Luận án Tiến sĩ: Tư tưởng HCM về vai trò nhân dân bảo vệ an ninh, trật tự hiện nay

ĐẠI HỌC QUOC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN NGUYEN VIỆT HUNG TU TUONG HO CHi MINH VE PHAT HUY VAI TRO CUA NHAN DAN TRONG BAO VE AN NINH, TRAT TU’ VÀ VẬN DUNG TRONG GIAI DOAN HIỆN NAY LUAN AN TIEN Si CHINH TRI HOC Hà Nội - 2020 ĐẠI HỌC QUOC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN NGUYEN VIỆT HUNG TƯ TƯỞNG HO CHÍ MINH VE PHÁT HUY VAI TRO CUA NHÂN DAN TRONG BẢO VE AN NINH, TRAT TỰ VÀ VAN DUNG TRONG GIAI DOAN HIỆN NAY Chuyên ngành: Hồ Chi Minh học Mã số: 62 31 02 04 LUẬN ÁN TIEN SĨ CHÍNH TRI HỌC NGƯỜI HƯỚNG DAN KHOA HỌC: PGS, TS LAI QUOC KHÁNH Hà Nội - 2020 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nghiên cứu được trình bay trong luận án này là trung thực. Các trích dẫn trong luận án đều đúng quy định. Tác giả luận án Nguyễn Việt Hùng MỤC LỤC MỞ ĐẦU.

ccrrree 3 Chương 1: TONG QUAN TINH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN DEN DE TÀI LUẬN AN. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án. Kêt quả các nghiên cứu liên quan đên dé tài và những vân đê luận án can tap trung NGHIEN CUU 0. 29 Chuong 2: TU TUGNG HO CHI MINH VE PHAT HUY VAI TRO CUA NHÂN DAN TRONG BẢO VE AN NINH, TRẬT TU.

Một số vẫn đề lý luận. Nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về phát huy vai trò của nhân dân trong bao VE an NIN, trAt 0 ST. Giá tri tư tưởng Hồ Chí Minh về phát huy vai trò của nhân dân trong bảo VE AN 0010010 0. 69 Chương 3: PHÁT HUY VAI TRÒ CỦA NHÂN DÂN TRONG BẢO VỆ AN NINH, TRẬT TỰ THEO TƯ TƯỞNG HÒ CHÍ MINH - THỰC TRẠNG, NGUYÊN NHÂN VA NHUNG VAN DE DAT RA.

Thực trang phát huy vai trò của nhân dân trong bao vệ an ninh, trật tự theo tư tưởng H6 Chí Minh giai đoạn 2005 - 2020. Nguyên nhân của thành tựu, hạn chế và những van dé đặt ra. 112 Chuong 4: PHUONG HUONG, GIAI PHAP TIEP TUC PHAT HUY .130 VAI TRO CUA NHAN DAN TRONG BAO VE AN NINH, TRAT TU THEO TU TƯỞNG HO CHI MINH TRONG TINH HÌNH MỚI. Dự báo một số yếu tố tác động đến phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự theo tư tưởng HO Chí Minh.

Phương hướng phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự theo tư tưởng Hồ Chí Minh. Giải pháp nhằm tiếp tục phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự theo tư tưởng Hồ Chí Minh.------:::+:c222222EEEErtrtrrreecccvrxre 143 KET LUẬN voicecccccsccssssscssssccsssssecsssssccsssscessssvecsssuvecsssseesssnsessssuseessseecssseesessseess 180 DANH MUC CONG TRINH KHOA HOC CUA TAC GIA LIEN QUAN DEN LUẬN AN .uicecssesssssssssssssscscssssccsssuvecsssssccsssesecssusecssseccsssusecssssecessuseesssnsecsssuseessees 182 TAI LIEU THAM KHAO\.cssssscssssssssssssssssssssssssssessesssssssssssssessssneesseeessssnvees 184 PHU LUC oecesssssssssssssssssssssessssssssssecsesssssssssseessssssssnseesesssssssuessssssessssueeeseesesssseess 199 MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Hồ Chí Minh đã để lại cho Đảng và nhân dân ta một hệ thống tư tưởng toàn diện, sâu sắc. Trong đó, có tư tưởng về phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự.

Cách đây 65 năm, trên báo Nhân dân ngày 18-8-1955, Người xác định “Nhiệm vụ của Công an là: Bảo vệ nhân dân, giữ gin trật tự trị an, tây trừ những kẻ gian tế” [96, tr. Theo Người: “Muốn làm tròn nhiệm vụ nặng né ma vẻ vang ấy, Công an cần phải đoàn kết nhân dân, tô chức va giáo dục nhân dân, dựa vào lực lượng rộng lớn của nhân dân. Nhân dân sẽ ra sức giúp Công an làm tròn nhiệm vụ” [96, tr. Qua thời gian, kết quả phát huy vai trò của nhân dân bảo vệ an ninh, trật tự trong phong trào “Ba không”, “Ngũ liên gia bảo”, “Thập gia liên báo”.

trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp; phong trào “Bảo mật phòng gian”, “Bảo vệ trị an”, “Phòng gian, phòng hỏa, phòng tai nạn”. trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, cứu nước; sau ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước là “Phong trào quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc” và hiện nay là phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc đã minh chứng cho tính đúng đắn của tư tưởng Hồ Chí Minh về phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự. Thực tiễn minh chứng răng, khi nào, nơi nào lực lượng Công an nhân dân toàn tâm, toàn ý phục vụ nhân dân, tích cực tô chức, giáo dục, động viên tập hợp lực lượng to lớn của nhân dân tham gia bảo vệ an ninh, trật tự và được nhân dân ủng hộ, giúp đỡ thì nơi đó, khi đó lũ “gian tế” không thể lọt lưới, an ninh, trật tự được giữ vững, nhân dân được sống trong môi trường bình yên, an toàn và lành mạnh. Hiện nay, chúng ta đang thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh, trật tự trong điều kiện kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.

