Luận án quản lý nhà nước về đấu thầu mua sắm công tại Việt Nam - Đổi mới và hội nhập

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI ĐỖ KIẾN VỌNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ ĐẤU THẦU MUA SẮM CÔNG Ở VIỆT NAM LUẬN ÁN TIẾN SỸ KINH TẾ Ngành : Quản lý kinh tế Mã số : 9. 10 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC 1. Ngô Thắng Lợi 2. Nguyễn Ngọc Thao Ơ HÀ NỘI - 2019 1 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu nêu trong luận án là trung thực.

Những kết luận khoa học của luận án chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nào khác. TÁC GIẢ Đỗ Kiến Vọng LỜI CẢM ƠN 2 Lời đầu tiên, em xin trân trọng cảm ơn và bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến GS, TS. MỤC LỤC Ngô Thắng Lợi – Đại học Kinh tế quốc dân và TS. Nguyễn Ngọc Thao – Học viện Hành chính quốc gia người hướng dẫn khoa học trong nhiều năm đã tận tâm, nhiệt tình chỉ bảo, hướng dẫn, động viên thúc đẩy niềm đam mê khoa học và giúp đỡ em trong suốt quá trình làm Nghiên cứu sinh, hoàn thiện Luận án.

Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới tập thể Đảng ủy, Ban giám đốc Học viện Khoa học xã hội, Lãnh đạo các đơn vị và toàn thể các cán bộ, giảng viên của Học viện Khoa học xã hội, Khoa Kinh tế học – Học viện Khoa học xã hội, Viện hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đã tạo điều kiện thuận lợi, tận tình giảng dạy và giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện Luận án. Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới tập thể Đảng ủy, Ban giám đốc Học viện Chính sách và Phát triển, các đồng chí Lãnh đạo, các anh chị là cán bộ của Cục Quản lý đấu thầu và các anh chị là giảng viên Khoa Đấu thầu – Học viện Chính sách và Phát triển đã nhiệt tình giúp đỡ, tạo điều kiện thuận lợi, cũng như cung cấp tài liệu, động viên khích lệ tinh thần cho việc nghiên cứu của tôi trong suốt thời gian tôi thực hiện Luận án. Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành và sâu sắc đến toàn thể người thân trong gia đình, bạn bè và các đồng nghiệp, những người đã luôn động viên, quan tâm, chia sẻ và tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi trong thời gian làm Nghiên cứu sinh và thực hiện Luận án. Đỗ Kiến Vọng 3 NỘI DUNG Số trang LỜI CAM ĐOAN i LỜI CẢM ƠN ii MỤC LỤC iii DANH MỤC NHỮNG CHỮ VIÊT TẮT iv DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU v DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ VÀ SƠ ĐỒ vi PHẦN MỞ ĐẦU 8 Chương 1: TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN 8 QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI 1.

Tình hình nghiên cứu trong nước liên quan đến đề tài 8 1. Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài liên quan đến đề tài 18 1. Đánh giá tổng quát về các công trình nghiên cứu và định hướng nghiên 22 cứu của Luận án CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM QUỐC TẾ QUẢN LÝ 25 NHÀ NƯỚC VỀ ĐẤU THẦU MUA SẮM CÔNG 2. Chi tiêu công và Quản lý chi tiêu công 25 2.

Mua sắm công 27 2. Đấu thầu và Đấu thầu mua sắm công 31 2. Quản lý nhà nước về Đấu thầu mua sắm công 44 2. Kinh nghiệm QLNN về Đấu thầu mua sắm công của một số quốc gia trên 59 thế giới 2.

Bài học rút ra đối với Việt Nam 70 CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ ĐẤU THẦU 73 MUA SẮM CÔNG Ở VIỆT NAM 3. Thực trạng Mua sắm công ở Việt Nam 73 3. Thực trạng Quản lý nhà nước về Đấu thầu mua sắm công ở Việt Nam 75 3. Đánh giá công tác Quản lý nhà nước về Đấu thầu mua sắm công ở Việt 95 Nam thời gian qua CHƯƠNG 4: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ ĐẤU THẦU MUA SẮM CÔNG Ở VIỆT NAM TRONG 122 THỜI GIAN TỚI 4.

