Luận án tiến sĩ phát triển đội ngũ nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tâ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VIỆN KHOA HỌC GIÁO DỤC VIỆT NAM TRẦN THỊ BÍCH NGỌC PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ NHÂN VIÊN HỖ TRỢ GIÁO DỤC NGƯỜI KHUYẾT TẬT THEO TIẾP CẬN NĂNG LỰC NGHỀ NGHIỆP LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC Hà Nội, 2021 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VIỆN KHOA HỌC GIÁO DỤC VIỆT NAM TRẦN THỊ BÍCH NGỌC PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ NHÂN VIÊN HỖ TRỢ GIÁO DỤC NGƯỜI KHUYẾT TẬT THEO TIẾP CẬN NĂNG LỰC NGHỀ NGHIỆP CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ GIÁO DỤC MÃ SỐ: 9140114 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC Người hướng dẫn khoa học: 1. Nguyễn Xuân Hải 2. Vương Hồng Tâm Hà Nội, 2021 PLi LỜI CẢM ƠN Với lòng biết ơn sâu sắc, tôi xin chân thành cảm ơn: PGS.TS Nguyễn Xuân Hải và TS Vương Hồng Tâm đã tận tình chỉ bảo hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong quá trình nghiên cứu và hoàn thành luận án. Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam, các thầy cô và cán bộ Bộ phận Đào tạo - Phòng Quản lý khoa học, Đào tạo và Hợp tác quốc tế - Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi học tập, nghiên cứu và bảo vệ luận án.

Khoa Giáo dục Đặc biệt, Trường Đại học Sư Phạm Hà Nội, nơi tôi đang công tác, đã giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình nghiên cứu luận án. Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật, học sinh khuyết tật tại các trường mầm non và tiểu học và các trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hoà nhập cấp tỉnh; gia đình, bạn bè và đồng nghiệp đã giúp đỡ, tạo điều kiện và nhiệt tình ủng hộ tôi trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu để hoàn thành luận án. Tác giả luận án Trần Thị Bích Ngọc PLii LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của riêng tôi. Các số liệu sử dụng phân tích trong luận án có nguồn gốc rõ ràng, đã công bố theo đúng quy định.

Các kết quả nghiên cứu trong luận án do tôi tự tìm hiểu, phân tích một cách trung thực, khách quan và phù hợp với thực tiễn của Việt Nam. Các kết quả này chưa từng được công bố trong bất kỳ nghiên cứu nào khác. Tác giả luận án Trần Thị Bích Ngọc PLiii DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT CBQL Cán bộ quản lí ĐNGV Đội ngũ giáo viên GDHN Giáo dục hoà nhập GD&ĐT Giáo dục và Đào tạo GDNKT Giáo dục người khuyết tật GV Giáo viên KHCN Khoa học công nghệ KHGDCN Kế hoạch giáo dục cá nhân LĐTBXH Lao động – Thương Binh - Xã hội NNL Nguồn nhân lực NVHT Nhân viên hỗ trợ PTNNL Phát triển nguồn nhân lực UNICEF Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc PLiv DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 1. Nhiệm vụ cụ thể của nhân viên hỗ trợ và giáo viên trong lớp học hòa nhập học sinh khuyết tật.

Đối tượng khảo sát. Thâm niên công tác của CBQL. Thâm niên công tác của NVHT. Thực trạng chủ trương tăng số lượng NVHT giáo dục người khuyết tật.

Đánh giá tiêu chuẩn 1. Năng lực kiến thức nghề nghiệp hỗ trợ giáo dục người khuyết tật. Đánh giá tiêu chuẩn 2.Năng lực thực hành kĩ năng nghề nghiệp. Đánh giá tiêu chuẩn 3.

Năng lực tư vấn, điều phối, hợp tác trong hỗ trợ giáo dục người khuyết tật. Đánh giá tiêu chuẩn 4: Phẩm chất và đạo đức nghề nghiệp. Mức độ tin cậy đánh giá theo thang đo Cronbach’s Alpha đối với tất cả các tiêu chỉ. Mức độ tin cậy đánh giá theo thang đo Cronbach’s Alpha đối với từng tiêu chí.

Thực trạng quy hoạch, phát triển đội ngũ NVHT giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp. Thực trạng tuyển dụng và sử dụng nguồn nhân lực có chất lượng. Thực trạng đào tạo bồi dưỡng đội ngũ NVHT giáo dục người khuyết tật để phát triển năng lực nghề nghiệp. Thực trạng của việc đánh giá NVHT theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp.

Thực trạng chính sách đãi ngộ đội ngũ NVHT nhằm phát triển năng lực nghề nghiệp. Thực trạng xây dựng mạng lưới NVHT giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp. Đánh giá mức độ tác động của các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển đội ngũ NVHT giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp (CBQL). Khung năng lực dành cho NVHT giáo dục người khuyết tật.

Phiếu đánh giá hiệu trưởng đối với Nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật. Phiếu tự đánh giá của NVHT. Tổng hợp kết quả đánh giá NVHT của đội ngũ trường/trung tâm nơi NVHT thực hiện hỗ trợ. Kết quả khảo nghiệm về mức độ cần thiết của các giải pháp.

