Luận văn thạc sĩ: Xung đột biên giới Trung Quốc - Ấn Độ từ 1962 đến nay

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP. HỒ CHÍ MINH Nguyễn Thị Trúc Linh XUNG ĐỘT BIÊN GIỚI TRUNG QUỐC - ẤN ĐỘ (TỪ 1962 ĐẾN NAY) LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ Thành phố Hồ Chí Minh - 2014 luan an BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP. HỒ CHÍ MINH Nguyễn Thị Trúc Linh XUNG ĐỘT BIÊN GIỚI TRUNG QUỐC - ẤN ĐỘ (TỪ 1962 ĐẾN NAY) Chuyên ngành : Lịch sử Thế giới Mã số : 60 22 03 11 LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS. NGÔ MINH OANH Thành phố Hồ Chí Minh - 2014 luan an LỜI CAM ĐOAN Tôi cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS.

Ngô Minh Oanh Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực, tính khách quan và có nguốn gốc xuất xứ rõ ràng. Tác giả Nguyễn Thị Trúc Linh luan an LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận văn này, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, giúp đỡ quý báu của quý thầy cô, các anh chị và các bạn cùng học, của gia đình và đồng nghiệp. Với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tôi xin được bày tỏ lời cảm ơn chân thành tới: Ban Giám hiệu, Phòng Sau đại học, Khoa Lịch sử, Thư viện Trường Đại học Sư phạm TP. Hồ Chí Minh đã tạo mọi điều kiện thuận lợi, giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và hoàn thành luận văn.

Phó giáo sư - Tiến sĩ Ngô Minh Oanh , người thầy đã hết lòng dạy bảo, động viên và tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận văn tốt nghiệp. Xin gửi lời cảm ơn tới quý thầy cô trong Khoa Lịch sử Trường Đại học sư phạm TP. Hồ Chí Minh, đặc biệt là các thầy cô trực tiếp giảng dạy lớp Cao học Lịch sử thế giới khóa 23 đã có những thông cảm, động viên để tôi hoàn thành quá trình học tập và luận văn tốt nghiệp này. Xin gửi lời cảm ơn tới các anh chị, các bạn trong lớp Cao học Lịch sử thế giới khóa 22, 23 đã động viên và giúp đỡ tôi trong học tập và trong những lúc tôi gặp khó khăn.

Cuối cùng, xin chân thành cảm ơn các anh chị đồng nghiệp và gia đình đã luôn tạo điều kiện và luôn bên cạnh động viên, giúp đỡ tôi trong học tập cũng như trong công việc và cuộc sống để tôi có thể hoàn thành luận văn này. luan an MỤC LỤC Trang phụ bìa Lời cam đoan. KHÁI QUÁT VỀ TRUNG QUỐC, ẤN ĐỘ VÀ CÁC VÙNG TRANH CHẤP LÃNH THỔ GIỮA HAI NƯỚC. Khái niệm Xung đột .2 Những nhân tố chi phối mối quan hệ biên giới Trung - Ấn.

Khái quát quan hệ Trung Quốc – Ấn Độ trước năm 1962. Những yếu tố ảnh hưởng đến việc giải quyết mâu thuẫn về biên giới Trung - Ấn. Các vùng tranh chấp lãnh thổ giữa Trung Quốc và Ấn Độ. Lịch sử tranh chấp lãnh thổ giữa Trung Quốc – Ấn Độ.

XUNG ĐỘT BIÊN GIỚI TRUNG QUỐC - ẤN ĐỘ TỪ 1962 ĐẾN 1987. Cuộc chiến tranh biên giới Trung Quốc - Ấn Độ 1962. Ấn Độ và chính sách “Tiến về phía trước”. Cuộc đối đầu của quân đội hai bên tại Thag La.

Những động thái của Trung Quốc trước cuộc chiến. Những động thái của Ấn Độ trước cuộc chiến. Diễn biến cuộc chiến tranh biên giới 1962. Hệ quả của cuộc chiến tranh biên giới 1962.

