Luận án tiến sĩ đảng lãnh đạo giải quyết vấn đề dân tộc ở việt nam từ năm 1930 đ

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ----------------------- NGUYỄN VĂN CHUNG ĐẢNG LÃNH ĐẠO GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ DÂN TỘC Ở VIỆT NAM TỪ NĂM 1930 ĐẾN NĂM 1945 LUẬN ÁN TIẾN SĨ LỊCH SỬ HÀ NỘI - 2016 ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ----------------------- NGUYỄN VĂN CHUNG ĐẢNG LÃNH ĐẠO GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ DÂN TỘC Ở VIỆT NAM TỪ NĂM 1930 ĐẾN NĂM 1945 Chuyên ngành : Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam Mã số : 62 22 56 01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ LỊCH SỬ Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS. VŨ QUANG HIỂN HÀ NỘI - 2016 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, tư liệu được sử dụng trong luận án là trung thực, có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng. Nhiều tư liệu và kết luận khoa học mới của luận án chưa từng được nghiên cứu, công bố trên bất kỳ công trình nào khác.

TÁC GIẢ LUẬN ÁN Nguyễn Văn Chung MỤC LỤC MỞ ĐẦU. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN TỚI ĐỀ TÀI. Tình hình nghiên cứu liên quan tới đề tài. Tóm lƣợc những kết quả nghiên cứu.

Những vấn đề luận án tập trung nghiên cứu. QUÁ TRÌNH NHẬN THỨC VÀ CHỦ TRƢƠNG CỦA ĐẢNG VỀ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ DÂN TỘC TỪ NĂM 1930 ĐẾN NĂM 1939. Những yếu tố tác động đến việc giải quyết vấn đề dân tộc. Quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin.

Quan điểm của Quốc tế Cộng sản. Quan điểm của Nguyễn Ái Quốc về vấn đề dân tộc. Thực tiễn vấn đề dân tộc ở Việt Nam và Đông Dương. Hội nghị thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam với vấn đề giƣơng cao ngọn cờ dân tộc.

Chỉ đạo của Quốc tế Cộng sản về việc thành lập ở Đông Dương một Đảng Cộng sản. Giải quyết vấn đề dân tộc trong khuôn khổ nước Việt Nam và đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng đầu. Quan điểm của Đảng về vấn đề dân tộc (từ tháng 10-1930 đến tháng 3-1935). Giải quyết vấn đề dân tộc trong phạm vi toàn Đông Dương.

Giải quyết mối quan hệ giữa độc lập dân tộc và cách mạng ruộng đất. Chỉ đạo thực hiện giải quyết vấn đề dân tộc. Vấn đề dân tộc trong những năm 1936 - 1939. Tình hình mới và chủ trương mới của Đảng.

Nhận thức mới của Đảng về mối quan hệ giữa độc lập dân tộc và cách mạng ruộng đất. Chỉ đạo thực hiện giải quyết vấn đề dân tộc. CHỦ TRƢƠNG THAY ĐỔI CHIẾN LƢỢC VÀ SỰ CHỈ ĐẠO GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ DÂN TỘC GIAI ĐOẠN 1939-1945. Chủ trƣơng thay đổi chiến lƣợc.

Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ, tình thế cách mạng xuất hiện. Giải quyết vấn đề dân tộc ở Việt Nam trong quan hệ giữa ba nước Đông Dương. Giải quyết mối quan hệ giữa độc lập dân tộc và cách mạng ruộng đất. Lãnh đạo xây dựng khối đoàn kết dân tộc, tiến hành khởi nghĩa toàn dân, thành lập nhà nƣớc của chung toàn dân tộc.

Xây dựng khối đoàn kết dân tộc và chuẩn bị lực lượng cho Cách mạng Tháng Tám. Lãnh đạo cuộc khởi nghĩa dân tộc và thành lập nhà nước của chung toàn dân tộc. NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM. Chủ trương giải quyết vấn đề dân tộc của Đảng chịu ảnh hưởng nặng nề bởi quan điểm và sự chỉ đạo của Quốc tế Cộng sản.

