Luận án tiến sĩ ngữ văn tiểu thuyết vũ trọng phụng

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN | TIỂU THUYET VŨ TRONG PHUNG | Chuyén nganh : Văn học Việt Nam | Mã số : 5.33 LUẬN ÁN TIEN SĨ NGỮ VĂN Người hướng dân khoa hoc: GS. PHAN CU DE HÀ NỘI - 2002 MỤC LỤC MO DAU .2222222222222022 22 22H Hee CHƯƠNG 1. QUAN NIỆM VỀ TIEU THUYET. PHÁN LOẠI TIEU THUYẾT VŨ TRỌNG PHUNG.

Quan niệm về tiểu thuyết trong nghiên cứu van học giai đoạn 1900 - 194Š. Q00 0022102011111 n HH ng nh he. Quan niệm về tiểu thuyết của Vũ Trọng Phụng. Phân loại tiểu thuyết Vũ Trọng Phụng.

NGHỆ THUẬT XÂY DUNG NHAN VAT TRONG TIỂU THUYẾT CUA VŨ TRỌNG PHỤNG. Nhân vật trung tâm không phải là nhân vật chính điện. Nghệ thuật điển hình hoá trong tiéu thuyết Vũ Trọng Phụng. Nhân vật tha hóa- một đóng góp của nhà tiêu thuyết Vũ TEP PUIG n7 cams sd basses Bh Uae ẽ n.

Su luân phiên phối hợp các góc nhìn vé nhân vật. Anh hưởng của phân tam hoc Freud đối với việc xav dung một số nhân vật trong tiếu thuyết của Vũ Trọng Phụng. NHỮNG ĐẶC ĐIỂM VỀ THÊ LOẠI CUA TIEU THUYET VU TRỌNG PHỤNG. Không gian trong tiểu thuyết Vũ Trọng Phung.

Thời gian như một ý thức nghệ thuật trong tiêu thuyết Vũ ¬ Trọng Phụng. 000020111 n H1 nh nh TT nh nhe. Sử dung ngau nhiên như một thu pháp kết cấu. Kha nang tong hợp về mat thể loại của Vũ Trọng Phụng.

NGÓN NGU TIEU THUYET VU TRỌNG PHỤNG. Lời van đối thoại trong tieu thuyết Vũ Trong Phung. Tinh chat cá thé hóa trong ngôn ngữ nhan Vật. Dac sac cua ngón ngũ trào phúng trong SO đỏ.

Dac điểm cú pháp va tính hiện đại của câu văn tiểu thuyết VŨ. lTONE PUI sen nrensaiiibiiLias Lee se ven eevee nme cm S eure neesrrea 167 KẾT LUẬN coccecsccsssssssssscssseesccssssvecsvssssssvssssssvssessnssissssssessstsssessesssssitevesssiieesssesseesseee 173 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CUA TÁC GIÁ TÀI LIỆU THAM KHẢO MỞ ĐẦU 1. Mục đích, ý nghĩa của đề tài Trong lịch sử văn học Việt Nam giai đoạn 1930-1945. Vũ Trọng Phụng hiện diện như một nhà văn day tài năng.

có sở trường về phóng sự và tiểu thuyết. Đặc biệt đối với thể loại tiểu thuyết, ông đã dat được những thành tựu xuất sắc, vượt lên các nhà văn cùng thời và có đóng góp quan trọng vào việc day nhanh quá trình hiện đại hoá của văn học Việt Nam. Tên tuổi và văn nghiệp của Vũ Trọng Phụng trong một thời gian dài không được đánh giá đúng mức. thậm chí có lúc "chim sâu xuống.

tưởng chừng đã mất tam" (theo cách nói của Nguyên Đăng Mạnh) do những định kiến từ phía giới phê bình van học lân độc gia. Nhưng chính thời gian (mọi vật đều sợ thời gian, nhưng cũng biết ơn thời gian) đã tra lại những giá trị thực cần phải được khẳng định của tác giả Gióng rớ, Số đỏ. Cam bảy người, Cơm thầy cơm có. Đối với một nhà văn có những cống hiến nổi bật vào quá trình hiện đại hóa văn học Việt Nam nửa đầu thế kỷ XX như Vũ Trọng Phụng.

chúng tôi thiết nghi khong thé chi dừng lại ở việc "minh oan”. "tưởng niệm”, mà cần phải di sâu nghiên cứu để khang định được những đóng góp riêng của nhà van trong từng khía cạnh của thi pháp. từng thể loại cụ thé. Công việc nghiên cứu theo chiều sâu như thế không phải không được một số nhà nghiên cứu tiến hành trong nửa thế kỷ qua.

nhưng tập trung nhất là từ những năm 90 của thế ky XX trở lại đây. Da có những công trình nghiên cứu về thể loại phóng sự. về mot phương diện của tiểu thuyết, hoặc về một loại hình tiểu thuyết của Vũ Trọng Phụng. nhưng việc nghiên cứu toàn diện tiểu thuyết của nhà văn từ 59 mo than ở Quang Yên”.