Bối cảnh này đã làm nảy sinh nhiều yếu tổ tác động dẫn đến việc phát huy vai trò của nhân dan trong bảo vệ an ninh, trật tự gặp rất nhiều khó khăn. Trước tình hình mới, bối cảnh mới, lực lượng Công an nếu vẫn giữ lối tư duy cũ, sử dụng các phương pháp cũ đã thành công trong điều kiện kinh tế thị trường chưa phát triển và đất nước chưa hội nhập quốc tế sâu rộng thì khó có thê phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự một cách hiệu quả. Thực tiễn nêu trên đặt ra yêu cầu bức thiết phải tiếp tục nghiên cứu và vận dụng một cách đúng đắn, sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh về phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự. Thời gian vừa qua, đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp về mọi mặt của Đảng, sự cố gắng, quyết tâm của lực lượng Công an nhân dân, nên an ninh, trật tự của đất nước được giữ vững.

Tuy nhiên tình hình tội phạm, tệ an xã hội vẫn có những mặt diễn biến phức tạp và tồn tại những nguy cơ đe dọa đến tính mạng, sức khỏe, cuộc sống bình yên, hạnh phúc của nhân dân. Các thế lực phản động trong nước đang câu kết với bọn phản động và các thế lực thù địch ở bên ngoài ráo riết lợi dụng những vẫn đề nhạy cảm, sự chủ quan mất cảnh giác của chúng ta trên mọi lĩnh vực, nhất là các lĩnh vực chính trị, kinh tế, dân tộc, tôn giáo, dân chủ, nhân quyền dé chống phá để thực hiện âm mưu “diễn biến hòa bình”, “phi chính trị hóa” lực lượng vũ trang, xâm nhập nội bộ, tác động chuyền hóa từ bên trong với phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, xảo quyệt hơn. Tình hình tội phạm có tô chức, hình thành các 6, nhóm tội phạm có xu hướng gia tăng: nhiều vụ trọng án kinh tế, chức vụ, buôn lậu, tham những lớn làm thiệt hại hàng nghìn tỉ đồng không những làm anh hưởng nghiêm trọng đến công cuộc xây dựng đất nước mà còn là nguyên nhân làm mat niềm tin của quần chúng nhân dân vào Đảng, chế độ và lực lượng chuyên trách bảo vệ an ninh, trật tự. Không chỉ tìm cách hoạt động ngày càng tinh vi, xảo quyệt hong vượt qua sự kiểm soát, điều tra của các cơ quan chức năng, các loại tội phạm có xu hướng hoạt động ngày càng hoạt động manh động, tăng cường có hành vi chống đối, phản kháng, de doa, sử dụng vũ khí nóng chống trả quyết liệt khi bị phát hiện.

Trước tình hình đó, dé bảo vệ vững chắc nền an ninh, trật tự của Tổ quốc đòi hỏi không chỉ phát huy vai trò của cả hệ thống chính tri, trong đó lực lượng công an nhân dân giữ vai trò nòng cốt, xung kích, tiên phong mà còn đặt ra yêu cầu bức thiết phải dựa vào nhân dân, phát huy vai trò to lớn của nhân dân tham gia bảo vệ an ninh, trật tự theo tư tưởng Hồ Chí Minh. Cấp bách hơn nữa, công tác phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự theo tư tưởng Hồ Chi Minh thời gian qua bên cạnh những kết quả đạt được vẫn còn một sé han ché can nhanh chong khắc phục. Có nơi, có lúc một số cấp ủy, cán bộ, chiến sĩ chưa nhận thức hết ý nghĩa, tầm quan trọng của việc phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự; công tác xây dựng nội dung và sử dụng các phương pháp, hình thức phát huy vai trò của nhân dân còn chưa đạt kết quả như mong muốn; lực lượng phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự còn thiếu và yếu ở một số nơi, một số thời điểm; hiệu quả phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự chưa cao, chưa huy động được đông đảo quần chúng nhân dân tham gia bảo vệ an ninh, trật tự. Tình trạng đó đã đặt ra yêu cầu phải đây mạnh công tác nghiên cứu, tổng kết thực tiễn phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự theo tư tưởng Hồ Chí Minh.

Qua công tác này sẽ cung cấp cho chúng ta một góc nhìn, góc đánh giá khách quan, khoa học về thực trạng, nguyên nhân và xác định những van dé đặt ra dé kịp thời xây dựng các giải pháp nhăm tăng cường phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự theo tư tưởng Hồ Chi Minh trong thời gian tới. Trước những yêu cầu khách quan phải nghiên cứu như vậy, mặc dù đã có nhiều tác giả ở trong và ngoài lực lượng Công an quan tâm nghiên cứu, công bố một số công trình khoa học liên quan với nhiều góc độ tiếp cận, phương pháp nghiên cứu đạt kết quả nhiều mức khác nhau. Song, đến nay chưa có công trình khoa học nao trực tiếp nghiên cứu một cách toàn diện, hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh về phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự và vận dụng trong giai đoạn hiện nay dưới góc độ tiếp cận, phương pháp nghiên cứu của ngành Chính trị học, chuyên ngành Hồ Chí Minh học. Vì vậy, đây là một van đề mới còn nhiều nội dung cần được nghiên cứu làm rõ.

Việc sử dụng góc độ tiếp cận và phương pháp nghiên cứu của ngành Chính trị học, chuyên ngành Hồ Chí Minh học sẽ góp phần làm rõ hơn, đầy đủ hơn một cách khách quan tư tưởng Hồ Chí Minh về phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh, trật tự.