Luận án nghiên cứu hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp ứng dụng vào giảng dạy FLE tại ULEI-UNVH

Luận án nghiên cứu hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp, ứng dụng hiệu quả trong giảng dạy ngôn ngữ.

Trường ĐH

Université de Langues et d’Études Internationales – Université Nationale du Vietnam à Hanoï (Trường Đại học Ngoại ngữ – Đại học Quốc gia Hà Nội)

Chuyên ngành

Giảng dạy tiếng Pháp (FLE) / Phương pháp giảng dạy tiếng Pháp

Tác giả

Luan An

Thể loại

Luận án tiến sĩ

Số trang

236

Thời gian đọc

36 phút

Lượt xem

0

Lượt tải

0

Phí lưu trữ

50 Point

Tổng quan nhanh

Chủ đề:
Vấn đề mạch lạc văn bản tiếng Pháp trong giảng dạy FLE
Số trang:
236 trang
Trường:
Université de Langues et d’Études Internationales – Université Nationale du Vietnam à Hanoï (Trường Đại học Ngoại ngữ – Đại học Quốc gia Hà Nội)
Chuyên ngành:
Giảng dạy tiếng Pháp (FLE) / Phương pháp giảng dạy tiếng Pháp
Tác giả:

Tóm tắt nội dung luận án

I.Vấn đề mạch lạc văn bản tiếng Pháp trong giảng dạy FLE

Sản xuất văn bản là một trong bốn kỹ năng chính trong giảng dạy FLE. Văn bản phải tuân theo các quy tắc nhất định. Nó cần dễ hiểu, mạch lạc để người đọc chấp nhận. Mạch lạc văn bản được coi là thuộc tính của một văn bản có sự thống nhất về ý nghĩa. Do đó, mạch lạc là đối tượng nghiên cứu không thể bỏ qua khi học một ngôn ngữ. Tuy nhiên, việc nắm vững mạch lạc văn bản là một quá trình khó khăn cho người học. Nhiều nghiên cứu cho thấy việc xây dựng văn bản mạch lạc không dễ. Điều này đúng ngay cả với người bản xứ. Thử thách này càng lớn hơn đối với người học ngoại ngữ. Mỗi văn bản còn phải đáp ứng một thể loại riêng. Điều này đòi hỏi sự thích ứng với tình huống giao tiếp.

1.1. Khó khăn chung về viết tiếng Pháp

Người học gặp khó khăn trong việc tổ chức, cấu trúc bài viết. Họ gặp vấn đề khi sử dụng từ nối tiếng Pháp. Dấu câu, cách phân đoạn văn bản cũng là thách thức. Người học không biết cách xâu chuỗi các ý tưởng. Họ không nắm vững các phương tiện liên kết ngôn ngữ. Văn bản khó tiến triển một cách mạch lạc. Sinh viên có thể viết câu đúng ngữ pháp. Đoạn văn cũng có thể chấp nhận được về mặt ngôn ngữ. Nhưng việc lắp ghép các đơn vị này thành một tổng thể mạch lạc văn bản là khó khăn. Một văn bản hoàn chỉnh đòi hỏi cấu trúc liên kết văn bản tiếng Pháp chặt chẽ của tất cả các thành phần.

1.2. Thách thức với người học FLE Việt Nam

Việc nắm vững mạch lạc văn bản đặc biệt khó khăn. Điều này đúng với người học không phải bản xứ, như sinh viên Việt Nam học FLE. Phương pháp phát triển văn bản nghị luận có sự khác biệt. Các phương tiện liên kết ngôn ngữ được sử dụng cũng khác nhau. Chúng thay đổi theo từng bối cảnh văn hóa. Luôn có những cách lập luận riêng. Cách tổ chức văn bản cũng phản ánh tư duy của một dân tộc. Việc giảng dạy văn bản nghị luận tiếng Pháp đối mặt nhiều thách thức.

