Luận án TS: Trách nhiệm xã hội đối với người lao động của các doanh nghiệp may Việt Nam

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC THƢƠNG MẠI ------------------------- ĐINH THỊ HƢƠNG TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI ĐỐI VỚI NGƢỜI LAO ĐỘNG CỦA CÁC DOANH NGHIỆP MAY VIỆT NAM LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Hà Nội, Năm 2019 ĐẠI HỌC THƢƠNG MẠI BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC THƢƠNG MẠI ------------------------- ĐINH THỊ HƢƠNG TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI ĐỐI VỚI NGƢỜI LAO ĐỘNG CỦA CÁC DOANH NGHIỆP MAY VIỆT NAM Chuyên ngành : Kinh doanh thƣơng mại Mã số : 62.21 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: 1.TS Nguyễn Thị Minh Nhàn 2.TS Mai Thanh Lan Hà Nội, Năm 2019 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận án tiến sĩ “Trách nhiệm xã hội đối với người lao động của các doanh nghiệp may Việt Nam” là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của tôi. Các thông tin, dữ liệu, số liệu trích dẫn, luận cứ sử dụng trong luận án có trích dẫn nguồn gốc rõ ràng. Các kết quả nghiên cứu trong luận án do tôi tiến hành một cách trung thực, khách quan và chưa từng được công bố trong bất kỳ nghiên cứu nào khác. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về những gì cam đoan ở trên.

Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Nghiên cứu sinh Đinh Thị Hƣơng ii LỜI CẢM ƠN Luận án được thực hiện dưới sự giúp đỡ nhiệt tình của các thầy, cô giáo, các nhà khoa học, các cơ quan, tổ chức, bạn bè và đồng nghiệp. Trước hết, nghiên cứu sinh (NCS) xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc và vô hạn tới PGS.TS Nguyễn Thị Minh Nhàn và PGS.TS Mai Thanh Lan là những người trực tiếp hướng dẫn khoa học, đã tận tâm, nhiệt thành giúp đỡ, định hướng cho tôi hoàn thành luận án này. Nghiên cứu sinh xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu Trường Đại học Thương mại, Khoa Sau đại học, Khoa Quản trị nhân lực, Bộ môn Kinh tế nguồn nhân lực nơi tôi công tác, Bộ môn Quản trị nhân lực doanh nghiệp nơi sinh hoạt chuyên môn đã tạo điều kiện giúp đỡ cho NCS trong quá trình nghiên cứu và thực hiện luận án. Nghiên cứu sinh xin chân thành cảm ơn lãnh đạo và cán bộ đại diện Hiệp hội Dệt may Việt Nam; Tập đoàn Dệt may Việt Nam; Công đoàn Dệt may Việt Nam; Trung Tâm Hỗ trợ phát triển quan hệ lao động; Viện Khoa học Lao động và Xã hội; Viện Công nhân Công đoàn; Văn phòng ILO tại Hà Hội, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, đại diện một số Trường đại học và các doanh nghiệp may Việt Nam đã nhiệt tình cung cấp tài liệu, hỗ trợ thu thập dữ liệu, trao đổi thông tin để tôi thực hiện luận án.

Nghiên cứu sinh xin bày tỏ lòng biết ơn đến gia đình, bạn bè, đồng nghiệp đã động viên, tạo điều kiện tốt nhất để tôi nghiên cứu và hoàn thành luận án này. Xin trân trọng cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Nghiên cứu sinh Đinh Thị Hƣơng iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. iii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT. vii DANH MỤC BẢNG BIỂU.

ix DANH MỤC HÌNH, HỘP. x PHẦN MỞ ĐẦU. Tính cấp thiết của đề tài. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu.

Câu hỏi nghiên cứu. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới của luận án. Kết cấu của luận án.

TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Tổng quan nghiên cứu đề tài. Các nghiên cứu về “Trách nhiệm xã hội”. Các nghiên cứu về “Trách nhiệm xã hội đối với người lao động”.

Các nghiên cứu về “Nhân tố chủ quan tác động đến quá trình thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động”. Các nghiên cứu về “Nhân tố khách quan ảnh hưởng đến trách nhiệm xã hội đối với người lao động của doanh nghiệp”. Khoảng trống nghiên cứu và giá trị khoa học được kế thừa. Giới hạn và khoảng trống nghiên cứu .Giá trị khoa học được kế thừa.

Phương pháp nghiên cứu. Tổng hợp phương pháp, mô hình và quy trình nghiên cứu. Thang đo và giả thuyết nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu định tính.

Phương pháp nghiên cứu định lượng. 27 Tóm tắt chƣơng 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI ĐỐI VỚI NGƢỜI LAO ĐỘNG CỦA DOANH NGHIỆP. Một số khái niệm liên quan về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp.

Khái niệm người lao động. Khái niệm trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp. Khái niệm trách nhiệm xã hội đối với người lao động của doanh nghiệp. Nội dung trách nhiệm xã hội đảm bảo quyền và lợi ích đối với người lao động của doanh nghiệp.

Hợp đồng lao động. Giờ làm việc. An toàn vệ sinh lao động và sức khỏe nghề nghiệp. Lương và phúc lợi.

Tự do hiệp hội và thương lượng tập thể. Quá trình thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động của doanh nghiệp. Xây dựng kế hoạch thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động của doanh nghiệp. Triển khai thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động của doanh nghiệp.

