Luận án tiến sĩ: Quản lý dạy học theo tiếp cận đảm bảo chất lượng ở trường THPT vùng Đồng bằng sông Hồng - Phạm Thị Nhụ Phong

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM –––––––––––––––––––– PHẠM THỊ NHƢ PHONG QUẢN LÝ DẠY HỌC THEO TIẾP CẬN ĐẢM BẢO CHẤT LƢỢNG Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC THÁI NGUYÊN - 2019 ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM ––––––––––––––––––– PHẠM THỊ NHƢ PHONG QUẢN LÝ DẠY HỌC THEO TIẾP CẬN ĐẢM BẢO CHẤT LƢỢNG Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG Ngành: Quản lí Giáo dục Mã số: 9140114 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Thị Tính THÁI NGUYÊN - 2019 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan bản luận án này là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của cá nhân tôi. Các số liệu, tài liệu được trích dẫn trong công trình này là chính xác, trung thực và có nguồn gốc rõ ràng. Kết quả nghiên cứu này không trùng với bất cứ công trình nào đã được công bố trước đó.

Tôi xin chịu trách nhiệm với lời cam đoan của mình. Thái Nguyên, tháng 11 năm 2019 Tác giả luận án Phạm Thị Nhƣ Phong ii LỜI CẢM ƠN Trong quá trình học tập và triển khai đề tài “Quản lý dạy học theo tiếp cận đảm bảo chất lượng ở trường THPT vùng đồng bằng sông Hồng”, tôi đã nhận được sự động viên, khuyến khích và tạo điều kiện giúp đỡ của các thầy giáo, cô giáo, anh chị em, bạn bè đồng nghiệp và gia đình. Trước hết, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc nhất tới PGS. Nguyễn Thị Tính là người luôn tận tụy hướng dẫn tôi về mặt khoa học, luôn quan tâm, chia sẻ những khó khăn của Nghiên cứu sinh trong suốt tiến trình nghiên cứu đề tài, luôn động viên, khích lệ, giúp đỡ tôi hoàn thành luận án.

Tôi xin gửi tới các thầy cô trong khoa Tâm lý Giáo dục, Trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên đã tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu khoa học và có những đóng góp chỉ bảo tôi từ những ngày đầu nghiên cứu cho đến khi hoàn thành luận án. Xin gửi lời cảm ơn chân thành đến các thầy, cô giáo, Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng các trường THPT và đội ngũ cán bộ cấp sở thuộc địa bàn các tỉnh Thái Bình, Nam Định, Quảng Ninh, Hải Phòng, Hải Dương đã nhiệt tình cộng tác và cung cấp những vấn đề thực tiễn làm sáng tỏ đề tài. Tôi xin cảm ơn tới bạn bè, đồng nghiệp đã hỗ trợ, động viên, khích lệ tôi trong suốt quá trình thực hiện và hoàn thành luận án. Xin bày tỏ sự biết ơn tới Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Thái Bình đã tạo điều kiện thuận lợi nhất cho tôi trong quá trình học tập và nghiên cứu.

Dù đã có nhiều cố gắng, song luận án chắc chắn không thể tránh khỏi thiếu sót, kính mong nhận được các ý kiến chỉ dẫn của các thầy cô giáo, các bạn đồng nghiệp, anh chị và các bạn. Xin trân trọng cảm ơn! Thái Nguyên, tháng 11 năm 2019 Tác giả luận văn Phạm Thị Nhƣ Phong iii MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục cụm từ viết tắt.

iv Danh mục các bảng. v Danh mục các biểu đồ. vi MỞ ĐẦU. Lý do chọn đề tài.

Mục đích nghiên cứu. Khách thể và đối tượng nghiên cứu đề tài. Nhiệm vụ nghiên cứu. Giả thuyết khoa học.

Tiếp cận và phương pháp nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Những luận điểm cần bảo vệ. Kết quả nghiên cứu mới của luận án.

Cấu trúc của luận án. 7 Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ DẠY HỌC THEO TIẾP CẬN ĐẢM BẢO CHẤT LƢỢNG Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG. Tổng quan nghiên cứu vấn đề. Những nghiên cứu về quản lý dạy học.

Những nghiên cứu về quản lý dạy học theo tiếp cận đảm bảo chất lượng. Một số khái niệm cơ bản của đề tài. Dạy học, quản lý dạy học. Chất lượng, chất lượng dạy học.

Đảm bảo chất lượng dạy học. Quản lý dạy học theo tiếp cận đảm bảo chất lượng ở trường Trung học phổ thông. Những vấn đề cơ bản về dạy học ở trường Trung học phổ thông. Những vấn đề cơ bản của quản lý dạy học theo tiếp cận đảm bảo chất lượng ở trường Trung học phổ thông .0 và yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông.

Tầm quan trọng của quản lý dạy học theo tiếp cận đảm bảo chất lượng ở trường Trung học phổ thông. Nội dung quản lý dạy học theo tiếp cận đảm bảo chất lượng ở trường Trung học phổ thông. Các yếu tố ảnh hưởng tới quản lý dạy học theo tiếp cận đảm bảo chất lượng ở trường Trung học phổ thông. Các yếu tố chủ quan.

Các yếu tố khách quan. 45 Kết luận Chương 1. 47 Chƣơng 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ DẠY HỌC THEO TIẾP CẬN ĐẢM BẢO CHẤT LƢỢNG Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG. Một vài nét về khách thể khảo sát.

