Nghiên cứu quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh theo hướng phát triển bền vững

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC MỎ - ĐỊA CHẤT NGUYỄN THỊ THUỲ HƢƠNG NGHIÊN CỨU QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC TỪ HOẠT ĐỘNG KHAI THÁC THAN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH QUẢNG NINH THEO HƢỚNG PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ HÀ NỘI - 2019 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC MỎ - ĐỊA CHẤT NGUYỄN THỊ THUỲ HƢƠNG NGHIÊN CỨU QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC TỪ HOẠT ĐỘNG KHAI THÁC THAN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH QUẢNG NINH THEO HƢỚNG PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG Ngành: Quản lý kinh tế Mã số: 9.10 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS. Đỗ Hữu Tùng HÀ NỘI - 2019 ii LỜI CAM ĐOAN Tôi cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS.TS Đỗ Hữu Tùng - Khoa Kinh tế & QTKD, Trường Đại học Mỏ - Địa chất. Luận án đã sử dụng các số liệu có nguồn gốc rõ ràng, được công bố theo đúng quy định trong quá trình nghiên cứu. Những kết quả nghiên cứu trong luận án do tôi tự tìm hiểu và phân tích một cách trung thực và khách quan.

Các kết quả nghiên cứu này chưa từng được công bố trong kỳ bất công trình nghiên cứu khoa học nào khác trước đó. Tác giả luận án Nguyễn Thị Thuỳ Hƣơng iii LỜI CẢM ƠN Luận án tiến sĩ kinh tế với đề tài “Nghiên cứu quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh theo hướng phát triển bền vững” đã hoàn thành sau một thời gian nghiên cứu. Tôi xin được bầy tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc nhất đến PGS. Đỗ Hữu Tùng - là người Thầy, nhà khoa học đã hết lòng tận tình hướng dẫn chu đáo, có những định hướng và yêu cầu cụ thể giúp tôi hoàn thành luận án của mình.

Tôi xin chân thành cám ơn các GS, PGS, TS, các Thầy giáo, Cô giáo Khoa Kinh tế & QTKD - Trường Đại học Mỏ - Địa chất; Ban Lãnh đạo, CBGV Khoa Ngoại ngữ - Học viện Tài chính; Bộ Tài chính; Bộ Giáo dục & Ðào tạo; Bộ Tài nguyên Môi trường; Bộ Khoa học Công nghệ; Bộ Kế hoạch - Đầu tư; Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV); Tổng Công ty Đông Bắc; Chính quyền tỉnh Quảng Ninh; Lãnh đạo các Sở, Ban, Ngành trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh cùng các bạn bè, đồng nghiệp đã giúp đỡ tôi trong quá trình thu thập thông tin, tài liệu, nghiên cứu cũng như góp ý những vấn đề liên quan đến luận án. Cuối cùng, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn tới gia đình - những người thân yêu đã luôn bên cạnh động viên, tạo mọi điều kiện tốt nhất để tôi luôn toàn tâm, toàn ý tập trung cho học tập và nghiên cứu. Do thời gian nghiên cứu có hạn, hơn nữa vấn đề nghiên cứu liên quan đến quản lý ngân sách nhà nước theo hướng phát triển bền vững ngành Than còn rất mới, chưa ai đi sâu nghiên cứu, trong khi năng lực nghiên cứu của cá nhân còn hạn chế, do đó luận án không tránh khỏi những thiếu sót. Tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của quý Thầy giáo, Cô giáo, các nhà khoa học, bạn bè, đồng nghiệp nhằm giúp cho luận án của tôi hoàn thiện hơn.

Tác giả luận án Nguyễn Thị Thuỳ Hƣơng iv MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii LỜI CẢM ƠN. iii MỤC LỤC. iv DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT.

viii DANH MỤC BẢNG. ix DANH MỤC HÌNH VẼ. xi MỞ ĐẦU .1 Chƣơng 1: TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN. Tổng quan các công trình nghiên cứu đã công bố có liên quan đến đề tài luận án.

Những nghiên cứu ở nước ngoài. Những nghiên cứu ở trong nước. Những kết luận rút ra từ tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan đến đề tài. Những nội dung đã thống nhất trong các công trình đã công bố mà luận án có thể kế thừa và phát triển.

Những vấn đề chưa được nghiên cứu trong các công trình đã công bố. Các vấn đề luận án sẽ tập trung nghiên cứu giải quyết .27 Chƣơng 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC TỪ HOẠT ĐỘNG KHAI THÁC THAN THEO HƢỚNG PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG. Tổng quan về ngân sách Nhà nước. Khái niệm và đặc điểm của ngân sách Nhà nước.

Hệ thống ngân sách Nhà nước. Phân cấp quản lý ngân sách Nhà nước. Vai trò của ngân sách Nhà nước. Hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững.

Khái niệm về hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững. Đặc điểm hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững. Quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững. Khái niệm quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững.

