Luận án tiến sĩ: Chính sách giáo dục pháp luật cho thanh niên huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam - Hồ Tấn Oanh

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI HỒ TẤN OANH THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO THANH NIÊN TẠI HUYỆN DUY XUYÊN, TỈNH QUẢNG NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG ĐÀ NẴNG, năm 2020 luan an VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI HỒ TẤN OANH THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO THANH NIÊN TẠI HUYỆN DUY XUYÊN, TỈNH QUẢNG NAM Chuyên ngành : Chính sách công Mã số : 8 34 04 02 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS. HỒ SỸ SƠN ĐÀ NẴNG, năm 2020 luan an LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn Thạc sĩ Chính sách công về “Thực hiện chính sách giáo dục pháp luật cho thanh niên tại huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam” là hoàn toàn trung thực, có trích dẫn nguồn rõ ràng và không trùng lặp với các đề tài khác trong cùng lĩnh vực. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về lời cam đoan này. Quảng Nam, ngày tháng năm 2020 Tác giả luận văn Hồ Tấn Oanh luan an MỤC LỤC MỞ ĐẦU.

1 CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO THANH NIÊN. Tổng quan về chính sách giáo dục pháp luật cho thanh niên. Thực hiện chính sách giáo dục pháp luật cho thanh niên. Các yếu tố tác động đến thực hiện chính sách giáo dục pháp luật cho thanh niên.

28 CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO THANH NIÊN Ở HUYỆN DUY XUYÊN, TỈNH QUẢNG NAM. Khái quát các điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của huyện Duy Xuyên ảnh hưởng đến thực hiện chính sách giáo dục pháp luật cho thanh niên. Tình hình thực hiện chính sách giáo dục pháp luật cho thanh niên ở huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam. Đánh giá chung.

51 CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO THANH NIÊN TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN DUY XUYÊN, TỈNH QUẢNG NAM. Yêu cầu nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách giáo dục pháp luật cho thanh niên trên địa bàn huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam. Một số giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách giáo dục pháp luật cho thanh niên ở huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam. 77 TÀI LIỆU THAM KHẢO luan an DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT STT Từ viết tắt Nghĩa đầy đủ 1 CNH-HĐH Công nghiệp hóa – hiện đại hóa 2 CP Chính phủ 3 CT Chỉ thị 4 CTr Chương trình 5 ĐVTN Đoàn viên thanh niên 6 LHTN Liên hiệp thanh niên 7 LLVT Lực lượng vũ trang 8 NĐ Nghị định 9 NQ Nghị quyết 10 NXB Nhà xuất bản 11 GDPL Giáo dục pháp luật 12 QLNN Quản lý nhà nước 13 QPPL Quy phạm pháp luật 14 THPT Trung học phổ thông 15 TNCS Thanh niên cộng sản luan an 16 TTg Thủ tướng 17 TW Trung ương 18 UBND Ủy ban nhân dân 19 VBQPPL Văn bản quy phạm pháp luật 20 XHCN Xã hội chủ nghĩa luan an DANH MỤC CÁC BẢNG Số hiệu Tên bảng Trang bảng Bảng thống kê trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của thanh 2.1 39 niên trong độ tuổi lao động luan an MỞ ĐẦU 1.

Tính cấp thiết của đề tài Giáo dục pháp luật (GDPL) luôn luôn giữ một vị trí quan trọng trong đời sống hiện nay, là một bộ phận không thể thiếu trong quá trình xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật. Trong việc triển khai thực hiện pháp luật, GDPL là giai đoạn đầu tiên, là phương tiện đưa pháp luật đến gần với nhân dân hơn. GDPL nhằm nâng cao hiểu biết và ý thức chấp hành pháp luật của mọi công dân, đặc biệt là tầng lớp thanh niên. Thanh niên có vai trò đặc biệt quan trọng; là nguồn lực trẻ, năng động trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Hiện nay, bên cạnh nhiều thanh niên có lý tưởng sống, có ước mơ, hoài bão tốt đẹp, sống có trách nhiệm với gia đình, làng xóm và xã hội thì vẫn còn không ít thanh niên thiếu bản lĩnh, đua đòi, ham thưởng thụ. Các đối tượng này dễ bị các thế lực thù địch, phản động lôi kéo, kích động. làm ảnh hưởng xấu đến tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, gây hoang mang trong dư luận và quần chúng nhân dân. Mặt khác, do tác động tiêu cực của nền cơ chế thị trường khiến một bộ phận thanh niên có lối sống buông thả, thực dụng, thiếu tự tin, lập trường tư tưởng không vững vàng, dễ bị dao động, bản lĩnh chính trị non kém, ngại tham gia các hoạt động có ích cho xã hội.

Đặc biệt, trong thời gian qua, tình trạng vi phạm pháp luật trong thanh niên ngày càng gia tăng. Thêm nữa, các đối tượng thanh niên thất nghiệp, không có việc làm ổn định, hoàn cảnh gia đình khó khăn…dễ sa chân vào con đường phạm tội. Những vấn đề nêu trên đang ngày càng trở nên cấp thiết, đòi hỏi các cấp, các ngành, gia đình và toàn xã hội phải có sự quan tâm hơn nữa trong nhiệm vụ GDPL cho thanh niên. Do vậy, để đạt được những kết quả như mong đợi, công tác giáo dục pháp luật cho thanh niên cần được quan tâm, đầu tư đúng mức và có sự tham gia tích cực, chủ động của toàn xã hội.