Sự xung đột và ổn định sau năm 1962. Đụng độ của quân đội hai nước ở Nathu La. Cuộc giao tranh giữa Trung Quốc và Ấn Độ 1987. XUNG ĐỘT BIÊN GIỚI TRUNG QUỐC - ẤN ĐỘ TỪ 1987 ĐẾN NAY VÀ NỖ LỰC TRONG VIỆC GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ BIÊN GIỚI TRUNG QUỐC - ẤN ĐỘ.

Những cố gắng cải thiện quan hệ của hai bên sau chiến tranh. Từ sau chiến tranh đến những năm 90. Mối quan hệ biên giới Trung Quốc - Ấn Độ sau chiến tranh lạnh. Quan hệ hòa dịu và mâu thuẫn của hai nước đầu thế kỉ 21.

Những hoạt động trong những đầu thập kỉ thứ hai của thế kỉ XXI. Một số động thái mới nhất trên biên giới Ấn Độ - Trung Quốc. Triển vọng của mối quan hệ Trung Quốc – Ấn Độ. 86 TÀI LIỆU THAM KHẢO.

90 PHỤ LỤC luan an DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT PLA: (People`s Liberation Army) Là lực lượng vũ trang chủ yếu của Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa. Đây là quân thường trực lớn nhất thế giới và bao gồm các lực lượng: Lục quân, hải quân, không quân, và lực lượng hạt nhân.Trong chiến tranh thì cảnh sát vũ trang sẽ là nhánh thứ 5 của Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc. LOC: (Line Of Control): Đường kiểm soát biên giới giữa Ấn Độ và Pakistan, được công nhận sau Hiệp định Simla 1972. LAC: (Line of Actual Control) là đường biên giới trên thực tế giữa hai quốc gia láng giềng Trung - Ấn, kéo dài khoảng 4.000km dọc dãy núi Himalaya.

NEFA: (The North-East Frontier Agency) là cơ quan biên giới vùng Đông Bắc đã được đặt lại tên là Arunachal Pradesh vào năm 1972. DBO: (Daulat Beg Oldi) là một trại và căn cứ quân sự nằm trên tuyến đường thương mại cổ xưa nối Ladakh Uyghuristan IMF: (International Monetary Fund) Quỹ tiền tệ quốc tế là một tổ chức quốc tế giám sát hệ thống tài chính toàn cầu bằng theo dõi tỷ giá hối đoái và cán cân thanh toán, cũng như hỗ trợ kỹ thuật và giúp đỡ tài chính khi có yêu cầu. Trụ sở chính của IMF đặt ở Washington, D., thủ đô của Hoa Kỳ. ASEAN: (Association of Southeast Asian Nations) Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á là một liên minhchính trị, kinh tế, văn hóa và xã hội của các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á.

Tổ chức này được thành lập ngày 8 tháng 8 năm 1967. luan an 1 MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Nhân loại đã trải qua thế kỷ XX với nhiều biến động sâu sắc trong đời sống chính trị quốc tế. Một thế kỷ đánh dấu sự đảo lộn của thế giới với nhiều cuộc xung đột mạnh mẽ giữa các cường quốc trên thế giới trong hai cuộc Thế chiến cũng như những tranh chấp cục bộ giữa các nước với nhau, mà nổi bật trong đó chính là cuộc chiến tranh biên giới Trung Quốc - Ấn Độ.

Mọi quan hệ giữa Ấn Độ và Trung Quốc đều bị chi phối bởi vấn đề biên giới vẫn chưa giải quyết từ hơn 50 năm nay. Trung Quốc và Ấn Độ giáp nhau trên 3 550 cây số, được phân cách bởi dãy núi Himalaya hiểm trở và vùng cao nguyên Tây Tạng. Trong nhiều thế kỷ, Tây Tạng là vùng đệm giữa hai nước. Sau khi Trung Quốc chiếm Tây Tạng năm 1950, hai vùng đệm hiện nay là hai nước Nepal và Bhutan, nằm ở phía nam dãy Himalaya.