Đánh giá thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động của doanh nghiệp. Các nhân tố chủ quan tác động đến quá trình thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động của doanh nghiệp. Lãnh đạo doanh nghiệp. Hoạch định chiến lược.

Tài chính doanh nghiệp. Quy mô của doanh nghiệp. Các nhân tố khách quan ảnh hưởng đến trách nhiệm xã hội đối với người lao động của doanh nghiệp. Tình hình phát triển kinh tế và hội nhập kinh tế quốc tế.

Quản lý Nhà nước về thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động. Các Bộ quy tắc ứng xử về trách nhiệm xã hội đối với người lao động. Các bên liên quan ngoài doanh nghiệp. Thực tiễn trách nhiệm xã hội đối với người lao động của một số doanh nghiệp nước ngoài và bài học rút ra cho doanh nghiệp may Việt Nam.

Kinh nghiệm tại một số doanh nghiệp may nước ngoài. Bài học rút ra cho các doanh nghiệp may Việt Nam. 60 Tóm tắt chƣơng 2. THỰC TRẠNG TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI ĐỐI VỚI NGƢỜI LAO ĐỘNG CỦA CÁC DOANH NGHIỆP MAY VIỆT NAM.

Tổng quan về các doanh nghiệp may Việt Nam. Sự hình thành và phát triển của các doanh nghiệp may. Một số kết quả hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp may. Đặc điểm về người lao động của các doanh nghiệp may.

Thực trạng nội dung trách nhiệm xã hội đảm bảo quyền và lợi ích đối với người lao động của các doanh nghiệp may. Thực trạng về hợp đồng lao động. Thực trạng về giờ làm việc. Thực trạng về an toàn vệ sinh lao động và sức khỏe nghề nghiệp.

Thực trạng về lương và phúc lợi. Thực trạng về tự do hiệp hội và thương lượng tập thể. Thực trạng quá trình thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động của các doanh nghiệp may Việt Nam. Thực trạng xây dựng kế hoạch thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động.

Thực trạng triển khai thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động. Thực trạng đánh giá thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động. Phân tích các nhân tố chủ quan tác động đến quá trình thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động của các doanh nghiệp may Việt Nam. Lãnh đạo doanh nghiệp may Việt Nam.

Hoạch định chiến lược ở các doanh nghiệp may Việt Nam. Tài chính doanh nghiệp may Việt Nam. Quy mô doanh nghiệp may Việt Nam. Thực tiễn các nhân tố khách quan ảnh hưởng đến trách nhiệm xã hội đối với người lao động của các doanh nghiệp may Việt Nam.

Tình hình phát triển kinh tế và hội nhập kinh tế quốc tế nước ta. Quản lý Nhà nước về thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động ở Việt Nam. Các Bộ quy tắc ứng xử về trách nhiệm xã hội đối với người lao động hiện nay. Các bên liên quan ngoài doanh nghiệp may Việt Nam.

Đánh giá chung về thực trạng trách nhiệm xã hội đối với người lao động của các doanh nghiệp may Việt Nam. Những thành công và nguyên nhân. Những hạn chế và nguyên nhân. 105 Tóm tắt chƣơng 3.

GIẢI PHÁP TĂNG CƢỜNG TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI ĐỐI VỚI NGƢỜI LAO ĐỘNG CỦA CÁC DOANH NGHIỆP MAY VIỆT NAM. Định hướng phát triển và phương hướng hoạt động của các doanh nghiệp may Việt Nam đến năm 2025 tầm nhìn đến 2030. Định hướng phát triển của các doanh nghiệp may trong ngành. Phương hướng hoạt động của các doanh nghiệp may.

Quan điểm về tăng cường trách nhiệm xã hội đối với người lao động của các doanh nghiệp may Việt Nam. Tăng cường trách nhiệm xã hội đối với người lao động trên cơ sở tuân thủ pháp luật và chính sách về lao động. Tăng cường trách nhiệm xã hội đối với người lao động đáp ứng tiêu chuẩn lao động quốc tế và yêu cầu của khách hàng trong thương mại quốc tế. Tăng cường trách nhiệm xã hội đối với người lao động để thực thi chiến lược phát triển bền vững của các doanh nghiệp.

Tăng cường trách nhiệm xã hội đối với người lao động gắn với tiến trình quản trị trong các doanh nghiệp. Tăng cường nội dung trách nhiệm xã hội đảm bảo quyền và lợi ích đối với người lao động của các doanh nghiệp may Việt Nam. Nghiêm chỉnh thực thi trách nhiệm về hợp đồng lao động. Tuân thủ nội dung trách nhiệm xã hội đối với người lao động về giờ làm việc.

Tăng cường trách nhiệm về an toàn vệ sinh lao động và sức khỏe nghề nghiệp. Đảm bảo trách nhiệm xã hội đối với người lao động về lương và phúc lợi. Tuân thủ trách nhiệm về tự do hiệp hội và thương lượng tập thể. Thúc đẩy quá trình thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động của các doanh nghiệp may Việt Nam.

Chủ động hoạch định thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động. Huy động các nguồn lực triển khai thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động. Chú trọng kiểm soát thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động. Cải tiến nhân tố chủ quan để tăng cường thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động của các doanh nghiệp may.

Đổi mới quan điểm của lãnh đạo doanh nghiệp về thực hiện trách nhiệm xã hội đối với người lao động. Tăng cường chiến lược kinh doanh định hướng trách nhiệm xã hội đối với người lao động 142 4.