Luận án tiến sĩ thực hành quyền công tố giai đoạn điều tra vụ án xâm phạm quyền sở hữu - Nông Thị Huyền

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI NÔNG THỊ HUYỀN THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ TRONG GIAI ĐOẠN ĐIỀU TRA CÁC VỤ ÁN XÂM PHẠM QUYỀN SỞ HỮU TỪ THỰC TIỄN TỈNH CAO BẰNG LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HÌNH SỰ VÀ TỐ TỤNG HÌNH SỰ Hà Nội - 2019 luan an VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI NÔNG THỊ HUYỀN THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ TRONG GIAI ĐOẠN ĐIỀU TRA CÁC VỤ ÁN XÂM PHẠM QUYỀN SỞ HỮU TỪ THỰC TIỄN TỈNH CAO BẰNG Ngành: Luật hình sự và Tố tụng hình sự Mã số: 8 38 01 04 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. MAI ĐẮC BIÊN Hà Nội - 2019 luan an LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là đề tài nghiên cứu khoa học của riêng tôi với sự hướng dẫn khoa học của TS. Mai Đắc Biên. Các số liệu nêu trong luận văn là trung thực, đảm bảo khách quan, khoa học và có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng.

Tác giả luận văn Nông Thị Huyền luan an MỤC LỤC MỞ ĐẦU. 1 Chương 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LUẬT VỀ THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ TRONG GIAI ĐOẠN ĐIỀU TRA CÁC VỤ ÁN XÂM PHẠM QUYỀN SỞ HỮU. Khái niệm, đặc điểm, đối tượng, phạm vi và ý nghĩa thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu. Quy định của pháp luật tố tụng hình sự về thực hành quyền công tố trong điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu.

21 Chương 2: THỰC TIỄN THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ TRONG GIAI ĐOẠN ĐIỀU TRA CÁC VỤ ÁN XÂM PHẠM QUYỀN SỞ HỮU CỦA VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN TỈNH CAO BẰNG. Một số tình hình có ảnh hưởng đến thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu trên địa bàn tỉnh Cao Bằng. Thực tiễn thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu trên địa bàn tỉnh Cao Bằng. 37 Chương 3: YÊU CẦU BẢO ĐẢM VÀ GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG THỰC HÀNH QUYỀN CÔNG TỐ TRONG GIAI ĐOẠN ĐIỀU TRA CÁC VỤ ÁN XÂM PHẠM QUYỀN SỞ HỮU TỪ THỰC TIỄN TỈNH CAO BẰNG.

Yêu cầu bảo đảm thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu trên địa bàn tỉnh Cao Bằng. Các giải pháp bảo đảm thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu của VKSND tỉnh Cao Bằng 53 KẾT LUẬN. 65 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO. 66 luan an DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN BLHS : Bộ luật hình sự BLTTHS : Bộ luật tố tụng hình sự CQĐT : Cơ quan điều tra NXB : Nhà xuất bản ĐTV : Điều tra viên KSV : Kiểm sát viên VKSND : Viện kiểm sát nhân dân THQCT : Thực hành quyền công tố TNHS : Trách nhiệm hình sự luan an MỞ ĐẦU 1.

Tính cấp thiết của đề tài Trong những năm gần đây, Đảng và Nhà nước ta luôn đặc biệt quan tâm vấn đề cải cách tư pháp. Bộ Chính trị đã ban hành nhiều Chỉ thị, Nghị quyết, trong đó có Nghị quyết số 08/NQ-TW ngày 02/01/2002 về “Một số nhiệm vụ trọng tâm công tác tư pháp trong thời gian tới”, và Nghị quyết số 49-NQ/TW ngày 02/6/2005 về “Chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020”. Định hướng chỉ đạo trọng tâm là: cải cách một cách căn bản, toàn diện hoạt động điều tra, truy tố, xét xử; nâng cao chất lượng, hiệu quả đấu tranh phòng, chống và xử lý tội phạm; góp phần giữ vững an ninh, chính trị, trật tự an toàn xã hội, bảo vệ và tạo môi trường đầu tư thuận lợi, phát triển kinh tế, đẩy mạnh sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Để đáp ứng yêu cầu đấu tranh, phòng chống và xử lý tội phạm trong tình hình mới, trong những năm qua toàn ngành kiểm sát đã triển khai nhiều biện pháp để phấn đấu thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ được giao; tập trung tổ chức, quán triệt và thực hiện nghiêm túc có hiệu quả chủ trương của Đảng về đổi mới tổ chức và hoạt động của VKS trong tiến trình cải cách tư pháp, các quy định của pháp luật liên quan đến việc thực hiện chức năng nhiệm vụ của ngành.

