Luận văn phát triển bền vững ngành thủy sản đồng bằng sông cửu long đến năm 2015
Luận văn nghiên cứu phát triển bền vững ngành thủy sản Đồng bằng sông Cửu Long, đề xuất giải pháp nâng cao năng suất, bảo vệ môi trường.
Năm xuất bản
Số trang
239
Thời gian đọc
36 phút
Lượt xem
0
Lượt tải
0
Phí lưu trữ
50 Point
Tổng quan nhanh
- Chủ đề:
- 1. Lý luận phát triển bền vững ngành thủy sản ĐBSCL
- Số trang:
- 239 trang
- Trường:
- Trường Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh
- Chuyên ngành:
- Kinh tế, Quản lý và Kế hoạch hóa KTQD
- Tác giả:
- Lâm Văn Mẫn
- Năm:
- 2006
Tóm tắt nội dung luận án
I. Lý luận phát triển bền vững ngành thủy sản ĐBSCL
Phát triển bền vững là yêu cầu sống còn đối với khu vực kinh tế nông nghiệp. Ngành thủy sản giữ vai trò trụ cột trong cơ cấu kinh tế địa phương. Mục tiêu trọng tâm là tạo sự cân bằng giữa tăng trưởng và bảo vệ thiên nhiên. Quá trình này đòi hỏi sự kết hợp chặt chẽ giữa ba trụ cột chính. Đó là hiệu quả kinh tế, công bằng xã hội và bảo vệ môi trường sinh thái. Nguồn tài nguyên thủy sản có giới hạn tự nhiên. Việc khai thác quá mức sẽ dẫn đến cạn kiệt nguồn lợi. Do đó, các chính sách phát triển phải dựa trên cơ sở khoa học vững chắc. Quy hoạch sản xuất cần tôn trọng quy luật tự nhiên. Hoạt động quản lý phải giảm thiểu rủi ro môi trường. Tăng trưởng kinh tế không được đánh đổi bằng sự suy thoái tài nguyên. Hiệu quả kinh tế - xã hội - môi trường ngành thủy sản phải được lượng hóa rõ ràng. Đây là nền tảng cốt lõi cho mọi chiến lược dài hạn.
1.1. Khái niệm và nguyên tắc phát triển thủy sản
Phát triển thủy sản bền vững đòi hỏi việc duy trì năng lực tái tạo của các hệ sinh thái nước. Hoạt động sản xuất phải đáp ứng nhu cầu hiện tại nhưng không làm tổn hại tương lai. Nguyên tắc cốt lõi là bảo toàn đa dạng sinh học và nguồn gen bản địa. Các cơ sở nuôi trồng và tàu thuyền khai thác phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định pháp luật. Việc ứng dụng khoa học kỹ thuật đóng vai trò then chốt. Công nghệ mới giúp tiết kiệm tài nguyên và kiểm soát dịch bệnh. Quản lý bền vững yêu cầu sự tham gia tích cực từ cộng đồng địa phương. Người dân cần có ý thức bảo vệ ngư trường chung. Doanh nghiệp cần cam kết trách nhiệm xã hội. Cơ quan quản lý phải kiểm tra và giám sát thường xuyên.
1.2. Tiêu chí đánh giá tính bền vững nghề cá hiện đại
Đánh giá tính bền vững cần hệ thống chỉ tiêu toàn diện và định lượng. Về kinh tế, chỉ tiêu phản ánh qua tốc độ tăng trưởng giá trị gia tăng và năng suất lao động. Về xã hội, tiêu chí chú trọng đến tạo việc làm, thu nhập ổn định và an sinh xã hội. Về môi trường, các thông số về chất lượng nước, độ che phủ rừng ngập mặn và trữ lượng cá tự nhiên là thước đo quan trọng. Hệ thống tiêu chuẩn chứng nhận VietGAP ASC GlobalGAP thủy sản là công cụ đo lường thực tế. Các chứng nhận này bảo đảm quy trình sản xuất an toàn và thân thiện môi trường. Việc áp dụng đồng bộ các chỉ tiêu giúp phát hiện sớm nguy cơ suy thoái. Từ đó, các cơ quan ban ngành có thể đưa ra điều chỉnh kịp thời.
1.3. Bài học quốc tế về quản lý và bảo vệ ngư trường
Nhiều quốc gia phát triển đã xây dựng khung pháp lý nghiêm ngặt để kiểm soát hoạt động khai thác thủy sản bền vững. Họ áp dụng hạn ngạch đánh bắt theo từng loài cá. Họ nghiêm cấm các loại ngư cụ có tính hủy diệt. Việc ứng dụng công nghệ giám sát tàu cá qua vệ tinh giúp phát hiện vi phạm nhanh chóng. Các nước có nền thủy sản tiên tiến cũng chú trọng phục hồi các bãi sinh sản ven bờ. Họ thành lập các khu bảo tồn biển nghiêm ngặt. Kinh nghiệm quốc tế chỉ ra rằng phát triển bền vững phải đi đôi với phân bổ quyền sở hữu vùng nước rõ ràng cho cộng đồng. Bài học này rất giá trị cho vùng hạ lưu sông Mê Kông.
