Luận án: Quản lý công chức theo năng lực trong cơ quan hành chính nhà nước đáp ứng cải cách

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA ------------------------ PHẠM ĐỨC TOÀN QUẢN LÝ CÔNG CHỨC THEO NĂNG LỰC TRONG CƠ QUAN HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC ĐÁP ỨNG YÊU CẦU CẢI CÁCH HÀNH CHÍNH LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN LÝ CÔNG HÀ NỘI – 2020 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA ------------------------ PHẠM ĐỨC TOÀN QUẢN LÝ CÔNG CHỨC THEO NĂNG LỰC TRONG CƠ QUAN HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC ĐÁP ỨNG YÊU CẦU CẢI CÁCH HÀNH CHÍNH Chuyên ngành: Quản lý công Mã số: 9 34 04 03 LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN LÝ CÔNG Người hướng dẫn khoa học: 1. Nguyễn Thị Hồng Hải 2. Nguyễn Bá Chiến HÀ NỘI – 2020 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi. Các tài liệu được trích dẫn trong luận án là trung thực, có nguồn gốc và xuất xứ rõ ràng.

Các kết quả nghiên cứu của luận án chưa được công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu nào khác. Hà Nội, ngày tháng năm 2020 Nghiên cứu sinh Phạm Đức Toàn i LỜI CẢM ƠN Qua thời gian học tập và nghiên cứu tại Học viện Hành chính quốc gia, tôi đã hoàn thành luận án “Quản lý công chức theo năng lực trong cơ quan hành chính nhà nước đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính”. Nghiên cứu sinh xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc nhất tới tập thể nhà khoa học đã tận tình hướng dẫn trong suốt quá trình thực hiện nghiên cứu luận án: PGS. Nguyễn Thị Hồng Hải, Học viện Hành chính quốc gia và PGS.

Nguyễn Bá Chiến – Trường Đại học Nội vụ Hà Nội. Đồng thời, nghiên cứu sinh xin gửi lời cảm ơn trân trọng tới lãnh đạo Học viện Hành chính quốc gia, lãnh đạo Ban quản lý sau đại học, các thầy cô giáo tại Học viện Hành chính quốc gia đã tạo điều kiện thuận lợi, tận tình giúp đỡ, góp ý về chuyên môn trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu. Cảm ơn gia đình, bạn bè và các đồng nghiệp đã chia sẻ, hỗ trợ về tài liệu, động viên về tinh thần trong suốt quá trình tác giả nghiên cứu. Nội dung luận án có thể còn tồn tại những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu, xem xét thêm nhằm ứng dụng phù hợp vào thực tiễn cải cách hành chính ở nước ta.

Nghiên cứu sinh mong muốn nhận được sự góp ý hoàn thiện để tiếp tục nghiên cứu các vấn đề có liên quan. Tác giả luận án ii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT STT Chữ viết tắt Nội dung 1 CBCC Cán bộ, công chức 2 CCHC Cải cách hành chính 3 CQHCNN Cơ quan hành chính nhà nước 4 ĐTBD Đào tạo - bồi dưỡng 5 HCNN Hành chính nhà nước 6 KNL Khung năng lực 7 NNL Nguồn nhân lực 8 QLNN Quản lý nhà nước 9 VTVL Vị trí việc làm iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN i LỜI CẢM ƠN ii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT iii MỞ ĐẦU 1 1. Lý do chọn đề tài 1 2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận án 4 3.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận án 5 4. Câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu 5 5. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu 6 6. Đóng góp mới của luận án 8 7.

Kết cấu của luận án 8 CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN 9 1. Tổng quan các công trình nghiên cứu về công chức trong cơ quan hành chính nhà nước 9 1. Các công trình nghiên cứu công chức trong tổng thể cải cách chế độ công vụ 9 1.

Các công trình nghiên cứu về chế độ, chính sách đối với công chức 11 1. Các công trình nghiên cứu về vị trí việc làm và tiêu chuẩn chức danh công chức trong cơ quan hành chính nhà nước 13 1. Tổng quan các công trình nghiên cứu về năng lực và năng lực công chức 15 1. Các công trình nghiên cứu về mô hình năng lực 15 1.

Các công trình nghiên cứu về năng lực và khung năng lực 18 1. Tổng quan các công trình nghiên cứu về quản lý nguồn nhân lực và quản lý công chức theo năng lực 22 1. Các công trình nghiên cứu mô hình quản lý nguồn nhân lực theo năng lực 22 iv 1. Các công trình nghiên cứu về tuyển dụng, sử dụng nguồn nhân lực theo năng lực 23 1.

Các công trình nghiên cứu về đãi ngộ nguồn nhân lực theo năng lực 26 1. Nhận xét, đánh gía về các công trình 29 1. Những vấn đề đã được làm rõ trong các công trình 29 1. Những vấn đề chưa được làm rõ cần tiếp tục nghiên cứu trong đề tài luận án 32 KẾT LUẬN CHƯƠNG 1 37 CHƯƠNG 2.

CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA QUẢN LÝ CÔNG CHỨC THEO NĂNG LỰC TRONG CƠ QUAN HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC ĐÁP ỨNG YÊU CẦU CẢI CÁCH HÀNH CHÍNH 38 2. Lý luận về quản lý nguồn nhân theo năng lực 38 2. Năng lực và các yếu tố cấu thành năng lực 38 2. Quản lý nguồn nhân lực 43 2.

Quản lý nguồn nhân lực theo năng lực 45 2. Công chức hành chính nhà nước 47 2. Đặc điểm của công chức hành chính nhà nước 48 2. Quản lý công chức trong cơ quan hành chính nhà nước theo năng lực 49 2.