“ba chục nóc nha tay ở Hà Noi *. “bôn chục nóc nha khác 6 Hai Phòng”. và một cái "áp Tiểu van trường thành rong mười mau ta với ba toà nhà uv nghi tráng lệ” chăng khác gì cung vua phủ chúa. Một tiêm lực kinh tế “phu gia địch quốc” như vậy.

nếu so với Nghị Quế trong Tải đèn của Ngô Tat Tố. Nghị Lại trong Bước đường cùng của Nguyên Công Hoan, thì Nghị Hách mới đúng là nhà tư bản lây lừng tên tuổi trong giới kinh doanh và chính trị, còn Nghị Quế, Nghị Lại chỉ là những địa chủ với một căn nhà ba gian lát gạch. vài chục mẫu ruộng ở làng quê. Không chỉ miêu tả sự giàu có.

Vũ Trọng Phụng còn vạch rõ con đường tích luỹ tư ban day tội ác của Nghị Hách: bỏ rượu vào ruộng lương dân rồi báo cho nhà đoan và nhờ thủ đoạn ấy hắn đã tậu được một lúc ba trăm mẫu ruộng rất rẻ tiền, lừa đảo người khác được bạc tram, có khi được ca mấy chục vạn. Nghị Hach còn liên kết với giới tư bản Pháp để giành lấy cái độc quyền nước mắm ở Bắc và Trung Kỳ. Và tất nhiên là hắn còn bóc lột công nhân ở các khu mỏ. Trong chương X có đoạn tả việc Nghị Hach nói chuyện qua điện thoại ra lệnh cho người thừa hành ở mỏ than hạ lương của công nhân xuống môi ngày hào hai dé dam bao lợi tức của nhà tư bản khi than hạ giá.

Theo các tài liệu lịch sử thì giai cấp tư sản Việt Nam hình thành rõ rệt bat đầu từ công cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất của thực dân Pháp. Giai cấp tư sản Việt Nam có hai loại: tư sản mại bản và tư sản dân tộc. Tư sản tại bản liên kết chặt chẽ với giới tư bản Pháp và chính quyền thực dân - phong kiến. Còn tư sản dan tộc thường xuyên mâu thuan với thực dân - phong kiến và có tinh than yêu nước.

Nghị Hach đích danh là thuộc loại tư sản mại bản. Ngoài địa vị kinh tế, han còn có một địa vị chính trị chác chan, được chính quyền thực dân - phong kiến bảo hộ. Tạ Đình Hách đã dùng mọi thủ đoạn để mua bằng được chức nghị viên Bắc Kỳ và sau đó còn bỏ ra một nghìn rưỡi bạc. nhiều tạ gạo để phát chan cho dân nghèo.

và bằng thủ doan ho góc do đặc trưng thé loại thì van con bo ngo. Luan an của chúng toi tiếp can theo hướng nay. Mục dich nghiên cứu Luận án khảo sát và đánh giá một cách có hệ thống toàn bộ tiéu thuyết của Vũ Trọng Phụng rừ góc đó đặc trưng thể loại. từ đó chỉ ra những đóng góp quan trong của nha văn về một số phương diện cơ bản: nhân vat, kết cấu và ngôn ngữ tiểu thuyết.

Trên cơ sở tổng quan về lịch sử phát triển của tiểu thuyết Việt Nam nửa đầu thế kỷ XX (1900-1945) và so sánh với các nhà tiểu thuyết cùng thòi, luận án khẳng định những sáng tạo mới mẻ. độc đáo của Vũ Trọng Phụng, đồng thời chỉ ra những điểm còn hạn chế của nhà văn trong một số phương diện của tác phẩm. Ý nghĩa của đề tài Lâu nay việc nghiền cứu văn nghiệp Vũ Trọng Phụng có nhiều ý kiến. nhận định khác nhau.

thậm chí đối lap nhau. Những năm gan đây. việc đánh giá Vũ Trọng Phụng ngày càng khách quan hơn và thống nhất hơn. trong quá trình khác phục tình trang hạ thấp một cách vô căn cứ những đóng góp nói bật của Vũ Trọng Phụng đối với nền văn xuôi hiện đại Việt Nam.