II. Thực trạng khai thác nuôi trồng thủy sản vùng ĐBSCL
Khu vực sở hữu mạng lưới sông ngòi chằng chịt và bờ biển dài. Đây là lợi thế tự nhiên đặc biệt lớn. Nuôi trồng thủy sản Đồng bằng sông Cửu Long đã phát triển mạnh mẽ trong nhiều thập kỷ. Sản lượng và giá trị sản xuất liên tục tăng trưởng cao. Vùng đóng góp phần lớn kim ngạch xuất khẩu thủy sản của cả nước. Mặt hàng chủ lực gồm có xuất khẩu tôm nước lợ và cá tra sang hàng trăm quốc gia. Tuy nhiên, phương thức sản xuất truyền thống đang bộc lộ nhiều điểm nghẽn. Hạ tầng thủy lợi phục vụ nuôi trồng còn thiếu đồng bộ. Tình trạng khai thác tự nhiên ven bờ diễn ra quá mức. Môi trường nước tại một số vùng nuôi có dấu hiệu ô nhiễm cục bộ. Ngành cần chuyển dịch mạnh mẽ sang chiều sâu để duy trì đà phát triển.
2.1. Đánh giá hoạt động khai thác thủy sản tự nhiên
Hoạt động khai thác thủy sản tự nhiên giữ vị trí lâu đời tại các tỉnh ven biển. Đội tàu cá có số lượng tăng nhanh qua các năm. Tuy nhiên, phần lớn là tàu có công suất nhỏ hoạt động ven bờ. Mật độ khai thác dày đặc khiến trữ lượng cá giảm sút nghiêm trọng. Tình trạng dùng xung điện và lưới mắt nhỏ vẫn còn xảy ra. Công tác bảo vệ nguồn lợi thủy sản ven biển gặp nhiều khó khăn do thiếu lực lượng thanh tra chuyên trách. Khai thác xa bờ chưa đạt hiệu quả cao do chi phí nhiên liệu tăng và công nghệ bảo quản sau thu hoạch còn lạc hậu. Năng suất lao động trên mỗi chuyến biển có xu hướng giảm sút. Nghề cá ven bờ cần được tổ chức lại để giảm bớt áp lực khai thác.
2.2. Quy mô và năng lực nuôi trồng thủy hải sản
Diện tích nuôi trồng không ngừng mở rộng với nhiều loại hình đa dạng. Cá tra tập trung ở vùng nước ngọt dọc sông Tiền và sông Hậu. Tôm sú và tôm thẻ chân trắng chiếm ưu thế ở các tỉnh ven biển. Năng suất nuôi tôm và cá tăng cao nhờ áp dụng kỹ thuật thâm canh. Tuy vậy, việc cung cấp con giống sạch bệnh còn phụ thuộc vào nhập khẩu từ bên ngoài. Chất lượng thức ăn và thuốc thú y thủy sản chưa được kiểm soát chặt chẽ. Rủi ro dịch bệnh luôn tiềm ẩn đe dọa sinh kế của nông dân. Chi phí đầu vào tăng cao làm giảm biên lợi nhuận của hộ nuôi. Việc liên kết sản xuất giữa người nuôi và đơn vị chế biến vẫn còn lỏng lẻo.
2.3. Chế biến và tiêu thụ tại thị trường quốc tế
Hệ thống nhà máy chế biến thủy sản hiện đại đã hình thành tại các khu công nghiệp. Sản phẩm chế biến đáp ứng tốt các yêu cầu an toàn vệ sinh thực phẩm quốc tế. Thị trường xuất khẩu mở rộng sang Mỹ, Châu Âu, Nhật Bản và Trung Quốc. Dù vậy, phần lớn sản phẩm vẫn ở dạng sơ chế đông lạnh. Tỷ trọng hàng giá trị gia tăng cao chế biến sâu còn khiêm tốn. Chuỗi giá trị thủy sản ĐBSCL còn bị phân mảnh ở khâu trung gian thu gom nguyên liệu. Rào cản kỹ thuật và các vụ kiện chống bán phá giá gây khó khăn lớn cho doanh nghiệp xuất khẩu. Việc phụ thuộc vào một số thị trường truyền thống làm tăng tính dễ bị tổn thương.