Ba khu vực ngày nay vẫn là điểm nóng của sự xung đột giữa Ấn Độ và Trung Quốc: Aksai Chin ở tụ điểm của biên giới ba nước Pakistan, Ấn Độ và Trung Quốc, Arunachal Pradesh, ở sát biên giới Đông Bắc của Ấn Độ và Kashmir, ở Tây Bắc Ấn Độ. Cuộc chiến tranh Trung- Ấn năm 1962 là hệ quả xuất phát từ những bất đồng của hai nước vốn có từ trước, và dường như rằng đó là một đòn đánh cảnh cáo mà Trung Quốc dành cho Ấn Độ vì những động thái can dự vào lợi ích quốc gia của họ ở vùng Tây Tạng, Aksai Chin và bang Arunachal Pradesh. Trung Quốc và Ấn Độ là hai cường quốc hùng mạnh ở châu Á, đây là hai trong những cái nôi của nền văn minh nhân loại. Trong suốt chiều dài lịch sử, giữa hai cường quốc này đã tồn tại nhiều tranh chấp và bất đồng về lãnh thổ, mà đỉnh điểm là cuộc xung đột biên giới năm 1962 đã gây nên biết bao tổn thất về người và của cho cả hai nước.

Cuộc xung đột này khởi nguồn từ việc tranh chấp biên giới chung vốn đã được người Anh và người Tây Tạng ấn định năm 1914, chính vì vậy hai bên đã cùng tạo ra cho nhau những ký ức cay đắng và nó như là một vết hằn sâu trong mối quan hệ giữa hai nước từ lúc đó đến nay. Cuộc chiến tranh Trung Ấn đáng chú ý vì đây là cuộc chiến sơn cước quy mô lớn ở độ cao trên 4250 mét, đặt ra nhiều vấn đề hậu cần cho cả hai bên tham chiến. Cuộc luan an 2 chiến cũng đáng ghi nhớ bởi việc cả hai bên không sử dụng không quân hay hải quân tham chiến. Hệ quả của cuộc chiến là Ấn Độ thay đổi toàn diện quân đội để chuẩn bị cho các xung đột tương tự trong tương lai và đã đặt áp lực lên Thủ tướng Ấn Độ Jawaharlal Nehru, người bị cho là chịu trách nhiệm vì đã không tiên liệu cuộc xâm lấn của Trung Quốc.

Bước vào thế kỷ XXI, với xu thế toàn cầu hóa, hai nước xác định lấy mục đích phát triển kinh tế là quan trọng nhất cũng như sự đan xen giữa các lợi ích quốc gia song trùng đã xích hai nước lại gần nhau hơn và từ đây, chính sách đối ngoại giữa hai nước bắt đầu có những thay đổi mạnh mẽ. Nhờ đó quan hệ song phương đã không ngừng đạt được những thành tựu đáng kể, đặc biệt trong lĩnh vực ngoại giao và kinh tế thương mại. Tuy nhiên, dường như mối quan hệ mập mờ này vẫn còn đó những thách thức mà hai nước vẫn cần phải giải quyết để đạt được sự đồng thuận và tạo nên môi trường hòa bình trong khu vực đầy rẫy nhưng bất ổn về chính trị này. Lịch sử nghiên cứu vấn đề Nghiên cứu của các tác giả trong nước: - Sách: Epghenhi Xtepanop V.I , Hữu Duy Anh (dịch)(1982), Biên giới Trung Quốc từ chủ nghĩa bành trướng cổ truyền đến chủ nghĩa bá quyền ngày nay, Nxb Thông tấn xã Nô-vô-xti, Mát-xco-va.

Cuốn sách được xuất bản năm 1982 miêu tả chi tiết về mối quan hệ từ thời phong kiến đến những năm 1975 của các quốc gia có chung đường biên giới với Trung Quốc. Đặc biệt tác phẩm làm rõ những âm mưu bành trướng lãnh thổ và quyền lực của Trung Quốc trong suốt một giai đoạn lịch sử. Tác giả sử dụng chương 3 trong tác phẩm để làm rõ lịch sử tranh chấp lãnh thổ giữa Trung Quốc và Ấn Độ, nhằm làm rõ những mâu thuẫn từ trong quan điểm của hai bên qua những giai đoạn lịch sử khác nhau. - Sách: Nguyễn Thừa Hỷ (1986), Ấn Độ qua các thời đại, Nxb Giáo dục.

Cuốn sách cung cấp một cách nhìn toàn diện về lịch sử Ấn Độ qua các giai đoạn.