Luận án tiến sĩ khoan dung hồ chí minh nhận thức và vận dụng

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ===================== ĐỖ DUY TÚ KHOAN DUNG HỒ CHÍ MINH - NHẬN THỨC VÀ VẬN DỤNG LUẬN ÁN TIẾN SĨ TRIẾT HỌC Hà Nội - 2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ===================== ĐỖ DUY TÚ KHOAN DUNG HỒ CHÍ MINH - NHẬN THỨC VÀ VẬN DỤNG LUẬN ÁN TIẾN SĨ TRIẾT HỌC Chuyên ngành: CNDVBC và CNDVLS Mã số: 62 22 03 02 Người hướng dẫn: GS. Hoàng Chí Bảo PGS. Trần Thị Minh Tuyết Hà Nội - 2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các trích dẫn và tài liệu được sử dụng trong luận án có nguồn gốc và xuất xứ rõ ràng.

Kết quả nghiên cứu của luận án chưa được công bố qua bất cứ công trình nghiên cứu khoa học nào. Hà Nội, ngày 22 tháng 3 năm 2019 NGƯỜI CAM ĐOAN Đỗ Duy Tú LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CẢM ƠN Lời đầu tiên tôi xin trân trọng cảm ơn quý thầy (cô) giáo Khoa Triết học, trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Hà Nội, cùng bạn bè đã giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu, hoàn thành luận án. Đặc biệt, tôi xin trân trọng biết ơn sâu sắc tới GS. Hoàng Chí Bảo, PGS.

Trần Thị Minh Tuyết đã tận tâm giúp đỡ, hướng dẫn tôi trong quá trình thực hiện và hoàn thành luận án này. Cuối cùng, tôi xin được gửi lời tri ân tới gia đình, cơ quan, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và động viên về tinh thần trong suốt quá trình tôi hoàn thành luận án. Xin trân trọng cảm ơn ! TÁC GIẢ LUẬN ÁN Đỗ Duy Tú LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC MỞ ĐẦU. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU.

Những công trình khoa học tiêu biểu liên quan đến đề tài luận án. Những công trình nghiên cứu về khoan dung. Những công trình nghiên cứu về khoan dung Hồ Chí Minh. Những công trình nghiên cứu về vận dụng khoan dung Hồ Chí Minh vào thực tiễn đổi mới ở nước ta hiện nay.

Khái quát kết quả các công trình liên quan và những vấn đề đặt ra tiếp tục nghiên cứu. Khái quát kết quả nghiên cứu của các công trình liên quan đến đề tài. Những vấn đề đặt ra luận án cần tiếp tục nghiên cứu. 26 Tiểu kết chương 1.

KHOAN DUNG HỒ CHÍ MINH:KHÁI NIỆM VÀ CỞ SỞ HÌNH HÀNH. Khái niệm khoan dung. Cơ sở hình thành khoan dung Hồ Chí Minh. Tư tưởng khoan dung trong truyền thống Việt Nam.

Tiếp biến tư tưởng khoan dung trong tinh hoa văn hóa nhân loại. Chủ nghĩa nhân đạo cộng sản. Phẩm chất cá nhân con người Hồ Chí Minh. Hoạt động thực tiễn phong phú của Hồ Chí Minh.

Khái niệm khoan dung Hồ Chí Minh. 66 Tiểu kết chương 2. NỘI DUNG CHỦ YẾU VÀ ĐẶC TRƯNG CỦA KHOAN DUNG HỒ CHÍ MINH. Một số nội dung chủ yếu của khoan dung Hồ Chí Minh.

Khoan dung Hồ Chí Minh trong kinh tế. 72 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Khoan dung Hồ Chí Minh trong chính trị. Khoan dung Hồ Chí Minh trong văn hóa.

Khoan dung Hồ Chí Minh trong đạo đức. Khoan dung Hồ Chí Minh trong tôn giáo. Khoan dung Hồ Chí Minh trong quân sự. Đặc trưng của khoan dung Hồ Chí Minh.

117 Tiểu kết chương 3. VẬN DỤNG KHOAN DUNG HỒ CHÍ MINH VÀO THỰC TIỄN ĐỔI MỚI Ở NƯỚC TA HIỆN NAY. Tính tất yếu khách quan của việc vận dụng khoan dung Hồ Chí Minh trong thực tiễn đổi mới ở nước ta hiện nay. Vận dụng khoan dung Hồ Chí Minh vào thực tiễn đổi mới một số lĩnh vực ở nước ta hiện nay.

Vận dụng vào việc xây dựng nền kinh tế ở Việt Nam hiện nay. Vận dụng vào việc xây dựng nền chính trị ở Việt Nam hiện nay. Vận dụng vào việc xây dựng nền văn hoá Việt Nam hiện nay. Vận dụng vào việc xây dựng đạo đức ở Việt Nam hiện nay.

Vận dụng vào việc đoàn kết tôn giáo ở Việt Nam hiện nay. Vận dụng vào việc xây dựng quốc phòng an ninh ở Việt Nam hiện nay. 158 Tiểu kết chương 4. 168 DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN.

172 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 173 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Trong suốt chiều dài lịch sử, khoan dung đã trở thành tư tưởng quan trọng trong việc gắn kết, giao lưu, hoà hợp và phát triển giữa các quốc gia, dân tộc; giữa các nền văn hoá, văn minh; giữa các vùng, miền trên thế giới, vượt qua mọi sự ngăn cách địa lý, truyền thống, quan điểm chính trị, tôn giáo, phong tục, tập quán… Tuy nhiên, lịch sử cũng ghi nhận, mâu thuẫn giữa các quốc gia, dân tộc và các chế độ chính trị khác nhau vẫn chủ yếu được giải quyết bằng hình thức đối đầu thiếu khoan dung. Thế kỷ XX đã xảy ra nhiều cuộc chiến tranh gây hậu quả nặng nề đối với nhân loại trên nhiều bình diện.

