Luận án tiến sĩ về phát triển Đảng trong đồng bào tôn giáo tại Khánh Hòa (1996-2005)

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN -------------o0o-------------- TRẦN TRỌNG ĐẠO CÔNG TÁC PHÁT TRIỂN ĐẢNG TRONG ĐỒNG BÀO CÁC TÔN GIÁO Ở TỈNH KHÁNH HÒA TỪ NĂM 1996 ĐẾN NĂM 2005 LUẬN ÁN TIẾN SĨ LỊCH SỬ HÀ NỘI - 2015 ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN -------------o0o-------------- TRẦN TRỌNG ĐẠO CÔNG TÁC PHÁT TRIỂN ĐẢNG TRONG ĐỒNG BÀO CÁC TÔN GIÁO Ở TỈNH KHÁNH HÒA TỪ NĂM 1996 ĐẾN NĂM 2005 CHUYÊN NGÀNH LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM MÃ SỐ: 62 22 56 01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ LỊCH SỬ Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Trần Thị Thu Hương TS Nguyễn Trọng Thóc HÀ NỘI - 2015 Lời cam đoan Luận án này là công trình nghiên cứu của tôi, với sự hướng dẫn của PGS. TS Trần Thị Thu Hương, TS Nguyễn Trọng Thóc. Các tài liệu, số liệu sử dụng trong luận án đều trung thực và có nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng 02 năm 2015 Tác giả luận án Trần Trọng Đạo -1- MỤC LỤC Lời cam đoan Trang Mục lục…………………………………………………………….…………………………………………………………… 1 Danh mục các biểu đồ…………………………………….…………………………………………………………… 3 MỞ ĐẦU……………………………………………………………………………………………………………………… 4 Chương 1.

TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN………………………………………………………………………………. Các công trình khoa học nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án………. Những vấn đề luận án tập trung nghiên cứu…………………………………………. CHỦ TRƯƠNG VÀ QUÁ TRÌNH CHỈ ĐẠO THỰC HIỆN CÔNG TÁC PHÁT TRIỂN ĐẢNG TRONG ĐỒNG BÀO CÁC TÔN GIÁO CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH KHÁNH HÒA TỪ NĂM 1996 ĐẾN NĂM 2000.

Yêu cầu khách quan của công tác phát triển Đảng trong đồng bào các tôn giáo ở tỉnh Khánh Hòa. Vai trò, tầm quan trọng và những yếu tố tác động đến công tác phát triển Đảng trong đồng bào các tôn giáo trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa. Thực trạng công tác phát triển Đảng trong đồng bào các tôn giáo của Đảng bộ tỉnh Khánh Hòa từ khi tái lập tỉnh đến năm 1996. Đảng bộ tỉnh Khánh Hòa lãnh đạo thực hiện công tác phát triển Đảng trong đồng bào các tôn giáo từ năm 1996 đến năm 2000.

Chủ trương của Đảng bộ tỉnh. Quá trình chỉ đạo thực hiện. Kết quả công tác kết nạp đảng viên là tín đồ các tôn giáo. ĐẢNG BỘ TỈNH KHÁNH HÒA THỰC HIỆN CÔNG TÁC PHÁT TRIỂN ĐẢNG TRONG ĐỒNG BÀO CÁC TÔN GIÁO TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2005.

Yêu cầu khách quan tăng cường phát triển Đảng trong đồng bào các tôn giáo trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa. Chủ trương của Đảng về công tác phát triển Đảng trong đồng bào các tôn giáo những năm đầu thế kỷ XXI. Tình hình kinh tế - xã hội tỉnh Khánh Hòa và những vấn đề đặt ra đối với công tác phát triển Đảng trong đồng bào các tôn giáo. Đảng bộ tỉnh Khánh Hòa đẩy mạnh công tác phát triển Đảng trong đồng bào các tôn giáo đáp ứng yêu cầu mới (2001 - 2005).

Chủ trương của Đảng bộ tỉnh ………………. Quá trình chỉ đạo thực hiện. Kết quả công tác kết nạp đảng viên là tín đồ các tôn giáo. MỘT SỐ NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM CHỦ YẾU.

