công nghiệp CP Cổ phần DN DN DNSX DN sản xuất DT Doanh thu ĐBSH ĐBSH GTGT Giá trị gia tăng KCS Kiểm tra chất lượng sản phẩm KCN Khu công nghiệp KHCN Khoa học công nghệ KNXK Kim ngạch xuất khẩu NLCT NLCT NTD Người tiêu dùng MMTB Máy móc thiết bị LN Lợi nhuận PTN Phòng thử nghiệm và hiệu chuẩn SHTT Sở hữu trí tuệ TMĐT Thương mại điện tử TNDN Thu nhập DN TNHH Trách nhiệm hữu hạn VN Việt Nam DANH MỤC VIẾT TẮT TIẾNG ANH Chữ cái viết tắt/ Cụm từ đầy đủ Nghĩa tiếng Việt ký hiệu ASEAN – Australia – New Khu vực thương mại tự do AANZFTA Zealand Free Trade giữa các nước ASEAN, Agreement Australia và New Zealand ASEAN - China Free Trade Hiệp định Thương mại Tự do ACFTA Agreement ASEAN - Trung Quốc Khu vực Mậu dịch Tự do AFTA ASEAN Free Trade Area ASEAN AIA ASEAN Investment Area Khu vực đầu tư ASEAN ASEAN - India Free Trade Khu vực Mậu dịch Tự do AIFTA Agreement ASEAN-Ấn Độ ASEAN - Japan Free Trade Hiệp định đối tác kinh tế toàn AJFTA Agreement diện ASEAN- Nhật Bản Asia-Pacific Economic Diễn đàn Hợp tác Kinh tế APEC Cooperation châu Á – Thái Bình Dương Asia Europe Summit ASEM Hội nghị Á – Âu Meeting Hình thức buôn bán, kinh B2B Business to Business doanh, giao dịch trực tiếp giữa DN và DN Hình thức buôn bán, kinh doanh, giao dịch trực tiếp giữa B2C Business to Consumer DN và người tiêu dùng cuối cùng Compounded Annual Tốc độ tăng trưởng bình quân CAGR Growth Rate kép Central Institute for Viện Nghiên cứu quản lý kinh CIEM Economic Management tế Trung ương Phương thức sản xuất gia CMT Cut-Make-Trim công theo mẫu Chữ cái viết tắt/ Cụm từ đầy đủ Nghĩa tiếng Việt ký hiệu Comprehensive and Hiệp định đối tác toàn diện và CPTPP Progressive Agreement for tiến bộ xuyên Thái Bình Trans-Pacific Partnership Dương EEU Eurasian Economic Union Liên minh Kinh tế Á Âu EU European Union Liên minh châu Âu EU – Vietnam Free Trade Hiệp định thương mại tự do EVFTA Agreement Việt Nam – EU FDI Foreign Direct Investment Đầu tư trực tiếp nước ngoài Phương thức sản xuất theo FOB Free On Board kiểu “mua nguyên liệu, bán thành phẩm” Công ty cổ phần chứng khoán FPTS FPT Securities FPT FTA Free Trade Agreement Hiệp định thương mại tự do GDP Gross Domestic Product Tổng sản phẩm quốc nội International Organization ISO Tiêu chuẩn hoá Quốc tế for Standardization Original Brand OBM Sản xuất thương hiệu gốc Manufacturer Original Design ODM Sản xuất thiết kế gốc Manufacturer Organization for Economic Tổ chức Hợp tác và Phát triển OECD Cooperation and Kinh tế Development Original Equiment OEM Sản xuất thiết bị gốc Manufacturer Tên gọi của 1 mô hình kinh doanh trong đó DN sẽ thu hút O2O Online to Offline khách hàng từ các kênh trực tuyến (Online) đến cửa hàng vật lý (Offline) Chữ cái viết tắt/ Cụm từ đầy đủ Nghĩa tiếng Việt ký hiệu Product Lifecycle PLM Quản lý vòng đời sản phẩm Management PR Public Relations Quan hệ công chúng QC Quanlity Control Kiểm soát chất lượng Regional Comprehensive Hiệp định đối tác toàn diện RCEP Economic Partnership khu vực R&D Research and Development Nghiên cứu và phát triển SCM Supply Chain Management Quản lý chuỗi cung ứng Small and Medium SME DN nhỏ và vừa Enterprise Strengths - Weaknesses - Điểm mạnh - Điểm yếu - Cơ SWOT Opportunities - Threats hội - Thách thức.

United Kingdom – Vietnam Hiệp định thương mại tự do UKVFTA Free Trade Agreement Việt Nam – Vương quốc Anh Chile -Vietnam Free Trade Hiệp định thương mại tự do VCFTA Agreement Việt Nam – Chile Vietnam Chamber of Phòng Thương mại và Công VCCI Commerce and Industry nghiệp Việt Nam. Hiệp định Thương mại tự do Vietnam and Eurasian VEAEU Việt Nam – Liên minh kinh tế Economic Union Á Âu Vietnam Nation Textile and VINATEX Tập đoàn dệt may Việt Nam Garment Group Vietnam - Japan Economic Hiệp định đối tác kinh tế toàn VJEPA Partnership Agreement diện Việt Nam - Nhật Bản Vietnam - Korea Free Trade Hiệp định thương mại tự do VKFTA Agreement Việt Nam – Hàn Quốc Product, Place, Price, Sản phẩm, giá, phân phối, xúc 4P Promotion tiến hỗn hợp DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 1. Hệ thống tiêu chí và hệ số quan trọng đánh giá NLCT xuất khẩu của DN dệt may. Ma trận SWOT DN may Việt Nam.

Thang đo các chỉ tiêu đánh giá NLCT. Thang đo các yếu tố ảnh hưởng đến NLCT DN may. Số lượng DN may vùng ĐBSH năm 2017. Số lượng DN may vùng ĐBSH năm 2018.

Số lượng DN may vùng ĐBSH năm 2018. Tổng hợp số phiếu điều tra phát ra. Tổng hợp số phiếu điều tra thu về. Tổng số DN may vùng ĐBSH phân bố.

66 theo tỉnh/thành phố. Phân tích số lượng lao động tối thiểu trên chuyền may công nghiệp. Tổng số DN may vùng ĐBSH có trên 10 lao động phân bố theo tỉnh/thành phố. Mật độ DN đang hoạt động BQ trên 1000 dân.

Đánh giá NLCT về tài chính của các DN. NLCT về nhân lực tại các DN. Mức độ tự động hóa giữa các công đoạn. NLCT về công nghệ của các DN.

Đánh giá khả năng hội nhập, hợp tác của DN. Tình hình tài sản trí tuệ của các DN điều tra. NLCT về sản phẩm của các DN. NLCT về giá của các DN.

Thực trạng phân phối của các DN điều tra. Thực trạng hoạt động trong chiến lược xúc tiến hỗn hợp của DN. Thực trạng năng lực sản xuất tại các DN .