Luận án tiến sĩ sự biến đổi chính trị ở việt nam từ 1858 đến 1945 luận án ts kho

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN -------    ------- TRẦN THỊ THU HOÀI SỰ BIẾN ĐỔI CHÍNH TRỊ Ở VIỆT NAM TỪ 1858 ĐẾN 1945 LUẬN ÁN TIẾN SĨ CHÍNH TRỊ HỌC HÀ NỘI - 2012 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN -------    ------- TRẦN THỊ THU HOÀI SỰ BIẾN ĐỔI CHÍNH TRỊ Ở VIỆT NAM TỪ 1858 ĐẾN 1945 Chuyên ngành : Chính trị học Mã số : 62 31 20 01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ CHÍNH TRỊ HỌC Người hướng dẫn khoa học: PGS. Bùi Thanh Quất HÀ NỘI - 2012 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Trang phụ bìa Lời cam đoan Lời cảm ơn Mục lục Danh mục các chữ viết tắt MỞ ĐẦU. TỔNG QUAN VÀ MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH TRỊ, BIẾN ĐỔI CHÍNH TRỊ. Tổng quan tư liệu, tài liệu và tình hình nghiên cứu.

Tổng quan tư liệu, tài liệu. Tổng quan các vấn đề đã được nghiên cứu. Một số vấn đề lý luận về chính trị, biến đổi chính trị. Quan niệm về chính trị, biến đổi chính trị.

Chính trị Việt Nam trong lịch sử, biến đổi chính trị ở Việt Nam từ 1858 đến 1945 - Một số nhận thức chung. 39 Tiểu kết chương 1. SỰ BIẾN ĐỔI CHÍNH TRỊ Ở VIỆT NAM TỪ CHÍNH TRỊ PHONG KIẾN SANG CHÍNH TRỊ THỰC DÂN - PHONG KIẾN. Quá trình và nội dung biến đổi chính trị từ chính trị phong kiến sang chính trị thực dân - phong kiến.

Lực lượng nắm giữ, ảnh hưởng tới quyền lực nhà nước gắn với kiểu và hình thức nhà nước ở Việt Nam trước khi thực dân Pháp xâm lược. Quá trình thay đổi lực lượng nắm giữ quyền lực nhà nước ở Việt gắn với thay đổi kiểu và hình thức nhà nước sau khi thực dân Pháp xâm lược. Nguyên nhân biến đổi chính trị từ chính trị phong kiến sang chính trị thực dân - phong kiến .1 Nguyên nhân trực tiếp. Nguyên nhân sâu xa.

Việc xác lập các cơ sở cho sự tồn tại của chính trị thực dân - phong kiến. 90 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Thiết lập các công cụ bảo vệ chính quyền. Xác lập cơ sở kinh tế cho sự cai trị thuộc địa.

Xác lập cơ sở tư tưởng, văn hoá cho sự cai trị thuộc địa. Xác lập cơ sở xã hội cho sự cai trị thuộc địa. 113 Tiểu kết chương 2. SỰ BIẾN ĐỔI CHÍNH TRỊ TỪ CHÍNH TRỊ THỰC DÂN PHONG KIẾN SANG CHÍNH TRỊ DÂN CHỦ NHÂN DÂN.

Quá trình lựa chọn kiểu nhà nước cho bài toán độc lập ở Việt Nam từ nửa sau thế kỷ XIX đến đầu thế kỷ XX. Khuynh hướng tái lập kiểu nhà nước phong kiến cuối thế kỷ XIX. Khuynh hướng xác lập kiểu nhà nước tư sản đầu thế kỷ XX. Khuynh hướng lựa chọn kiểu nhà nước XHCN đầu thế kỷ XX.

