Luận án tiến sĩ gánh nặng bệnh tật ở tỉnh đắk lắk năm 2015

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ ĐẠI HỌC Y DƯỢC THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH CHÂU ĐƯƠNG GÁNH NẶNG BỆNH TẬT Ở TỈNH ĐẮK LẮK NĂM 2015 LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC TP HỒ CHÍ MINH - Năm 2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ ĐẠI HỌC Y DƯỢC THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH CHÂU ĐƯƠNG GÁNH NẶNG BỆNH TẬT Ở TỈNH ĐẮK LẮK NĂM 2015 LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC Ngành: Dịch tễ học Mã số: 62720117 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: 1. Trần Thiện Thuần TP HỒ CHÍ MINH, Năm 2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận án là hoàn toàn trung thực và chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Tác giả CHÂU ĐƯƠNG LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Trang Trang phụ bìa Lời cam đoan i Mục lục ii Danh mục các ký hiệu, các chữ viết tắt iv Danh mục đối chiếu từ chuyên môn Anh – Việt vi Danh mục các bảng viii Danh mục các hình, biểu đồ, sơ đồ x MỞ ĐẦU ……………………………………………………… 1 Chương 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1.

Khái quát về DALY ……………………………………………… 5 1. Một số khái niệm liên quan ………………………………………. Phương pháp tính DALY ………………………………………… 20 1. Các nhóm bệnh và chấn thương ………………………………….

Nguồn số liệu ……………………………………………………. Sơ lược tổng quan về Đắk Lắk …………………………………… 31 1. Các nghiên cứu gánh nặng bệnh tật ở nước ngoài ………………. Các nghiên cứu gánh nặng bệnh tật ở trong nước ……………….

Nhận xét chung về phương pháp nghiên cứu GBD ……………… 47 Chương 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2. Xác định tỷ lệ hiện mắc bệnh tật của dân số ……………………. Xác định tỷ lệ tử vong của dân số ………………………………. Tính toán DALY với YLD và YLL………………………… 59 2.

Kiểm soát sai lệch …………………………………………… 64 2. Tóm tắt quá trình nghiên cứu ……………………………… 66 2. Đạo đức trong nghiên cứu …………………………… 68 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chương 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 3. Tình hình mắc bệnh năm 2015 của người dân Đắk Lắk …….

Tình hình tử vong năm 2015 của người dân Đắk Lắk ……… 74 3. Gánh nặng bệnh tật do tử vong sớm năm 2015 ở Đắk Lắk …. Gánh nặng do sống với bệnh tật năm 2015 ở Đắk Lắk ……… 78 3. Tổng gánh nặng bệnh tật và tử vong năm 2015 ở Đắk Lắk …… 79 3.

Mười nguyên nhân dẫn đầu của DALY năm 2015 ở Đắk Lắk …… 86 Chương 4: BÀN LUẬN 4. Đặc tính dân số nghiên cứu ………………………………. Tình hình mắc bệnh năm 2015 của người dân Đắk Lắk …… 106 4. Tình hình tử vong năm 2015 của người dân Đắk Lắk ……… 111 4.

Gánh nặng bệnh tật do tử vong sớm năm 2015 ở Đắk Lắk … 113 4. Gánh nặng do sống với bệnh tật năm 2015 ở Đắk Lắk ………… 115 4. Tổng gánh nặng bệnh tật và tử vong năm 2015 ở Đắk Lắk …… 117 4. Phân bố DALY theo nhóm tuổi, giới tính, dân tộc và vùng kinh tế…………………………………………………….

