Luận án: IVUS đánh giá, hướng dẫn can thiệp bệnh động mạch vành - Khổng Nam Hương

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y HÀ NỘI KHỔNG NAM HƯƠNG NGHIÊN CỨU SIÊU ÂM TRONG LÒNG MẠCH (IVUS) TRONG ĐÁNH GIÁ TỔN THƯƠNG ĐỘNG MẠCH VÀNH VÀ GÓP PHẦN HƯỚNG DẪN ĐIỀU TRỊ CAN THIỆP BỆNH ĐỘNG MẠCH VÀNH LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC HÀ NỘI - 2014 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y HÀ NỘI KHỔNG NAM HƯƠNG NGHIÊN CỨU SIÊU ÂM TRONG LÒNG MẠCH (IVUS) TRONG ĐÁNH GIÁ TỔN THƯƠNG ĐỘNG MẠCH VÀNH VÀ GÓP PHẦN HƯỚNG DẪN ĐIỀU TRỊ CAN THIỆP BỆNH ĐỘNG MẠCH VÀNH Chuyên ngành : Nội tim mạch Mã số : 62720141 LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC Người hướng dẫn khoa học: GS. Nguyễn Lân Việt HÀ NỘI - 2014 LỜI CAM ĐOAN Tôi là KHỔNG NAM HƯƠNG, nghiên cứu sinh khoá 28 Trường Đại học Y Hà Nội, chuyên ngành Nội Tim mạch, xin cam đoan : 1. Đây là luận án do bản thân tôi trực tiếp thực hiện dưới sự hướng dẫn của GS. Nguyễn Lân Việt.

Công trình này không trùng lặp với bất kỳ nghiên cứu nào khác đã được công bố tại Việt Nam. Các số liệu và thông tin trong nghiên cứu là hoàn toàn chính xác, trung thực và khách quan, đã được xác nhận và chấp thuận của cơ sở nơi nghiên cứu. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật về những cam kết này. Hà nội, ngày 8 tháng 12 năm 2014 Khổng Nam Hương Môc lôc LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN ÁN DANH MỤC CÁC BẢNG DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ DANH MỤC CÁC HÌNH ĐẶT VẤN ĐỀ.

TÌNH HÌNH MẮC BỆNH ĐỘNG MẠCH VÀNH TRÊN THẾ GIỚI VÀ Ở VIỆT NAM. Trên thế giới. ĐẶC ĐIỂM GIẢI PHẪU ĐỘNG MẠCH VÀNH. Giải phẫu động mạch vành.

Sinh lý tưới máu của tuần hoàn vành. ĐẠI CƯƠNG VỀ BỆNH MẠCH VÀNH VÀ CÁC THĂM DÒ CHẨN ĐOÁN BỆNH ĐỘNG MẠCH VÀNH. Điều trị bệnh động mạch vành. SIÊU ÂM TRONG LÒNG MẠCH (IVUS).

Lịch sử phát triển và nguyên lý hoạt động của siêu âm trong lòng mạch. Một số yếu tố ảnh hưởng tới kết quả siêu âm trong lòng mạch. Tính an toàn và hạn chế của IVUS. Các chỉ định của siêu âm trong lòng mạch (IVUS).

Vai trò của siêu âm trong lòng mạch (IVUS) trong đánh giá chi tiết các tổn thương của động mạch vành. Vai trò của siêu âm trong lòng mạch (IVUS) ứng dụng trong điều trị can thiệp bệnh động mạch vành. TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU TRÊN THẾ GIỚI VÀ Ở VIỆT NAM. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.

ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Các bước tiến hành nghiên cứu. Phương pháp chụp động mạch vành, siêu âm trong lòng mạch (IVUS) và can thiệp động mạch vành.

Những thông số nghiên cứu trên chụp động mạch vành. Những thông số nghiên cứu trên siêu âm trong lòng mạch. Các tiêu chuẩn sử dụng trong nghiên cứu. Xử lý số liệu nghiên cứu.

Đạo đức nghiên cứu. ĐẶC ĐIỂM CHUNG CỦA NHÓM NGHIÊN CỨU. Các yếu tố nguy cơ tim mạch. Đặc điểm lâm sàng.

Đặc điểm cận lâm sàng. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM TỔN THƯƠNG ĐỘNG MẠCH VÀNH BẰNG SIÊU ÂM TRONG LÒNG MẠCH. Kết quả nghiên cứu các đặc điểm tổn thương động mạch vành bằng siêu âm trong lòng mạch ở nhóm hẹp động mạch vành mức độ vừa. Kết quả nghiên cứu các đặc điểm tổn thương động mạch vành bằng siêu âm trong lòng mạch ở nhóm tổn thương thân chung động mạch vành trái.