Quá trình nhận thức, hoạt động thực tiễn của Đảng cộng sản và sự chuẩn bị các tổ chức tiền nhà nước cho sự ra đời của một nhà nước mới ở Việt Nam. Quá trình nhận thức từ nhà nước công nông binh đến nhà nước dân chủ nhân dân và hoạt động thực tiễn của Đảng cộng sản. Chuẩn bị các hình thức tổ chức tiền nhà nước cho sự ra đời của một nhà nước mới ở Việt Nam. Quá trình xác lập chính trị dân chủ nhân dân thay thế chính trị thực dân - phong kiến.

Sự thay thế lực lượng nắm giữ quyền lực nhà nước từ thực dân phong kiến sang nhân dân Việt Nam. Xác lập các yếu tố của một nền chính trị mới. Ý nghĩa và hệ quả của sự biến đổi chính trị từ chính trị thực dân - phong kiến sang chính trị dân chủ cộng hoà. 195 Tiểu kết chương 3.

203 CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN. 207 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 208 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Viết đầy đủ Viết tắt Chủ nghĩa tư bản - CNTB Tư bản chủ nghĩa - TBCN Chủ nghĩa thực dân - CNTD Chủ nghĩa đế quốc - CNĐQ Chủ nghĩa xã hội - CNXH Xã hội chủ nghĩa - XHCN Chủ nghĩa cộng sản - CNCS Cộng sản chủ nghĩa - CSCN Giai cấp công nhân - GCCN Giai cấp tư sản - GCTS LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài luận án Chọn vấn đề “ Sự biến đổi chính trị ở Việt Nam từ 1858 đến 1945” làm đề tài nghiên cứu và viết công trình luận án tiến sĩ chính trị học, tác giả xuất phát từ những căn cứ sau đây: Trước hết, xuất phát từ nhu cầu phát triển của chính trị học ở Việt Nam.

Chính trị là một lĩnh vực hoạt động đặc biệt của con người. “Chính trị đụng chạm đến các mối quan hệ đặc biệt phức tạp và nhạy cảm trong xã hội, nên việc đổi mới trong hệ thống chính trị nhất thiết phải trên cơ sở nghiên cứu và chuẩn bị rất nghiêm túc,. bởi đó là điều kiện để thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội và thực hiện dân chủ” [24,tr. Nói đến chính trị là nói đến “vận mệnh thực tế của hàng triệu con người” [79,tr.

Cùng với sự phát triển không ngừng của xã hội, ngày nay, chính trị đang trở thành lĩnh vực hoạt động ngày càng có vai trò quan trọng trong việc tác động trực tiếp đến sự phát triển của các quốc gia dân tộc. Lịch sử Việt Nam cũng như lịch sử thế giới đã cho thấy: “Ở mỗi bước ngoặt lịch sử của mỗi quốc gia dân tộc, trước những cơ may và những thử thách của lịch sử, sự hưng thịnh và suy vong của quốc gia dân tộc phụ thuộc vào các giải pháp chính trị, chiến lược phát triển mà giai cấp lãnh đạo thông qua nhà nước hay chính phủ của nó lựa chọn” [50,tr. Đặc biệt ở nước ta, thực tiễn 25 năm đổi mới cho thấy nhu cầu nghiên cứu chính trị với tính cách là một khoa học ngày càng trở nên cấp thiết. Tuy nhiên, chính trị học là một ngành khoa học mới ở Việt Nam.

Chính trị học, với tính cách vừa là một khoa học, vừa là một nghệ thuật, sự vắng mặt của chính trị học với tư cách là một khoa học độc lập ở nước ta trong một thời gian dài khiến cho cả mặt khoa học lẫn mặt nghệ thuật của chính trị chưa được nghiên cứu thấu đáo. Trong sự mới mẻ của khoa học chính trị ở Việt Nam nói chung thì lịch sử chính trị Việt Nam còn là một miền đất mới, chưa khai thác được là bao. Đây là lãnh địa rộng lớn cho các nghiên cứu về lịch sử chính trị, đặc biệt lịch sử chính trị cận, hiện đại Việt Nam. 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Lựa chọn đề tài này cho luận án tiến sĩ chính trị học của mình, tác giả mong muốn góp phần nhỏ bé vào việc lấp dần khoảng trống đó của chính trị học ở Việt Nam, một ngành khoa học mới và có nhiều triển vọng phát triển trong tương lai.