III. Tác động biến đổi khí hậu đến thủy sản vùng ĐBSCL
Đồng bằng sông Cửu Long là một trong những khu vực dễ bị tổn thương nhất trước biến đổi khí hậu. Biến đổi khí hậu và xâm nhập mặn ĐBSCL đang làm thay đổi căn bản điều kiện tự nhiên của vùng nuôi. Nhiệt độ nước tăng cao làm biến đổi môi trường sống của các loài thủy sản. Hiện tượng thời tiết cực đoan như bão, áp thấp nhiệt đới và hạn hán xuất hiện thường xuyên hơn. Mực nước biển dâng đe dọa làm ngập nhiều diện tích ao nuôi ven biển. Nguồn nước ngọt từ thượng nguồn suy giảm vào mùa khô. Những tác động này đe dọa trực tiếp đến tính bền vững của toàn ngành. Doanh nghiệp và người dân cần các biện pháp thích ứng linh hoạt và kịp thời.
3.1. Thách thức từ suy thoái nguồn lợi và ô nhiễm
Chất lượng nguồn nước mặt tại các kênh rạch đang đối mặt áp lực lớn từ nước thải sinh hoạt và công nghiệp. Nước thải từ các vùng nuôi thâm canh chưa qua xử lý triệt để cũng gây ô nhiễm môi trường tiếp nhận. Hiện tượng bồi lắng lòng sông làm thu hẹp không gian sinh sống của các loài thủy sản bản địa. Rừng ngập mặn bị suy giảm diện tích do quá trình mở rộng ao nuôi tự phát trong quá khứ. Điều này làm mất đi bãi đẻ và nơi trú ngụ tự nhiên của tôm cá non. Dịch bệnh bùng phát trên diện rộng khiến chi phí xử lý môi trường tăng cao. Nguy cơ mất cân bằng sinh thái thủy vực ngày càng hiện hữu rõ rệt.
3.2. Nguy cơ xâm nhập mặn và biến đổi dòng chảy
Hiện tượng mặn xâm nhập sâu vào nội đồng diễn ra khốc liệt trong mùa khô hạn. Ranh mặn 4 phần nghìn lấn sâu hàng chục cây số dọc theo các nhánh sông chính. Sự thay đổi độ mặn đột ngột ảnh hưởng tiêu cực đến sinh trưởng của cá tra và các loài nước ngọt. Ngược lại, một số vùng ven biển thiếu nước ngọt để điều hòa độ mặn cho ao nuôi tôm. Dòng chảy sông Mê Kông bị điều tiết bởi các đập thủy điện thượng nguồn làm giảm lượng phù sa và nguồn lợi thủy sản tự nhiên. Tình trạng sạt lở bờ sông và bờ biển phá hủy cơ sở hạ tầng vùng nuôi. Quy hoạch nuôi trồng vì thế phải liên tục cập nhật theo diễn biến xâm nhập mặn.
IV. Giải pháp phát triển thủy sản bền vững vùng ĐBSCL
Để đạt mục tiêu phát triển bền vững, ngành cần chuyển đổi căn bản mô hình tăng trưởng. Cần ưu tiên nâng cao chất lượng thay vì mở rộng diện tích một cách cơ học. Các giải pháp phải đảm bảo hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo tồn sinh thái. Ứng dụng tiến bộ khoa học công nghệ cao vào quy trình nuôi trồng là hướng đi bắt buộc. Cần đẩy mạnh áp dụng kinh tế tuần hoàn trong thủy sản để tận dụng triệt để phụ phẩm. Công tác quy hoạch ngành phải gắn với chiến lược thích ứng biến đổi khí hậu cấp vùng. Việc củng cố hợp tác xã và chuỗi liên kết là giải pháp nền tảng. Toàn bộ giải pháp hướng tới tối ưu hóa hiệu quả kinh tế - xã hội - môi trường ngành thủy sản.
4.1. Ứng dụng mô hình tôm lúa và kinh tế tuần hoàn
Mô hình tôm - lúa sinh thái là giải pháp thích ứng biến đổi khí hậu rất hiệu quả. Vào mùa mưa, nông dân trồng lúa nước ngọt. Vào mùa khô, nước mặn xâm nhập được tận dụng để nuôi tôm tự nhiên. Cây lúa hấp thụ chất hữu cơ tồn đọng sau vụ tôm giúp làm sạch đáy ao. Ngược lại, tôm ăn sinh vật phù du và gốc rạ sau thu hoạch lúa. Mô hình này hầu như không sử dụng hóa chất độc hại, tạo ra sản phẩm hữu cơ có giá trị cao. Bên cạnh đó, việc áp dụng kinh tế tuần hoàn trong thủy sản giúp tái chế phụ phẩm tôm cá thành bột đạm, dầu cá và phân bón hữu cơ. Giải pháp này giúp giảm phát thải khí nhà kính và tăng thêm nguồn thu cho doanh nghiệp.