II.Tầm quan trọng của liên kết văn bản tiếng Pháp hiệu quả

Mạch lạc văn bản là một thuộc tính cốt yếu. Nó giúp văn bản được chấp nhận, dễ hiểu và dễ tiếp cận. Một văn bản mạch lạc có sự thống nhất về ý nghĩa. Đây là một đối tượng nghiên cứu không thể thiếu trong giảng dạy ngôn ngữ. Việc nắm vững hệ thống liên kết văn bản là mục tiêu quan trọng. Nó giúp người học sản xuất các văn bản chất lượng cao. Điều này không chỉ áp dụng cho ngôn ngữ mẹ đẻ mà còn cho tiếng Pháp như một ngoại ngữ. Đảm bảo tính mạch lạc giúp thông điệp được truyền đạt rõ ràng. Nó giảm thiểu hiểu lầm trong giao tiếp viết. Nâng cao khả năng thuyết phục của văn bản nghị luận. Kỹ năng viết tiếng Pháp được cải thiện đáng kể nhờ sự hiểu biết này.

2.1. Đảm bảo tính mạch lạc và ý nghĩa văn bản

Mạch lạc văn bản tạo nên sự gắn kết nội tại. Nó đảm bảo các ý tưởng trong văn bản liên quan chặt chẽ. Điều này giúp văn bản có một ý nghĩa thống nhất, liền mạch. Người đọc dễ dàng theo dõi lập luận. Họ hiểu được thông điệp chính mà văn bản muốn truyền tải. Đây là yếu tố quyết định sự thành công của một văn bản viết. Nó đặc biệt quan trọng trong các văn bản phức tạp như văn bản nghị luận. Mạch lạc cũng giúp xác định tính hợp lệ của văn bản.

2.2. Nâng cao kỹ năng viết tiếng Pháp của học viên

Nắm vững mạch lạc văn bản giúp học viên nâng cao kỹ năng viết tiếng Pháp. Học viên có thể sắp xếp ý tưởng logic hơn. Họ sử dụng từ nối tiếng Pháp và các phương tiện liên kết ngôn ngữ chính xác. Việc này giúp cải thiện chất lượng sản phẩm viết của họ. Giáo viên cũng có công cụ rõ ràng hơn để sửa lỗi. Họ hướng dẫn học viên cải thiện một cách cụ thể. Mục tiêu là giúp học viên tự tin sản xuất văn bản mạch lạc. Họ có thể áp dụng kiến thức này vào nhiều tình huống giao tiếp khác nhau.

III.Thách thức liên kết văn bản tiếng Pháp cho người học FLE

Sinh viên thường gặp khó khăn trong việc xây dựng văn bản mạch lạc. Điều này đúng ngay cả khi họ viết các câu đúng ngữ pháp. Việc lắp ghép các câu và đoạn văn thành một tổng thể mạch lạc là thử thách. Một văn bản hoàn chỉnh yêu cầu cấu trúc liên kết văn bản tiếng Pháp chặt chẽ. Ngoài ra, cách phát triển văn bản khác nhau giữa các nền văn hóa. Đặc biệt là văn bản nghị luận. Các phương tiện liên kết ngôn ngữ cũng có sự khác biệt. Mỗi nền văn hóa có cách tư duy và logic tổ chức văn bản riêng. Điều này làm tăng độ phức tạp khi người học Việt Nam cố gắng sản xuất văn bản tiếng Pháp.

3.1. Chuyển đổi từ câu đúng sang văn bản mạch lạc

Học viên có thể tạo ra các câu đúng ngữ pháp. Họ cũng có thể viết các đoạn văn chấp nhận được. Nhưng việc kết nối các đơn vị này lại thành một văn bản mạch lạc là khó khăn. Một văn bản tốt cần cấu trúc liên kết văn bản chặt chẽ. Các ý phải liên kết logic với nhau. Việc thiếu kỹ năng này dẫn đến văn bản rời rạc. Thông điệp không được truyền tải rõ ràng. Đây là một rào cản lớn trong việc phát triển kỹ năng viết tiếng Pháp. Giáo viên thường cảm thấy bối rối khi gặp các sản phẩm viết này.

