Quản lý nhà nước đối với bán hàng trực tuyến

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI ---------------- NGUYỄN MINH PHƯƠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI BÁN HÀNG TRỰC TUYẾN Ở VIỆT NAM LUẬN ÁN TIẾN SỸ KINH TẾ Hà Nội, Năm 2024 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI ---------------- NGUYỄN MINH PHƯƠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI BÁN HÀNG TRỰC TUYẾN Ở VIỆT NAM Chuyên ngành: Quản lý kinh tế Mã số : 9310110 LUẬN ÁN TIẾN SỸ KINH TẾ Người hướng dẫn khoa học: 1. TRẦN KIỀU TRANG Hà Nội, Năm 2024 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận án “Quản lý nhà nước đối với bán hàng trực tuyến ở Việt Nam” là công trình nghiên cứu độc lập, các kết quả nghiên cứu trong luận án là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng. Những kết quả nghiên cứu trong luận án chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu nào khác. Tác giả luận án Nguyễn Minh Phương ii LỜI CẢM ƠN Nghiên cứu sinh xin bày tỏ lời cảm ơn sâu sắc tới người hướng dẫn khoa học là PGS, TS Nguyễn Hoàng và PGS, TS Trần Kiều Trang đã nhiệt tình hướng dẫn, hỗ trợ, giúp đỡ và đồng hành cùng nghiên cứu sinh trong suốt thời gian thực hiện luận án.

Nghiên cứu sinh xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu Trường Đại học thương mại, Viện Đào tạo Sau đại học đã tạo điều kiện thuận lợi trong suốt quá trình học tập; Khoa Kinh tế, Viện quản trị kinh doanh, Bộ môn Quản lý kinh tế, Bộ môn Quản trị chiến lược đã tạo điều kiện, động viên, góp ý chuyên môn cho nghiên cứu sinh trong quá trình thực hiện luận án. Nghiên cứu sinh cũng xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới các anh, chị tại Bộ Công Thương, Bộ Thông tin và Truyền thông, Sở Công thương các tỉnh; Hiệp hội TMĐT và các DN kinh doanh trực tuyến ở các tỉnh, thành phố: Tp. Hồ Chí Minh, Hà Nội, Bình Dương, Hải Phòng, Nam Định, Cần Thơ, Đồng Tháp, Phú Thọ, Đồng Nai, Bắc Ninh đã tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ nghiên cứu sinh trong quá trình tìm hiểu, thu thập dữ liệu. Mặc dù đã rất cố gắng song luận án khó tránh khỏi thiếu sót, nghiên cứu sinh rất mong tiếp tục nhận được những ý kiến đóng góp quý báu của quý thầy cô, các nhà khoa học để luận án được hoàn thiện hơn.

Nghiên cứu sinh xin được trân trọng cảm ơn! Tác giả luận án Nguyễn Minh Phương iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii MỤC LỤC. iii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT. vi DANH MỤC BẢNG.

vii DANH MỤC HÌNH VẼ. viii PHẦN MỞ ĐẦU. Tính cấp thiết của đề tài luận án. Mục tiêu, nhiệm vụ và câu hỏi nghiên cứu.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Một số đóng góp mới của luận án. Kết cấu của luận án. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.

MỘT SỐ NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN QLNN ĐỐI VỚI BHTT. BHTT và phát triển BHTT. Các nghiên cứu liên quan đến QLNN về kinh tế và thương mại. Các nghiên cứu liên quan đến QLNN đối với TMĐT và BHTT.

Khoảng trống nghiên cứu. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI LUẬN ÁN. Phương pháp thu thập dữ liệu. Phương pháp phân tích dữ liệu.

Khung nghiên cứu của đề tài luận án .21 TIẾU KẾT CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ BÀI HỌC THỰC TIỄN QLNN VỀ KINH TẾ, THƯƠNG MẠI VẬN DỤNG ĐỐI VỚI BHTT Ở VIỆT NAM. MỘT SỐ KHÁI NIỆM VÀ LÝ LUẬN CƠ SỞ. QLNN về kinh tế và thương mại.

MỘT SỐ LÝ LUẬN VỀ QLNN ĐỐI VỚI BHTT Ở VIỆT NAM. Khái niệm, đặc điểm và mục tiêu QLNN đối với BHTT. Nội dung QLNN với BHTT theo tiếp cận hỗn hợp công cụ và chức năng. Tiêu chí đánh giá QLNN đối với BHTT.