Đặc điểm hình thái mảng xơ vữa trên siêu âm trong lòng mạch. Liên quan giữa biểu hiện lâm sàng và siêu âm trong lòng mạch. So sánh giữa siêu âm trong lòng mạch và chụp động mạch vành trong đánh giá tổn thương động mạch vành. KẾT QUẢ ỨNG DỤNG SIÊU ÂM TRONG LÒNG MẠCH TRONG ĐIỀU TRỊ CAN THIỆP BỆNH ĐỘNG MẠCH VÀNH.

Kết quả ứng dụng siêu âm trong lòng mạch trong chỉ định can thiệp động mạch vành. Siêu âm trong lòng mạch với việc lựa chọn kích cỡ dụng cụ can thiệp. Kết quả can thiệp động mạch vành được đánh giá bằng siêu âm trong lòng mạch. Biến chứng của thủ thuật.

Kết quả về lâm sàng. 81 CHƯƠNG 4 BÀN LUẬN. ĐẶC ĐIỂM CHUNG CỦA ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU. Đặc điểm về tuổi, giới và các yếu tố nguy cơ tim mạch.

Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng. ĐẶC ĐIỂM TỔN THƯƠNG ĐỘNG MẠCH VÀNH TRÊN SIÊU ÂM TRONG LÒNG MẠCH. Các đặc điểm tổn thương động mạch vành trên siêu âm trong lòng mạch ở nhóm hẹp động mạch vành mức độ vừa. Các đặc điểm tổn thương động mạch vành trên siêu âm trong lòng mạch ở nhóm tổn thương thân chung động mạch vành trái.

Hình thái mảng xơ vữa trên siêu âm trong lòng mạch. Liên quan giữa biểu hiện lâm sàng và siêu âm trong lòng mạch. So sánh siêu âm trong lòng mạch và chụp động mạch vành trong đánh giá các tổn thương động mạch vành. ỨNG DỤNG SIÊU ÂM TRONG LÒNG MẠCH TRONG ĐIỀU TRỊ CAN THIỆP BỆNH ĐỘNG MẠCH VÀNH.

Ứng dụng siêu âm trong lòng mạch trong chỉ định can thiệp động mạch vành. Siêu âm trong lòng mạch với việc lựa chọn kích cỡ dụng cụ can thiệp. Đánh giá kết quả can thiệp động mạch vành bằng siêu âm trong lòng mạch. Biến chứng của thủ thuật.

Theo dõi về lâm sàng sau can thiệp. 112 DANH MỤC CÔNG TRÌNH Đà CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC Phụ lục 1: BỆNH ÁN MINH HỌA Phụ lục 2: MẪU BỆNH ÁN NGHIÊN CỨU Phụ lục 3: DANH SÁCH BỆNH NHÂN THAM GIA NGHIÊN CỨU c¸c ch÷ viÕt t¾t trong luËn ¸n 1. TiÕng ViÖt §M : §éng m¹ch §MC : §éng m¹ch chñ §MLTS : §éng m¹ch liªn thÊt sau §MLTTr : §éng m¹ch liªn thÊt tr­íc §MV : §éng m¹ch vµnh §T§ : §iÖn t©m ®å NMCT : Nhåi m¸u c¬ tim NPGS : NghiÖm ph¸p g¾ng søc 2. TiÕng Anh ACC : Tr­êng m«n Tim m¹ch Hoa Kú (American College of Cardiology) AHA : Héi Tim m¹ch Hoa Kú (American Heart Association) CCS : Ph©n ®é ®au th¾t ngùc æn ®Þnh theo Héi Tim m¹ch Canada (Canadian Cardivascular Society) BMI : ChØ sè khèi c¬ thÓ (Body Mass Index) EEMA : DiÖn tÝch m¹ch giíi h¹n bëi líp ¸o ngoµi (External Elastic Membrance Area) EDV : ThÓ tÝch thÊt tr¸i cuèi t©m tr­¬ng (End-Diastolic Volume) ESV : ThÕ tÝch thÊt tr¸i cuèi t©m thu (End-Systolic Volume) EF : Ph©n sè tèng m¸u (Ejection Fraction) FS : PhÇn tr¨m co ng¾n sîi c¬ (Fractional Shortening) FFR : Ph©n sè dù tr÷ dßng ch¶y vµnh (Fractional Flow Reserve) IVUS : Siªu ©m trong lßng m¹ch (IntraVascular UltraSound) LAD : §éng m¹ch liªn thÊt tr­íc (Left Anterior Descending) LCx : §éng m¹ch mò (Left Circumflex) LM : Th©n chung ®éng m¹ch vµnh tr¸i (Left Main) LVIDd : §­êng kÝnh thÊt tr¸i cuèi t©m tr­¬ng (Left Ventricular Internal Diastolic Diameter) LVIDs : §­êng kÝnh thÊt tr¸i cuèi t©m thu (Left Ventricular Internal Systolic Diameter) MaLD : §­êng kÝnh lßng m¹ch lín nhÊt (Maximum Lumen Diameter) MLA : DiÖn tÝch lßng m¹ch nhá nhÊt (Minimum Lumen Area) MLD : §­êng kÝnh lßng m¹ch nhá nhÊt (Minimum Lumen Diameter) MSA : DiÖn tÝch trong Stent nhá nhÊt (Minimum Stent Area) NYHA : Ph©n ®é suy tim theo Héi Tim m¹ch New York (New York Heart Association) P&M : DiÖn tÝch m¶ng x¬ v÷a vµ líp ¸o gi÷a (Plaque and Medium) QCA : L­îng ho¸ h×nh ¶nh chôp ®éng m¹ch vµnh (Quantitative Coronary Angiography) RCA : §éng m¹ch vµnh ph¶i (Right Coronary Artery) Xtb ± SD : Trung b×nh ± ®é lÖch chuÈn DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 3.