Quá trình giải quyết vấn đề dân tộc ở Việt Nam là cuộc đấu tranh quyết liệt về quan điểm, tư tưởng trong nội bộ Đảng. Quá trình giải quyết vấn đề dân tộc khẳng định sự đúng đắn của tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc ở thuộc địa, bản lĩnh và sự trưởng thành của Đảng qua mỗi giai đoạn cách mạng. Bài học kinh nghiệm. Xuất phát từ thực tiễn, trên cơ sở thực tiễn Việt Nam để đề ra chủ trương, đường lối.

Giương cao ngọn cờ dân tộc, giải quyết đúng đắn nhiệm vụ dân tộc và dân chủ. Phát huy tinh thần độc lập, tự chủ, sáng tạo, dựa vào sức mình là chính. Tôn trọng quyền dân tộc tự quyết và đoàn kết giúp đỡ lẫn nhau, cơ sở cho việc phát huy sức mạnh từng dân tộc và liên minh chiến đấu ba nước Đông Dương. Tập hợp, phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong Mặt trận dân tộc thống nhất .146 DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN .149 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO.

Tính cấp thiết của đề tài Vấn đề dân tộc - quốc gia dân tộc (nation) có nội dung rộng lớn, có ý nghĩa quan trọng về mặt lý luận và thực tiễn, đòi hỏi phải được nhận thức và giải quyết một cách đúng đắn và sáng tạo, gắn với những điều kiện lịch sử cụ thể. Từ khi thực dân Pháp áp đặt ách thống trị trên bán đảo Đông Dương, lập ra Liên bang Đông Dương, gồm Việt Nam và Cao Miên (năm 1887), sau có thêm Lào (năm 1899), các nước Việt Nam, Lào và Campuchia mất độc lập, nhân dân mất tự do. Độc lập dân tộc trở thành khát vọng cháy bỏng của mọi người dân mất nước. Đó là thực chất của vấn đề dân tộc ở thuộc địa.

Trong quá trình lãnh đạo sự nghiệp giải phóng dân tộc ở Việt Nam từ năm 1930 đến năm 1945, Đảng Cộng sản Việt Nam (từ tháng 10-1930 đổi tên thành Đảng Cộng sản Đông Dương) đã vận dụng lý luận và phân tích thực tiễn để đề ra chủ trương giải quyết vấn đề dân tộc ở Việt Nam theo những nhận thức và cách thức khác nhau, hình thành nên những quan điểm khác nhau trên hai mối quan hệ: Một là, mối quan hệ dân tộc giữa Việt Nam với Lào và Campuchia, có hai loại quan điểm: 1- Giải quyết vấn đề dân tộc trong khuôn khổ từng nước và 2- Giải quyết vấn đề dân tộc trong phạm vi cả ba nước ở Đông Dương. Mỗi quan điểm đó đều chi phối việc đặt tên đảng và xác định sứ mệnh lãnh đạo của Đảng, thành lập mặt trận dân tộc thống nhất và chính quyền cách mạng ở từng nước hoặc chung cho cả ba nước. Hai là, giải quyết mối quan hệ giữa hai nhiệm vụ “độc lập dân tộc” và “cách mạng ruộng đất”, khi thì đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng đầu, khi thì đặt hai nhiệm vụ đó ngang hàng nhau, thậm chí có lúc nhấn mạnh cách mạng ruộng đất. Thực tiễn đó chứng tỏ việc vận dụng lý luận cách mạng vô sản vào thực tiễn cách mạng Việt Nam là một quá trình không đơn giản, một chiều, mà có sự tác động của những nhân tố chủ quan và khách quan.