Các yếu tố ảnh hưởng đến QLNN đối với BHTT. KINH NGHIỆM QUỐC TẾ VÀ BÀI HỌC THAM KHẢO VỀ QLNN ĐỐI VỚI BHTT Ở VIỆT NAM. Bài học tham khảo rút ra .59 TIẾU KẾT CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG QLNN ĐỐI VỚI BHTT Ở VIỆT NAM.

KHÁI QUÁT QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN BHTT Ở VIỆT NAM. Sự phát triển của Internet và hạ tầng công nghệ thông tin. Hoạt động BHTT ở Việt Nam. Thực trạng BHTT trên các nền tảng trực tuyến.

THỰC TRẠNG NỘI DUNG QLNN ĐỐI VỚI BHTT Ở VIỆT NAM. Thực trạng xây dựng chiến lược, kế hoạch phát triển BHTT. Thực trạng xây dựng chính sách và ban hành văn bản pháp luật QLNN đối với BHTT. Thực trạng tổ chức triển khai chiến lược chính sách, kế hoạch phát triển BHTT.

Thực trạng kiểm tra, giám sát BHTT. THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG QLNN ĐỐI VỚI BHTT Ở VIỆT NAM THÔNG QUA CÁC TIÊU CHÍ. Tính hiệu lực của QLNN đối với BHTT. Tính hiệu quả của QLNN đối với BHTT.

Tính phù hợp của QLNN đối với BHTT. Tính đồng bộ, hệ thống và thống nhất của QLNN đối với BHTT. Tính minh bạch và công bằng của QLNN đối với BHTT. THỰC TRANG CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QLNN ĐỐI VỚI BHTT Ở VIỆT NAM.

Nhóm các yếu tố bên trong. Nhóm các yếu tố bên ngoài. ĐÁNH GIÁ CHUNG QLNN ĐỐI VỚI BHTT Ở VIỆT NAM. Các kết quả đã đạt được.

Những hạn chế trong QLNN đối với BHTT ở Việt Nam. Nguyên nhân của hạn chế trong QLNN đối với BHTT .116 v TIỂU KẾT CHƯƠNG 3. QUAN ĐIỂM, ĐỊNH HƯỚNG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QLNN ĐỐI VỚI BHTT Ở VIỆT NAM ĐẾN NĂM 2030. XU HƯỚNG VÀ MỘT SỐ DỰ BÁO PHÁT TRIỂN BHTT Ở VIỆT NAM ĐẾN NĂM 2030.

Xu hướng phát triển trên thế giới. Xu hướng phát triển ở Việt nam. Một số dự báo phát triển BHTT đến 2030 ở Việt Nam. QUAN ĐIỂM, ĐỊNH HƯỚNG HOÀN THIỆN QLNN ĐỐI VỚI BHTT Ở VIỆT NAM ĐẾN NĂM 2030.

Quan điểm của Nhà nước đối với phát triển BHTT ở Việt Nam. Định hướng phát triển BHTT ở Việt Nam đến năm 2030. GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QLNN ĐỐI VỚI BHTT Ở VIỆT NAM ĐẾN NĂM 2030. Giải pháp hoàn thiện chiến lược, kế hoạch phát triển BHTT.

Giải pháp hoàn thiện chính sách BHTT. Giải pháp hoàn thiện tổ chức thực hiện kế hoạch phát triển BHTT. Giải pháp hoàn thiện hoạt động thanh kiểm tra và giám sát BHTT. CÁC GIẢI PHÁP CƠ BẢN NHẰM HOÀN THIỆN QLNN ĐỐI VỚI BHTT TRONG THỜI GIAN TỚI.

Hoàn thiện khung khổ pháp luật TMĐT nói chung và BHTT nói riêng. Phát triển chuyển đổi số và thực hành mô hình Chính phủ số. Đổi mới tư duy sang mô hình quản trị nhà nước. Nâng cao chất lượng đội ngũ công nhân viên chức QLNN.