3.2. Ảnh hưởng văn hóa đến mạch lạc văn bản

Cách phát triển văn bản nghị luận có sự khác biệt. Nó thay đổi theo từng bối cảnh văn hóa. Các phương tiện liên kết ngôn ngữ cũng có sự biến đổi. Mỗi nền văn hóa có cách lập luận riêng. Logic tổ chức văn bản phản ánh tư duy của dân tộc đó. Người học Việt Nam cần thích nghi với logic tiếng Pháp. Điều này không chỉ đơn thuần là dịch từ ngữ. Nó yêu cầu một sự thay đổi trong cấu trúc tư duy. Mức độ thách thức càng tăng lên khi viết các văn bản phức tạp như luận án.

IV.Hạn chế phương pháp giảng dạy kỹ năng viết tiếng Pháp

Phương pháp giảng dạy sản xuất văn bản hiện nay tại các trường đại học Việt Nam có hạn chế. Nó thường bắt đầu từ việc đọc hiểu các đoạn trích. Sau đó yêu cầu học viên viết văn bản tương ứng. Cách tiếp cận này không đủ hiệu quả. Nó không tập trung đủ vào các khía cạnh của mạch lạc văn bản. Giáo viên thường khó xác định chính xác các vấn đề về mạch lạc. Việc sửa lỗi thường dựa trên trực giác. Điều này thiếu nền tảng lý thuyết và thực tiễn vững chắc. Do đó, giáo viên khó giúp học viên nhận ra các lỗi. Họ cũng không thể đưa ra giải pháp khắc phục hiệu quả. Thực trạng này cho thấy cần một phương pháp tiếp cận mới trong giảng dạy FLE.

4.1. Cách tiếp cận giảng dạy truyền thống

Phương pháp giảng dạy hiện tại thường bắt đầu bằng đọc hiểu. Học viên đọc các đoạn trích thuộc nhiều loại văn bản. Ví dụ: miêu tả, tường thuật, thông tin, giải thích, nghị luận. Sau đó, họ được yêu cầu sản xuất văn bản cùng loại. Cách tiếp cận này có thể không hiệu quả. Nó chưa chú trọng đủ vào hệ thống liên kết văn bản. Nó bỏ qua mô hình sư phạm của thể loại diễn ngôn. Các chuyên gia đã chứng minh lợi ích của mô hình này.

4.2. Khó khăn của giáo viên trong việc sửa lỗi

Giáo viên thường khó khăn khi sửa lỗi mạch lạc trong bài viết. Việc phát hiện các vấn đề mạch lạc thường dựa vào kinh nghiệm sư phạm. Nó thiếu một nền tảng lý thuyết và thực hành cụ thể. Do đó, giáo viên không thể giải thích rõ ràng. Họ không thể giúp học viên nhận biết các lỗi đứt gãy mạch lạc. Càng khó hơn trong việc hướng dẫn cách khắc phục. Điều này cản trở sự tiến bộ của học viên. Nó cũng làm giảm hiệu quả của quá trình giảng dạy và sửa chữa.

V.Giải pháp giảng dạy hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp

Luận án đề xuất một giải pháp mới. Mục tiêu là giúp khái niệm mạch lạc trở nên dễ hiểu. Nó cần hoạt động hiệu quả cho sinh viên và giáo viên. Điều này sẽ cải thiện năng lực viết của học viên. Đồng thời nâng cao năng lực giảng dạy và sửa lỗi của giáo viên. Nghiên cứu này đưa ra một phương pháp sư phạm cụ thể. Nó tập trung vào việc giảng dạy mạch lạc của văn bản nghị luận. Phương pháp này khác biệt so với cách tiếp cận hiện tại. Nó dựa trên mô hình sư phạm của thể loại diễn ngôn. Mô hình này đã được các chuyên gia xác nhận về lợi ích. Nó sẽ cung cấp các tiêu chí rõ ràng về mạch lạc.

