Luận án TS Y học: Thay đổi chỉ số huyết học, sắt ở người hiến máu nhắc lại

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y HÀ NỘI HÀ HỮU NGUYỆN NGHIÊN CỨU SỰ THAY ĐỔI MỘT SỐ CHỈ SỐ HUYẾT HỌC, SẮT HUYẾT THANH VÀ KẾT QUẢ BỔ SUNG SẮT Ở NGƯỜI HIẾN MÁU NHẮC LẠI TẠI VIỆN HUYẾT HỌC - TRUYỀN MÁU TRUNG ƯƠNG LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC HÀ NỘI – 2024 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y HÀ NỘI ========= HÀ HỮU NGUYỆN NGHIÊN CỨU SỰ THAY ĐỔI MỘT SỐ CHỈ SỐ HUYẾT HỌC, SẮT HUYẾT THANH VÀ KẾT QUẢ BỔ SUNG SẮT Ở NGƯỜI HIẾN MÁU NHẮC LẠI TẠI VIỆN HUYẾT HỌC - TRUYỀN MÁU TRUNG ƯƠNG Chuyên ngành : Huyết học - Truyền máu Ngành: Nội khoa Mã số: 9720107 LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC Người hướng dẫn khoa học: 1. Bùi Thị Mai An 2. Bạch Quốc Khánh HÀ NỘI – 2024 LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành bản luận án Tiến sỹ y học, em xin trân trọng cảm ơn: Đảng ủy, Ban Giám hiệu, Phòng Quản lý Đào tạo Sau đại học, Bộ môn Huyết học - Truyền máu, Trường Đại học Y Hà Nội đã đào tạo, dạy dỗ và tạo mọi điều kiện để tôi hoàn thành chương trình học tập và luận án Tiến sĩ; Đảng ủy, Ban Lãnh đạo Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương, các khoa/phòng của Viện đã ủng hộ và tạo mọi điều kiện cho tôi trong quá trình công tác, học tập và thực hiện đề tài nghiên cứu. Với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, em xin chân thành cảm ơn PGS.

Bùi Thị Mai An - Phó trưởng khoa Kỹ thuật y học, Trường Đại học Phenikaa; Nguyên trưởng khoa Huyết thanh học nhóm máu - Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương và TS. Bạch Quốc Khánh – Bí thư Đảng ủy Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương; Phó Chủ nhiệm Bộ môn Huyết học - Truyền máu, Trường Đại học Y Hà Nội; Chủ nhiêm Bộ môn Huyết học – Truyền máu, Khoa Y Dược, Đại học Quốc Gia Hà Nội; Nguyên Viện trưởng Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương - Những người thầy hướng dẫn đã truyền cho em ngọn lửa yêu nghề, đã tận tình chỉ bảo, chia sẻ cho em kiến thức chuyên môn và luôn quan tâm, ủng hộ, động viên và tạo điều kiện thuận lợi cũng như bỏ công sức, tâm huyết, tận tình hướng dẫn cho em trong suốt quá trình học tập, công tác và thực hiện luận án. Với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, em xin chân thành cảm ơn PGS. Nguyễn Hà Thanh - Chủ nhiệm Bộ môn Huyết học - Truyền máu, Trường Đại học Y Hà Nội; Viện trưởng Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương - Người Thầy đã luôn quan tâm, động viên, chỉ bảo cũng như tạo điều kiện thuận lợi cho em trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận án.

Với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, em xin chân thành cảm ơn GS. Phạm Quang Vinh - Nguyên chủ nhiệm Bộ môn Huyết học - Truyền máu, Trường Đại học Y Hà Nội; Nguyên Phó viện trưởng Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương và GS. Nguyễn Anh Trí -Nguyên Viện trưởng Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương - Những người Thầy luôn giúp đỡ và tạo mọi điều kiện thuận lợi cho em trong suốt thời gian học tập và thực hiện nghiên cứu này. Với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, em xin chân thành cảm ơn TS.Vũ Đức Bình và PGS.

Nguyễn Quang Tùng – Phó Viện trưởng Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương, TS. Trần Ngọc Quế - Giám đốc Trung tâm Máu Quốc gia, BSCKII. Phạm Tuấn Dương, ThS. Vũ Thị Hồng Phương, TS.