Thứ hai, lựa chọn đề tài này, nghiên cứu lịch sử từ góc nhìn chính trị học, là một cách làm phong phú con đường nghiên cứu lịch sử ở Việt Nam. Lịch sử là những gì đã qua. Song, chính những gì đã qua đó có ý nghĩa không thể phủ nhận với những gì đã, đang và sẽ xảy ra trong hiện tại và tương lai. Về vai trò của lịch sử, có thể thấy lịch sử như một chiếc gương chiếu hậu mà nhìn vào đó chúng ta có thể tự tin để tiến lên phía trước.

Tuy nhiên, để có thể khai thác nhiều hơn từ những sự kiện, những vấn đề lịch sử thì việc tiếp cận lịch sử từ nhiều góc nhìn khác nhau đang là một vấn đề đặt ra với các nhà nghiên cứu. Có lẽ hiếm có một dân tộc nào trên thế giới có lịch sử hào hùng và bi tráng như dân tộc Việt Nam. Việc làm cho những trang sử bi hùng của dân tộc ngấm vào máu mỗi người Việt Nam, trở thành sức mạnh trong suy nghĩ và hành động của các thế hệ người Việt Nam nhằm đưa nước ta thành một nước giàu mạnh sánh vai các cường quốc năm châu là một nhiệm vụ thiêng liêng đặt ra với các thế hệ người Việt Nam, đặc biệt với tầng lớp trí thức. Thêm một cách tiếp cận cho nghiên cứu các vấn đề lịch sử - tiếp cận chính trị học - sẽ là hữu ích trong việc biến quá khứ, biến lịch sử thành sức mạnh cải biến hiện thực và thực hiện các mục tiêu, khát vọng của mỗi người Việt Nam chúng ta cũng như của cả dân tộc Việt Nam.

Có một ngôi chùa cổ ở Nhật Bản mà huyền thoại kể rằng, đứng ở bất cứ chỗ nào trong chùa cũng không thể đếm hết số cột của nó. Hình tượng này ngụ ý rằng, ở bất cứ góc nhìn nào, chúng ta cũng chỉ là người khiếm thị, cũng chỉ thấy được một mặt nào đó của vấn đề mà thôi. Khát vọng của con người là có thể nhìn thấy được nhiều mặt của vấn đề buộc người ta phải tìm kiếm cho mình những góc nhìn mới để có cái nhìn toàn diện hơn về những vấn đề vốn quen thuộc. Lựa chọn đề tài này cho luận án, tác giả mong góp một cách nhìn mới về những vấn đề quen thuộc.

Đó là cách nhìn chính trị học cho những vận động về chính trị ở Việt Nam giai đoạn 1858-1945. Đề tài sẽ góp phần luận giải sự phát triển có tính quy luật của chính trị ở 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com nước ta từ 1858 đến 1945 dưới giác độ của khoa học chính trị. Giai đoạn lịch sử 1858-1945 đã được nhiều nhà nghiên cứu lựa chọn làm đối tượng nghiên cứu từ nhiều cách tiếp cận khác nhau: sử học, văn học, xã hội học, kinh tế học, luật học, tôn giáo học, hành chính học,. Tuy nhiên, tiếp cận dưới giác độ của khoa học chính trị thì hầu như số lượng các công trình nghiên cứu còn rất khiêm tốn.

Cùng một đối tượng, tuy nhiên, những cách tiếp cận khác nhau sẽ cho phép có những kiến giải khác nhau về đối tượng đó. Việc nhìn nhận lại những vấn đề lịch sử và tiếp tục có những kiến giải thoả đáng, khoa học về một thời kỳ đầy biến động trong lịch sử dân tộc, đặc biệt dưới một góc nhìn mới - góc nhìn chính trị học, với những công cụ tư duy mới luôn luôn là một điều có ý nghĩa.