5.1. Mô hình giảng dạy dựa trên thể loại diễn ngôn

Luận án đề xuất một mô hình giảng dạy mới. Nó dựa trên thể loại diễn ngôn. Mô hình này được xây dựng có tính đến các ưu điểm đã được chứng minh. Các chuyên gia về didactique văn bản đã xác nhận hiệu quả của nó. Mục tiêu là chuyển từ cách tiếp cận đọc hiểu sang một phương pháp tích cực hơn. Phương pháp này giúp học viên hiểu sâu hơn về cấu trúc. Nó giúp họ nắm vững cách phát triển văn bản mạch lạc. Đặc biệt với các văn bản nghị luận phức tạp.

5.2. Công cụ hóa khái niệm mạch lạc cho giảng dạy

Nghiên cứu này biến khái niệm mạch lạc thành công cụ thực tiễn. Nó giúp sinh viên và giáo viên dễ dàng áp dụng. Điều này cải thiện năng lực viết tiếng Pháp của học viên. Nâng cao kỹ năng giảng dạy và sửa lỗi của giáo viên. Các tiêu chí mạch lạc sẽ được làm rõ. Chúng hỗ trợ việc phân tích diễn ngôn tiếng Pháp. Đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho việc học tập và thực hành. Mục tiêu cuối cùng là sản xuất văn bản chất lượng cao, có tính liên kết văn bản tiếng Pháp mạnh mẽ.

VI.Phân tích diễn ngôn tiếng Pháp và phương tiện liên kết

Việc nghiên cứu mạch lạc của một văn bản đòi hỏi nhiều yếu tố. Nó bao gồm cấu trúc của thể loại diễn ngôn. Cách văn bản tiến triển cũng quan trọng. Các yếu tố như từ nối tiếng Pháp, các yếu tố lặp lại danh từ và đại từ cần được xem xét. Xác định các định từ và bối cảnh sản xuất văn bản cũng cần thiết. Luận án này sử dụng ngôn ngữ học văn bản để phân tích sâu. Nó khám phá các phương tiện liên kết ngôn ngữ trong văn bản tiếng Pháp. Từ đó, đưa ra một hệ thống liên kết văn bản rõ ràng. Hệ thống này giúp giáo viên và học viên dễ dàng nhận diện. Nó cũng hỗ trợ việc cải thiện kỹ năng viết tiếng Pháp.

6.1. Các yếu tố liên kết trong văn bản tiếng Pháp

Mạch lạc văn bản phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Cấu trúc của thể loại diễn ngôn đóng vai trò quan trọng. Cách văn bản tiến triển, từ ý này sang ý khác, là cốt lõi. Các từ nối tiếng Pháp tạo ra sự liên kết logic. Các yếu tố lặp lại danh từ và đại từ đảm bảo tính thống nhất. Định từ cũng góp phần vào việc duy trì mạch lạc. Bối cảnh giao tiếp ảnh hưởng đến cách diễn đạt. Tất cả những yếu tố này tạo nên một hệ thống liên kết văn bản toàn diện. Việc hiểu rõ chúng là chìa khóa để phân tích diễn ngôn tiếng Pháp hiệu quả.

6.2. Vai trò của từ nối và ngữ pháp văn bản

Từ nối tiếng Pháp là những công cụ mạnh mẽ. Chúng thể hiện các mối quan hệ logic giữa các câu và đoạn văn. Chúng giúp văn bản tiến triển một cách mạch lạc. Ngữ pháp văn bản cung cấp một khuôn khổ. Nó giúp hiểu cách các đơn vị ngôn ngữ kết hợp lại. Điều này tạo nên một tổng thể có ý nghĩa. Việc nắm vững ngữ pháp văn bản là cần thiết. Nó giúp người học sử dụng đúng các phương tiện liên kết ngôn ngữ. Mục tiêu là sản xuất các văn bản có tính mạch lạc cao. Điều này trực tiếp cải thiện kỹ năng viết tiếng Pháp của học viên.