đã xuất hiện một vài nhận định dé cao quá mức những gi mà nhà van đã sáng tác. Do vậy việc thầm định khách quan và khoa học về Vũ Trọng Phụng còn phai được tiếp tục. Vũ Trọng Phung là một nhà van thành công trên nhiều thể loại. đặc biệt là phóng sự và tiểu thuyết.

Ông cũng là nhà văn có đóng góp quan trọng về nghệ thuật tả chân. xây dựng nhân vật, cách tân thể loại, hiện đại hoá tiểu thuyết. 16 chức câu văn xuôi tiếng Việt sao cho có khả nang chuyển tải được những Ý tưởng nghé thuật phong phú. t2) Việc nghiên cứu một cách toàn diện.

hệ thong thé loại tiêu thuyết - một thé loại mà Vũ Trọng Phụng đã đạt dinh cao trong van học giai đoạn 1930- 1945 là một công việc vô cùng cần thiết. Nghiên cứu tiêu thuyết Vũ Trọng Phụng cho phép ta hiểu được những đặc điềm co bản của phong cách nhà văn. và những đóng góp của nhà van trong quá trình xây dựng nén van xuói Việt Nam hiện đại. Từ việc rút ra những điểm thành công độc đáo của nghệ thuật tiểu thuyết Vũ Trọng Phụng, chúng ta có cơ sở để xây dựng một nền tiểu thuyết Việt Nam trong thời kỳ đối mới phong phú và có những kết quả lớn hơn.

Những kết quả nghiên cứu của luận án hy vọng sẽ góp phân vào việc viết giáo trình đại học và sách giáo khoa môn Văn phổ thông trung học về tác giả. tác phẩm Vũ Trọng Phụng. Lịch sử vấn đề Trong văn học Việt Nam hiện đại. cho đến nay Vũ Trọng Phụng là một trong ít tác gia được nghiên cứu nhiêu nhất với số lượng gan 200 công trình lớn nhỏ.

bao gồm bài viết. sách chuyên khảo và luận án các cấp. Điều đó cho thấy tính chất phong phú và phức tạp của việc thẩm định Vũ Trọng Phụng. Ở đây để tránh sự lặp lại không cần thiết.

chúng tôi chỉ tập trung giới thuyết lịch sử vấn đề khảo cứu. phê bình tiểu thuyết Vũ Trọng Phụng - tức là những gi liên quan trực tiếp đến dé tài chúng tôi đang nghiên cứu. Chúng tô: lược chia qua bốn thời kỳ: 2. Thời kỳ từ 1930 đến 8/1945 Nam 1931 là năm Vũ Trọng Phụng công bố những tác pham dau tiên của mình với hai truyện ngán: Mor cái chét (Ngo báo, số 1077), Bà ldo lod (Neo báo, số 1095) và vở Kịch Khong mot tiéng vang (Đóng Táy xuất ban).

Đặc biệt với kịch Khóng mort tiéng vang - một “dan sinh bi kịch” thì Vũ Trọng Phung đã bat dau được doc gia chú ý như một cây bút mới me. có "một lối van mới la” [58. Cai “loi văn mới la” mà Lê Tràng Kiéu nhận ra đó chính là lối van ta chân mà sau nay Vũ Trọng Phụng rất thành công trong tiêu thuyết và phóng su. Nam 1934, tiểu thuyết Dự; rình - cuốn tiểu thuyết đầu tiên của Vũ Trọng Phụng được công bố trên Hai Phòng tuần báo.

liên sau đó đã được nhiều người phê bình, giới thiệu trên các báo Tràng An, Đóng Táy, Đuốc Nhà Nam. Báo Đuốc Nhà Nam nhận xét: “cái tài nghệ tinh vi của ông Vũ Trọng Phung trong cuốn Dut tinh thiệt là một điều không thể chối cãi được” [1,372]. Bài báo cũng chi ra tư tưởng bi quan định mệnh của nha van: “Tac giả tin rang ở ngoài cuộc đời có một sức mau nhiệm thiêng liêng cầm quyền sinh sát mọi người.