Một số nhận xét. Về chủ trương của Đảng bộ. Quá trình chỉ đạo thực hiện. Một số kinh nghiệm chủ yếu…………………………….

Kinh nghiệm về quá trình đề ra chủ trương và giải pháp của Đảng bộ tỉnh. Kinh nghiệm về quá trình chỉ đạo thực hiện. 144 DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN………….………… 147 TÀI LIỆU THAM KHẢO …. 160 -2- DANH MỤC BIỂU ĐỒ Trang Biểu đồ 2.1: thống kê số liệu tín đồ được tạo nguồn từ năm 1996 đến năm 2000 64 Biểu đồ 2.2: thống kê số liệu tín đồ được học bồi dưỡng kết nạp Đảng từ năm 1996 đến năm 2000.3: thống kê số liệu đảng viên là tín đồ tôn giáo của tỉnh Khánh Hòa được kết nạp từ năm 1996 đến năm 2000.4: cơ cấu độ tuổi của đảng viên là tín đồ các tôn giáo tỉnh Khánh Hòa được kết nạp từ năm 1996 đến năm 2000.5: cơ cấu trình độ học vấn, chuyên môn nghiệp vụ của đảng viên là tín đồ các tôn giáo tỉnh Khánh Hòa được kết nạp từ năm 1996 đến năm 2000.1: thống kê số liệu đảng viên là tín đồ các tôn giáo trên cả nước……… 77 Biểu đồ 3.2: thống kê số liệu tín đồ được tạo nguồn từ năm 2001 đến năm 2005 99 Biểu đồ 3.3: thống kê số liệu tín đồ được học bồi dưỡng kết nạp Đảng từ năm 2001 đến năm 2005.4: thống kê số liệu đảng viên là tín đồ các tôn giáo của tỉnh Khánh Hòa được kết nạp từ năm 2001 đến năm 2005 (theo Đảng bộ)…… 102 Biểu đồ 3.5: thống kê số liệu đảng viên là tín đồ các tôn giáo của tỉnh Khánh Hòa được kết nạp từ năm 2001 đến năm 2005 (theo tôn giáo và 103 năm kết nạp).6: cơ cấu độ tuổi của đảng viên là tín đồ các tôn giáo tỉnh Khánh Hòa được kết nạp từ năm 2001 đến năm 2005.7: cơ cấu trình độ học vấn, chuyên môn nghiệp vụ của đảng viên là tín đồ các tôn giáo tỉnh Khánh Hòa được kết nạp từ năm 2001 107 đến năm 2005.8: thống kê số liệu đảng viên là tín đồ các tôn giáo tỉnh Khánh Hòa được kết nạp từ năm 1996 đến năm 2005.1: thống kê số liệu đảng viên là tín đồ các tôn giáo tỉnh Khánh Hòa và đảng viên là tín đồ các tôn giáo bình quân cả nước……………….2: thống kê số liệu đảng viên là tín đồ các tôn giáo tỉnh Khánh Hòa và đảng viên là tín đồ các tôn giáo bình quân cả nước (theo tôn giáo)… 126 Biểu đồ 4.3: thống kê số liệu đảng viên là tín đồ Công giáo của một số tỉnh, thành và tỉnh Khánh Hòa năm 2000.

Lý do chọn đề tài Đảng Cộng sản Việt Nam - đội tiên phong chiến đấu của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và toàn thể dân tộc, một tổ chức chặt chẽ, thống nhất, lấy chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tư tưởng và kim chỉ nam cho mọi hành động. Đảng ra đời là do đòi hỏi khách quan của cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân xâm lược, giành độc lập cho dân tộc, tự do, hạnh phúc cho đồng bào, làm cho “ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành”. Để hoàn thành sứ mệnh lịch sử cao cả này, Đảng phải thường xuyên tự đổi mới, tự chỉnh đốn, phải luôn chăm lo xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng và tổ chức là yêu cầu khách quan, nhiệm vụ thường xuyên của Đảng. Công tác phát triển đảng viên là một nhiệm vụ quan trọng của công tác xây dựng Đảng, bởi Đảng muốn tồn tại, tiếp tục giữ vững và tăng cường vai trò lãnh đạo, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu, mở rộng ảnh hưởng của mình với xã hội, Đảng phải thường xuyên chăm lo, coi trọng công tác này.

