Luận án TS: Quản lý chất lượng dạy học THPT công lập Hà Nội theo tiếp cận BĐCL

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VIỆN KHOA HÞC GIÁO DþC VIỆT NAM PHẠM QUÞC TO¾N QU¾N LÝ CHÀT L¯ỢNG DẠY HÞC CĀA CÁC TR¯àNG TRUNG HÞC PHỔ THÔNG CÔNG LÀP THÀNH PHÞ HÀ NÞI THEO TIẾP CÀN B¾O Đ¾M CHÀT L¯ỢNG LUÀN ÁN TIẾN SĨ KHOA HÞC GIÁO DþC Hà Nßi, năm 2024 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VIỆN KHOA HÞC GIÁO DþC VIỆT NAM PHẠM QUÞC TO¾N QU¾N LÝ CHÀT L¯ỢNG DẠY HÞC CĀA CÁC TR¯àNG TRUNG HÞC PHỔ THÔNG CÔNG LÀP THÀNH PHÞ HÀ NÞI THEO TIẾP CÀN B¾O Đ¾M CHÀT L¯ỢNG Chuyên ngành: Qu¿n lý giáo dÿc Mã sß: 9 14 01 14 LUÀN ÁN TIẾN SĨ KHOA HÞC GIÁO DþC Cán bß h°ßng d¿n khoa hßc: 1. NGUYỄN TIẾN HÙNG 2. NGUYỄN THỊ YẾN PH¯ƠNG Hà Nßi, năm 2024 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các dữ liệu và kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận án là trung thực chưa từng được công bố trong bất kì công trình nào khác.

Tác giả luận án Phạm Quốc Toản ii LỜI CÀM ƠN Với lòng biết ơn sâu sắc, tôi xin chân thành cảm ơn: PGS. TS Nguyễn Tiến Hùng và PGS. TS Nguyễn Thị Yến Phương đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong quá trình nghiên cứu và hoàn thành luận án. Viẹ뤂n Khoa h漃⌀c Gico d甃⌀c Viẹ뤂t Nam, ccc thy c漃Ȁ vc ccn bọ촂 Bọ촂 phận Đco tạo - Phòng Quản lý khoa h漃⌀c, Đco tạo và Hợp tác quốc tế - Viẹ뤂n Khoa h漃⌀c Gico d甃⌀c Viẹ뤂t Nam đã tạo điu kiẹ뤂n thuận lợi cho t漃Ȁi h漃⌀c tập, nghign cứu vc bảo vẹ뤂 luận cn.

Sở Giáo d甃⌀c vc Đco tạo Hà Nọ촂i vc ccc trường trung h漃⌀c phổ th漃Ȁng trgn địa bàn thành phố Hà Nọ촂i đã giúp đỡ và tạo điu kiẹ뤂n thuận lợi cho t漃Ȁi trong quc trình nghign cứu luận cn. Gia đình, bạn bg vc đng nghiẹ뤂p đã quan tâm, đọ촂ng vign vc nhiẹ뤂t tình 甃ऀng họ촂 t漃Ȁi trong suốt quc trình h漃⌀c tập, nghign cứu đऀ hocn thcnh luận cn. Dù cố gắng, song luận án chắc không tránh khỏi thiếu sót, rất mong nhận được các ý kiến đóng góp vc chỉ dẫn từ quý thy, cô và các bạn. Tác giÁ luận án Ph¿m Quốc ToÁn iii DANH MỤC VIẾT TẮT Cha mẹ học sinh - CMHS Cải tiến chất lượng - CTCL Chuẩn đầu ra - CĐR Chương trình giáo dục - CTGD Cơ sở vật chất - CSVC Bảo đảm chất lượng - BĐCL Điểm trung bình - ĐTB Độ lệch chuẩn - ĐLC Đội ngũ giáo viên - ĐNGV Giáo dục - GD Giáo dục và Đào tạo - GD&ĐT Giáo dục phổ thông - GDPT Giáo viên - GV Học sinh - HS Hoạt động giáo dục - HĐGD Kết quả đầu ra - KQĐR Kết quả học tập - KQHT Luận án tiến sĩ - LATS Nhân viên - NV Nhu cầu xã hội - NCXH Quá trình dạy học - QTDH Quản lý giáo dục - QLGD Quản lý chất lượng - QLCL Trung học phổ thông - THPT Thành viên cộng đồng - TVCĐ Thành phố - TP.

