Luận án Tiến sĩ Luật: Cơ chế giải quyết tranh chấp kinh tế DN FDI tại Việt Nam

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRUNG TÂM KHXII VÀ NYOG VIÊN NGHIÊN CỨU NHÀ NƯỚC VA PHAP LUẬT PHAN THI HUONG THUY DE TÀI XÂY DỰNG VA HOÀN THIỆN CO CHE GIẢI QUYẾT TRANH CHAP KINH TE CUA CÁC DOANH NGHIỆP CÓ: | VỐN ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI TẠI VIỆT NAM CHUYEN NGÀNH: LUẬT KINH TE MA SỐ : 50515 LUẬN ÁN TIẾN SĨ LUẬT HỌC NGƯỜI HUONG DAN KHOA HOC: - HUONG DAN CHINH: PGS, TS. NGUYEN THI MO - HUONG DAN PHU: PGS. NGUYEN NHƯ PHAT HA NOI-2002 LOI CAM DOAN Or 5D 3# CRS Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cit của riêng tôi. Kết qua nghiên cứu, các số liệu nêu trong luận án này là trung thực và chia từng được at công bố trong bất kỳ công trình nào khác.

XưưỜI cam doan Phen Thị Hương Thủy BRALGEL YDS MỤC LỤC Trang MUC LUC cu.ÌÓỎ DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TAT TIENG VIET -------~-----~~~-~-~~~~-~=========~= 8 —.,ÔỎ | Chương 1: Cơ sở lý luận của việc xây dựng và hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có von đầu tư nước ngoài tai Việt Nam ------------------------------------------------------------------ 14 1. Những vấn dé chung về Doanh nghiệp có von đầu tư nước ngoài tại Viét Nam Tnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnn nan ngan 14 L.Khái niệm về Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài theo quy định của pháp luật Việt Nam ------------------------------------------------------- 14 1. Các hình thức Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài theo quy định của Luật Đầu tư nước ngoài tại Việt Nam. Đặc điểm của Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt JEPPCPDDOOOO NH 32 1.

Những van dé chung về tranh chap kinh tế của các Doanh nghiệp có von đầu tư nước ngoài tại Việt (ÝÏ4-----~~--~~~-<-~-~~~-~~x~===x===~xz===~~===rmr~r 42 1. Khái niệm về tranh chấp kinh tế theo quy định của pháp luật Việt Nam -~~<~~<~~+~<x~z~~~~~>e=zz~zz=rr~zzrrrrrrrrrrrrrr>zrrrrrrr=reeerrrrr==rr=rr=rr=~==-=ee 42 1. Khái niệm về tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tat Viet Nam --------------------------------------------------2------ 51 1. Đặc điểm tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tu nước ngoài tại Việt Nam ----------------------------------------++------------------ 55 1.

Cơ chế giải quyết tranh chap kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt nam --------------------------------------------------- 59 L. Khái niệm “co chế” và “co chế giải quyết tranh chấp kinh tế ” nói li 1. Cơ chế giải quyết tranh chap kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam ---------------------------------------------------- 62 1. Đặc điểm của cơ chế giải quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam ----------------------------------- 65 Kết luận Chương 1 ------------------------------------------------------------------ 70 Chương 2.

Thực trạng cơ chế giải quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có von dau tư nước ngoài tai Việt Nam ---------------------- 7I 2. Đánh giá thực trạng tranh chap kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tu nước ngoài tại Việt Nam trong thời gian qua -------------------------- 71 2. Tranh chấp hợp đồng kinh tế ------------------------------------------- đi) 2. Tranh chấp về tổ chức, hoạt động ------------------------------------- 76 2.

Đánh giá thực trạng pháp luật thực định của Việt Nam về cơ chế giải quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam --------~-~--<<~-~<~<~<~<~~~zee~e~ezzz=rzzzzzzrsrrrerexrrrrrrrrrerrrerrreee 8 | 2. Những mat được --------~--~-~-~~-=-~~~~~==~=>z=~~=>=~~=~>z=~=z=z~==rz=r==rrrr 81 2. Những tồn tại và bất Cập --------------------------------------------------- 90 2. Đánh giá thực trang các phương thức giải quyết tranh chấp kinh tế cua các Doanh nghiệp có vốn đầu tu nước ngoài tại Việt Nam ------------- 99 2.