Ngô Mạnh Quân, TS. Nguyễn Ngọc Dũng, BSCKII. Vũ Thị Hương – Những người Thầy, người anh đã luôn quan tâm, động viên, chỉ bảo cũng như tạo điều kiện thuận lợi cho em trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận án. Em xin chân thành cảm ơn các thầy, cô của Bộ môn Huyết học-Truyền máu, Trường Đại học Y Hà Nội đã luôn theo sát, truyền đạt kiến thức và kinh nghiệm cho em trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận án.

Tôi xin chân thành cảm ơn các anh, chị, bạn bè, đồng nghiệp trong Khoa Tiếp nhận máu và các thành phần máu, khoa Sàng lọc máu, khoa Tế bào Tổ chức học, khoa Sinh hóa, phòng Tổ chức cán bộ, phòng Kế hoạch tổng hợp - Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương đã luôn ở bên, nhiệt tình giúp đỡ, ủng hộ và tạo mọi điều kiện thuận lợi để tôi hoàn thành luận án. Tôi xin chân thành cảm ơn anh, chị, em NCS khóa 35, chuyên ngành Huyết học - Truyền máu và bạn bè, đồng nghiệp đã luôn bên tôi, chia sẻ cho tôi kinh nghiệm cho tôi trong quá trình học tập và thực hiện luận án. Tôi xin chân thành cảm ơn những người hiến máu đã hợp tác và cho tôi mẫu máu quý giá để thực hiện nghiên cứu này. Cuối cùng, Con xin được tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới Cha, Mẹ và các anh, chị, em trong gia đình, họ tộc Nội, Ngoại đã luôn động viên, cổ vũ để tôi học tập, phấn đấu và trưởng thành trong cuộc sống và sự nghiệp.

Cám ơn Vợ và hai con thân yêu đã luôn quan tâm, động viên, khích lệ và là nguồn sức mạnh, là chỗ dựa vững chắc để tôi vượt qua mọi khó khăn, không ngừng phấn đấu trong suốt quá trình học tập, công tác và hoàn thành luận án này. Tôi xin trân trọng cảm ơn! Hà Nội, ngày. năm 2024 Hà Hữu Nguyện LỜI CAM ĐOAN Tôi là Hà Hữu Nguyện, nghiên cứu sinh khóa 35 Trường Đại học Y Hà Nội, chuyên ngành Huyết học – Truyền máu, xin cam đoan: 1. Đây là luận án do bản thân tôi trực tiếp thực hiện dưới sự hướng dẫn của PGS.BS Bùi Thị Mai An và TS.

Bạch Quốc Khánh. Công trình này không trùng lặp với bất kỳ nghiên cứu nào khác đã được công bố trong ngoài nước. Các số liệu và thông tin trong nghiên cứu là hoàn toàn chính xác, trung thực và khách quan, đã được xác nhận và chấp thuận của cơ sở nơi nghiên cứu. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật về những cam kết này.

Hà Nội, ngày .năm 2024 Người viết cam đoan Hà Hữu Nguyện NHỮNG CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN ÁN AABB : (American Association of Blood Banks) Hiệp Hội Ngân hàng máu Hoa Kỳ AIDS : (acquired immunodeficiency syndrome) hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải CB : Cán bộ CN : Công nhân Cs : Cộng sự FDA : (Food and Drug Administration) Cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ Hb : (hemoglobin) lượng huyết sắc tố HBsAg : (hepatitis B surface antigen) kháng nguyên bề mặt vi rút viêm gan B HBV : (Hepatitis B virus) vi rút viêm gan B HCV : (Hepatitis C virus) vi rút viêm gan C HIV : (human immunodeficiency virus) vi rút gây suy giảm miễn dịch HM : hiến máu HS : Học sinh HTTB : Huyết thanh trung bình KBC : Khối bạch cầu KHC : Khối hồng cầu KTC : Khối tiểu cầu MCH : (Mean Corpuscular Hemoglobin) lượng huyết sắc tố trung bình có trong một tế bào hồng cầu MCHC : (Mean corpuscular Hemoglobin Concentration) nồng độ huyết sắc tố trung bình hồng cầu MCV : (Mean Corpuscular Volume) thể tích trung bình hồng cầu NAT : (nucleic acid amplification testing) là phương pháp sàng lọc sử dụng kỹ thuật sinh học phân tử phát hiện chất liệu di truyền NHM : Người hiến máu NHMTNNL : Người hiến máu tình nguyện nhắc lại NHMTNNLTX : Người hiến máu tình nguyện nhắc lại thường xuyên NV : Nhân viên SLBC : Số lượng bạch cầu SLHC : Số lượng hồng cầu SLTC : Số lượng tiểu cầu SV : Sinh viên TIBC : (total iron-binding capacity) khả năng gắn sắt toàn phần VC : viên chức Viện HHTMTU : Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương WHO : (World health organization) Tổ chức Y tế Thế giới MỤC LỤC ĐẶT VẤN ĐỀ. 1 Chương 1: TỔNG QUAN. CÁC ĐỐI TƯỢNG NGƯỜI HIẾN MÁU. Người hiến máu tình nguyện.