4.2. Áp dụng các tiêu chuẩn chứng nhận quốc tế
Để thâm nhập sâu vào các thị trường cao cấp, việc chuẩn hóa quy trình nuôi là bắt buộc. Doanh nghiệp và người dân cần mở rộng diện tích đạt tiêu chuẩn chứng nhận VietGAP ASC GlobalGAP thủy sản. Các tiêu chuẩn này kiểm soát chặt chẽ từ chất lượng con giống, thức ăn đến xử lý nước thải ao nuôi. Việc tuân thủ tiêu chuẩn giúp bảo đảm an toàn sinh học và truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Sản phẩm có chứng nhận quốc tế có giá bán cao hơn và đầu ra ổn định. Chính quyền các tỉnh cần có chính sách hỗ trợ chi phí đánh giá chứng nhận cho các tổ hợp tác. Đây là chìa khóa vàng nâng cao uy tín thương hiệu thủy sản Việt Nam.
4.3. Quản lý tàu cá và bảo vệ hệ sinh thái ven biển
Bảo vệ nguồn lợi thủy sản ven biển đòi hỏi phải cơ cấu lại đội tàu khai thác. Cần cắt giảm số lượng tàu đánh bắt ven bờ và chuyển đổi nghề cho ngư dân. Đẩy mạnh khai thác xa bờ có trách nhiệm gắn với bảo vệ chủ quyền biển đảo. Lắp đặt thiết bị giám sát hành trình trên toàn bộ tàu cá để chấm dứt vi phạm vùng biển nước ngoài. Tăng cường tuần tra xử lý nghiêm các hành vi đánh bắt bằng chất nổ, xung điện và hóa chất. Phục hồi diện tích rừng ngập mặn phòng hộ ven biển nhằm tái tạo bãi đẻ cho tôm cá. Thiết lập các mùa cấm đánh bắt tại các bãi sinh sản tự nhiên để nguồn lợi hồi sinh.
V. Nâng cao chuỗi giá trị xuất khẩu thủy sản vùng ĐBSCL
Ngành thủy sản cần nâng cấp toàn diện các khâu từ sản xuất nguyên liệu đến chế biến và tiêu thụ. Phát triển chuỗi giá trị thủy sản ĐBSCL theo hướng bền vững giúp phân chia lợi ích công bằng. Việc kết nối chặt chẽ giữa nông dân, nhà khoa học và doanh nghiệp là then chốt. Đẩy mạnh chế biến sâu các sản phẩm ăn liền và giá trị gia tăng cao. Cần giảm tỷ trọng xuất khẩu thô để tránh rủi ro biến động giá trên thị trường quốc tế. Hoạt động xúc tiến thương mại cần được đổi mới toàn diện và thực chất. Việc xây dựng thương hiệu quốc gia cho xuất khẩu tôm nước lợ và cá tra là nhiệm vụ cấp bách. Ngành thủy sản sẽ nâng cao vị thế cạnh tranh trên trường quốc tế.
5.1. Tăng cường liên kết dọc giữa nông dân và doanh nghiệp
Tổ chức lại sản xuất theo mô hình kinh tế tập thể và hợp tác xã kiểu mới. Doanh nghiệp bao tiêu ký hợp đồng liên kết trực tiếp với các hợp tác xã nuôi trồng. Doanh nghiệp cung ứng con giống, thức ăn đạt chuẩn và chuyển giao kỹ thuật nuôi tiên tiến. Hộ nuôi cam kết tuân thủ quy trình an toàn vệ sinh và cung cấp nguyên liệu theo đúng tiêu chuẩn. Hợp đồng liên kết cần minh bạch và có cơ chế chia sẻ rủi ro khi thị trường biến động. Mô hình này giúp loại bỏ các khâu trung gian không cần thiết, giảm chi phí sản xuất. Người nông dân yên tâm đầu tư sản xuất lâu dài, còn doanh nghiệp chủ động được nguồn nguyên liệu sạch ổn định.
5.2. Mở rộng thị trường xuất khẩu và xây dựng thương hiệu
Tận dụng tối đa các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như EVFTA và CPTPP để mở rộng thị phần. Doanh nghiệp cần chủ động đáp ứng các quy định mới về phát triển bền vững và giảm dấu chân carbon. Xây dựng chỉ dẫn địa lý và bảo hộ thương hiệu cho tôm Cà Mau, cá tra An Giang và Đồng Tháp. Phát triển các kênh phân phối hiện đại và thương mại điện tử xuyên biên giới. Tăng cường công tác thông tin thị trường và cảnh báo sớm về các rào cản kỹ thuật. Doanh nghiệp cần đầu tư nghiên cứu thị hiếu tiêu dùng để phát triển các dòng sản phẩm tiện ích. Thương hiệu thủy sản ĐBSCL chất lượng cao sẽ đứng vững trên toàn cầu.
