Luận án Tiến sĩ: Hiệu quả chi ngân sách địa phương các tỉnh Đồng bằng Sông Hồng - Hoàng Quốc Tùng

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN -------- -------- HOÀNG QUỐC TÙNG HIỆU QUẢ CHI NGÂN SÁCH ĐỊA PHƯƠNG CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀNH TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG HÀ NỘI - 2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN -------- -------- HOÀNG QUỐC TÙNG HIỆU QUẢ CHI NGÂN SÁCH ĐỊA PHƯƠNG CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG Chuyên ngành: TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG Mã số: 9340201 LUẬN ÁN TIẾN SĨ Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS NGUYỄN THỊ BẤT HÀ NỘI - 2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com i LỜI CAM ĐOAN Tôi đã đọc và hiểu về các hành vi vi phạm sự trung thực trong học thuật. Tôi cam kết bằng danh dự cá nhân rằng nghiên cứu này do tôi tự thực hiện và không vi phạm yêu cầu về sự trung thực trong học thuật. Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Người hướng dẫn khoa học: Người cam đoan PGS. Nguyễn Thị Bất Hoàng Quốc Tùng LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com ii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN.ii DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT.

v DANH MỤC BẢNG. vi DANH MỤC BIỂU ĐỒ, HÌNH. vii LỜI MỞ ĐẦU. 1 CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU.

Các nghiên cứu nước ngoài. Các nghiên cứu về hiệu quả chi ngân sách địa phương. Các nghiên cứu về những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả chi ngân sách địa phương. Các nghiên cứu về cách tiếp cận và phương pháp đo lường hiệu quả chi ngân sách địa phương.

Các nghiên cứu trong nước. Các nghiên cứu về tài chính công. Các nghiên cứu về quản lý ngân sách và chi ngân sách nhà nước. Các nghiên cứu về hiệu quả chi ngân sách nhà nước địa phương.

Khoảng trống nghiên cứu. 22 TIỂU KẾT CHƯƠNG 1. 23 CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HIỆU QUẢ CHI NGÂN SÁCH ĐỊA PHƯƠNG. Lý luận chung về chi ngân sách Nhà nước và hiệu quả chi ngân sách Nhà nước.

Chi ngân sách nhà nước. Hiệu quả chi ngân sách nhà nước. Chi ngân sách địa phương và hiệu quả chi ngân sách địa phương. Chi ngân sách địa phương.

Hiệu quả chi ngân sách địa phương. 38 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Mô hình nghiên cứu đánh giá hiệu quả chi ngân sách địa phương. Một số mô hình nghiên cứu đánh giá hiệu quả chi ngân sách địa phương.

Mô hình nghiên cứu đánh giá hiệu quả chi ngân sách địa phương tại Việt Nam. Linh nghiệm quốc tế về hiệu quả chi ngân sách địa phương và bài học đối với Việt Nam. Kinh nghiệm về tăng hiệu quả chi ngân sách địa phương thông qua phân cấp ngân sách. Kinh nghiệm quản lý chi tiêu ngân sách nhà nước theo kết quả đầu ra.

Kinh nghiệm về tăng cường hiệu quả chi ngân sách thông qua giám sát bằng pháp luật. Bài học đối với Việt Nam. 70 TIỂU KẾT CHƯƠNG 2. 71 CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ CHI NGÂN SÁCH ĐỊA PHƯƠNG CÁC TỈNH ĐÔNG BẰNG SÔNG HỒNG.

Sơ lược về các tỉnh đồng bằng sông Hồng. Khái quát về tình hình chi ngân sách địa phương các tỉnh đồng bằng sông Hồng. Quy mô chi ngân sách địa phương các tỉnh đồng bằng sông Hồng. Phân bổ chi ngân sách địa phương vào các lĩnh vực của tỉnh, thành phố.

Thực trạng hiệu quả chi ngân sách địa phương các tỉnh đồng bằng sông Hồng. Phân tích định tính hiệu quả chi ngân sách địa phương các tỉnh đồng bằng Sông Hồng. Mối quan hệ giữa chi ngân sách địa phương với GDP, xóa đói giảm nghèo, thu hút FDI. Đánh giá chung về hiệu quả chi ngân sách địa phương các tỉnh đồng bằng sông Hồng.