Vấn đề chất lượng - VĐCL iv MþC LþC Lßi cam đoan. i Danh mÿc vi¿t tắt. iii Danh mÿc b¿ng. x Danh mÿc các hình và biểu đß .xii Danh mÿc các phÿ lÿc.

xiv Mà ĐẦU. Lý do chọn đề tài. Mục tiêu nghiên cứu. Khách thể và đối tượng nghiên cứu.

Khách thể nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Giả thuyết khoa học. Nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu.

Nội dung và nhiệm vụ nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Phương pháp luận và các phương pháp nghiên cứu. Cách tiếp cận nghiên cứu.

Phương pháp nghiên cứu. Luận điểm bảo vệ. Những đóng góp mới của luận án. Nơi thực hiện đề tài nghiên cứu.

Bố cục chi tiết của luận án. CƠ Sà LÝ LUẬN VÀ QLCL DẠY HỌC CĀA TRƯÞNG THPT CÔNG LẬP THEO TI¾P CẬN BĐCL. Tổng quan nghiên cứu vấn đề. Mô hình quá trình dạy học.

Quản lý dạy học và quá trình dạy học của trường THPT. Chất lượng và quản lý chất lượng trong giáo dục. Mô hình bảo đảm chất lượng trong giáo dục/dạy học. Đánh giá chung và vấn đề luận án tiếp tục nghiên cứu.

Giáo dục/dạy học tại các trường THPT công lập Hà Nội. Quản lý quá trình dạy học của trường THPT theo CIPO, chu trình cải tiến chất lượng PEAPDC-EA và tiếp cận/lý thuyết/kỹ thuật liên quan. Khái niệm và mô hình quá trình dạy học CIPO. Quản lý quá trình dạy học theo CIPO.

Chu trình cải tiến chất lượng PEAPDC-EA. Tiếp cận/lý thuyết và kỹ thuật phân tích liên quan. Quản lý chất lượng dạy học của trường THPT theo tiếp cận bảo đảm chất lượng dựa vào CIPO và theo PEAPDC-EA. Khái niệm, mục tiêu và nguyên tắc.

Bản chất của quản lý chất lượng dạy học của trường THPT theo tiếp cận bảo đảm chất lượng dựa vào CIPO và theo PEAPDC-EA. Quy trình, khung tiêu chí, chỉ báo chất lượng và quản lý chất lượng dạy học của trường THPT theo tiếp cận bảo đảm chất lượng dựa vào CIPO và theo PEAPDC-EA. Quản lý chất lượng theo định hướng bảo đảm chất lượng đầu vào dạy học (Tiêu chuẩn 1). Quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng quá trình dạy học tại lớp học và hoạt động giáo dục (Tiêu chuẩn 2).

Quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng đầu ra, kết quả đầu ra của dạy học, hoạt động giáo dục và phát triển hệ thống thông tin giám sát và đánh giá chất lượng tại cấp trường THPT (Tiêu chuẩn 3). 52 K¾T LUẬN CHƯƠNG I. 54 CHƯƠNG II. THỰC TRẠNG QU¾N LÝ CHÀT LƯỢNG DẠY HỌC CĀA CÁC TRƯÞNG TRUNG HỌC PHà THÔNG CÔNG LẬP THÀNH PHỐ HÀ NỘI THEO TI¾P CẬN B¾O Đ¾M CHÀT LƯỢNG.

Giáo dục THPT công lập Thành phố Hà Nội. Mục tiêu, nội dung chương trình, phương pháp, hình thức tổ chức, kiểm tra và đánh giá, cơ cấu tổ chức liên quan đến dạy học. Mạng lưới, qui mô và kết quả giáo dục/dạy học. Các điều kiện bảo đảm dạy học và các bên liên quan.

Tổ chức nghiên cứu thực trạng. Đối tượng và qui mô khảo sát. Nội dung, công cụ và phương pháp. Thực trạng về chất lượng và quản lý chất lượng dạy học của các trường THPT công lập Thành phố Hà Nội theo tiếp cận bảo đảm chất lượng.

Thực trạng quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng đầu ra và kết quả đầu ra (Tiêu chí/Bước 12). Thực trạng quản lý phát triển hệ thống thông tin chất lượng về quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm bảo chất lượng dạy học (Tiêu chí/Bước 11). Thực trạng quản lý phát triển hệ thống tự đánh giá và cải tiến chất lượng dạy học, hoạt động giáo dục (Tiêu chí/Bước 10). Thực trạng quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng định hướng chất lượng dạy học của trường THPT theo các giai đoạn khác nhau (Tiêu chí/Bước 1).

Thực trạng quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng phát triển chuẩn đầu ra về năng lực của chương trình giáo dục và môn học (Tiêu chí/Bước 2). Thực trạng quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng phát triển phát triển cấu trúc và nội dung chương trình giáo dục, môn học dựa vào/đạt tới chuẩn đầu ra (Tiêu chí/Bước 3). Thực trạng quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng tuyển sinh và nhập học mới dựa vào chuẩn đầu ra và đặc trưng của chương trình giáo dục (Tiêu chí/Bước 4). Thực trạng quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng đội ngũ giáo viên dựa vào năng lực và huy động tham gia từ các bên liên quan (Tiêu chí/Bước 5A).

Thực trạng quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng nguồn vật lực, tài chính và huy động từ các bên liên quan phục vụ yêu cầu thực hiện chương trình giáo dục và môn học (Tiêu chí/Bước 5B). Thực trạng quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng phương thức và cơ chế phối hợp dạy học, hoạt động giáo dục (Tiêu chí/Bước 6). Thực trạng quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng phát triển môi trường giáo dục/dạy học tích cực và lành mạnh (Tiêu chí/Bước 7). Thực trạng quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng dạy học, hoạt động giáo dục của giáo viên dựa vào năng lực (Tiêu chí/Bước 8).

Thực trạng quản lý chất lượng theo tiếp cận bảo đảm chất lượng học tập của học sinh dựa vào/đạt tới khung năng lực/chuẩn đầu ra của chương trình giáo dục, môn học (Tiêu chí/Bước 9). Đánh giá chung thực trạng quản chất lượng dạy học theo tiếp cận bảo đảm chất lượng tại các trường THPT công lập Thành phố Hà Nội. Hạn chế và nguyên nhân. Cơ hội và thách thức.

109 K¾T LUẬN CHƯƠNG II. 112 CHƯƠNG III. GI¾I PHÁP QU¾N LÝ CHÀT LƯỢNG DẠY HỌC CĀA TRƯÞNG THPT CÔNG LẬP THÀNH PHỐ HÀ NỘI THEO TI¾P CẬN B¾O Đ¾M CHÀT LƯỢNG. Nguyên tắc đề xuất giải pháp.

Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học. Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống. Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn. Nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa và phát triển.

Nguyên tắc đảm bảo tính bền vững. Giải pháp quản lý chất lượng dạy học của trường THPT công lập Thành phố Hà Nội theo tiếp cận bảo đảm chất lượng. Đề xuất bộ tiêu chuẩn, tiêu chí, chỉ báo chất lượng dạy học và quản lý chất lượng dạy học theo tiếp cận bảo đảm chất lượng của các trường THPT công lập Thành phố Hà Nội. Quản lý phát triển quy trình tự đánh giá và phản hồi cải tiến trong quản lý chất lượng dạy học theo tiếp cận bảo đảm chất lượng bên trong và dựa vào chu trình PEAPDC-EA tại cấp trường THPT Thành phố Hà Nội.

Chỉ đạo cải tiến quy trình <chủ trì – phối hợp= của cơ chế quản lý phân cấp trong quản lý chất lượng dạy học theo tiếp cận bảo đảm chất lượng của trường THPT Thành phố Hà Nội theo PEAPDC-EA. Quản lý hoạt động dạy học của giáo viên trường THPT Thành phố Hà Nội theo tiếp cận bảo đảm chất lượng theo mục/chỉ tiêu dựa vào năng lực. Quản lý phối hợp <Nhà trường – Gia đình – Cộng đồng= tham gia vào huy động nguồn lực trong dạy học và quản lý chất lượng dạy học của trường THPT theo tiếp cận bảo đảm chất lượng. Mối quan hệ giữa các giải pháp đề xuất.

Thử nghiệm và khảo nghiệm tính cấp thiết và khả thi của các giải pháp đề xuất. Thử nghiệm Giải pháp 1. Kết quả khảo nghiệm tính cấp thiết và khả thi của các giải pháp đề xuất.176 K¾T LUẬN CHƯƠNG III .