Mục lục chi tiết luận án

LỜI MỞ ĐẦU
1. PHẦN I: KHUNG LÝ THUYẾT
1.1. CHƯƠNG 1: Văn bản lập luận
1.1.1. Khái niệm văn bản
1.1.2. Khái niệm diễn ngôn
1.2. CHƯƠNG 2: Khái niệm về tính mạch lạc của văn bản
1.3. CHƯƠNG 3: Các tiêu chí về tính mạch lạc của văn bản lập luận
1.4. CHƯƠNG 4: Năng lực viết, quá trình viết và các mô hình dạy học
2. PHẦN II: NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM
2.1. CHƯƠNG 5: Phương pháp luận tổng thể của nghiên cứu-hành động
2.2. CHƯƠNG 6: Nghiên cứu về những khó khăn chính của sinh viên
2.3. CHƯƠNG 7: Nghiên cứu về các phương pháp dạy và học không phù hợp
2.4. CHƯƠNG 8: Xây dựng và đánh giá thiết bị dạy học tính mạch lạc của văn bản
KẾT LUẬN CHUNG
Xem trước tài liệu
Tải đầy đủ để xem toàn bộ nội dung
Luận án nghiên cứu hệ thống liên kết văn bản tiếng pháp ứng dụng vào giảng dạy

Tải xuống file đầy đủ để xem toàn bộ nội dung

Tải đầy đủ (236 trang)

Trích đoạn nội dung luận án

Tải xuống để đọc toàn bộ

Problématique La production écrite est l’une des quatre compétences transversales à développer dans l’enseignement du français langue étrangère (désormais « FLE »). Si la phrase1 est jugée correcte grammaticalement ou non, le texte doit obéir à des règles bien déterminées pour être recevable, compréhensible et accessible et considéré comme cohérent par le récepteur. Ainsi, la cohérence textuelle peut être conçue comme une propriété d’un texte qui se tient et qui se caractérise par une unité de sens. Par conséquent, la cohérence est un objet d’étude incontournable en ce qui concerne l’apprentissage d’une langue.

Or, la maîtrise de la cohérence textuelle par les apprenants est un apprentissage épineux. Certaines études menées en français langue première comme celles de Cornish (1996) et d’Apothéloz, Mieville et Grize (1989) montrent que la construction des textes respectant les règles de cohérence textuelle n’est pas une tâche facile même pour un natif. On peut donc imaginer l’ampleur du défi que rencontre l’apprenant qui doit produire un texte cohérent dans une langue étrangère. Ce travail est d’autant plus complexe que chaque texte doit répondre à un code propre à son genre, ce qui nécessite une adaptation à la situation de communication.

Ainsi, l’acquisition de la cohérence textuelle est difficile pour des locuteurs non natifs comme les Vietnamiens apprenant le FLE. Au cours de notre enseignement du FLE au Département de Langue et de Civilisation Françaises (désormais « DLCF »), Université de Langues et d’Études Internationales – Université Nationale du Vietnam à Hanoï (désormais « ULEI-UNVH »), nous avons souvent été confrontée à des productions d’étudiants dont les défauts de cohérence textuelle, surtout de celle des textes argumentatifs, nous mettaient en désarroi. Les étudiants rencontrent, en effet, des difficultés à organiser et à structurer leurs productions écrites, à utiliser correctement des connecteurs logiques, la ponctuation, le découpage du texte en paragraphes. Ils ne savent pas enchaîner les idées ni maîtriser les procédés qui concourent à faire progresser le texte et à le rendre plus cohérent.

S’ils peuvent produire des phrases correctes, 1 Dans ce travail, nous passons outre le cas où le texte est constitué d’une seule phrase. 11 des paragraphes acceptables du point de vue de la langue, ils éprouvent souvent des difficultés d’assembler ces unités en un ensemble textuel cohérent, étant donné qu’un texte bien fait est celui qui comporte une structuration cohérente de l’ensemble de ses constituants. De plus, la façon de développer un texte à dominante argumentative et les procédés linguistiques employés pour atteindre le but de convaincre l’interlocuteur varient d’un contexte culturel à l’autre. Il existe toujours des façons de raisonner et d’organiser le texte qui reflètent le mode de pensée et la logique d’un peuple.

