Luận án tiến sĩ kinh tế: Tổ chức hệ thống thông tin kế toán tại doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội - Đàm Bích Hà

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI ------------------------ ĐÀM BÍCH HÀ TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Hà Nội, Năm 2019 luan an BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI ------------------------ ĐÀM BÍCH HÀ TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Chuyên ngành: Kế toán Mã số: 62.01 Người hướng dẫn khoa học: 1. Ngô Thị Thu Hồng Hà Nội, Năm 2019 luan an i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan bản luận án này là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận án là trung thực và có nguồn gốc rõ ràng. Những kết luận khoa học của luận án chưa từng được công bố trong bất kỳ một công trình nào khác.

TÁC GIẢ LUẬN ÁN Đàm Bích Hà luan an ii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii DANH MỤC TỪ VIÊT TẮT. vi DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ. vii DANH MỤC BIỂU ĐỒ.

viii DANH MỤC BẢNG, BIỂU MẪU. x DANH MỤC PHỤ LỤC. xi MỞ ĐẦU. LÝ LUẬN CHUNG VỀ TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TRONG DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI.

CÁC LÝ THUYẾT LÀM NỀN TẢNG CHO VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU. Lý thuyết hệ thống. Lý thuyết hữu ích. Lý thuyết sở hữu.

Lý thuyết thực thể. DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI VÀ NHU CẦU THÔNG TIN KẾ TOÁN TRONG DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI. Khái niệm, vai trò và chức năng của doanh nghiệp thương mại trong nền kinh tế. Nhu cầu thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại.

HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TRONG DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI. Khái niệm, bản chất và vai trò của hệ thống thông tin kế toán trong doanh nghiệp thương mại. Phân loại hệ thống thông tin kế toán trong doanh nghiệp thương mại. Các yếu tố cấu thành nên hệ thống thông tin kế toán trong doanh nghiệp thương mại.

TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TRONG luan an iii DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI. Khái niệm và bản chất của tổ chức hệ thống thông tin kế toán trong doanh nghiệp thương mại. Nội dung tổ chức hệ thống thông tin kế toán trong doanh nghiệp thương mại. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TRONG DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI.

Các yếu tố bên trong doanh nghiệp. Các yếu tố bên ngoài doanh nghiệp. Mô hình nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng đến tổ chức hệ thống thông tin kế toán trong doanh nghiệp thương mại. 59 KẾT LUẬN CHƯƠNG 1.

THỰC TRẠNG TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI. TỔNG QUAN VỀ CÁC DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI. Khái quát về các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. Đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội.

Đặc điểm tổ chức quản lý tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. Đặc điểm tổ chức công tác kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. THỰC TRẠNG TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI. Thực trạng tổ chức cơ sở hạ tầng kỹ thuật cho hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội.

71 luan an iv 2. Thực trạng tổ chức nguồn nhân lực và tổ chức bộ máy vận hành hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. Thực trạng tổ chức quy trình xử lý thông tin kế toán. Thực trạng tổ chức các phân hệ thông tin.

THỰC TRẠNG CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI. Thu thập và xử lý dữ liệu. Phân tích khám phá các yếu tố. ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ THỰC TRẠNG TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI.

Những kết quả đã đạt được. Những hạn chế trong tổ chức hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. Nguyên nhân của những hạn chế trong tổ chức hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. 105 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2.

GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI. ĐỊNH HƯỚNG, YÊU CẦU VÀ NGUYÊN TẮC HOÀN THIỆN TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI. Định hướng hoàn thiện tổ chức hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. Yêu cầu hoàn thiện tổ chức hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội.

Nguyên tắc hoàn thiện tổ chức hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI. Đề xuất mô hình hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. Giải pháp hoàn thiện tổ chức cơ sở hạ tầng kỹ thuật trong hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội.

Giải pháp hoàn thiện tổ chức nguồn nhân lực và tổ chức bộ máy vận hành hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. Giải pháp hoàn thiện tổ chức quy trình xử lý thông tin trong tổ chức hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. Giải pháp hoàn thiện tổ chức các phân hệ hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. MỘT SỐ KIẾN NGHỊ VỀ CÁC ĐIỀU KIỆN ĐỂ THỰC HIỆN CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN TỔ CHỨC HỆ THỐNG THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI.

