Luận án tiến sĩ: Giáo dục kỹ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm - Trường Đại học Sư phạm Thái Nguyên

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM LÊ THỊ THANH HUỆ GIÁO DỤC KĨ NĂNG TỰ BẢO VỆ CHO TRẺ 5-6 TUỔI THEO TIẾP CẬN TRẢI NGHIỆM Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON KHU VỰC MIỀN NÚI PHÍA BẮC LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC THÁI NGUYÊN - 2023 ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM LÊ THỊ THANH HUỆ GIÁO DỤC KĨ NĂNG TỰ BẢO VỆ CHO TRẺ 5-6 TUỔI THEO TIẾP CẬN TRẢI NGHIỆM Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON KHU VỰC MIỀN NÚI PHÍA BẮC Ngành: LÝ LUẬN VÀ LỊCH SỬ GIÁO DỤC Mã số: 9.02 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC Người hướng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Thị Thanh Huyền THÁI NGUYÊN - 2023 iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN .ii MỤC LỤC. iii DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU. viii DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ.

Tính cấp thiết của vấn đề nghiên cứu. Mục đích nghiên cứu. Khách thể và đối tượng nghiên cứu. Giả thuyết khoa học.

Nhiệm vụ nghiên cứu. Giới hạn phạm vi nghiên cứu. Cách tiếp cận và Phương pháp nghiên cứu. Những luận điểm bảo vệ.

Những đóng góp mới của luận án. Cấu trúc luận án. 9 Chương 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ GIÁO DỤC KĨ NĂNG TỰ BẢO VỆ CHO TRẺ 5-6 TUỔI THEO TIẾP CẬN TRẢI NGHIỆM Ở TRƯỜNG MẦM NON KHU VỰC MIỀN NÚI. Tổng quan nghiên cứu vấn đề.

Những nghiên cứu về giáo dục theo tiếp cận trải nghiệm. Những nghiên cứu về giáo dục kĩ năng tự bảo vệ theo tiếp cận trải nghiệm cho trẻ. Khái quát kết quả những công trình khoa học liên quan đến đề tài và những vấn đề đặt ra để luận án tiếp tục giải quyết. Kĩ năng tự bảo vệ của trẻ mầm non.

Khái niệm kĩ năng tự bảo vệ. Cấu trúc của kĩ năng tự bảo vệ. Sự hình thành kĩ năng tự bảo vệ của trẻ mầm non. Các kĩ năng thành phần của kĩ năng tự bảo vệ.

Giáo dục theo tiếp cận trải nghiệm cho trẻ mầm non. Khái niệm giáo dục theo tiếp cận trải nghiệm cho trẻ mầm non. Bản chất và đặc điểm của giáo dục theo tiếp cận trải nghiệm cho trẻ mầm non. Giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở trường mầm non khu vực miền núi.

Khái niệm giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở trường mầm non. Ưu thế của giáo dục theo tiếp cận trải nghiệm trong giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi ở trường mầm non khu vực miền núi. Mục tiêu giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở trường mầm non khu vực miền núi. Nội dung giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi ở các trường mầm non khu vực miền núi.

Phương pháp giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở các trường mầm non khu vực miền núi. Hình thức giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở các trường mầm non khu vực miền núi. Quy trình giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở các trường mầm non khu vực miền núi. Lực lượng tham gia giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở các trường mầm non khu vực miền núi.

Đánh giá kết quả giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở các trường mầm non khu vực miền núi. Các yếu tố ảnh hưởng đến giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở các trường mầm non khu vực miền núi. Đặc điểm tâm lí và vốn kinh nghiệm của trẻ. Năng lực tổ chức hoạt động theo tiếp cận trải nghiệm của giáo viên mầm non.

Chương trình giáo dục mầm non. Sự phối hợp giữa nhà trường, giáo viên và phụ huynh, xã hội. Thời gian, không gian, địa điểm tổ chức. Điều kiện cơ sở vật chất phục vụ hoạt động.

60 KẾT LUẬN CHƯƠNG 1. 61 Chương 2: THỰC TRẠNG GIÁO DỤC KĨ NĂNG TỰ BẢO VỆ CHO TRẺ 5-6 TUỔI THEO TIẾP CẬN TRẢI NGHIỆM Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON KHU VỰC MIỀN NÚI PHÍA BẮC. Khái quát về địa bàn khảo sát. Đặc điểm về điều kiện tự nhiên, văn hóa -xã hội ở khu vực miền núi phía Bắc.

Khái quát về giáo dục mầm non khu vực miền núi phía Bắc. Khái quát về khảo sát thực trạng. Mục đích khảo sát. Nội dung khảo sát.

Khách thể khảo sát. Phương pháp khảo sát. Tiêu chí, thang đo và công cụ đánh giá kĩ năng tự bảo vệ của trẻ 5-6 tuổi. Tiến hành khảo sát.

