Luận án Quản lý đội ngũ Tổ trưởng chuyên môn trường tiểu học khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH LÊ VĂN DŨNG QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ TỔ TRƯỞNG CHUYÊN MÔN CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC KHU VỰC ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC Thành phố Hồ Chí Minh - Năm 2019 luan an BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH LÊ VĂN DŨNG QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ TỔ TRƯỞNG CHUYÊN MÔN CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC KHU VỰC ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG Chuyên ngành: Quản lý Giáo dục Mã số: 62 14 01 14 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: 1. HOÀNG THỊ NHỊ HÀ 2. PHAN MINH TIẾN Thành phố Hồ Chí Minh - Năm 2019 luan an i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các dữ liệu, kết quả nghiên cứu trong luận án là trung thực và chưa từng công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu nào khác.

Tác giả Lê Văn Dũng luan an ii LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thiện luận án, tôi đã nhận được sự động viên, giúp đỡ nhiệt tình, sự quan tâm, tạo điều kiện của các cấp lãnh đạo, các thầy cô giáo, các bạn đồng nghiệp và gia đình. Với tình cảm chân thành và lòng biết ơn sâu sắc, tôi xin trân trọng cảm ơn: Quý thầy giáo, cô giáo của Khoa Khoa học Giáo dục, Phòng Đào tạo Sau đại học, Trung tâm Thông tin - Thư viện Trường Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh; quý thầy giáo, cô giáo đã giảng dạy, lãnh đạo Nhà trường đã giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và nghiên cứu; Tiến sĩ Hoàng Thị Nhị Hà, PGS. Phan Minh Tiến đã trực tiếp hướng dẫn khoa học và đã tận tình giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu để hoàn thành Luận án; Lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo các tỉnh Đồng Tháp, Cà Mau, Tiền Giang, Long An và Bến Tre; Phòng Giáo dục và Đào tạo thành phố Mỹ Tho; Cán bộ quản lý, giáo viên các trường tiểu học tại các tỉnh Đồng Tháp, Cà Mau, Tiền Giang, Long An và Bến Tre đã hỗ trợ, tư vấn, cung cấp số liệu, tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình thực hiện luận án; Gia đình, bạn bè, đồng nghiệp đã quan tâm, động viên, giúp đỡ, chia sẻ khó khăn, động viên và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận án. Trân trọng cảm ơn! Thành phố Hồ Chí Minh, tháng năm 2019 Người thực hiện Lê Văn Dũng luan an iii DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Cụm từ viết tắt CBQL Cán bộ quản lý CNH-HĐH Công nghiệp hóa - Hiện đại hoá CNTT Công nghệ thông tin ĐBSCL Đồng bằng sông Cửu Long ĐLC Độ lệch chuẩn ĐNGV Đội ngũ giáo viên ĐNTTCM Đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ĐTB Điểm trung bình GD Giáo dục GD&ĐT Giáo dục và Đào tạo GV Giáo viên GVTH Giáo viên tiểu học HT Hiệu trưởng HS Học sinh NXB Nhà xuất bản PHT Phó Hiệu trưởng QL Quản lý QLGD Quản lý giáo dục QLĐNGV Quản lý đội ngũ giáo viên QLĐNTTCM Quản lý đội ngũ tổ trưởng chuyên môn QLNNL Quản lý nguồn nhân lực QLNT Quản lý nhà trường TBCN Thiết bị công nghệ TCM Tổ chuyên môn MỤC LỤC Trang Lời cam đoan.ii Danh mục các ký hiệu, các chữ viết tắt.iii luan an iv Mục lục.iv Danh mục các bảng.viii MỞ ĐẦU.

Lý do chọn đề tài. Mục đích nghiên cứu. Khách thể và đối tượng nghiên cứu. Giả thuyết khoa học.

Nhiệm vụ nghiên cứu. Giới hạn phạm vi nghiên cứu. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu. Những luận điểm bảo vệ.

Ý nghĩa khoa học và thực tiễn. Cấu trúc của luận án. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ TỔ TRƯỞNG CHUYÊN MÔN Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC. Tổng quan nghiên cứu vấn đề.

Các nghiên cứu ở nước ngoài. Những nghiên cứu ở trong nước. Các khái niệm cơ bản. Đội ngũ tổ trưởng chuyên môn trường tiểu học.

Quản lý đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học. Đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học. Vị trí, vai trò, chức năng của tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học. Nhiệm vụ của tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học.

Những yêu cầu về phẩm chất, năng lực của tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học. Quản lý đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học theo tiếp cận quản lý nguồn nhân lực. Quan điểm quản lý nguồn nhân lực trong quản lý đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học. Mục đích quản lý đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học.

Nội dung quản lý đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học theo tiếp cận quản lý nguồn nhân lực. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học. Sự phát triển của khoa học quản lý nguồn nhân lực. Văn hóa tổ chức của trường tiểu học.

Yếu tố con người.51 Kết luận Chương 1. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ TỔ TRƯỞNG CHUYÊN MÔN CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC KHU VỰC ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG. Tổng quan về đặc điểm Tự nhiên, Kinh tế - Xã hội, Giáo dục các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long. Khái quát đặc điểm Tự nhiên, Kinh tế - Xã hội khu vực đồng bằng sông Cửu Long.

Khái quát tình hình Giáo dục khu vực đồng bằng sông Cửu Long. Tổ chức khảo sát thực trạng quản lý đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở các trường tiểu học khu vực ĐBSCL. Đối tượng khảo sát. Phương pháp khảo sát.

Phương pháp xử lí số liệu. Thực trạng đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở các trường tiểu học khu vực đồng bằng sông Cửu Long. Số lượng và cơ cấu. Thực trạng phẩm chất, năng lực đội ngũ tổ trưởng chuyên môn.