Phương thức giải quyết bằng thương lượng ----------------------------- 99 2. Phuong thức giải quyết bằng hoa gidi----------------------------------- 102 2. Phuong thức giải quyết bằng trong tài ---------------------------------- 105 2. Phuong thức giải quyết bang toà án ------------------------------------- 112 2.

Đánh giá thực trạng ý thức pháp luật của các Doanh nghiệp có vốn đầu tw nước ngoài tại Việt Nam -------------------------------------------------- 125 2. Ý thức pháp luật nói chung và ý thức pháp luật của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tai Việt Nam ---------------------------------- 125 LH 2. Những biểu hiện của ý thức pháp luật của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam trong giải quyết tranh chấp ------------------ 128 Kết luận Chương 2----~--~-~--~-~~~~~-~~-~~~~~~~~~~~~~~z=~z~~~z=~==zr~r=rzrrrrrrrrrrer 13] Chương 3: Phương hướng và giải pháp xây dung và hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn dau tư nước 3. Phương hướng xây dựng và hoàn thiên cơ chế giải quyết tranh chap kinh té của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam --- 133 3.

Việt nam hội nhập kinh tế quốc tế và những yêu cau dat ra đối với việc xây dựng và hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam ------------------------- 133 3. Tính tất yếu khách quan của việc xây dựng và hoàn thiện cơ chế vidi quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngÖài tại Việt Nam --~-~-~-~-~e~~~z~~~~z=x=======z=z=z~zz=z~z=z======z==rrr=zzz===z===zre 135 3. Những nguyên tac chi dao trong việc xây dựng và hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoai tai Viet nam nh nnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnunnn 138 3.Quan điểm của Dang trong việc xây dựng và hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam. ------~~-~-~~~~~~~~=~~~~~z~z~=~~rz~==~r=rr=rr~zr~zz>z=>==~=z==r=zrrrr=rrreer 138 3.

Những nguyên tắc chỉ đạo trong việc xây dựng và hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam. --------------------------------- 2-22-2222 none nn enn nen ern 139 3. Các giải pháp cụ thể xây dựng và hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chap kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn dau tw nước ngoài tại Việt 3. Tiếp tục hoàn thiện pháp luật thực định liên quan đến cơ chế giải quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại 3.

Đổi mới và nâng cao hiệu quả hoạt động của các cơ quan có thẩm quyền trong việc giải quyết tranh chấp kinh tế của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tai Việt Nam ----------~-~~-~-~~~~~~~~~~=~=~====zr>rxzrzzrz=zrmr 162 3. Tang cường công tác giáo duc ý thức phap luật của các bên trong các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam ------------------- 165 Kết luận Chương 3-----------~-~-~-~---~-~~~~~~~~~>~~~~~~~>r~~>=zr=rzr=rz~==zxrerer 171 KẾT LUẬN CHUNG -------. 174 DANH MỤC CONG TRINH CUA TÁC GIÁ --------------4------------------ T60 L THAY KHẢO 2c Hướng PUM et a ee có. DJ ee ee DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TAT TIENG VIỆT Cơ chế giai quyết tranh chấp kinh tế :CCGOTCKT Cơ quan quản lý Nhà nước về đầu tư nước ngoài : CQQLNNDTNN Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài >: DNCVDTNN, Doanh nghiệp liên doanh 512M] .L) Doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài :DN100%VNN Luật đầu tư nước ngoài tại Việt nam :LĐTNN [ranh chap Kinh tế “A® Vì Vị MO ĐẦU 1.