Bước sang thế kỷ XXI, xu hướng đối thoại đang dần phổ biến hơn, xu thế khoan dung từng bước thay thế cho xu hướng đối đầu trong việc giải quyết các vấn đề quan trọng của các cộng đồng, quốc gia trên thế giới. Song, tình hình thế giới trong bối cảnh toàn cầu hóa, cách mạng công nghiệp 4.0 những thập niên gần đây vẫn diễn ra hết sức phức tạp, tư tưởng kỳ thị, chia rẽ nảy sinh, nhiều cuộc khủng bố xảy ra, sự căng thẳng của vấn đề dân tộc và các khuynh hướng bảo thủ trong tôn giáo cũng đang âm thầm tái diễn; ý đồ bành trướng văn hoá của các nước lớn, xu hướng đấu tranh chống lại sự áp đặt, đồng hoá văn hoá cũng xuất hiện và ngày càng gay gắt hơn… Trong bối cảnh đó, một sự cam kết mạnh mẽ về thái độ khoan dung có ý nghĩa sống còn đối với việc xây dựng một thế giới hòa hợp và hòa bình. Những hậu quả được rút ra trong lịch sử, con người đã và đang xây dựng nên những thiết chế để khoan dung được thực thi, mong muốn hướng đến xây dựng một thế kỷ của khoan dung đối thoại. Vấn đề xây dựng nền hoà bình bền vững đã trở thành mong ước của nhân loại.

Vì vậy, năm 1946 Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hoá Liên hợp quốc - UNESCO (United Nations Educational, Scientific and Cultural 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Organization) được thành lập phần nào phản ánh mong ước đó. Năm 1995 UNESCO đã ra tuyên bố về Thập kỷ văn hóa khoan dung và lấy năm 1995 làm Năm quốc tế về khoan dung. Để đưa tinh thần đó vào cuộc sống, UNESCO đã phát động thập niên văn hoá hoà bình (2001-2010), trong đó khoan dung là điều kiện tiên quyết của văn hoá hiện tại và tương lai, của hình thức chung sống văn minh, đối thoại hoà bình. Vấn đề đặt ra là làm thế nào để phổ biến và giáo dục tinh thần khoan dung, làm cho nó trở thành một trong các nguyên tắc căn bản của quan hệ quốc tế và là một trong những nhân tố góp phần xây dựng một thế giới hoà bình.

Giá trị khoan dung giờ đây trở thành một giá trị triết học văn hóa phổ quát nhằm kêu gọi các quốc gia, dân tộc trên thế giới nỗ lực đề ra những chiến lược phát triển và phổ biến rộng rãi trên cơ sở tôn trọng tự do, dân chủ, bình đẳng, đoàn kết và khoan dung. Ở Việt Nam, những đặc điểm chính trị - kinh tế - văn hóa suốt tiến trình lịch sử dựng nước và giữ nước là cơ sở hình thành giá trị khoan dung. Giá trị khoan dung trở thành một trong những nhân tố quan trọng đảm bảo cho sự trường tồn và phát triển của dân tộc. Người Việt Nam không ngừng đấu tranh để bảo tồn, giữ gìn giá trị bản sắc văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc, đồng thời, sẵn sàng tiếp nhận cái hay, cái đẹp từ các nền văn hóa dân tộc khác, kể cả văn hóa của đối thủ, cải biến phù hợp với thực tiễn phát triển đất nước, trở thành giá trị của chính mình.

Trải qua nhiều thế hệ, tinh thần khoan dung ấy ngày càng được gạn lọc và bồi đắp thêm. Tư tưởng khoan dung truyền thống Việt Nam được kế thừa và phát huy đặc sắc ở Hồ Chí Minh. Trên nền móng bản sắc văn hóa dân tộc, sự kết tinh những giá trị và tinh thần khoan dung cổ kim Đông – Tây, khoan dung Hồ Chí Minh không chỉ là sự đúc kết kinh nghiệm, tri thức, sự tu dưỡng của bản thân mà còn được biểu hiện qua từng lời nói, cử chỉ và hành động thực tiễn phong 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com phú của Người. Mọi suy nghĩ và hành động của Hồ Chí Minh luôn toát lên tấm lòng khoan dung, nhân ái, độ lượng, một tâm hồn cao thượng, một tình yêu bao la đối với tất thảy mọi người.

Công cuộc đổi mới hơn 30 năm qua ở Việt Nam đã đạt được những thành tựu to lớn và có ý nghĩa lịch sử trên con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội. “Kinh tế tăng trưởng khá, nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa từng bước hình thành, phát triển. Chính trị - xã hội ổn định; quốc phòng an ninh được tăng cường. Văn hóa – xã hội có bước phát triển; bộ mặt đất nước và đời sống nhân dân có nhiều thay đổi”[30, tr.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, nước ta còn tồn tại nhiều vấn đề lớn, phức tạp, nhiều hạn chế, yếu kém, “kinh tế phát triển chưa bền vững, chưa tương xứng với tiềm năng, yêu cầu và thực tế nguồn lực được huy động…Phát triển thiếu bền vững cả về kinh tế, văn hóa, xã hội và môi trường”[30, tr. Sự phát triển của kinh tế thị trường cùng với quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng đã và đang đặt ra những bài toán nan giải, làm sao cân bằng được định hướng giá trị khác nhau giữa các cá nhân, giữa các nhóm xã hội, giữa các tôn giáo, giữa các dân tộc… để giữ được sự ổn định kinh tế, chính trị - xã hội, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững trong điều kiện biến động thường xuyên của tình hình quốc tế và khu vực.