Đánh giá định tính. Đánh giá định lượng. 110 TIỂU KẾT CHƯƠNG 3. 112 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com iv CHƯƠNG 4 PHÂN TÍCH CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN HIỆU QUẢ CHI NGÂN SÁCH ĐỊA PHƯƠNG CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG.

Mô hình nghiên cứu. Thiết kế nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu. Thống kê mẫu nghiên cứu.

Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả chi ngân sách địa phương các tỉnh đồng bằng sông Hồng. Bình luận kết quả nghiên cứu. Những hạn chế về hiệu quả chi ngân sách địa phương tại các tỉnh đồng bằng sông Hồng. Nguyên nhân của hạn chế.

145 TIỂU KẾT CHƯƠNG 4. 149 CHƯƠNG 5 GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ CHI NGÂN SÁCH ĐỊA PHƯƠNG CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG. Định hướng và yêu cầu về nâng cao hiệu quả chi ngân sách địa phương các tỉnh đồng bằng sông Hồng. Mục tiêu, định hướng phát triển kinh tế - xã hội các tỉnh khu vực đồng bằng sông Hồng đến năm 2030.

Yêu cầu nâng cao hiệu quả chi ngân sách địa phương các tỉnh đồng bằng Sông Hồng. Giải pháp nâng cao hiệu quả chi ngân sách địa phương các tỉnh đồng băng sông Hồng. Giải pháp và gợi ý chính sách từ kết quả nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả chi ngân sách địa phương các tỉnh đồng bằng sông Hồng. Một số giải pháp khác.

189 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN. 191 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO. 191 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com v DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Từ viế tắt Cụm từ viết đầy đủ ASEAN Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á (Association of Southeast Asian Nations) CQĐP Chính quyền địa phương CQTW Chính quyền trung ương FDI Đầu tư trực tiếp nước ngoài HDI Chỉ số phát triển con người KVĐBSH Khu vực đồng bằng sông Hồng NSĐP Ngân sách địa phương NSNN Ngân sách Nhà nước ODA Hỗ trợ phát triển chính thức UNDP Tổ chức phát triển Liên hiệp quốc WB Ngân hàng thế giới (World Bank) WTO Tổ chức thương mại thế giới (World Trade Organization) LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com vi DANH MỤC BẢNG Bảng 1. Tổng hợp các nghiên cứu mối quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế và chi NSNN.

Cân đối NSNN. Quy mô chi NSĐP các tỉnh đồng bằng sông Hồng giai đoạn 2000 - 2016. Chi ngân sách đầu tư phát triển khu vực đồng bằng sông Hồng giai đoạn 2000 -2016. Chi ngân sách đầu tư xây dựng cơ bản khu vực đồng bằng sông Hồng giai đoạn 2000 -2016.

Chi thường xuyên NSNN các tỉnh khu vực đồng bằng sông Hồng giai đoạn 2000 -2016. Chi sự nghiệp giáo dục, đào tạo và dạy nghề giai đoạn 2000 – 2016. Chi sự nghiệp kinh tế giai đoạn 2000 - 2016. Biến động của chi NSĐP của các Tỉnh ĐBSH.

GDP, Tỷ lệ hộ nghèo và các dự án giai đoạn 2000-2016. Đối chiếu dự toán và thực hiện ngân sách tỉnh Hải Dương giai đoạn 2015 - 2017. Chi NSĐP cho các dịch vụ sự nghiệp công. Mô tả tổng quát nguồn và thang đo dữ liệu.