Nhận thức được tầm quan trọng của vấn đề, từ khi ra đời đến nay, Đảng luôn chăm lo công tác phát triển đảng viên mới, coi đây là nhiệm vụ cơ bản, thường xuyên của công tác xây dựng Đảng. Trong quá trình lãnh đạo cách mạng giải phóng dân tộc, cũng như trong xây dựng đất nước đã chứng minh: vai trò và năng lực lãnh đạo của Đảng không chỉ phụ thuộc chất lượng đội ngũ đảng viên, mà còn phụ thuộc vào số lượng đảng viên. Có đảng viên, mới có tổ chức đảng, số lượng đảng viên lớn là cơ sở để xây dựng Đảng, góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của các tổ chức đảng. Đặc biệt là phát triển Đảng trong đồng bào các tôn giáo, không những có giá trị cho công tác xây dựng Đảng, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng mà còn góp phần quan trọng trong thực hiện chiến lược đại đoàn kết dân tộc, đoàn kết tôn giáo có hiệu quả hơn.

Trong lịch sử cách mạng Việt Nam, công tác phát triển đảng viên đối với các giai tầng trong xã hội nói chung, với đồng bào tôn giáo nói riêng được Hồ Chí Minh đề cập đến và Đảng Cộng sản Việt Nam có chủ trương, các quy định, hướng dẫn cụ -4- thể. Tuy nhiên, đến nay, việc thực hiện còn nhiều hạn chế, có nhiều nội dung cần tiếp tục nghiên cứu, qua đó góp phần đẩy mạnh công tác phát triển Đảng trong đồng bào các tôn giáo - nhân tố đảm bảo nâng cao vai trò lãnh đạo của Đảng đối với mọi giai tầng trong xã hội. Là một tỉnh ven biển Nam Trung bộ, Khánh Hòa có vị trí địa chính trị quan trọng trong phát triển kinh tế biển và an ninh quốc phòng, đồng thời là một tỉnh có đa dân tộc, đa tôn giáo. Đồng bào các tôn giáo trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa phần lớn sống tập trung thành các cụm dân cư ở các đô thị và vùng núi, những địa bàn quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững an ninh - quốc phòng.

Với số lượng tín đồ lớn cùng đặc điểm cư trú, đồng bào các tôn giáo trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa là một lực lượng xã hội quan trọng, là bộ phận của khối đại đoàn kết toàn dân tộc và nhân tố góp phần giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội và thúc đẩy sự phát triển kinh tế của địa phương. Do vậy, công tác tôn giáo là một lĩnh vực quan trọng đối với tỉnh Khánh Hòa, đặc biệt khi đất nước bước vào thời kỳ đổi mới toàn diện, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Từ khi đổi mới đất nước (1986), đặc biệt sau Nghị quyết số 24 - NQ/TW ngày 16 tháng 10 năm 1990 của Bộ Chính trị về tăng cường công tác tôn giáo trong tình hình mới, hoạt động của các tôn giáo cả nước nói chung, Khánh Hòa nói riêng ngày càng ổn định, gắn kết tốt giữa đạo với đời. Đồng bào các tôn giáo trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa tích cực lao động sản xuất, có nhiều đóng góp cho sự phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội, giữ vững ổn định chính trị và an ninh - quốc phòng, đặc biệt là công tác từ thiện nhân đạo của tỉnh.

Đa phần đồng bào luôn thể hiện tinh thần trách nhiệm trong việc xây dựng xã hội ngày càng phồn vinh, quê hương, đất nước ngày càng giàu mạnh, một số tín đồ có ý thức chính trị tốt được các tổ chức cơ sở đảng quan tâm tạo nguồn, bồi dưỡng và kết nạp vào Đảng.