Mười nguyên nhân dẫn đầu của DALY năm 2015 ở Đắk Lắk… 125 4. Những điểm mạnh và hạn chế của nghiên cứu ………………… 136 4. Những điểm mới và ứng dụng của nghiên cứu ……………… 139 KẾT LUẬN …………………………………………………… 140 KIẾN NGHỊ …………………………………………………… 141 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CỦA TÁC GIẢ ……… 142 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHẦN PHỤ LỤC LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Từ viết tắt Nguyên chữ  Tiếng Việt BS : Bác sỹ BTNGD: Bệnh truyền nhiễm gây dịch CB-VC: Cán bộ- viên chức CK : Chuyên khoa CS : Cộng sự CTV : Cộng tác viên DD : Dạ dày GT : Giao thông HA : Huyết áp HH : Hô hấp HS-SV: Học sinh – sinh viên KT-XH: Kinh tế - Xã hội NMCT: Nhồi máu cơ tim RLTĐ : Rối loạn tiền đình RLTHN: Rối loạn tuần hoàn não RLTT: Rối loạn tâm thần TBMMN: Tai biến mạch máu não TDP : Tổ dân phố TK : Thần kinh TNGT: Tai nạn giao thong TTCSSKSS: Trung tâm chăm sóc sức khỏe sinh sản TTPL : Tâm thần phân liệt TTYT : Trung tâm y tế UT : Ung thư UVSS : Uốn ván sơ sinh VĐHHT: Viêm đường hô hấp trên LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com VNNB: Viêm não Nhật Bản VPQ : Viêm phế quản  Tiếng Anh COPD: Chronic obstructive pulmonary disease DALY: Disability Adjusted Life Years DW : Disability weight DWNEW: Disability weight new DWOLD: Disability weight old EQ5D+: Euroqol- 5D+ health state descriptions GBD : Global Burden of Disease GHE: Global Health Estimate ICD-9: International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems, Ninth Revision ICD-10: International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems, Tenth Revision ICIDH: International classification of impairments, disabilities and handicaps PPS : Probability Propotional to Size PTO : Person trade-offs WHO : World Health Organization WB : World Bank YLD : Years of healthy life lost due to disability YLL : Years of life lost LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC ĐỐI CHIẾU TỪ CHUYÊN MÔN ANH – VIỆT Tiếng Anh Tiếng Việt - Burden of Disease: Gánh nặng bệnh tật - Case fatality: Số mắc/chết - Cohort expected years of life lost: Năm sống kỳ vọng bị mất của đoàn hệ - Comorbidity: Đồng bệnh tật - Chronic obstructive pulmonary disease: Bệnh phổi tắt nghẽn mạn tính - Disability: Khuyết tật / bệnh tật - Disability-adjusted life years: Năm sống hiệu chỉnh theo bệnh tật - Disability-free life expectancy: Kỳ vọng sống không khuyết tật - Disability weight: Trọng số bệnh tật - Disability weight new: Trọng số bệnh tật mới- 2010 - Disability weight old: Trọng số bệnh tật cũ- 1990 - Discount: Chiết khấu - Euroqol-5D+ health state descriptions: Bảng mô tả trạng thái sức khỏe theo tiêu chuẩn Châu Âu (phiên bản đặc biệt) - Global Burden of Disease: Gánh nặng bệnh tật toàn cầu - Global Health Estimate: Ước tính sức khỏe toàn cầu - Handicap: Tàn tật - Handicap-free life expectancy: Kỳ vọng sống không tàn tật - Health- related quality of life: Chất lượng cuộc sống liên quan đến sức khỏe - Impairment: Khiếm khuyết - Impairment-free life expectancy: Kỳ vọng sống không khiếm khuyết - Incidence: Số mới mắc - International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems, Tenth Revision: Phân loại thống kê quốc tế về bệnh tật và LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com các vấn đề liên quan đến sức khỏe lần thứ 10 - International classification of impairments, disabilities and handicaps: Phân loại quốc tế về khiếm khuyết, khuyết tật và tàn tật - Lay descriptions: Mô tả không chuyên môn - Magnitude estimation : Ước tính độ lớn - Period expected years of life lost: Năm sống thời gian kỳ vọng bị mất - Person trade-offs: Đánh đổi con người - Potential years of life lost: Số năm sống tiềm tàng bị mất - Prevalence : Tỷ lệ hiện mắc - Quality-adjusted life years: Năm sống hiệu chỉnh theo chất lượng - Rating scales: Thang đo cho điểm - Standard ecpected years of life lost: Năm sống kỳ vọng chuẩn bị mất - Standard gambles: Đặt cược chuẩn - Time trade-offs: Đánh đổi thời gian - Treating like health outcomes as like: Tính công bằng (mọi kết cuộc sức khỏe đều được xem như nhau) - Universal: Mang tính toàn cầu - Verbal – autopsy: Phương pháp phỏng vấn nguyên nhân tử vong. - Weight of Age: Trọng số tuổi - World Health Organization: Tổ chức Y tế Thế giới - World Bank: Ngân hàng Thế giới - Years of healthy life lost due to disability: Số năm sống khỏe bị mất do bệnh tật.