Kết quả khảo sát. Thực trạng kĩ năng tự bảo vệ của trẻ 5-6 tuổi ở các trường mầm non khu vực miền núi phía Bắc. Thực trạng giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở các trường mầm non khu vực miền núi phía Bắc. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở các trường mầm non khu vực miền núi phía Bắc.

Đánh giá chung về thực trạng. 100 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2. 102 Chương 3: BIỆN PHÁP GIÁO DỤC KĨ NĂNG TỰ BẢO VỆ CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI THEO TIẾP CẬN TRẢI NGHIỆM Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON KHU VỰC MIỀN NÚI PHÍA BẮC. Nguyên tắc đề xuất biện pháp.

Đảm bảo mục tiêu giáo dục mầm non và phù hợp với chương trình giáo dục mầm non. Đảm bảo phù hợp với đặc điểm của trẻ 5-6 tuổi khu vực miền núi phía Bắc. Đảm bảo theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm. Đảm bảo tính thực tiễn và tính khả thi, hiệu quả.

Đảm bảo tính hệ thống và tính phát triển. Biện pháp giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở các trường mầm non khu vực miền núi phía Bắc. Biện pháp 1: Xây dựng quy trình giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5- 6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở trường mầm non phù hợp với điều kiện của địa phương. Biện pháp 2: Xây dựng và sử dụng các tình huống giả định cho trẻ trải nghiệm mô phỏng.

Biện pháp 3: Xây dựng môi trường giáo dục đa dạng và theo hướng mở nhằm tạo cơ hội cho trẻ được trải nghiệm. Biện pháp 4: Phối hợp thường xuyên giữa giáo viên, nhà trường với gia đình và cộng đồng trong tổ chức các hoạt động giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở trường mầm non. Biện pháp 5: Xây dựng và sử dụng tiêu chí đánh giá hoạt động giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở trường mầm non (vận dụng quan sát theo quá trình). Mối quan hệ giữa các biện pháp giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở các trường mầm non khu vực miền núi phía Bắc.

139 KẾT LUẬN CHƯƠNG 3. 140 Chương 4: THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM. Khái quát về quá trình tổ chức thực nghiệm .1 Mục đích thực nghiệm. Đối tượng, địa điểm và thời gian thực nghiệm.

Nội dung, phạm vi và yêu cầu của thực nghiệm. Tiến trình thực nghiệm. Kết quả thực nghiệm. Kết quả trước thực nghiệm.

Kết quả sau thực nghiệm. 154 KẾT LUẬN CHƯƠNG 4. 174 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ. 175 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN.

178 TÀI LIỆU THAM KHẢO. viii DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU Bảng 2. Thống kê số lượng trẻ các trường mầm non khảo sát. Các mức độ đánh giá kĩ năng tự bảo vệ của trẻ 5-6 tuổi.

Độ tin cậy của thang đo bằng Cronbach's Alpha. Điểm trung bình mức độ kĩ năng tự bảo vệ của trẻ 5-6 tuổi. Kết quả đánh giá các mức độ kĩ năng tự bảo vệ theo các tiêu chí của từng kĩ năng thành phần. Tần suất các mức độ kĩ năng tự bảo vệ của trẻ 5-6 tuổi theo điểm trung bình các tiêu chí.

So sánh giá trị trung bình của các mức độ biểu hiện kĩ năng tự bảo vệ của trẻ theo các tiêu chí. Đánh giá của giáo viên về nội dung hình thành và phát triển các kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở các trường mầm non khu vực miền núi phía Bắc. Thực trạng về phương pháp giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm. Đánh giá của giáo viên vể hình thức tổ chức hoạt động giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm.

Đánh giá của giáo viên về mức độ thường xuyên của lực lượng tham gia giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm. Các hình thức đánh giá kết quả giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm. Đánh giá của giáo viên về những khó khăn khi tổ chức giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm. Thực trạng yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả tổ chức hoạt động giáo dục theo tiếp cận trải nghiệm ở trường mầm non.

Danh mục các chủ đề giáo dục kĩ năng tự bảo vệ cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở trường mầm non. Minh hoạ một số tình huống giả định sử dụng trong giáo dục kĩ năng tự bảo vệ (Kĩ năng nhận diện một số trường hợp khẩn cấp và gọi người giúp đỡ) cho trẻ 5-6 tuổi theo tiếp cận trải nghiệm ở trường mầm non. Các mức độ đánh giá kĩ năng tự bảo vệ của trẻ. Thống kê số lượng học sinh các trường mầm non thực nghiệm.

Thống kê điểm trung bình đánh giá trẻ trước thực nghiệm. Thống kê tần suất các mức độ đánh giá trẻ theo các tiêu chí của nhóm thực nghiệm và đối chứng. Hệ số tương quan về mức độ kĩ năng tự bảo vệ giữa các tiêu chí đánh giá của nhóm thực nghiệm. Hệ số tương quan về mức độ kĩ năng tự bảo vệ giữa các tiêu chí đánh giá của nhóm đối chứng.

Điểm trung bình đánh giá trẻ sau thực nghiệm của lớp thực nghiệm và đối chứng .