Đặc điểm chung của nhóm nghiên cứu. Các yếu tố nguy cơ tim mạch. Chẩn đoán của các bệnh nhân. Đặc điểm về đau ngực và suy tim ở các bệnh nhân.

Đặc điểm lâm sàng của các bệnh nhân. Đặc điểm điện tim của nhóm nghiên cứu. Đặc điểm về kết quả xét nghiệm máu của bệnh nhân nghiên cứu. Đặc điểm về siêu âm tim của các bệnh nhân.

Các đoạn động mạch vành được khảo sát bằng IVUS. Các đặc điểm của mạch cắt ngang trên IVUS ở nhóm hẹp vừa. Đặc điểm diện tích lòng mạch nhỏ nhất, các đường kính lòng mạch, mảng xơ vữa của nhóm hẹp vừa. Mức độ hẹp lòng mạch ở nhóm can thiệp và ở nhóm không can thiệp.

Đặc điểm vị trí tổn thương trên chụp động mạch vành. Phân bố đặc điểm tổn thương chỗ chia nhánh trên IVUS. Các đặc điểm của mặt cắt ngang trên IVUS ở nhóm tổn thương thân chung ĐMV trái. Mức độ hẹp lòng mạch ở vị trí thân chung và ở động mạch liên thất trước.

Đặc điểm hình thái mảng xơ vữa. Mối liên quan giữa hội chứng vành cấp và một số thông số trên IVUS. Liên quan giữa mức độ đau ngực theo CCS với một số thông số trên IVUS. So sánh số tổn thương Canxi hoá trên IVUS và trên chụp động mạch vành.

So sánh một số thông số trên IVUS và trên chụp ĐMV. Các chỉ định can thiệp động mạch vành ở nhóm. 74 tổn thương thân chung động mạch vành trái. So sánh giữa chiều dài tổn thương và chiều dài Stent.

So sánh đường kính Stent với đường kính lòng mạch tham chiếu. So sánh đường kính Stent với đường kính lòng mạch tham chiếu của nhóm tổn thương thân chung. Diện tích và đường kính lòng mạch trước và sau can thiệp của nhóm hẹp vừa. Diện tích và đường kính lòng mạch trước.

78 và sau can thiệp tại thân chung ĐMV trái. Diện tích và đường kính lòng mạch trước và sau can thiệp tại lỗ động mạch liên thất trước của nhóm hẹp thân chung ĐMV trái. Kết quả đặt Stent ĐMV theo tiêu chuẩn MUSIC của các tổn thương không phải thân chung ĐMV trái. Diện tích trong Stent nhỏ nhất của các tổn thương không phải thân chung ĐMV trái.

Kết quả đặt Stent ĐMV theo tiêu chuẩn MUSIC của các tổn thương tại thân chung ĐMV trái. Diện tích trong Stent nhỏ nhất tại vị trí thân chung ĐMV trái. Các biến chứng trong quá trình thực hiện IVUS và can thiệp ĐMV. Triệu chứng của các bệnh nhân đau ngực ổn định tại thời điểm trước và sau thủ thuật 24 giờ.

Các biến cố tim mạch chính trong thời gian theo dõi. So sánh tuổi và giới với một số nghiên cứu khác. Các yếu tố nguy cơ tim mạch trong một số nghiên cứu. 84 Danh môc c¸c biÓu ®å Biểu đồ 3.

Phân bố bệnh nhân theo giới tính. Phân bố bệnh nhân theo số lượng các yếu tố nguy cơ. Phân bố hiện tượng tái cấu trúc mạch vành. Phân loại tổn thương chỗ chia nhánh theo Medina .