- Years of life lost: Số năm sống bị mất do tử vong sớm. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng Nội dung Trang 1.1 Định nghĩa trọng số khuyết tật 9 1.2 Euro-Qol 5D+ mô tả trạng thái sức khỏe 10 1.3 Kỳ vọng sống chuẩn trong nghiên cứu GBD 18 3.1 Đặc tính dân số nghiên cứu bệnh tật 69 3.2 Tỷ lệ hiện mắc bệnh năm 2015 tại Đắk Lắk 71 3.3 Mười nguyên nhân bệnh dẫn đầu ở Đắk Lắk.4 Cơ cấu bệnh tật theo nhóm và phân nhóm bệnh 73 3.5 Đặc tính dân số xã hội của các trường hợp tử vong ở Đắk Lắk 74 3.6 Tỷ lệ tử vong năm 2015 ở Đắk Lắk 76 3.7 Mười nguyên nhân tử vong hàng đầu ở Đắk Lắk 76 3.8 Cơ cấu nguyên nhân tử vong theo danh mục GBD 77 3.9 Số năm sống bị mất do tử vong sớm năm 2015 ở Đắk Lắk 78 3.10 Số năm sống khỏe mạnh bị mất do bệnh tật của người dân 78 Đắk Lắk 3.11 Phân bố DALY theo danh mục GBD 79 3.12 Phân bố DALY theo nhóm tuổi, giới tính, nhóm dân tộc và 82 vùng kinh tế xã hội 3.13 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY 86 3.14 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nhóm tuổi 0-4 87 3.15 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nhóm tuổi 5-14 88 3.16 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nhóm tuổi 15-29 89 3.17 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nhóm tuổi 30-44 90 3.18 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nhóm tuổi 45-59 91 3.19 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nhóm tuổi 60-69 92 3.20 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nhóm tuổi 70-79 93 3.21 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nhóm tuổi 80+ 94 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.22 Tổng hợp mười nguyên nhân hàng đầu DALY theo nhóm 95 tuổi 3.23 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nam giới 96 3.24 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nữ giới 97 3.25 Tổng hợp mười nguyên nhân hàng đầu DALY theo giới tính 98 3.26 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nhóm dt Kinh 98 3.27 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nhóm dt Ê đê 99 3.28 Mười nguyên nhân hàng đầu của DALY ở nhóm dt khác 100 3.29 Tổng hợp mười nguyên nhân dẫn đầu theo nhóm dân tộc 101 3.30 Mười nguyên nhân dẫn đầu DALY ở vùng I 102 3.31 Mười nguyên nhân dẫn đầu DALY ở vùng II 103 3.32 Mười nguyên nhân hàng đầu DALY ở vùng III 104 3.33 Tổng hợp mười nguyên nhân dẫn đầu theo vùng kinh tế xã 105 hội LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ. Biểu đồ Nội dung Trang 1.1 Biểu đồ so sánh trọng số bệnh tật của GBD và của Hà Lan 11 1.2 Biểu đồ so sánh trọng số bệnh tật năm 2010 (dwnew) và trọng số 13 bệnh tật trước đó (dwold) 1.3 Biểu đồ so sánh trong số bệnh tật của GBD-2010 và GBD-2013 14 3.1 Phân bố DALY của 3 nhóm bệnh chính theo nhóm tuổi 83 3.2 Phân bố DALY của 21 phân nhóm bệnh theo nhóm tuổi 84 3.3 Phân bố DALY của nhóm tuổi theo giới tính 85 Sơ đồ 1.1 Sơ đồ nghiên cứu 66 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.