Về phía Nhà nước và các bộ, ban, ngành. Đối với các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội. 141 KẾT LUẬN CHƯƠNG 3. 149 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CÔNG BỐ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI LUẬN ÁN.

151 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 157 luan an vi DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Từ viết tắt Từ đầy đủ BCTC Báo cáo tài chính CNTT Công nghệ thông tin CSDL Cơ sở dữ liệu DN Doanh nghiệp DNTM Doanh nghiệp thương mại DNTM cổ phần Hà Nội Doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội EDI Electronic Data Interchange - Trao đổi dữ liệu điện tử ERP Enterprise Resource Planning - Hoạch định nguồn lực doanh nghiệp HTTT Hệ thống thông tin HTTT KT Hệ thống thông tin kế toán KDTM Kinh doanh thương mại KTQT Kế toán quản trị KTTC Kế toán tài chính SXKD Sản xuất kinh doanh TNHH Trách nhiệm hữu hạn luan an vii DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ Sơ đồ, Tên sơ đồ, hình vẽ Trang hình vẽ Sơ đồ MĐ1 Quy trình nghiên cứu luận án 22 Mô hình nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến tổ chức hệ Sơ đồ 1.1 61 thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại Sơ đồ 3.1 Sơ đồ tổ chức bộ máy kế toán theo mô hình hỗn hợp 135 Mô hình tổ chức hệ thống thông tin kế toán trong doanh Hình 1.1 44 nghiệp thương mại Mô hình hệ thống thông tin kế toán trong doanh nghiệp Hình 3.1 120 thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội Quá trình vận động của thông tin trong hệ thống thông tin Hình 3.2 122 kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ phần Hà Nội luan an viii DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ Tên biểu đồ Trang Mức độ ảnh hưởng của hạ tầng kỹ thuật công nghệ Biểu đồ 2.1 thông tin đến hệ thống thông tin kế toán tại các doanh 72 nghiệp thương mại cổ phần Hà Nội Mức độ sử dụng mạng trong giao dịch của các doanh Biểu đồ 2.2 73 nghiệp Ý kiến doanh nghiệp về mức độ bồi dưỡng chuyên môn, Biểu đồ 2.3 77 nghiệp vụ cho nhân viên kế toán trong doanh nghiệp Mức độ phối hợp giữa bộ phận công nghệ thông tin và Biểu đồ 2.4 bộ phận kế toán tại các doanh nghiệp thương mại cổ 79 phần Hà Nội Biểu đồ 2.5 Trách nhiệm kiểm tra chứng từ kế toán 85 Đánh giá sự cần thiết, tầm quan trọng của việc ứng Biểu đồ 2.6 dụng hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp 90 thương mại cổ phần Hà Nội Tỷ lệ nhân viên của doanh nghiệp thường xuyên sử dụng Biểu đồ 2.7 94 máy tính trong công việc Ý kiến của doanh nghiệp về mức độ bồi dưỡng chuyên Biểu đồ 2.8 môn, nghiệp vụ cho nhân viên kế toán tại các doanh 104 nghiệp thương mại cổ phần Hà Nội Mức độ yêu cầu ứng dụng công nghệ thông tin trong tổ Biểu đồ 3.1 chức hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp 114 thương mại cổ phần Hà Nội Mức độ cần thiết của nâng cao chất lượng nguồn nhân lực để hoàn thiện tổ chức hệ thống thông tin kế toán tại Biểu đồ 3.2 127 các doanh nghiệp thương mại cổ phần trên địa bàn Hà Nội Đánh giá về tầm quan trọng của việc hoàn thiện môi Biểu đồ 3.3 138 trường pháp lý về hệ thống thông tin kế toán Mức độ quan trọng của hoàn thiện về mặt lý luận và Biểu đồ 3.4 139 đào tạo về hệ thống thông tin kế toán Đánh giá của các doanh nghiệp thương mại cổ phần Hà Nội về vai trò của Hội Kế toán và kiểm toán Việt Nam Biểu đồ 3.5 141 đối với việc tạo điều kiện hỗ trợ các doanh nghiệp trong việc tổ chức hệ thống thông tin kế toán luan an ix Đánh giá của các doanh nghiệp thương mại cổ phần Hà Nội về tầm quan trọng của việc nâng cao nhận thức về Biểu đồ 3.