Tính cấp thiết của đề tài Năm 1987 đánh dấu một su Kiện quan trọng trong đời sống kinh tế-xã hội 6 nước ta, đó là lần đầu tiên Luật Dau tư nước ngoài tại Việt Nam (LDTNN)- đạo luật căn bản và quan trọng nhất điều chỉnh hoạt động đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt Nam. được Quốc hội nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam (CHXHCNVN) thông qua ngày 29/12/1987. Sự ra đời của LDTNN tại Việt Nam có ý nghĩa quan trọng bởi vì kể từ thời điểm năm 1987, các quy định về hoạt động đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt Nam được chính thức nâng lên thành luật. Đồng thời LĐTNN cũng đã tạo cơ sở pháp lý để hình thành một thành phản kinh tế mới và ngày càng hình thành rõ nét trong một thập ký gản đây.

Đó là thành phần kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài- | trong 6 thành phần kinh tế ở Việt Nam. Vào tháng 4 năm 2001, tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX Dang Cộng sản Việt Nam đã đánh giá về vai trò quan trọng của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (DNCVĐTNN) tại Việt Nam như sau: “Kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài là một bộ phận của nền kinh tế Việt Nam” [ 14, tr. Hiện nay, đất nước chúng ta đang đứng trước yêu cầu mới về chiến lược phát triển Kinh tế-xã hội do là: "Phát triển kinh tế, công nghiệp hoá, hiện dai hoá là nhiệm vụ trong tâm” [14 tr. “tranh thủ nguồn lực bén ngoài để phát triển nhanh có hiệu quả và bền vững [14, tr.

Cùng với các thành phản kinh tế khác, Kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài là bộ phận cấu thành quan trọng của nền kinh tế thị trường đang vận hành dưới sự quản lý của Nhà nước. theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Đó chính là một hệ thống quan hệ sản xuất phù hợp với lực lượng sản xuất mới do nền công nghiệp hoá. hiện đại hoá tạo ra.

Trải qua 15 năm thực hiện LDTNN, hoạt động đầu tư trực tiếp nước ngoài ở nước ta đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng, trong đó, đặc biệt là vai trò của các DNCVDTNN tại Việt Nam. “"DNCVDINN đã tạo ra 34% giá trị sản xuất toàn ngành công nghiệp, khoảng 23% kim ngạch xuất khẩu (chưa kể dầu khí) và đóng góp trên 12% GDP của cả nước. góp phan quan trọng vào chuyển dich cơ cấu kinh tế, nâng cao trình độ cong nghẻ. trình độ quản lý và mở rộng thị trường”[14, tr.

Chính vì vậy. mà Văn kiện của Đại hội Dang cũng chỉ rõ rằng. kinh tế có vốn dau tu nước ngoài không những được khuyến khích phát triển, mà còn phát triển lâu dài và bình dang với các thành phần Kinh tế khác. Sự thành lập các DNCVDTNN thông qua việc hợp tác liên doanh giữa Kinh tế ahà nước với kinh tế tư bản tư nhân nước ngoài đã trở thành một trong những biểu hiện của hình thức kinh tế tư bản nhà nước mà Đảng ta chủ trương phát triển một cách rộng rãi, phổ biến nhằm động viên tiềm năng to lớn về vốn, công nghệ, khả nang quan lý.của các nhà tư bản nước ngoài vì lợi ích của bản thân họ, cũng như của côrg cuộc xây dựng và phát triển đất nước.

Do đó chúng ta cần phải có những biện pháp hữu hiệu đảm bảo cho thành phần kinh tế này phát triển lâu dai. Nhận thức được xu hướng quốc tế hoá đời sống kinh tế ngày càng diễn ra mạnh mế, Đảng và Nhà nước ta đã chủ trương xây dựng một nền kinh tế mới, đa phương hoá và đa dạng hoá quan hệ kinh tế dot ngoại, trong đó đầu tư trực tiếp nước ngoài là hình thức quan trọng của hoạt động kinh tế đối ngoại. Theo đường lối của Đảng. thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài là một chủ trương rất quan trọng, góp phần khai thác các nguồn lực trong nước, mở rộng hợp tác Kinh tế quốc tế, tạo nên sức mạnh tổng hợp phục vụ cho sự nghiệp công nghiệp hoá.

hiện đại hoá, phát triển đất nước.