Người hiến máu nhận tiền bồi dưỡng. Người nhà hiến máu. PHÂN TÍCH MỘT SỐ CHỈ SỐ SỨC KHỎE CỦA CÁC ĐỐI TƯỢNG HIẾN MÁU. Một số đặc điểm về tuổi, các chỉ số huyết học và tình trạng thiếu sắt của NHM.

Một số nguyên nhân, lý do trì hoãn việc hiến máu. CÁC BIỆN PHÁP BẢO VỆ SỨC KHỎE NGƯỜI HIẾN MÁU. Khám tuyển chọn người hiến máu. Các biện pháp đánh giá nồng độ Hb và xét nghiệm HBsAg bằng kít nhanh trước hiến máu.

Các xét nghiệm sàng lọc tác nhân lây bệnh qua đường truyền máu. Phát hiện, xử trí và phòng ngừa những phản ứng bất lợi đối với người hiến máu. Chăm sóc người hiến máu sau hiến máu. TẦM QUAN TRỌNG CỦA VIỆC PHÁT HIỆN THIẾU SẮT Ở NHMTNNL VÀ KẾ HOẠCH BỔ SUNG SẮT CHO NHM.

Vai trò của sắt trong cơ thể. Chuyển hóa sắt. Tầm quan trọng của việc phát hiện thiếu sắt ở NHM. 21 Chương 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.

ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU. Đối tượng nghiên cứu. Địa điểm và thời gian nghiên cứu. Tiêu chuẩn lựa chọn các đối tượng NHMTNNL:.

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Mục tiêu 1: Phân tích đặc điểm một số chỉ số huyết học, sắt huyết thanh, ferritin huyết thanh ở NHMTNNL tại Viện HHTMTU. Mục tiêu 2: Tìm hiểu một số yếu tố liên quan đến sự thay đổi một số chỉ số huyết học, sắt huyết thanh, ferritin huyết thanh ở NHMTNNL tại Viện HHTMTU. Mục tiêu nghiên cứu 3: Đánh giá hiệu quả bổ sung sắt ở NHMTNNL thường xuyên.

XỬ LÝ SỐ LIỆU. ĐẠO ĐỨC NGHIÊN CỨU. 53 Chương 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. PHÂN TÍCH ĐẶC ĐIỂM MỘT SỐ CHỈ SỐ HUYẾT HỌC, SẮT HUYẾT THANH, FERRITIN HUYẾT THANH Ở NHMTNNL TẠI VIỆN HHTMTU GIAI ĐOẠN 2017 - 2023.

Đặc điểm của NHMTNNL. Kết quả xét nghiệm sàng lọc Hb tại Viện HHTMTU giai đoạn 2017 – 2023. Đặc điểm một số chỉ số huyết học, nồng độ sắt huyết thanh và ferritin huyết thanh ở NHMTNNL theo giới tính giai đoạn 2017 - 2023. Đặc điểm một số chỉ số huyết học, nồng độ sắt và ferritin huyết thanh ở NHMTNNL theo số lần hiến máu giai đoạn 2017 - 202364 3.

Đặc điểm một số chỉ số huyết học, nồng độ sắt và ferritin huyết thanh ở NHMTNNL theo nhóm tuổi giai đoạn 2017 - 2023. Đặc điểm một số chỉ số huyết học, nồng độ sắt và ferritin huyết thanh ở NHMTNNL theo đối tượng hiến máu giai đoạn 2017 - 2023. Đặc điểm một số chỉ số huyết học, nồng độ sắt và ferritin huyết thanh ở NHMTNNL theo nhóm cân nặng giai đoạn 2017 - 2023 80 3.