Những hoạt động phục vụ công tác này cần được lên kế hoạch một cách cụ thể, rõ 1 luan an ràng. Kết quả đạt được chính là ý thức hành động tuân theo pháp luật của thanh niên. Nhằm làm rõ hơn các chủ trương, đường lối của Đảng thì Nhà nước đã ban hành nhiều chương trình hành động, kế hoạch, đề án về giáo dục pháp luật cho thanh niên. Quyết định số 2160/QĐ-TTg ngày 26/10/2010 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án tăng cường công tác phổ biến, giáo dục pháp luật nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho thanh thiếu niên.

Ngoài ra, còn có nhiều văn bản, kế hoạch phối hợp giữa các Bộ và cơ quan ngang Bộ như: Thông tư liên tịch số 30/2010/TTLT-BTP-BGDĐT ngày 16/10/2010 giữa Bộ Tư pháp, Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc hướng dẫn phối hợp thực hiện công tác giáo dục pháp luật trong nhà trường… Huyện Duy Xuyên là một huyện đồng bằng của tỉnh Quảng Nam. Trong tổng số cơ cấu lao động hiện nay trên địa bàn toàn huyện, thanh niên chiếm tỷ lệ lớn nhất. Đối tượng này có trình độ học vấn khác nhau, phần lớn sống ở nông thôn. Nền kinh tế thị trường và thời kỳ hội nhập hiện nay đã ảnh hưởng không nhỏ đến một bộ phận thanh niên, đặc biệt về mặt đạo đức, lối sống xã hội.

Từ đó, thanh niên ít có kỹ năng sống, dễ bị rủ rê, lôi kéo, có lối sống thiếu văn hóa, ích kỷ, suy thoái đạo đức, chủ nghĩa cá nhân. Hiện nay, các tệ nạn xã hội trên địa bàn huyện Duy Xuyên đang diễn biến phức tạp, trong đó tỷ lệ thanh niên vi phạm pháp luật ngày càng tăng. Do vậy, công tác giáo dục pháp luật cho thanh niên trong thời gian qua trên địa bàn huyện đã đem lại nhiều kết quả tích cực, đáng ghi nhận. Nhận thức và ý thức về chấp hành pháp luật của thanh niên có sự chuyển biến rõ rệt.

Đặc biệt, trong công tác giáo dục pháp luật để đạt được nhiều kết quả cao thì cần có sự chung tay phối hợp giữa Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (Đoàn TNCS Hồ Chí Minh) các cấp với các cơ quan, ban ngành, hội đoàn thể tại địa phương. Tuy nhiên, công tác GDPL cho thanh niên hiện nay vẫn còn 2 luan an nhiều hạn chế, bất cập. Đội ngũ cán bộ, công chức và cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ cho công tác giáo dục pháp luật vẫn còn hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu đặt ra trong thời đại mới. Vì vậy, chất lượng công tác giáo dục pháp luật mang lại chưa thật sự hiệu quả, số lượng thanh niên vi phạm pháp luật còn nhiều.

Xuất phát từ tình hình thực tiễn nêu trên, chúng tôi chọn đề tài “Thực hiện chính sách giáo dục pháp luật cho thanh niên tại huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam” làm đề tài luận văn cao học chuyên ngành Chính sách nhằm góp phần nâng cao hiệu quả việc thực hiện chính sách giáo dục pháp luật cho thanh niên tại huyện Duy Xuyên trong thời gian tới. Tình hình nghiên cứu Thực hiện chính sách giáo dục pháp luật là một vấn đề mang tính cấp thiết của nhà nước ta trong giai đoạn hiện nay. Tuy nhiên, vấn đề này ít được các nhà khoa học quan tâm nghiên cứu. Trong khi đó có khá nhiều công trình nghiên cứu đề cập đến vấn đề phổ cập giáo dục pháp luật.

Đề tài khoa học cấp Bộ “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về giáo dục pháp luật trong công cuộc đổi mới” của Viện Nghiên cứu khoa học pháp lý (Bộ Tư pháp) [24] đã giải quyết một số vấn đề lý luận cơ bản của giáo dục pháp luật còn ít được quan tâm nghiên cứu ở nước ta và việc thực hiện chức năng tổ chức, chỉ đạo hoạt động giáo dục pháp luật của ngành tư pháp. Cuốn sách “Bàn về giáo dục pháp luật” của Dương Thanh Mai & Trần Ngọc Đường [16] đã nêu ra được những định nghĩa mang tính lý luận về giáo dục pháp luật và đối tượng, chủ thể, phương pháp trong việc thực hiện các hoạt động giáo dục pháp luật. Ngoài ra, Luận án tiến sĩ “Công tác tuyên truyền giáo dục pháp luật ở nước ta - thực trạng và giải pháp” (Dương Thanh Mai) [17]đã phân tích khá cụ thể công tác tuyên truyền giáo dục pháp luật ở nước ta, đặc biệt là trong quá trình xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN 3 luan an hiện nay thì Giáo dục pháp luật luôn giữ một vị trí quan trọng, là cấu nối trong việc xây dựng pháp luật và thực thi pháp luật. Bên cạnh đó, các bài viết của tác giả Hồ Việt Hiệp “Xã hội hóa công tác phổ biến giáo dục pháp luật trong tình hình mới” [9]và Tống Đức Thảo “Giáo dục pháp luật góp phần nâng cao ý thức và nghĩa vụ tuân thủ pháp luật” [19] nghiên cứu về vai trò tác động của giáo dục pháp luật đối với việc hình thành và nâng cao ý thức chấp hành pháp luật cho các tầng lớp nhân dân; đồng thời đã nêu lên được những đặc điểm cơ bản của ý thức pháp luật.