Kết quả khảo nghiệm về mức độ khả thi của các giải pháp. Hệ số thứ bậc giữa tính cần thiết và tính khả thi. NVHT tự đánh giá – Trước và sau thử nghiệm. Tổng hợp kết quả đánh giá NVHT của đội ngũ các trường nơi NVHT thực hiện hỗ trợ trực tiếp – Trước và sau thử nghiệm .150 PLvi DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ, HÌNH Biểu đồ Biểu đồ 2.

Trình độ đào tạo của NVHT được khảo sát. Trình độ đào tạo của CBQL được khảo sát. Đánh giá của CBQL về mức độ cần thiết của vị trí việc làm NVHT trong giáo dục người khuyết tật. Ý nghĩa của việc phát triển đội ngũ.

Tổng hợp mức độ đáp ứng tiêu chuẩn, tiêu chí của 02 Nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật TTN và STN. Tổng hợp mức độ đáp ứng tiêu chuẩn, tiêu chí của 02 Nhân viên hỗ trợ TTN và STN. Khung lý thuyết mô hình hoạt động của NVHT giáo dục người khuyết tật. Các bước lập kế hoạch phát triển đội ngũ NVHT giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp.

Quy trình tuyển dụng, sử dụng và tạo động lực cho NVHT giáo dục người khuyết tật phát triển năng lực nghề nghiệp. Mô hình mạng lưới liên kết NVHT giáo dục người khuyết tật. So sánh mức độ cần thiết và mức độ khả thi của các giải pháp. Mô hình phát triển nguồn nhân lực theo Leonard Nadler [64] .41 PLvii MỤC LỤC DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT.

iii DANH MỤC CÁC BẢNG. iv DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ, HÌNH. vi MỞ ĐẦU. Lý do chọn đề tài.

Mục đích nghiên cứu. Khách thể và đối tượng nghiên cứu. Giả thuyết khoa học. Nhiệm vụ nghiên cứu.

Phương pháp tiếp cận và các phương pháp nghiên cứu. Những luận điểm bảo vệ. Đóng góp mới của Luận án. Cấu trúc của Luận án .9 CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ NHÂN VIÊN HỖ TRỢ GIÁO DỤC NGƯỜI KHUYẾT TẬT THEO TIẾP CẬN NĂNG LỰC NGHỀ NGHIỆP.

Tổng quan nghiên cứu vấn đề .Nghiên cứu về nhân viên hỗ trợ người khuyết tật và nhu cầu sử dụng đội ngũ. Nghiên cứu về năng lực nghề nghiệp của đội ngũ NVHT giáo dục người khuyết tật. Nghiên cứu về phát triển đội ngũ NVHT giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp. Đánh giá chung các xu hướng nghiên cứu.

Những vấn đề luận án cần tập trung giải quyết. Các khái niệm cơ bản. Người khuyết tật. Nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật.

Năng lực và năng lực nghề nghiệp. Năng lực nghề nghiệp của đội ngũ NVHT giáo dục người khuyết tật. Nội dung và đặc điểm hoạt động của NVHT giáo dục người khuyết tật. Nội dung hoạt động của NVHT giáo dục người khuyết tật.

Đặc điểm hoạt động của nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật. Phát triển đội ngũ nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật. Lý luận phát triển nguồn nhân lực. Tiếp cận năng lực trong phát triển đội ngũ nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật.

Khung năng lực cho nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật. Nội dung phát triển đội ngũ nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp. Quy hoạch, kế hoạch phát triển đội ngũ nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp. Tuyển dụng và sử dụng nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật theo khung năng lực.

Đào tạo, bồi dưỡng phát triển năng lực đội ngũ nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật. Đánh giá nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật theo khung năng lực. Chính sách đãi ngộ nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp. Xây dựng mạng lưới liên kết nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật để phát triển năng lực nghề nghiệp.

Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển đội ngũ nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật. Cơ chế, chính sách của Nhà nước. Số lượng người khuyết tật đông và sự đa dạng các dạng tật .3 Môi trường, cơ chế quản lý của các cơ sở giáo dục, các trung tâm hỗ trợ phát triển GDHN .4 Nhận thức của cán bộ quản lý về vai trò, vị trí của nhân viên hỗ trợ đối với công tác giáo dục cho người khuyết tật. Trình độ và phẩm chất của nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật.

Sự phối hợp của gia đình với nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật .62 Kết luận chương 1.63 PLix CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ NHÂN VIÊN HỖ TRỢ GIÁO DỤC NGƯỜI KHUYẾT TẬT THEO TIẾP CẬN NĂNG LỰC NGHỀ NGHIỆP. Giới thiệu chung về địa bàn nghiên cứu thực trạng. Tổ chức nghiên cứu thực trạng. Mục đích khảo sát.

Đối tượng khảo sát. Nội dung, công cụ. Cách tiến hành khảo sát. Thời gian khảo sát.

Phương pháp xử lí số liệu khảo sát. Thực trạng đội ngũ nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật. Thực trạng nhận thức của NVHT và CBQL về vị trí NVHT và năng lực nghề nghiệp của NVHT giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp. Thực trạng phát triển đội ngũ nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp.

Thực trạng nhận thức của CBQL về việc phát triển đội ngũ NVHT giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp. Thực trạng quy hoạch và kế hoạch phát triển đội ngũ nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật theo tiếp cận năng lực nghề nghiệp.Thực trạng tuyển dụng và sử dụng nguồn nhân lực nhân viên hỗ trợ giáo dục người khuyết tật có đủ năng lực nghề nghiệp .