Bối cảnh trong nước và quốc tế tác động đến Quản lý nhà nước về Đấu 122 thầu mua sắm công 4. Quan điểm và Định hướng hoàn thiện Quản lý nhà nước về Đấu thầu mua sắm công ở Việt Nam trong thời gian tới 124 4. Giải pháp hoàn thiện Quản lý nhà nước về Đấu thầu mua sắm công ở 128 Việt Nam trong thời gian tới KẾT LUẬN 149 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC NHỮNG TỪ VIẾT TẮT 4 STT TỪ VIẾT TẮT Ý NGHĨA ĐẦY ĐỦ 1 ĐTMSC Đấu thầu Mua sắm công 2 HSDT Hồ sơ dự thầu 3 HSYC Hồ sơ yêu cầu 4 HSMT Hồ sơ mời thầu 5 Luật Đấu thầu Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13 6 MSCP Mua sắm chính phủ 7 MSC Mua sắm công 8 NSNN Ngân sách nhà nước 9 Nghị định 63/NĐ-CP Nghị định số 63/2014/NĐ-CP ngày 26/6/2014 10 PPP Hợp tác công tư 11 QLNN Quản lý nhà nước 12 TPP Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương 13 WB (WorlBank) Ngân hàng thế giới 14 WTO WTO Tổ chức Thương mại Thế giới 5 DANH MỤC BẢNG BIỂU Số STT TÊN BẢNG BIỂU trang Bảng 2. Hệ thống văn bản pháp luật tạo lập môi trường pháp lý về Đấu 1 61 thầu mua sắm công của Hàn Quốc Bảng 2.

Hệ thống văn bản pháp luật tạo lập môi trường pháp lý về Đấu 2 66 thầu mua sắm công của Singapore Bảng 3. Bảng tổng hợp tình hình chi NSNN ở Việt Nam giai đoạn 2005- 3 73 2017 Bảng 3. Quy mô Mua sắm công bình quân ở Việt Nam trong giai đoạn 4 75 2005 – 2017 Bảng 3. Tổng giá trúng thầu trong hoạt động đấu thầu mua sắm công ở 5 78 Việt Nam giai đoạn 2013-2017 6 Bảng 3.

Những ưu điểm của Đấu thầu qua mạng 90 Bảng 3.5 Tổng hợp tình hình đăng ký thông tin Bên mời thầu và Nhà thầu 7 91 trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia từ 01/01/2016 đến 31/12/2017 Bảng 3. Tổng hợp tình hình triển khai áp dụng Đấu thầu qua mạng ở Việt 8 92 Nam giai đoạn 2009 - 2017 Bảng 3. Tổng hợp tình hình thực hiện công tác kiểm tra, giám sát công tác 9 Quản lý nhà nước về Đấu thầu mua sắm công trên cả nước giai đoạn 2013 94 đến năm 2017 Bảng 3. Tổng giá trị tiết kiệm do hoạt động đấu thầu mang lại cho NSNN 10 98 giai đoạn 2005 -2017 11 Bảng 3.

Mô tả đối tượng khảo sát 101 12 Bảng 3. Mô tả các biến trong mô hình nghiên cứu 102 13 Bảng 3. Kết quả kiểm tra sự tin cậy của thang đo 106 14 Bảng 3. Kết quả các phân tích nhân tố 106 15 Bảng 3.

Ma trận hệ số tương quan 107 16 Bảng 3. Bảng phân tích về ANOVA 107 17 Bảng 3. Bảng phân tích về hệ số hồi quy 107 Bảng 4. Một số tiêu chí làm căn cứ rà soát, hoàn thiện khung khổ pháp lý 18 129 về Đấu thầu mua sắm công ở Việt Nam 6 DANH MỤC HÌNH VẼ VÀ SƠ ĐỒ Hình vẽ: Số STT Tên Hình vẽ trang 1 Hình 1.