Tình hình đó dẫn đến cuộc đấu tranh trong nội bộ Đảng, có lúc rất gay gắt, để cuối cùng đi tới sự thống nhất một chủ trương đúng đắn và đưa cách mạng đến thành công. Điều đó thể hiện trách nhiệm của Đảng đối với cách mạng Việt Nam và cách mạng thế giới, thể hiện bản chất của một chính đảng cách mạng. 1 Cũng trong thời gian này, do có những quan điểm và chủ trương trái ngược tinh thần chỉ đạo của Quốc tế Cộng sản trên nhiều vấn đề, trong đó có chủ trương giải quyết mối quan hệ giữa độc lập dân tộc và cách mạng ruộng đất, vấn đề đặt tên Đảng, nên trong một thời gian dài, Nguyễn Ái Quốc đã chịu sự phê phán gay gắt và đối xử lạnh nhạt của Quốc tế Cộng sản… Sự đánh giá sai lệch đó đã gây ra hậu quả không tốt cho phong trào cách mạng Việt Nam cũng như ảnh hưởng đến hoạt động của Nguyễn Ái Quốc trong những năm 30 của thế kỷ XX. Nghiên cứu chủ trương và quá trình Đảng giải quyết vấn đề dân tộc ở Việt Nam trong thời kỳ 1930 - 1945, đã làm sáng tỏ nhận thức, quan điểm và sự điều chỉnh của Đảng ở mỗi giai đoạn lịch sử khác nhau.

Trong điều kiện chịu sự chỉ đạo sâu sắc của Quốc tế Cộng sản và việc áp dụng một cách dập khuôn, máy móc sự chỉ đạo đó, cách mạng Việt Nam khó tránh khỏi những hạn chế ở những thời điểm cụ thể. Tuy nhiên, trải qua quá trình lãnh đạo cách mạng, xuất phát từ thực tiễn trong nước, cũng như tư duy và năng lực sáng tạo của mình, Đảng đã có sự điều chỉnh quan điểm, nhận thức trong việc giải quyết vấn đề dân tộc ở Việt Nam trong quan hệ giữa ba nước Đông Dương, cũng như mối quan hệ giữa độc lập dân tộc với cách mạng ruộng đất. Hội nghị Trung ương tháng 11-1939 mở đầu cho sự thay đổi chiến lược của Đảng và Hội nghị Trung ương tháng 5-1941, dưới sự chủ trì của Nguyễn Ái Quốc, Đảng đã bổ sung và hoàn thiện chiến lược cách mạng giải phóng dân tộc, với những quyết sách đúng đắn, giải quyết một cách đúng đắn, thỏa đáng vấn đề dân tộc ở Việt Nam trong quan hệ giữa ba nước Đông Dương, cũng như mối quan hệ giữa độc lập dân tộc với cách mạng ruộng đất. Từ những vấn đề trên, nghiên cứu chủ trương và sự chỉ đạo của Đảng trong việc giải quyết vấn đề dân tộc ở Việt Nam thời kỳ 1930 - 1945 góp phần làm sáng rõ vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng trong thời kỳ đấu tranh giành chính quyền; những cống hiến của Hồ Chí Minh đối với sự nghiệp cách mạng giải phóng dân tộc; rút ra một số bài học kinh nghiệm.

Trong giai đoạn hiện nay, việc nghiên cứu chủ trương Đảng lãnh đạo giải quyết vấn đề dân tộc ở Việt Nam thời kỳ 1930-1945 có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc; góp phần tạo cơ sở, tiền đề cho Đảng giải quyết vấn đề dân tộc và chính sách dân tộc, cũng như trong quan hệ giữa ba nước Đông Dương; đồng thời góp phần hoạch định chính sách đối nội và đối ngoại của Đảng và Nhà nước ta. 2 Với ý nghĩa lý luận và thực tiễn nêu trên, tác giả chọn đề tài “Đảng lãnh đạo giải quyết vấn đề dân tộc ở Việt Nam từ năm 1930 đến năm 1945” làm đề tài luận án tiến sĩ lịch sử, chuyên ngành lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 2. Mục đích - Góp phần làm sáng tỏ quá trình Đảng Cộng sản Việt Nam nhận thức và giải quyết vấn đề dân tộc trong thời kỳ cách mạng giải phóng dân tộc 1930-1945.

Từ đó, rút ra nhận xét và một số kinh nghiệm.