Chất lượng, hiệu quả các lĩnh vực hoạt động của thực hành quyền công tố nói chung và công tác thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra nói riêng có chuyển biến tích cực và đang từng bước được nâng cao, thực hiện tốt công tác đấu tranh phòng chống tội phạm, đảm bảo việc truy cứu trách nhiệm đúng người, đúng tội, hạn chế đến mức thấp nhất việc bỏ lọt tội phạm, và không làm oan người vô tội. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, thực tiễn công tác THQCT vẫn còn bộc lộ nhiều điểm tồn tại hạn chế, bất cập ở các giai đoạn tố tụng, trong đó có giai đoạn điều tra, giai đoạn này có ý nghĩa rất quan trọng trong việc bảo đảm mọi hành vi phạm tội đều phải được khởi tố, điều tra, xử 1 luan an lý kịp thời, nhanh chóng và đầy đủ tội phạm, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật; theo đó, việc làm tốt công tác này sẽ đảm bảo quyền lợi của công dân, không để lọt tội phạm và người phạm tội, không làm oan người vô tội; không để người nào bị khởi tố, bị bắt, bị tạm giữ, tạm giam, bị hạn chế các quyền công dân, bị xâm phạm tính mạng, sức khỏe, tài sản, tự do, danh dự và nhân phẩm một cách trái pháp luật. Đồng thời bảo đảm việc điều tra được khách quan, toàn diện, đầy đủ, chính xác, đúng pháp luật; kịp thời phát hiện nhanh chóng, khắc phục và xử lý kịp thời những vi phạm pháp luật trong quá trình giải quyết vụ án. Trên địa bàn tỉnh Cao Bằng, thời gian gần đây, tình hình tội phạm xâm phạm quyền sở hữu tăng nhanh, diễn biến phức tạp, thủ đoạn phạm tội ngày càng tinh vi, có tính chuyên nghiệp cao, đặc biệt nhiều vụ án xâm phạm sở hữu với giá trị lớn liên quan đến yếu tố nước ngoài có tính nguy hiểm cao cho xã hội.

Các cơ quan tố tụng khi tiến hành xử lý nhóm tội phạm này còn lúng túng trong quá trình áp dụng pháp luật đã ảnh hưởng không nhỏ đến công tác thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra. Do đó, nghiên cứu làm sáng tỏ các vấn đề trên không chỉ có giá trị về mặt lý luận mà còn có ý nghĩa thực tiễn, góp phần nâng cao hiệu quả của công tác tư pháp nói chung, công tác thực hành quyền công tố và kiểm sát nói riêng, hoàn thành nhiệm vụ của Đảng và Nhà nước giao phó, đáp ứng với yêu cầu cải cách tư pháp, đề xuất một số giải pháp để nâng cao chất lượng của hoạt động này. Xuất phát từ tầm quan trọng nêu tôi lựa chọn đề tài "Thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu từ thực tiễn tỉnh Cao Bằng". Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài Nhiều nhà khoa học pháp lý cũng như những người làm công tác thực tiễn đã quan tâm, nghiên cứu hoặc đề cập ở phạm vi khác nhau vấn đề thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra, và đã được thể hiện dưới các công trình sau: 2 luan an - Sách chuyên khảo: Thực hành quyền công tố và kiểm sát các hoạt động tư pháp trong giai đoạn điều tra, Do tác giả Lê Hữu Thể (chủ biên) xuất bản năm 2005.

- Sách chuyên khảo: Những vấn đề lý luận và thực tiễn cấp bách của việc đổi mới thủ tục TTHS đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp, do tác giải Lê Hữu Thể, Nguyễn Thị Thủy, Đỗ Văn Đương, đồng chủ biên; - Giáo trình: Thực hành quyền công tố và Kiểm sát xét xử vụ án hình sự của Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội, TS. Mai Đắc Biên (Chủ biên), Nxb Tư pháp, Hà Nội 2019; - Sách chuyên khảo: Định tội danh đối với các tội xâm phạm sở hữu, TS.Lê Đăng Doanh, NXB Tư Pháp, 2014; - Luận án tiễn sỹ luật học năm 2006: Thực hành quyền công tố của tác giả Lê Thị Tuyết Hoa; - Luận án tiến sỹ luật học «Quyền hạn của Kiểm sát viên trong giai đoạn điều tra theo quy định của BLTTHS Liên bang Nga và Việt Nam » của tác giả Mai Đắc Biên, Trường đại học tổng hợp quốc gia Ku ban, Liên Bang Nga, 2012. Ngoài ra, liên quan đến đề tài này còn nhiều luận văn thạc sỹ, khóa luận tốt nghiệp trình độ cử nhân đã được bảo vệ, tuy nhiên chưa có công trình nào nghiên cứu sâu rộng, đầy đủ và toàn diện về THQCT trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu từ thực tiễn tỉnh Cao Bằng để từ đó đưa ra những giải pháp tăng cường và bảo đảm thực hiện tốt hơn quy định của pháp luật về THQCT trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu nói chung và trên địa bàn tỉnh Cao Bằng nói riêng. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 3.

Mục đích - Nghiên cứu những vấn đề lý luận và quy định của pháp luật Việt Nam về thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu từ thực tiễn tỉnh Cao Bằng. 3 luan an - Đánh giá những kết quả đạt được trong công tác thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu từ thực tiễn tỉnh Cao Bằng. - Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng thực hành quyền công tố trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu trên địa bàn tỉnh Cao Bằng. Nhiệm vụ nghiên cứu - Nghiên cứu về mặt cơ sở lý luận công tác THQCT trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu ; - Nghiên cứu tình hình các tội phạm xâm phạm quyền sở hữu từ thực tiễn tỉnh Cao Bằng ; - Nghiên cứu, đánh giá thực trạng công tác THQCT trong giai đoạn điều tra, kết quả đã đạt được, những tồn tại, hạn chế, nguyên nhân của những tồn tại, hạn chế đó ; - Đề xuất giải pháp, kiến nghị nhằm đảm bảo THQCT trong giai đoạn điều tra các vụ án xâm phạm quyền sở hữu.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 4.