Nâng cao chất lượng và sự hài lòng dịch vụ công QLNN với BHTT. Phát triển đồng bộ các chính sách QLNN với bên thứ 3 trong chuỗi cung ứng BHTT .1577 TIỂU KẾT CHƯƠNG 4 .160 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN CỦA NGHIÊN CỨU SINH TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC vi DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT A.Từ viết tắt tiếng Việt STT Từ viết tắt Nghĩa tiếng Việt 1 BCT Bộ chính trị 2 BHTT BHTT 3 CNTT Công nghệ thông tin 4 CNTT & TT Công nghệ thông tin và truyền thông 5 CP Chính phủ 6 DN DN 7 GTLN Giá trị lớn nhất 8 GTNN Giá trị nhỏ nhất 9 GTTB Giá trị trung bình 10 KT-XH Kinh tế - xã hội 11 MXH MXH 12 NCS Nghiên cứu sinh 13 NĐ Nghị định 14 QĐ Quyết định 15 QLNN QLNN 16 SXKD Sản xuất kinh doanh 17 TMĐT TMĐT 18 Ttg Thủ Tướng B.Từ viết tắt tiếng Anh STT Từ viết tắt Nguyên nghĩa Nghĩa tiếng Việt 1 B2B Business-to-Business DN tới DN 2 B2C Business to Consumer DN tới người tiêu dùng 3 C2B Consumer to Business Người tiêu dùng tới DN 4 C2C Consumer to Consumer Người tiêu dùng tới người tiêu dùng 5 COD Cash On Delivery Thanh toán khi nhận hàng 6 D2C Direct to Consumer Trực tiếp tới người tiêu dùng 7 EBI Vietnam eBusiness Index Chỉ số TMĐT Việt Nam 8 EVFTA European-Vietnam Free Trade Hiệp định Thương mại tự do Việt Agreement Nam - Liên minh châu Âu 9 KOC Key Opinion Consumer Người tiêu dùng chủ chốt 10 KOL Key Opinion Leader Người dẫn dắt dư luận chủ chốt 11 OECD Organization for Economic Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh Cooperation and Development tế 12 RCEP Regional Comprehensive Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện Economic Partnership khu vực 13 VECOM Vietnam E-Commerce Hiệp hội TMĐT Việt Nam Association 14 WB World Bank Ngân hàng thế giới vii DANH MỤC BẢNG Bảng 1. Cơ cấu phiếu khảo sát đối với các DN BHTT tại 10 tỉnh được lựa chọn khảo sát 19 Bảng 3. Các hình thức BHTT.

Đánh giá hiệu quả của các DN BHTT. Tỷ lệ DN sử dụng các dịch vụ công trực tuyến. Các yếu tố ảnh hưởng đến mua hàng trực tuyến của người tiêu dùng. Mức độ hài lòng khi mua sắm trực tuyến.

Các mặt hàng chủ yếu giao dịch qua BHTT. Các hình thức thanh toán mua hàng trực tuyến. Kết quả khảo sát nhận định về thực trạng chính sách DN đối với BHTT. Kết quả khảo sát nhận định về thực trạng chính sách bảo vệ người tiêu dùng trong BHTT.

Kết quả khảo sát nhận định về thực trạng chính sách thuế trong BHTT. Kết quả khảo sát nhận định về thực trạng chính sách phát triển hạ tầng công nghệ cho BHTT. Kết quả khảo sát về tính hiệu lực của QLNN đối với BHTT. Kết quả khảo sát về tính hiệu quả của QLNN đối với BHTT.

Kết quả khảo sát về tính phù hợp của QLNN đối với BHTT. Kết quả khảo sát về tính đồng bộ, hệ thống và thống nhất của QLNN đối với BHTT. Kết quả khảo sát về tính minh bạch, công bằng của QLNN đối với BHTT. Kết quả khảo sát các yếu tố tác động đến QLNN đối với BHTT.

Các nền tảng TMĐT hàng đầu tại Việt Nam năm 2024 .122 viii DANH MỤC HÌNH VẼ Hình 2. Tỷ lệ người dùng Internet mua sắm trực tuyến hàng tuần tại một số quốc gia. Doanh thu BHTT toàn cầu, chia theo khu vực. Top 12 quốc gia chiếm thị phần TMĐT lớn nhất toàn cầu.

Doanh thu TMĐT của Mỹ. Doanh thu TMĐT của Hàn Quốc. Doanh thu TMĐT của Trung quốc. Doanh thu TMĐT của Singapore.

Tỷ lệ người dùng Internet ở Việt Nam (1997-2023). Tỷ lệ người dùng Internet tham gia mua sắm trực tuyến .3 Doanh thu BHTT. Tỷ lệ DN tham gia BHTT. Ước tính số người tham gia mua sắm trực tuyến .