Mục lục chi tiết luận án
Tải xuống file đầy đủ để xem toàn bộ nội dung
Tải đầy đủ (239 trang)Trích đoạn nội dung luận án
Tải xuống để đọc toàn bộBOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KINH TEÁ TP.HCM ---------------------------- LAÂM VAÊN MAÃN PHAÙT TRIEÅN BEÀN VÖÕNG NGAØNH THUÛY SAÛN ÑOÀNG BAÈNG SOÂNG CÖÛU LONG ÑEÁN NAÊM 2015 LUAÄN AÙN TIEÁN SÓ KINH TEÁ Thaønh phoá Hoà Chí Minh - Naêm 2006 2 BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KINH TEÁ TP.HCM ---------------------------- LAÂM VAÊN MAÃN PHAÙT TRIEÅN BEÀN VÖÕNG NGAØNH THUÛY SAÛN ÑOÀNG BAÈNG SOÂNG CÖÛU LONG ÑEÁN NAÊM 2015 Chuyeân ngaønh: Kinh teá, quaûn lyù vaø keá hoaïch hoaù KTQD Maõ soá: 5.05 LUAÄN AÙN TIEÁN SÓ KINH TEÁ Ngöôøi höôùng daãn khoa hoïc: 1.TS Nguyeãn Quoác Teá 2.TS Phöôùc Minh Hieäp Thaønh phoá Hoà Chí Minh - Naêm 2006 3 MUÏC LUÏC Trang phuï bìa Lôøi cam ñoan Muïc luïc Danh muïc caùc kyù hieäu, caùc chöõ vieát taét Danh muïc caùc baûng Danh muïc caùc hình veõ, ñoà thò Phaàn môû ñaàu trang 01 Chöông 1 - Cô sôû lyù luaän cuûa phaùt trieån beàn vöõng ngaønh Thuûy saûn 1.1 Lyù luaän cô baûn veà phaùt trieån beàn vöõng kinh teá – xaõ hoäi 1.1 Nhöõng tö töôûng cô baûn veà phaùt trieån beàn vöõng kinh teá – xaõ hoäi 10 1.2 Phaùt trieån beàn vöõng kinh teá – xaõ hoäi laø taát yeáu khaùch quan 15 1.3 Moät soá tieâu chí veà tính beàn vöõng kinh teá – xaõ hoäi vaø caùc phöông thöùc phaùt trieån 20 1.2 Cô sôû khoa hoïc cuûa phaùt trieån beàn vöõng ngaønh thuûy saûn 1.1 Moät soá quan nieäm veà phaùt trieån beàn vöõng ngaønh thuûy saûn 27 1.2 Moät soá chæ tieâu ñaùnh giaù tính beàn vöõng trong phaùt trieån thuûy saûn 29 1.3Caùc lyù thuyeát kinh teá lieân quan phaùt trieån beàn vöõng ngaønh thuûy saûn 31 1.3 Khaùi quaùt tình hình saûn xuaát vaø tieâu thuï thuûy saûn treân theá giôùi 1.1 Ñieåm qua tình hình saûn xuaát vaø tieâu thuï thuûy saûn treân theá giôùi 36 1.2 Moät soá thò tröôøng tieâu thuï thuûy saûn lôùn treân theá giôùi 38 1.3 Hieän traïng nguoàn lôïi thuûy saûn vaø nhöõng nguy cô ngheà caù theá giôùi 40 1.4 Kinh nghieäm moät soá nöôùc veà phaùt trieån beàn vöõng ngaønh thuûy saûn vaø vaän duïng ôû Vieät Nam 41 1.1 Caùc nguyeân taéc chung ñeå baûo veä nguoàn lôïi thuûy saûn 42 4 1.2 Moät soá giaûi phaùp phaùt trieån thuûy saûn beàn vöõng cuûa caùc nöôùc treân theá giôùi42 1.5 Ngaønh thuûy saûn ñoàng baèng soâng Cöûu Long trong chieán löôïc phaùt trieån kinh teá – xaõ hoäi ôû Vieät Nam vaø vuøng ñoàng baèng soâng Cöûu Long 1.1 Khaùi quaùt quaù trình phaùt trieån ngaønh thuûy saûn ôû Vieät Nam 47 1.2 Ngaønh thuûy saûn ñoàng baèng soâng Cöûu Long trong chieán löôïc phaùt trieån kinh teá – xaõ hoäi ôû Vieät Nam vaø vuøng ñoàng baèng soâng Cöûu Long 49 Keát luaän chöông 1 51 Chöông 2 - Ñaùnh giaù thöïc traïng phaùt trieån beàn vöõng ngaønh Thuûy saûn ñoàng baèng soâng Cöûu Long nhöõng naêm qua 2.1 Toång quan veà vuøng ÑBSCL vaø tieàm naêng phaùt trieån thuûy saûn 2.1 Ñaëc ñieåm töï nhieân, taøi nguyeân vaø moâi tröôøng ñbscl 52 2.2 Tình hình