Depuis le début de notre enseignement des textes argumentatifs en français, il était difficile pour nous de formuler précisément, à nous-même et aux étudiants ce qui n’allait pas dans leur texte en matière de cohérence et d’argumentation. Déceler des problèmes de cohérence dans les textes à corriger était donc une intuition qui s’était développée au fil de notre expérience pédagogique sans jamais prendre appui sur des assises théoriques et pratiques solides et concrètes. Par conséquent, nous ne pouvions pas souvent amener les étudiants à percevoir les ruptures de cohérence textuelle et surtout à y remédier. Cette réalité nous a conduite à choisir comme sujet de thèse de doctorat : La cohérence textuelle en français et applications pédagogiques.

Par ce travail de recherche, nous envisageons de rendre le concept de cohérence opératoire pour notre public d’étudiants ainsi que pour ceux qui enseignent et corrigent leurs écrits, afin qu’ils améliorent les uns leur compétence scripturale, les autres leur compétence d’enseignement et de correction. L’étude de la cohérence d’un texte en général et d’un texte argumentatif en l’occurrence nécessite d’un ensemble de procédés liés à la structure du genre discursif auquel il appartient (la manière dont le texte progresse, les connecteurs, les éléments de reprise nominale et pronominale, les déterminants, le contexte dans lequel il est produit, etc. Par conséquent, le dispositif didactique que nous proposons pour l’enseignement de la cohérence du texte argumentatif envisage de délaisser l’approche de la production écrite en vigueur dans des établissements universitaires au Vietnam, qui part souvent de la lecture- compréhension des extraits de types textuels (descriptif, narratif, informatif, explicatif, 12 argumentatif) suivie de la production écrite correspondant au texte lu2, pour en arriver à une autre qui se réfère au modèle didactique du genre discursif eu égard aux avantages incontestables attestés par les spécialistes de la didactique des textes de ce type de modèle. Les critères de la cohérence que nous mettrons en évidence aideront à préciser les dysfonctionnements constatés dans les copies d’étudiants.

Notre étude s’articulera autour de cinq grands axes, à savoir 1) le texte argumentatif, 2) le genre discursif, 3) la cohérence textuelle, 4) la production écrite, 5) le dispositif d’enseignement et tout cela dans une perspective didactique du FLE. Nous sommes ainsi amenée au carrefour de trois vastes domaines de recherche. Il s’agit de la linguistique textuelle, de l’argumentation et de la didactique. Ces trois champs d’investigation font eux-mêmes appel à plusieurs disciplines : la pragmatique, la psychologie cognitive, la rhétorique, etc.

Il en résulte que notre étude s’inscrira dans un cadre théorique élargi se réclamant de nombreuses influences. Objectifs de recherche L’objectif général de notre recherche est de proposer un dispositif d’enseignement- apprentissage de la cohérence textuelle pour un genre argumentatif afin de permettre aux enseignants et apprenants d’améliorer leurs compétences respectives. Nos objectifs spécifiques sont les suivants. – préciser les critères de la cohérence dans un genre argumentatif ; – constituer une grille d’analyse servant de bases théoriques pour la production et la correction de ce type de textes ; – détecter les erreurs les plus fréquentes liées à la cohérence dans les textes argumentatifs d’étudiants ; – proposer un dispositif d’enseignement de la cohérence d’un genre argumentatif aux étudiants vietnamiens apprenant le FLE.

2 Ce programme vise à préparer les étudiants aux diplômes de DELF et de DALF. Questions et hypothèses de recherche Partant des objectifs ci-dessus, notre thèse aura pour tâche de résoudre la problématique de départ soulevée par l’interrogation suivante : Comment rendre le concept de la cohérence des textes argumentatifs opératoire tant pour les professeurs que pour les étudiants vietnamiens apprenant le français langue étrangère, afin de mettre en place un dispositif didactique pour son enseignement ? Pour répondre à cette question générale, nous nous posons les questions spécifiques ci- dessous : 1. Quels sont les critères de la cohérence dans des genres argumentatifs en français ? 2. Quelles sont les difficultés majeures des étudiants vietnamiens, en matière de cohérence du texte argumentatif et quelles en sont les raisons ? 3.