Kết quả ước lượng mô hình hồi quy với tác động cố định. Kết quả ước lượng các mô hình hồi quy .13: Kết quả ước lượng mô hình hồi quy trước và sau khi loại bỏ biến .14: Kết quả ước lượng mô hình hồi quy với điều kiện biến giả DUM .1: Thang đo hiệu quả chi NSĐP .2: Thang đo phân cấp NSĐP .3: Thang đo quy mô chi NSĐP .4: Thang đo thể chế quản lý chi NSĐP .5: Thang đo năng lực và tổ chức bộ máy quản lý chi NSĐP.6: Thang đo về tính công khai, minh bạch trong chi NSĐP .7: Thang đo về trách nhiệm giải trình và tính liêm chính trong chi NSĐP .8: Thang đo về cơ chế kiểm tra, giám sát trong quản lý chi NSĐP. Thống kê mẫu điều tra khảo sát. Tổng hợp kiểm định độ tin cậy của các thang đo.

Hệ số KMO và kiểm định Barlett. Phân tích nhân tố EFA của các yếu tố ảnh hưởng.13: Bảng ma trận tương quan tuyến tính .14: Kết quả hồi quy .15: Kiểm định về sự phù hợp của mô hình hồi quy (ANOVA) .16: Bảng tóm tắt ước lượng mô hình hồi quy. 138 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com vii DANH MỤC BIỂU ĐỒ, HÌNH Biểu đồ: Biểu đồ 3.1: Tỷ trọng chi NSĐP của các khu vực giai đoạn 1993 -2016 .2: Chi NSĐP các tỉnh đồng bằng sông Hồng giai đoạn 2000 - 2016 .3: Tỷ trọng chi thường xuyên cơ cấu theo tỉnh khu vực đồng bằng sông Hồng năm 2000- 2016 .4: Tỷ lệ thu ngân sách trên chi ngân sách các tỉnh đồng bằng sông Hồng giai đoạn 1993 -2016 .1: Tỷ trọng chi NSĐP của các khu vực giai đoạn 1993 -2016 .1: Mô hình nghiên cứu mối quan hệ giữa chi NSĐP với GDP .1: Mô hình nghiên cứu các nhân tố tác động đến hiệu quả chi NSĐP. 113 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 1 LỜI MỞ ĐẦU 1.

Tính cấp thiết của đề tài luận án Chi ngân sách địa phương có vai trò quan trọng trong một nền kinh tế bởi một mặt, các khoản chi này nhằm thực hiện các chức năng vốn có của Nhà nước trong việc cung cấp hàng hóa công, phục vụ lợi ích kinh tế - xã hội cho cộng đồng. Mặt khác, thông qua chi NSĐP, chính phủ cũng có thể khuyến khích hoặc kìm hãm, nghiêm cấm phát triển hàng hóa và dịch vụ đáp ứng nhu cầu của xã hội. Hiện nay, chi NSĐP tại Việt Nam vẫn tồn tại nhiều điểm yếu, kém hiệu quả. Cụ thể như, việc phân bổ chi NSĐP vẫn chủ yếu dựa trên yếu tố đầu vào và quy mô chi vẫn mang tính dàn trải, thiếu tập trung.

Mặc dù định mức phân bổ chi thường xuyên cho các lĩnh vực đã có sự phân biệt ưu tiên hơn cho miền núi, hải đảo, vùng sâu, vùng xa, nhưng nhìn chung vẫn được tính trên đầu dân số, nên chưa xét đến đặc tính riêng của đối tượng tiếp nhận hoặc thụ hưởng ngân sách. Về mặt đo lường, các chỉ tiêu đánh giá về hiệu quả chi NSNN chưa thông nhất. Các sơ liệu thống kê chủ yếu đã và đang căn cứ theo yếu tố đầu vàohoặc mức hoàn thành so với kế hoạch đặt ra như dân số, diện tích, số đơn vị hành chính cấp huyện, tỷ lệ hộ nghèo… Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả chưa thống nhất và phương pháp tính toán được dựa trên nhiều thông số khác nhau, song chủ yếu vẫn dựa trên yếu tố đầu vào và hoàn thành định mức như dân số, diện tích, số đơn vị hành chính cấp huyện, tỷ lệ hộ nghèo… Các con số báo cáo chưa phản ánh hiệu quả chi NSNN gắn với kết qủa đầu ra.