phaùt trieån kinh teá - xaõ hoäi vuøng ñbscl 56 2.3 Ñaùnh giaù tieàm naêng phaùt trieån ngaønh thuûy saûn ñbscl 59 2.2 Thöïc traïng phaùt trieån beàn vöõng ngaønh thuûy saûn ñoàng baèng soâng cöûu long nhöõng naêm qua 61 2.1 Thöïc traïng khai thaùc, ñaùnh baét thuûy saûn ÑBSCL 63 2.2 Thöïc traïng nuoâi troàng thuûy saûn ÑBSCL 76 2.3 Thöïc traïng cheá bieán vaø tieâu thuï thuûy saûn ÑBSCL 97 2.4 thöïc traïng phaùt trieån beàn vöõng ngaønh thuyû saûn ñoàng baèng soâng cöûu long veà taøi nguyeân vaø moâi tröôøng 113 2.5 Thöïc traïng phaùt trieån beàn vöõng ngaønh thuyû saûn ñoàng baèng soâng Cöûu Long veà xaõ hoäi 119 2.3 Moät soá vaán ñeà ruùt ra töø phaân tích thöïc traïng phaùt trieån beàn vöõng ngaønh thuûy saûn ÑBSCL nhöõng naêm qua 2.1 Veà kinh teá 127 2.2 Veà xaõ hoäi 130 2.3 Veà moâi tröôøng 131 2.4 Veà quy hoaïch vaø toå chöùc quaûn lyù 132 5 Keát luaän chöông 2 136 Chöông 3 – Moät soá giaûi phaùp phaùt trieån beàn vöõng ngaønh Thuûy saûn ñoàng baèng soâng Cöûu Long ñeán naêm 2015 3.1 Döï baùo tình hình saûn xuaát, tieâu thuï thuûy saûn vaø nhöõng thaùch thöùc ñoái vôùi phaùt trieån beàn vöõng ngaønh thuûy saûn trong boái caûnh toaøn caàu hoaù 3.1 Toaøn caàu hoaù kinh teá vaø nhöõng taùc ñoäng ñeán phaùt trieån beàn vöõng kinh teá – xaõ hoäi nöôùc ta 137 3.2 Moät soá döï baùo veà saûn xuaát vaø tieâu thuï thuyû saûn theá giôùi 140 3.3 Xu höôùng tieâu duøng saûn phaåm thuyû saûn thôøi gian tôùi (2006-2015) 142 3.4 Trieån voïng tieâu thuï moät soá saûn phaåm thuûy saûn chuû löïc ÑBSCL 143 3.5 Cô hoäi vaø thaùch thöùc ñoái vôùi phaùt trieån beàn vöõng thuyû saûn ÑBSCL 144 3.2 Phöông höôùng vaø muïc tieâu phaùt trieån ngaønh thuûy saûn ñoàng baèng soâng Cöûu Long ñeán naêm 2015 3.1 Moät soá chuû tröông, chính saùch cuûa Ñaûng vaø Nhaø nöôùc veà phaùt trieån ngaønh thuûy saûn ñoàng baèng soâng Cöûu Long 148 3.2 Phöông höôùng vaø muïc tieâu phaùt trieån ngaønh thuûy saûn ñoàng baèng soâng Cöûu Long ñeán naêm 2015 149 3.3 Moät soá giaûi phaùp phaùt trieån beàn vöõng ngaønh thuûy saûn ÑBSCL ñeán 2015 3.1 Caùc giaûi phaùp phaùt trieån beàn vöõng khai thaùc thuûy saûn 152 3.2 Caùc giaûi phaùp phaùt trieån beàn vöõng nuoâi troàng thuûy saûn 159 3.3 Caùc giaûi phaùp phaùt trieån beàn vöõng cheá bieán, tieâu thuï thuûy saûn 170 3.4 Caùc giaûi phaùp hoã trôï phaùt trieån beàn vöõng ngaønh thuûy saûn ÑBSCL 179 3.4 Kieán nghò 191 Keát luaän chöông 3 196 Phaàn Keát luaän 197 Danh muïc coâng trình cuûa taùc giaû Taøi lieäu tham khaûo Phuï luïc 6 DANH SAÙCH CAÙC CUÏM TÖØ VAØ CHÖÕ VIEÁT TAÉT PTBV Phaùt trieån beàn vöõng TNTN Taøi nguyeân thieân nhieân KTTS Khai thaùc thuûy saûn KTHS Khai thaùc haûi saûn NTTS Nuoâi troàng thuûy saûn CB Cheá bieán CBTS Cheá bieán thuûy saûn XK Xuaát khaåu XKTS Xuaát khaåu thuûy saûn CB VAØ XKTS Cheá bieán vaø xuaát khaåu thuûy saûn ATVSTP An toaøn veä sinh thöïc phaåm GTGT Giaù trò gia taêng SXKD Saûn xuaát kinh doanh KT – XH Kinh teá – xaõ hoäi CNH, HÑH Coâng nghieäp hoaù, hieän ñaïi hoaù KH - CN Khoa hoïc - coâng ngheä HTX Hôïp taùc xaõ RNM Röøng ngaäp maën CSVB Cöûa soâng ven bieån CSHT Cô sôû haï taàng UBND Uyû ban nhaân daân ÑBSCL Ñoàng baèng soâng cöûu long ÑBSH Ñoàng baèng soâng hoàng BOÄ KH - ÑT Boä keá hoaïch – ñaàu tö BOÄ KH-CN Boä khoa hoïc - coâng ngheä BOÄ NN&PTNT Boä noâng nghieäp vaø phaùt trieån noâng thoân BOÄ TN-MT Boä taøi nguyeân vaø moâi tröôøng CUÏC BVMT Cuïc baûo veä moâi tröôøng VIEÄN KT&QH Vieän kinh teá vaø qui hoaïch thuûy saûn TCH Toaøn caàu hoaù HNKTQT Hoäi nhaäp kinh teá quoác teá WTO Toå chöùc thöông maïi theá giôùi FAO Toå chöùc noâng löông theá giôùi IUCN Toå chöùc baûo toàn thieân nhieân theá giôùi IMO Toå chöùc bieån quoác teá ADB Ngaân haøng phaùt trieån chaâu aù 7 WB Ngaân haøng theá giôùi ASEAN Hieäp hoäi caùc nöôùc ñoâng nam aù EU Lieân minh chaâu aâu CDS Uyû ban cuûa lieân hôïp quoác veà phaùt trieån beàn vöõng WCED Uyû ban theá giôùi veà moâi tröôøng vaø phaùt trieån VCEP Chöông trình moâi tröôøng vieät nam – canada UNDP Chöông trình phaùt trieån lieân hôïp quoác UNEP Chöông trình moâi tröôøng lieân hôïp quoác DANIDA Quyõ hoã trôï phaùt trieån ñan maïch VEPF Quyõ baûo veä moâi tröôøng vieät nam GEF Quyõ moâi tröôøng toaøn caàu WWF Quõy baûo toàn caùc loaøi ñoäng vaät hoang daõ theá giôùi MARPOL Coâng öôùc veà ngaên ngöøa oâ nhieãm töø daàu RAMSAR Coâng öôùc veà caùc vuøng ñaát ngaäp nöôùc SOLAS Coâng öôùc veà an toaøn tính maïng treân bieån CITES Coâng öôùc veà buoân baùn quoác teá nhöõng loaøi ñoäng thöïc vaät coù nguy cô bò doaï tuyeät chuûng HDI Chæ soá phaùt trieån con ngöôøi GINI Heä soá phaân hoùa thu nhaäp GDP Toång saûn phaåm trong nöôùc ICOR Chæ soá naøy cho bieát ñeå taêng leân moät ñoàng gdp caàn phaûi coù bao nhieâu ñoàng voán ñaàu tö GAP Qui phaïm thöïc haønh nuoâi thuyû saûn toát BMP Thöïc haønh quaûn lyù toát COC Qui taéc nuoâi troàng coù traùch nhieäm COQ Xaùc nhaän chaát löôïng vaø daùn nhaõn maùc saûn phaåm GMP Qui phaïm saun xuaat toat SSOP Qui phaïm veä sinh toat MSY Saûn löôïng toái ña ñöôïc pheùp khai thaùc U Nguoàn lôïi ít ñöôïc khai thaùc coøn nhieàu khaû naêng taêng saûn löôïng M Nguoàn lôïi ñöôïc khai thaùc ôû möùc ñoä vöøa phaûi coøn khaû naêng duy trì vaø taêng saûn löôïng F Nguoàn lôïi ñaõ ñöôïc khai thaùc hoaøn toaøn O Nguoàn lôïi ñaõ bò khai thaùc vöôït qua giôùi haïn cho pheùp vaø ñaõ caïn kieät D Nguoàn lôïi bò hoaøn toaøn caïn kieät, khoù khaû naêng töï taùi taïo, phaûi ñöôïc khoâi phuïc R Nguoàn lôïi ñaõ ñöôïc taùi taïo vaø khoâi phuïc laïi 8 Danh muïc caùc baûng Trang Baûng 1.1 Tình hình saûn löôïng vaø xuaát nhaäp khaåu thuûy saûn theá giôùi 36 Baûng 2.1 GDP chia theo khu vöïc vuøng ÑBSCL qua caùc naêm 57 Baûng 2.2 Saûn löôïng khai thaùc thuyû saûn vuøng ÑBSCL 64 Baûng 2.3 Cô caáu saûn löôïng khai thaùc thuyû saûn ÑBSCL theo saûn phaåm 65 Baûng 2.4 Taøu thuyeàn ñaùnh baét xa bôø vuøng ÑBSCL 71 Baûng 2.5 Dieän tích, saûn löôïng NTTS cuûa Vieät Nam naêm 2004 77 Baûng 2.6 Dieän tích, saûn löôïng nuoâi troàng thuûy saûn vuøng ÑBSCL 78 Baûng 2.7 Phaân tích