Tổ chức khảo sát thực trạng. Mục đích khảo sát. Nội dung, phương pháp và quy trình. Thực trạng dạy học ở trường Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng.

Thực trạng các yếu tố đầu vào. Thực trạng quá trình dạy học ở trường Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng. Thực trạng đánh giá kết quả dạy học ở trường Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng. Các yếu tố môi trường ảnh hưởng tới quá trình dạy học ở trường Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng.

Thực trạng quản lý dạy học theo tiếp cận đảm bảo chất lượng dạy học ở trường Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng. Thực trạng nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên về các yếu tố đảm bảo chất lượng dạy học ở trường Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng. Thực trạng quản lý đầu vào theo tiếp cận đảm bảo chất lượng ở các trường Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng. Thực trạng quản lý quá trình dạy học và hỗ trợ học sinh theo tiếp cận đảm bảo chất lượng ở trường Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng.

Thực trạng đánh giá kết quả đầu ra của quá trình dạy học theo tiếp cận đảm bảo chất lượng ở trường THPT vùng đồng bằng sông Hồng. Thực trạng sử dụng kết quả đánh giá để nâng cao chất lượng dạy học ở các trường Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng. Đánh giá chung về thực trạng quản lý dạy học theo tiếp cận ĐBCL ở trường Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng. Đánh giá chung về kết quả đạt được và tồn tại.

Nguyên nhân của những mặt hạn chế. 82 Kết luận Chương 2. 82 Chƣơng 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ DẠY HỌC THEO TIẾP CẬN ĐẢM BẢO CHẤT LƢỢNG Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG. Nguyên tắc đề xuất giải pháp.

Nguyên tắc đảm bảo tính mục tiêu. Nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa. Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi. Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn.

Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống. Một số biện pháp quản lý dạy học theo tiếp cận đảm bảo chất lượng ở Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng. Tổ chức tuyển sinh theo tiếp cận đảm bảo chất lượng dạy học. Tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực dạy học cho giáo viên theo hướng đạt và vượt chuẩn.

Tổ chức phát triển chương trình và kế hoạch dạy học theo hướng mở, tạo tính linh hoạt trong dạy học. Huy động nguồn lực từ xã hội nhằm tăng cường cơ sở vật chất đáp ứng yêu cầu dạy học. Xây dựng cơ chế và tổ chức thực hiện giám sát, đánh giá thường xuyên quá trình dạy học. Chỉ đạo sử dụng kết quả giám sát, đánh giá cải tiến liên tục nâng cao chất lượng dạy học.

Tổ chức đánh giá mức độ hài lòng của các bên liên quan về chất lượng dạy học của nhà trường để cải tiến nâng cao chất lượng. Mối quan hệ giữa các biện pháp. Khảo nghiệm tính cần thiết và khả thi của các biện pháp. Mục đích khảo sát.

Nội dung khảo sát. Phương pháp khảo sát. Đối tượng khảo sát. Thử nghiệm kiểm chứng các biện pháp.

Mục đích thử nghiệm. Nội dung thử nghiệm. Phạm vi, đối tượng, thời gian thử nghiệm. Phương pháp và tiến trình thử nghiệm.

Đánh giá kết quả thử nghiệm. 121 Kết luận Chương 3. 135 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ. 136 CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN.

139 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 140 PHỤ LỤC iv DANH MỤC CỤM TỪ VIẾT TẮT CB Cán bộ CBQL Cán bộ quản lý CSGD Cơ sở giáo dục ĐBCL Đảm bảo chất lượng GD Giáo dục GD&ĐT Giáo dục và Đào tạo GDPT Giáo dục phổ thông GV Giáo viên KĐCL Kiểm định chất lượng KTĐG Kiểm tra, đánh giá NCKH Nghiên cứu khoa học QLCL Quản lý chất lượng QLDH Quản lý dạy học QLGD Quản lý giáo dục QLNN Quản lý nhà nước QLNT Quản lý nhà trường QTDH Quá trình dạy học TBDH Thiết bị dạy học THCS Trung học cơ sở THPT Trung học phổ thông TN Thử nghiệm v DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 2. Thực trạng đầu vào của quá trình dạy học ở trường Trung học phổ thông vùng đồng bằng sông Hồng. Thực trạng quá trình dạy học ở trường THPT vùng đồng bằng sông Hồng.

Thực trạng đánh giá kết quả dạy học ở trường THPT vùng đồng bằng sông Hồng. Yếu tố môi trường ảnh hưởng tới quá trình dạy học ở trường THPT vùng đồng bằng sông Hồng. Nhận thức của GV, CBQL về các yếu tố đảm bảo chất lượng dạy học ở trường THPT. Nhận thức của cán bộ quản lý và giáo viên về quy trình, nội dung các yếu tố đảm bảo chất lượng dạy học ở trường THPT.

Quản lý đầu vào của QTDH theo tiếp cận ĐBCL ở trường THPT vùng đồng bằng sông Hồng. Quản lý quá trình dạy học theo tiếp cận ĐBCL ở trường THPT vùng đồng bằng sông Hồng. Chỉ đạo hoạt động hỗ trợ học sinh ở trường THPT vùng đồng bằng sông Hồng. Phối hợp giữa nhà trường và gia đình trong quản lý hoạt động học tập của học sinh ở trường THPT vùng đồng bằng sông Hồng.

Đánh giá kết quả đầu ra của quá trình dạy học theo tiếp cận ĐBCL ở trường THPT vùng đồng bằng sông Hồng .