Sơ đồ Khung lý thuyết nghiên cứu của Luận án 4 2 Hình 2. Nội dung của Mua sắm công 29 Hình 2. Sơ đồ phân loại Đấu thầu theo đặc điểm, tính chất của gói 3 39 thầu 4 Hình 2. Các bên tham gia vào hoạt động Đấu thầu mua sắm công 41 Hình 2.

Mô hình phân cấp trong QLNN về Đấu thầu mua sắm 5 49 công Hình 2. Các chủ thể tham gia hoạt động kiểm tra, giám sát QLNN 6 52 về Đấu thầu mua sắm công Hình 2. Trang web Trung tâm Mua sắm công tập trung của Hàn 7 63 Quốc 8 Hình 3. Quy mô chi NSNN ở Việt Nam giai đoạn 2005-2017 74 Hình 3.

Tốc độ tăng quy mô giá trị của Chi tiêu công ở Việt Nam 9 74 giai đoạn 2005-2017 Hình 3. Sơ đồ quá trình phát triển công tác QLNN về đấu thầu ở 10 76 Việt Nam Hình 3. Quy mô số gói thầu hàng năm do Việt Nam tổ chức trong 11 77 giai đoạn 2007-2017 Hình 3. Tổng số gói thầu mua sắm công được phê duyệt từ năm 12 77 2007-2017 Hình 3.

Tỷ lệ tiết kiệm phân theo hình thức đấu thầu trong năm 13 79 2017 14 Hình 3. Tỷ lệ tiết kiệm trong đấu thầu theo lĩnh vực năm 2017 79 Hình 3. Các giai đoạn hình thành và phát triển công tác QLNN về 15 80 Đấu thầu mua sắm công ở Việt Nam Hình 3. Quá trình hình thành và phát triển Luật Đấu thầu mua 16 83 sắm công ở Việt Nam Hình 3.10: Mô hình tổ chức quản lý nhà nước về đấu thầu ở Việt 17 84 Nam 18 Hình 3.

Quy trình tổ chức đấu thầu cơ bản 88 Hình 3. Tỷ lệ áp áp dụng Đấu thầu qua mạng đối với các gói 19 93 thầu trong năm 2017 20 Hình 3. Đánh giá về hiệu quả QLNN 103 21 Hình 3. Đánh giá về nhân tố Chính sách pháp luật 103 7 22 Hình 3.

Đánh giá về nhân tố Tổ chức bộ máy 103 23 Hình 3. Đánh giá về nhân tố Tuyên truyền phổ biến 103 24 Hình 3. Đánh giá về nhân tố Đấu thầu qua mạng 104 25 Hình 3. Đánh giá về nhân tố Quyết tâm của lãnh đạo 104 26 Hình 3.

Đánh giá về nhân tố Thái độ và năng lực 104 27 Hình 3. Đánh giá về nhân tố Thái độ và năng lực của nhà thầu 105 28 Hình 3. Đánh giá về nhân tố các bên liên quan 105 29 Hình 3. Đánh giá về nhân tố Kiểm tra giám sát 105 Hình 3.

Đánh giá về nhân tố Kênh thông tin tuyên truyền, phổ 30 105 biến 31 Hình 3. Kết quả mô tả hồi quy 109 Hình 4. Môi trường tiên quyết để hoạt động QLNN về ĐTMSC 32 127 đạt được mục tiêu quản lý và phát huy vai trò Hình 4. Đề xuất mô hình QLNN về Đấu thầu mua sắm công mới 33 135 ở VN 8 PHẦN MỞ ĐẦU 1.

Tính cấp thiết của đề tài Qua quá trình đổi mới từ nền kinh tế tập trung quan liêu bao cấp sang nền kinh tế thị trường, công tác quản lý nhà nước ở nước ta luôn có sự đổi mới để phù hợp với nền kinh tế thị trường và xu hướng hội nhập. Trong đó, công tác quản lý ngân sách nhà nước đã qua nhiều lần bổ sung, sửa đổi cho phù hợp với từng giai đoạn lịch sử nhất định, để giải quyết nhiều vấn đề mới nhằm sử dụng hiệu quả chi tiêu công, nhất là chi mua sắm công.