kinh teá moät soá moâ hình saûn xuaát vuøng Baùn ñaûo Caø Mau 94 Baûng 2.8 Naêng suaát vaø hieäu quaû kinh teá cuûa moät soá moâ hình nuoâi thuûy saûn vuøng ñaát ngaäp luõ ñang hieâïn höõu ôû ÑBSCL 96 Baûng 2.9 Tình hình chaát löôïng vaø ATVSTP thuyû saûn ôû ÑBSCL 99 Baûng 2.12 Lôïi theá so saùnh haøng thuyû saûn xuaát khaåu Vieät Nam 1997-2002 107 Baûng 3.1 Caùc muïc tieâu cuûa ngaønh thuyû saûn ÑBSCL ñeán 2015 152 Baûng 3.2 Muïc tieâu khai thaùc thuûy saûn vuøng ÑBSCL ñeán 2015 153 Baûng 3.3 Muïc tieâu phaùt trieån nuoâi troàng thuyû saûn ÑBSCL ñeán 2015 161 Danh muïc caùc hình veõ, ñoà thò Trang Bieåu ñoà 2.1 Saûn löôïng thuûy saûn ÑBSCL thôøi kyø 2000-2004 61 Bieåu ñoà 2.2 Giaù trò saûn xuaát thuûy saûn ÑBSCL thôøi kyø 2000-2004 62 Bieåu ñoà 2.3 Kim ngaïch xuaát khaåu thuûy saûn vuøng ÑBSCL 101 Bieåu ñoà 3.1 Döï baùo nhu caàu tieâu thuï thuûy saûn theá giôùi nhöõng naêm tôùi 141 Sô ñoà 2.1 Caùc hình thöùc vaø ñoái töôïng nuoâi troàng thuûy saûn vuøng ÑBSCL 80 9 MÔÛ ÑAÀU 1. Lyù do choïn ñeà taøi Vieät nam laø quoác gia ven bieån ôû Ñoâng Nam aù, naèm trong vuøng khí haäu nhieät ñôùi vaø caän nhieät ñôùi, neân coù tieàm naêng thuûy saûn to lôùn, phong phuù vaø coù giaù trò cao. Ñoàng baèng soâng cöûu long (ñbscl) coù bôø bieån daøi vaø giaøu ñaát ngaäp nöôùc, laø nhöõng heä sinh thaùi thuûy sinh quan troïng, laø nôi cung caáp nguoàn taøi nguyeân ña daïng sinh hoïc ñeå phaùt trieån laâu daøi ngaønh thuûy saûn.
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ
Trích dẫn luận án này
Lâm Văn Mẫn (2006). Luận văn phát triển bền vững ngành thủy sản đồng bằng sông c [Luận án tiến sĩ, Trường Đại học Kinh tế TP.HCM]. LuanAn.net. https://luanan.net/thuy-san/luan-van-phat-trien-ben-vung-nganh-thuy-san-dong-bang-song-cuu-long-den-nam
Câu hỏi thường gặp
Luận án "Luận văn phát triển bền vững ngành thủy sản đồng bằng sông c" nghiên cứu về vấn đề gì?
Luận văn nghiên cứu phát triển bền vững ngành thủy sản Đồng bằng sông Cửu Long, đề xuất giải pháp nâng cao năng suất, bảo vệ môi trường.
Luận án "Luận văn phát triển bền vững ngành thủy sản đồng bằng sông c" được bảo vệ tại trường nào?
Luận án này được bảo vệ tại Trường Đại học Kinh tế TP.HCM. Năm bảo vệ: 2006.
Luận án "Luận văn phát triển bền vững ngành thủy sản đồng bằng sông c" thuộc chuyên ngành gì?
Luận án "Luận văn phát triển bền vững ngành thủy sản đồng bằng sông c" thuộc chuyên ngành Kinh tế, quản lý và kế hoạch hoá KTQD. Danh mục: Thủy Sản.
Luận án "Luận văn phát triển bền vững ngành thủy sản đồng bằng sông c" có bao nhiêu trang?
Luận án "Luận văn phát triển bền vững ngành thủy sản đồng bằng sông c" có 239 trang. Bạn có thể xem trước một phần tài liệu ngay trên trang web trước khi tải về.
Cách tải luận án "Luận văn phát triển bền vững ngành thủy sản đồng bằng sông c" về máy như thế nào?
Để tải luận án về máy, bạn nhấn nút "Tải xuống ngay" trên trang này, sau đó hoàn tất thanh toán phí lưu trữ. File sẽ được tải xuống ngay sau khi thanh toán thành công. Hỗ trợ qua Zalo: 0559 297 239.