So sánh quản lý công chức theo năng lực với quản lý công chức theo chức nghiệp và theo vị trí việc làm 52 2. Nội dung quản lý nguồn nhân lực theo năng lực 53 2. Sự cần thiết của quản lý công chức theo năng lực trong cơ quan hành chính nhà nước đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính 59 v 2. Cải cách hành chính - bối cảnh đổi mới cách thức quản lý công chức Việt Nam 59 2.

Sự cần thiết của quản lý công chức theo năng lực trong cơ quan hành chính nhà nước 60 2. Kinh nghiệm quản lý công chức theo năng lực tại các quốc gia trên thế giới 62 2. Kinh nghiệm của các quốc gia phát triển 62 2. Những kinh nghiệm rút ra đối với quản lý công chức theo năng lực Việt Nam đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính 73 2.

Các điều kiện để áp dụng quản lý nguồn nhân lực dựa trên năng lực 77 2. Xác định rõ các năng lực của các vị trí và tích hợp được chúng vào một khung năng lực 77 2. Hình thành một khung pháp lý điều chỉnh chính thức và bảo đảm tính hệ thống giữa các nội dung quản lý công chức 78 2. Sự sẵn sàng thay đổi văn hóa tổ chức 79 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 81 CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CÔNG CHỨC TRONG CƠ QUAN HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC Ở VIỆT NAM 82 3.

Thực trạng quy định pháp luật về quản lý công chức trong cơ quan hành chính nhà nước 82 3. Thực trạng quản lý công chức trong cơ quan hành chính nhà nước ở Việt Nam 86 3. Về tuyển dụng công chức 86 3. Về sử dụng công chức 89 3.

Về bồi dưỡng công chức 91 3. Về đánh giá công chức 94 3. Về trả lương và đãi ngộ công chức 97 vi 3. Đánh giá thực trạng quản lý công chức trong cơ quan hành chính nhà nước ở Việt Nam hiện nay 99 3.

Những nhược điểm 101 3. Nguyên nhân của hạn chế 108 3. Những vấn đề đặt ra đối với quản lý công chức theo năng lực trong cơ quan hành chính nhà nước 112 KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 117 CHƯƠNG 4: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP QUẢN LÝ CÔNG CHỨC THEO NĂNG LỰC TRONG CƠ QUAN HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC Ở VIỆT NAM NHẰM ĐÁP ỨNG YÊU CẦU CẢI CÁCH HÀNH CHÍNH 118 4. Cơ sở quản lý công chức theo năng lực ở Việt Nam 118 4.

Cơ cở chính trị 118 4. Cơ sở thực tiễn 120 4. Quan điểm về quản lý công chức theo năng lực 122 4. Thể chế hóa các quan điểm và định hướng của Đảng về đổi mới, nâng cao chất lượng đội ngũ công chức theo năng lực, đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính 122 4.

Quản lý công chức theo năng lực cần gắn liền với các mục tiêu/yêu cầu của cải cách hành chính nhà nước 123 4. Quản lý công chức theo năng lực cần kế thừa các bài học kinh nghiệm của các nước đã áp dụng quản lý công chức theo năng lực 124 4. Quản lý công chức theo năng lực cần một hệ thống giải pháp đồng bộ 125 4. Giải pháp quản lý công chức theo năng lực trong cơ quan hành chính nhà nước ở Việt Nam 126 vii 4.

Nâng cao nhận thức về quản lý theo năng lực trong các cơ quan hành chính nhà nước 126 4. Thể chế hóa quản lý công chức theo năng lực, hòan thiện phân tích công việc, xác định vị trí việc làm trong CQHCNN 128 4. Ứng dụng quản lý công chức theo năng lực trong cơ quan hành chính nhà nước ở Việt Nam 130 4. Các điều kiện cần để ứng dụng quản lý công chức theo năng lực trong cơ quan hành chính nhà nước 144 4.

Tăng cường vai trò của lãnh đạo trong xây dựng môi trường để thực hiện quản lý công chức theo năng lực trong cơ quan hành chính nhà nước đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính 144 4. Sửa đổi, bổ sung các quy định của Luật cán bộ công chức nhằm quản lý công chức theo năng lực trong cơ quan hành chính nhà nước đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính 145 4. Xây dựng hệ thống khung năng lực - công cụ then chốt nhằm quản lý công chức theo năng lực 148 KẾT LUẬN CHƯƠNG 4 168 KẾT LUẬN 169 DANH MỤC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN viii DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ix viii MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Trong nền công vụ, bộ máy HCNN được vận hành chủ yếu thông qua đội ngũ công chức hành chính.

Hiệu lực, hiệu quả hoạt động của các CQHCNN phụ thuộc rất lớn vào năng lực thực thi công việc của mỗi công chức. Họ vừa là những người trực tiếp triển khai chủ trương, đường lối của Đảng, pháp luật của Nhà nước vào cuộc sống, vừa là các nhà quản lý, hoạch định cho sự phát triển bền vững của đất nước. Để thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ của mình đòi hỏi đội ngũ công chức phải có đủ năng lực, trình độ và phẩm chất đạo đức, không ngừng phát triển cả về số lượng và chất lượng để đáp ứng yêu cầu phát triển phục vụ sự nghiệp xây dựng, phát triển đất nước. Xây dựng đội ngũ CBCC nói chung và công chức nói riêng có đủ năng lực , phẩm chất là uy tín là mục tiêu nhưng đồng thời là yêu cầu trọng tâm của CCHCNN.