Mục tiêu của quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững. Nguyên tắc quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững. Mô hình bộ máy quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững. Nội dung quản lý ngân sách Nhà nước từ hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững.

Tiêu chí đánh giá quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững. Những nhân tố ảnh hưởng đến quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững. Kinh nghiệm thực tiễn ở trong và ngoài nước về quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững và bài học rút ra cho tỉnh Quảng Ninh. Kinh nghiệm quản lý ngân sách nhà nước của một số quốc gia.

Kinh nghiệm quản lý ngân sách nhà nước của một số địa phương trong nước. Bài học rút ra cho tỉnh Quảng Ninh trong quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững. Phương pháp nghiên cứu. Cách tiếp cận nghiên cứu đề tài và giả thuyết nghiên cứu.

Phương pháp thu thập, xử lý thông tin, số liệu. Các phương pháp nghiên cứu. Khung nghiên cứu tổng quát.78 Chƣơng 3: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC TỪ HOẠT ĐỘNG KHAI THÁC THAN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH QUẢNG NINH THEO HƢỚNG PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG. Đánh giá thực trạng hoạt động khai thác than trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh theo hướng phát triển bền vững.

Thực trạng tài nguyên và trữ lượng than ở Quảng Ninh. Hiện trạng công tác thăm dò và quản trị tài nguyên. Thực trạng hoạt động khai thác than theo hướng phát triển bền vững. Phân tích thực trạng quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh theo hướng phát triển bền vững.

Lập dự toán thu, chi ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than. Chấp hành dự toán thu, chi ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than. Quyết toán thu, chi ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than. Thanh tra, kiểm tra, giám sát thu, chi ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than.

Đánh giá chung quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh theo hướng phát triển bền vững. Đánh giá tính hiệu lực, tính hiệu quả, sự phù hợp của công tác quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh theo hướng phát triển bền vững. Những tồn tại, hạn chế trong quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh theo hướng phát triển bền vững. Những nguyên nhân của tồn tại, hạn chế trong quản lý ngân sách nhà nước từ hoạt động khai thác than trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh theo hướng phát triển bền vững .123 vii Chƣơng 4: PHƢƠNG HƢỚNG, GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC TỪ HOẠT ĐỘNG KHAI THÁC THAN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH QUẢNG NINH THEO HƢỚNG PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG.

Phương hướng hoàn thiện quản lý ngân sách Nhà nước từ hoạt động khai thác than trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh theo hướng phát triển bền vững đến năm 2025, định hướng đến năm 2030. Giải pháp hoàn thiện quản lý ngân sách Nhà nước từ hoạt động khai thác than trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh theo hướng phát triển bền vững. Hoàn thiện lập dự toán thu, chi ngân sách Nhà nước từ hoạt động khai thác than. Hoàn thiện chấp hành dự toán thu, chi ngân sách Nhà nước từ hoạt động khai thác than.

Hoàn thiện quyết toán thu, chi ngân sách Nhà nước từ hoạt động khai thác than. Hoàn thiện thanh tra, kiểm tra, giám sát thu, chi ngân sách Nhà nước từ hoạt động khai thác than. Một số kiến nghị. Kiến nghị với Quốc hội.

Kiến nghị với Chính phủ. Kiến nghị với Bộ Tài chính và Bộ Kế hoạch và Đầu tư .167 viii DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Ý nghĩa BVMT Bảo vệ môi trường CNH Công nghiệp hóa EUR Đồng tiền chung châu Âu FDI Đầu tư trực tiếp nước ngoài GDP Tổng sản phẩm quốc nội GTGT Giá trị gia tăng HĐH Hiện đại hóa HĐND Hội đồng nhân dân KBNN Kho bạc Nhà nước KTXH Kinh tế - xã hội LHQ Liên Hợp Quốc NCS Nghiên cứu sinh NK Nhập khẩu NS Ngân sách NSNN Ngân sách Nhà nước ODA Hỗ trợ phát triển chính thức PTBV Phát triển bền vững QLNN Quản lý nhà nước SXKD Sản xuất, kinh doanh TKV Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam TN&MT Tài nguyên và Môi trường TNDN Thu nhập doanh nghiệp UBND Ủy ban nhân dân UNESCO Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hiệp Quốc USD Đô la Mỹ XDCB Xây dựng cơ bản XK Xuất khẩu ix DANH MỤC BẢNG Bảng 2.1: Mô tả mẫu điều tra thứ nhất .2: Mô tả mẫu điều tra thứ hai .3: Mô tả mẫu điều tra thứ ba .4: Mô tả mẫu điều tra thứ tư .1: Tài nguyên than và trữ lượng than huy động vào quy hoạch theo Quyết định số 403/QĐ-TTg ngày 14/03/2016 .2: Tài nguyên than bể than Đông Bắc theo Quyết định số 403/QĐ-TTg ngày 14/03/2016.3: Giá trị sản xuất, giá trị gia tăng trong phát triển ngành than tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2010-2017 .