Quel dispositif d’enseignement de la cohérence peut-on proposer aux étudiants vietnamiens en FLE ? Pour ces questions de recherches, nous formulons les hypothèses suivantes : En dehors des critères généraux de la cohérence textuelle, le texte appartenant à un genre argumentatif comporte des critères de cohérence spécifiques en rapport avec l’argumentation. Les plus grandes difficultés des étudiants dans l’assurance de la cohérence du texte argumentatif sont liées à ces critères spécifiques et sont dues à une maîtrise insuffisante de la structure argumentative et aux interférences de la langue vietnamienne sur la langue française. L’élaboration d’un dispositif qui conditionne à la fois l’enseignement-apprentissage des critères de la cohérence du texte appartenant à un genre argumentatif et les processus en jeu dans la production de l’écrit permet d’améliorer la compétence d’écriture des étudiants sur le plan de la cohérence du texte argumentatif. Méthodologie générale de recherche Notre recherche se réalise à la lumière d’un cadre théorique qui porte à la fois sur les critères de la cohérence du texte argumentatif et sur la didactique de ceux-ci.

Ainsi, avant de nous 14 lancer dans une étude empirique, nous examinerons les théories liées au texte, au genre discursif, à l’argumentation, à la cohérence textuelle, qui se situent à la croisée des domaines de la linguistique textuelle, de la rhétorique et de la pragmatique. Dans une perspective didactique, nous définirons les critères de la cohérence de textes appartenant à des genres argumentatifs et illustrerons leur respect ou non par de bons et mauvais exemples. Ces derniers sont extraits des éditoriaux recueillis des quotidiens francophones et des copies d’étudiants du département. Afin de compléter la partie théorique, nous étudierons aussi les notions liées à la compétence scripturale, la didactique de l’écriture et de la cohérence du texte argumentatif en FLE.

Ayant déterminé le cadre théorique qui sous-tend notre thèse, nous procéderons à l’étude de terrain en suivant la méthodologie de la recherche-action. Nous commencerons par diagnostiquer des difficultés que rencontrent les étudiants en matière de cohérence du texte argumentatif et les pratiques d’enseignement-apprentissage dans le cours de l’écriture qui peuvent en rendre compte. Les constats sur les lacunes des étudiants et sur les pratiques d’enseignement inappropriées nous amèneront à élaborer un dispositif didactique qui sera évalué par une expérimentation et modifié pour un transfert ultérieur. Durant notre recherche de terrain, nous recourrons aux observables constitués des copies d’étudiants, analysées par une grille critériée portant sur le texte argumentatif et élaborée par nos soins, et des questionnaires (à l’adresse des étudiants et des enseignants du département).

Ces différents outils nous fournissent des données quantitatives et qualitatives nécessaires pour mener à bien notre recherche. Plan de la thèse En dehors de l’introduction et de la conclusion générale, cette thèse est organisée en deux parties. La première partie comporte quatre chapitres qui sous-tendent le cadre théorique de la thèse. Concrètement, dans le premier chapitre, nous définirons d’abord le texte, en le distinguant du « contexte » et du « discours », puis le texte argumentatif en prenant appui sur des recherches menées dans les domaines de la rhétorique, de la philosophie et de la pragmatique.

Nous dégagerons ensuite les composantes de la situation argumentative susceptibles de se voir transposées dans les écrits d’argumentation, de façon à arriver à une description des 15 composantes du texte argumentatif. Dans le deuxième chapitre, nous présenterons la notion de « cohérence » textuelle en la distinguant de celle de « cohésion », et nous essaierons de définir le concept de cohérence dans le texte argumentatif à travers des recherches menées dans les domaines de la linguistique textuelle, de la psychologie cognitive et de 1'analyse du discours. À partir de ces analyses, nous choisirons une définition opératoire de la cohérence pour les étudiants vietnamiens en FLE. Sur cette base, nous identifierons, dans le chapitre 3, les critères de la cohérence du texte argumentatif conformément aux métarègles de la cohérence textuelle définies par Charolles (1978).