Đánh giá tổng hợp thực trạng chất lượng ĐNTTCM các trường tiểu học khu vực ĐBSCL. Thực trạng quản lý đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở các trường tiểu học khu vực đồng bằng sông Cửu Long.77 luan an vi 2. Thực trạng nhận thức về vai trò của tổ trưởng chuyên môn. Thực trạng quy hoạch đội ngũ tổ trưởng chuyên môn.

Thực trạng tuyển chọn và bổ nhiệm đội ngũ tổ trưởng chuyên môn. Thực trạng sử dụng đội ngũ tổ trưởng chuyên môn. Thực trạng đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ tổ trưởng chuyên môn. Thực trạng hoạt động đánh giá đội ngũ tổ trưởng chuyên môn.

Thực trạng chế độ đãi ngộ, xây dựng môi trường làm việc cho đội ngũ tổ trưởng chuyên môn. Đánh giá chung và nguyên nhân về thực trạng quản lý đội ngũ tổ trưởng chuyên môn các trường tiểu học khu vực đồng bằng sông Cửu Long. Nguyên nhân của thực trạng.97 Kết luận Chương 2. BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐỘI NGŨ TỔ TRƯỞNG CHUYÊN MÔN Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC KHU VỰC ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG.

Nguyên tắc đề xuất biện pháp. Đảm bảo tính mục đích. Đảm bảo tính hệ thống và đồng bộ. Đảm bảo tính kế thừa và phát triển.

Đảm bảo tính thực tiễn và khả thi. Các biện pháp quản lý đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học khu vực đồng bằng sông Cửu Long. Nâng cao nhận thức về đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học cho cán bộ quản lý, tổ trưởng chuyên môn và giáo viên. Đổi mới công tác quy hoạch đội ngũ tổ trưởng chuyên môn.

Xác định quy trình tuyển chọn, bổ nhiệm, sử dụng hiệu quả đội ngũ tổ trưởng chuyên môn.106 luan an vii 3. Tổ chức hoạt động bồi dưỡng đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học theo yêu cầu chất lượng của ĐNTTCM. Đổi mới tổ chức đánh giá đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học theo hướng gắn với kết quả thực hiện công việc. Đảm bảo chính sách đãi ngộ, môi trường làm việc nhằm tạo động lực làm việc cho đội ngũ tổ trưởng chuyên môn ở trường tiểu học.

Mối quan hệ giữa các biện pháp. Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp. Mục đích và nội dung khảo nghiệm. Đối tượng khảo nghiệm.

Xử lý số liệu khảo nghiệm. Kết quả khảo nghiệm. Thực nghiệm biện pháp đề xuất. Mục đích thực nghiệm.

Nội dung thực nghiệm. Giả thuyết thực nghiệm. Thời gian, địa điểm, đối tượng và hình thức thực nghiệm. Tổ chức triển khai thực nghiệm.

Phân tích, đánh giá kết quả thực nghiệm.132 Kết luận Chương 3.140 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ.144 Danh mục các công trình của tác giả.146 TÀI LIỆU THAM KHẢO.148 luan an viii DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 2. Mẫu đối tượng khảo sát thực trạng. Số lượng và cơ cấu ĐNTTCM. Phẩm chất chính trị, đạo đức và lối sống.

Năng lực phát triển chuyên môn, nghiệp vụ. Năng lực quản trị TCM của TTCM. Năng lực xây dựng môi trường giáo dục. Năng lực phát triển quan hệ nhà trường, gia đình và xã hội.

Năng lực sử dụng ngoại ngữ, ứng dụng CNTT, khai thác và sử dụng TBCN trong dạy học, giáo dục. Thực trạng chất lượng của ĐNTTCM. Nhận thức về vai trò của TTCM. Quy hoạch ĐNTTCM.

Tuyển chọn và bổ nhiệm ĐNTTCM. Sử dụng ĐNTTCM. Đào tạo, bồi dưỡng ĐNTTCM. Hoạt động đánh giá ĐNTTCM.

Chế độ đãi ngộ, xây dựng môi trường làm việc cho ĐNTTCM. Thực trạng QLĐNTTCM. Tương quan giữa các nội dung QLĐNTTCM về mức độ thực hiện thường xuyên. Tương quan giữa các nội dung QLĐNTTCM về kết quả thực hiện.

Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác QLĐNTTCM. Số lượng các đối tượng tham gia khảo nghiệm. Quy ước mã hoá số liệu khảo nghiệm. Kết quả đánh giá tính cấp thiết của các biện pháp đề xuất.124 luan an ix Bảng 3.

Kết quả đánh giá tính khả thi của các biện pháp đề xuất. Kết quả tương quan về tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất. Thực trạng nhận thức về xây dựng kế hoạch hoạt động TCM trước và sau thực nghiệm. Thực trạng kỹ năng xây dựng kế hoạch hoạt động TCM trước và sau thực nghiệm.

Thực trạng nhận thức về đổi mới sinh hoạt TCM theo hướng nghiên cứu bài học trước và sau thực nghiệm. Thực trạng kỹ năng đổi mới sinh hoạt TCM theo hướng nghiên cứu bài học trước và sau thực nghiệm.137 luan an 1 MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Công cuộc Công nghiệp hóa - Hiện đại hóa (CNH-HĐH) đất nước đã, đang và luôn là mục tiêu, là con đường để phát triển. Nó trở thành làn sóng mạnh mẽ tác động đến tất cả các nước trên thế giới cũng như mọi mặt của đời sống xã hội.

Kinh nghiệm cũng như thực tiễn đã chứng minh rằng, CNH- HĐH có mối quan hệ chặt chẽ với sự nghiệp Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT).