Luận án tiến sĩ: Phát triển đội ngũ giáo viên trung học cơ sở tại Hà Nội theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VIỆN KHOA HỌC GIÁO DỤC VIỆT NAM NGUYỄN THỊ THANH LOAN PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TRUNG HỌC CƠ SỞ TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HÀ NỘI THEO TIÊU CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC HÀ NỘI – 2021 luan an BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VIỆN KHOA HỌC GIÁO DỤC VIỆT NAM NGUYỄN THỊ THANH LOAN PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TRUNG HỌC CƠ SỞ TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HÀ NỘI THEO TIÊU CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC NGÀNH: QUẢN LÝ GIÁO DỤC Mã số: 9 14 01 14 Ngƣời hƣớng dẫn: 1.TS Vƣơng Thanh Hƣơng 2.TS Đỗ Thị Bích Loan HÀ NỘI – 2021 luan an i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan Luận án này là công trình nghiên cứu của riêng tôi dƣới sự hƣớng dẫn của cán bộ hƣớng dẫn khoa học. Các thông tin và kết quả nghiên cứu trong Luận án là do tôi thu thập, tìm hiểu, phân tích một cách trung thực, và chƣa từng đƣợc công bố trong bất kỳ công trình nào của các tác giả khác. Tác giả luan an ii LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành Luận án này, tôi đã nhận được sự giúp đỡ quý báu của các thầy, cô giáo, các nhà khoa học Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam, của đồng nghiệp, bạn bè và gia đình. Tôi xin được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới tập thể các nhà khoa học: PGS.

Vương Thanh Hương và PGS. Đỗ Thị Bích Loan, những cán bộ hướng dẫn khoa học đã tận tình hướng dẫn, động viên, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu và hoàn thành Luận án. Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Lãnh đạo, Phòng Quản lý khoa học, đào tạo và hợp tác quốc tế của Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam đã giúp đỡ và tạo mọi điều kiện thuận lợi để tôi hoàn thành nhiệm vụ nghiên cứu sinh. Tôi xin trân trọng cảm ơn Lãnh đạo Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục, Lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, Phòng Giáo dục và Đào tạo quận/huyện Hoàn Kiếm, Ba Đình, Hai Bà Trưng, Hoàng Mai, Sóc Sơn, Gia Lâm, Thanh Trì, Nam Từ Liên và trân trọng cảm ơn Ban Giám hiệu và giáo viên các trường THCS đã giúp đỡ tôi thực hiện Luận án.

Tôi xin tri ân sự khích lệ và ủng hộ nhiệt tình của gia đình, người thân, bạn bè và đồng nghiệp trong thời gian thực hiện Luận án. Hà Nội, ngày tháng năm 2021 Tác giả Luận án luan an iii MỤC LỤC DANH MỤC CÁC BẢNG vii DANH MỤC CÁC HÌNH viii DANH MỤC NHỮNG TỪ VIẾT TẮT iix MỞ ĐẦU 1 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ THEO TIÊU CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP 9 1.Tổng quan nghiên cứu vấn đề 9 1.Những nghiên cứu về đội ngũ giáo viên trung học cơ sở .Những nghiên cứu về phát triển đội ngũ giáo viên trung học cơ sở. Đánh giá các nghiên cứu đi trước và xác định nội dung nghiên cứu của luận án. Các khái niệm cơ bản .1 Phát triển nguồn nhân lực .2 Phát triển đội ngũ giáo viên trung học cơ sở .3 Tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp giáo viên trung học cơ sở.

Phát triển đội ngũ giáo viên trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp…………. Chuẩn hóa trong giáo dục, chuẩn nghề nghiệp và tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp của giáo viên trung học cơ sở .1 Chuẩn hóa trong giáo dục.2 Chức năng, nhiệm vụ của giáo viên trung học cơ sở. Đặc điểm lao động sư phạm của giáo viên trung học cơ sở .4 Năng lực của giáo viên trung học cơ sở theo chuẩn nghề nghiệp và tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp.4 Phát triển đội ngũ giáo viên các trƣờng trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp .1 Một số mô hình phát triển nguồn nhân lực .2 Mục đích và ý nghĩa của phát triển đội ngũ giáo viên trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp .3 Yêu cầu phát triển đội ngũ giáo viên trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp. 34 luan an iv 1.

Nội dung phát triển đội ngũ giáo viên các trường trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp. Phân cấp quản lý phát triển đội ngũ giáo viên trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp ở Việt Nam. Các yếu tố ảnh hƣởng đến phát triển đội ngũ giáo viên các trƣờng trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp. Cơ chế chính sách.

Bối cảnh kinh tế- xã hội. Năng lực của hiệu trưởng trường trung học cơ sở. Năng lực của đội ngũ giáo viên trung học cơ sở. Nhu cầu thực tế của trường trung học cơ sở.

53 Kết luận chƣơng 1 54 CHƢƠNG II: CƠ SỞ THỰC TIỄN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ THEO TIÊU CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP 55 2. Khái quát địa bàn nghiên cứu. Giới thiệu khái quát về địa bàn nghiên cứu. Khái quát phát triển đội ngũ giáo viên trung học cơ sở của Hà Nội.

Tổ chức khảo sát thực trạng phát triển đội ngũ giáo viên các trƣờng trung học cơ sở trên địa bàn Thành phố Hà Nội theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp.1 Mục đích khảo sát. Nội dung khảo sát .3 Phạm vi, đối tượng khảo sát .4 Phương pháp khảo sát .5 Phương pháp xử lý kết quả khảo sát. Thực trạng phát triển đội ngũ giáo viên trung học cơ sở trên địa bàn thành phố Hà Nội theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp. Thực trạng công tác quy hoạch phát triển đội ngũ giáo viên các trường trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp trên địa bàn thành phố Hà Nội.

Thực trạng tuyển dụng, sử dụng giáo viên trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp trên địa bàn thành Hà Nội .3 Thực trạng đào tạo, bồi dưỡng giáo viên trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp trên địa bàn thành phố Hà Nội. Thực trạng đánh giá, sàng lọc giáo viên trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp .5 Thực trạng xây dựng môi trường tạo động lực cho đội ngũ giáo viên trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp. Thực trạng tác động của các yếu tố ảnh hƣởng tới phát triển đội ngũ giáo viên các trƣờng trung học cơ sở theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp .1 Thực trạng tác động của cơ chế chính sách.2 Thực trạng tác động của bối cảnh kinh tế - xã hội. Thực trạng tác động của hiệu trưởng trường trung học cơ sở.

Thực trạng tác động của đội ngũ giáo viên trung học cơ sở .5 Thực trạng tác động từ nhu cầu của trường trung học cơ sở. Đánh giá chung thực trạng phát triển đội ngũ giáo viên các trƣờng trung học cơ sở trên địa bàn thành phố Hà Nội theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp. Kinh nghiệm về phát triển đội ngũ giáo viên trung học cơ sở của một số quốc gia trên thế giới và bài học cho Việt Nam. Kinh nghiệm của một số quốc gia.

Một số bài học cho Việt Nam và thành phố Hà Nội về phát triển đội ngũ GV THCS theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp. 106 Kết luận chƣơng 2 108 CHƢƠNG 3: GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HÀ NỘI THEO TIÊU CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP 109 3. Định hƣớng giáo dục phát triển và đào tạo của thành phố Hà Nội đến năm 2025. Nguyên tắt đề xuất các giải pháp.

Đảm bảo tính pháp lý.2 Đảm bảo tính mục tiêu.3 Đảm bảo tính hệ thống nhất quán. Đảm bảo tính kế thừa và phát triển. Đảm bảo tính đặc thù của Thủ đô. 111 luan an vi 3.

Các giải pháp đề xuất. Lập quy hoạch phát triển đội ngũ giáo viên trung học cơ sở trên địa bàn thành phố Hà Nội theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp gắn với chiến lược phát triển của nhà trường và giáo dục địa phương. Tổ chức tuyển dụng, sử dụng đội ngũ giáo viên trung học cơ sở trên địa bàn thành phố Hà Nội theo tiêu chuẩn CDNN .3 Tổ chức bồi dưỡng phát triển năng lực cho đội ngũ giáo viên trung học cơ sở trên địa bàn thành phố Hà Nội đáp ứng yêu cầu của hạng chức danh nghề nghiệp gắn với chuẩn nghề nghiệp .4 Xây dựng quy hoạch kiểm tra nội bộ dựa trên tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp giáo viên trung học cơ sở trên địa bàn thành phố Hà Nội.5 Xây dựng môi trường tạo động lực cho giáo viên trung học cơ sở trên địa bàn thành phố Hà Nội phát triển theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp. Mối quan hệ giữa các giải pháp.

Khảo nghiệm tính cấp thiết, tính khả thi của các giải pháp. Mục đích khảo nghiệm. Nội dung và phương pháp khảo nghiệm. Đối tượng khảo nghiệm.

Kết quả khảo nghiệm. Tương quan giữa mức độ cấp thiết và mức độ khả thi của các giải pháp đề xuất. Thử nghiệm giải pháp .2 Cơ sở lựa chọn giải pháp thử nghiệm. Giả thuyết thử nghiệm.

Tiêu chí đánh giá. Nội dung và cách thức thử nghiệm. Kết quả đánh giá thử nghiệm. 172 Kết luận chƣơng 3 179 Kết luận và khuyến nghị 180 Danh mục các công trình đã công bố của tác giả 184 Danh mục tài liệu tham khảo 185 Phụ lục 199 luan an vii DANH MỤC CÁC BẢNG Danh mục các bảng Trang Bảng 2.

Thống kê đối tƣợng tham gia khảo sát 58 Bảng 2. Kết quả kiểm định thang đo độ tin cậy của thang đo 60 Bảng 2.3 Thống kê số lƣợng thừa – thiếu giáo viên theo định mức 61 Bảng 2. Cơ cấu giáo hạng CDNN GV THCS năm học 2018-2019 66 Bảng 2. Kết quả đánh giá của GV, CBQL về thực trạng công tác quy hoạch 68 phát triển đội ngũ GV theo tiêu chuẩn CDNN GV THCS Bảng 2.

Thống kê đề xuất trong đề án vị trí việc làm của một số trƣờng 71 THCS trên địa bàn thành phố Hà Nội Bảng 2. Kết quả đánh giá của CBQL và GV về thực trạng tuyển dụng, sử 74 dụng GV THCS trên địa bàn thành Hà Nội theo tiêu chuẩn CDNN i Bảng 2. Kết quả đánh giá của GV, CBQL về thực trạng đào tạo, bồi dƣỡng 79 GV theo tiêu chuẩn CDNN trên địa bàn thành phố Hà Nội Bảng 2. Kết quả đánh giá giáo viên của Hà Nội năm học 2017-2018 83 Bảng 2.