Le quatrième chapitre vise à présenter la notion de compétence scripturale, le processus d’écriture et puis les modèles didactiques de l’écriture. Ce dernier chapitre de la première partie nous amènera aux principes d’un dispositif d’enseignement de la cohérence lors d’un cours d’écriture du texte argumentatif. Cette partie constitue des assises théoriques pour notre recherche de terrain qui sera présentée dans la deuxième partie de la thèse. Cette deuxième partie se compose également de quatre chapitres.

Le chapitre 5 consiste à présenter la méthodologie générale de notre recherche-action. Il clarifie d’abord le contexte, les participants, les étapes de notre recherche avant de mentionner les études que nous entreprendrons en suivant ces étapes. Nous y expliquerons aussi notre choix des observables et de l’instrument de mesure de la cohérence textuelle. Dans les trois chapitres qui suivent, nous aborderons la méthodologie concrète et les résultats de chaque étude.

En effet, nous présenterons une première étude sur les difficultés majeures que rencontrent les étudiants dans la rédaction des textes argumentatifs cohérents (chapitre 6), une deuxième étude sur des pratiques d’enseignement-apprentissage inapproprié qui peuvent en être l’origine (chapitre 7), avant de terminer par la construction d’un dispositif didactique portant sur l’enseignement de la cohérence textuelle, dispositif qui sera évalué puis modifié en fonction des résultats obtenus (chapitre 8).

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ

Trích dẫn luận án này

Luận án: Hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp trong giảng dạy FLE (n.d.) [Luận án tiến sĩ, Université de Langues et d’Études Internationales – Université Nationale du Vietnam à Hanoï (Trường Đại học Ngoại ngữ – Đại học Quốc gia Hà Nội)]. LuanAn.net. https://luanan.net/ngon-ngu-hoc/ngon-ngu-hoc-ung-dung/luan-an-nghien-cuu-he-thong-lien-ket-van-ban-tieng-phap-ung-dung-giang-day-fle

Câu hỏi thường gặp

Luận án "Luận án: Hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp trong giảng dạy FLE" nghiên cứu về vấn đề gì?

Luận án nghiên cứu hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp, ứng dụng hiệu quả trong giảng dạy ngôn ngữ.

Luận án "Luận án: Hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp trong giảng dạy FLE" được bảo vệ tại trường nào?

Luận án này được bảo vệ tại Université de Langues et d’Études Internationales – Université Nationale du Vietnam à Hanoï (Trường Đại học Ngoại ngữ – Đại học Quốc gia Hà Nội).

Luận án "Luận án: Hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp trong giảng dạy FLE" thuộc chuyên ngành gì?

Luận án "Luận án: Hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp trong giảng dạy FLE" thuộc chuyên ngành Giảng dạy tiếng Pháp (FLE) / Phương pháp giảng dạy tiếng Pháp. Danh mục: Ngôn Ngữ Học Ứng Dụng.

Luận án "Luận án: Hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp trong giảng dạy FLE" có bao nhiêu trang?

Luận án "Luận án: Hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp trong giảng dạy FLE" có 236 trang. Bạn có thể xem trước một phần tài liệu ngay trên trang web trước khi tải về.

Cách tải luận án "Luận án: Hệ thống liên kết văn bản tiếng Pháp trong giảng dạy FLE" về máy như thế nào?

Để tải luận án về máy, bạn nhấn nút "Tải xuống ngay" trên trang này, sau đó hoàn tất thanh toán phí lưu trữ. File sẽ được tải xuống ngay sau khi thanh toán thành công. Hỗ trợ qua Zalo: 0559 297 239.

Luận án liên quan

Chia sẻ tài liệu: Facebook Twitter