Luận án TS: Quá trình đổi mới tư duy chính trị Việt Nam (1986-nay) - Vũ Thị Thu Hương

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌ c XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN Vũ Thị Thu Hương QUÁ TRÌNH ĐÔI MỚI TƯ DUY CHÍNH TRỊ Ở VIỆT NAM TỪ NĂM 1986 Đ ẾN NAY LUẶN ÁN TIẾN s ĩ TRIẾT HỌ c Hà Nội - 2018 ĐẠI HỌ c QUÔC GIA HÀ N ỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌ c XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN Vũ Thị Thu Hương QUÁ TRÌNH ĐỔI MỚI TƯ DUY CHÍNH TRỊ Ở VIỆT NAM TỪ NĂM 1986 Đ ẾN NAY c huy ên ngành: CNDVBC & CNDVLS Mã s ố: 62 22 03 02 LUẶN ÁN TIẾN s ĩ TRIẾT HỌ c NGƯỜ HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS. NGUYỄN NGỌC HÀ XÁC NHẬN NCS ĐÃ CHỈNH SỬA THEO QUYẾT NGHỊ CỦA HỘI Đ ỒNG ĐÁNH GIÁ LUẬN ÁN Người hướng dẫn khoa học Chủ tịch hội đồng đánh giá Luận án Tiến sĩ Hà Nội - 2018 ĐẠI HỌ c QUÔC GIA HÀ N ỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌ c XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN PGS. Nguyễn Ngọc Hà PGS. Nguyễn Anh Tuấn Hà Nội - 2018 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi.

Các kết quả số liệu nêu trong luận án là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng, chính xác. Những kết luận khoa học của luận án là mới và chưa công bố trong bất cứ công trình khoa học nào. Tác giả luận án Vũ Thị Thu Hương MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN MỞ ĐẦU. Lý do chọn đề tài.

Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Cơ sở lý luận, phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu. Đóng góp mới của luận án.

Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án. Kết cấu của luận án. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI. Những công trình nghiên cứu liên quan đến tư duy chính trị và đổi mới tư duy chính trị.

Những công trình nghiên cứu liên quan đến tư duy chính trị. Những công trình nghiên cứu về đổi mới tư duy chính trị. Những công trình nghiên cứu liên quan đến nội dung của quá trình đổi mới tư duy chính trị từ năm 1986 đến nay ở Việt Nam. Những công trình nghiên cứu liên quan đến đổi mới tư duy chính trị về xác định mô hình chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.

Những công trình nghiên cứu liên quan đến đổi mới tư duy chính trị về mô hình kinh tế ở Việt Nam. Những công trình nghiên cứu liên quan đến đổi mới tư duy chính trị về mô hình nhà nước. Những vấn đề luận án cần tiếp tục nghiên cứu. MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ ĐỔI MỚI TƯ DUY CHÍNH TRỊ.

Luận giải các khái niệm liên quan: tư duy chính trị và đổi mới tư duy chính trị. Khái niệm tư duy chính trị. Về đổi mới tư duy chính trị. Những nhân tố tác động đến đổi mới tư duy chính trị của Đảng cộng sản Việt Nam.

Những nhân tố trong nước. Những nhân tố bên ngoài. 71 Tiểu kết chương 2. ĐỔI MỚI TƯ DUY CHÍNH TRỊ CỦA ĐẢNG TỪ NĂM 1986 ĐẾN NAY.

Quá trình đổi mới tư duy chính trị về mô hình chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Tư duy chính trị về mô hình chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam trước năm 1986. Tư duy chính trị của Đảng về mô hình chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam từ 1986 đến nay. Quá trình đổi mới tư duy chính trị về mô hình kinh tế ở Việt Nam từ năm 1986 đến nay.

Khái quát chung tư duy chính trị của Đảng về mô hình kinh tế. Một số nội dung chủ yếu trong tư duy của Đảng về mô hình kinh tế từ năm 1986 đến nay. Quá trình đổi mới tư duy chính trị về mô hình Nhà nước ở Việt Nam. Tư duy chính trị của Đảng về mô hình Nhà nước trước năm 1986.

Tư duy chính trị của Đảng về mô hình Nhà nước pháp quyền từ năm 1986 đến nay. 114 Tiểu kết chương 3. TIẾP TỤC ĐỔI MỚI TƯ DUY CHÍNH TRỊ CỦA ĐẢNG TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY. Một số tồn tại trong quá trình đổi mới tư duy chính trị của Đảng sau 30 năm đổi mới (1986 - 2016).

Những tồn tại trong đổi mới tư duy chính trị của Đảng về mô hình chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Những tồn tại trong đổi mới tư duy chính trị của Đảng về mô hình kinh tế ở Việt Nam. Những tồn tại trong đổi mới tư duy chính trị của Đảng về mô hình Nhà nước. Tình hình thế giới và trong nước đặt ra yêu cầu tiếp tục đổi mới tư duy chính trị của Đảng.

Tình hình thế giới đặt ra yêu cầu cần phải tiếp tục đổi mới tư duy chính trị của Đảng. Tình hình trong nước đặt ra yêu cầu cần phải tiếp tục đổi mới tư duy chính trị của Đảng. Một số vấn đề đặt ra trong việc tiếp tục đổi mới tư duy chính trị của Đảng 2 trong giai đoạn hiện nay. Một số nội dung trọng tâm trong tiếp tục đổi mới tư duy chính trị của Đảng 143 4.

Tiếp tục đổi mới tư duy chính trị của Đảng về mô hình chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Tiếp tục đổi mới tư duy chính trị của Đảng trong việc tạo lập mô hình kinh tế thị trường hiện đại, hội nhập quốc tế và mô hình tăng trưởng mới ở Việt Nam. Tiếp tục đổi mới tư duy chính trị của Đảng về Nhà nước pháp quyền 150 Tiểu kết chương 4.155 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾNLUẬN ÁN.158 TÀI LIỆU THAM KHẢO. Lý do chọn đề tài Mỗi quốc gia, dân tộc trên thế giới đều có một hệ thống tư tưởng nhằm định hướng cho quá trình phát triển của mình.

Hệ thống tư tưởng định hướng này được cụ thể hóa thành đường lối, chủ trương, chính sách, chiến lược, sách lược. Những quan điểm, chủ trương, đường lối, chính sách, chiến lược đó luôn luôn được bổ sung, hoàn thiện và làm mới để đầy đủ, toàn diện hơn. Trên thế giới, chủ nghĩa xã hội đã tan rã ở nhiều nơi. Trước tình hình đó, Đảng Cộng sản Việt Nam vẫn kiên định mục tiêu xây dựng chủ nghĩa xã hội và thực hiện đường lối Đổi mới.

Đó là một trong những quyết sách chiến lược để hướng tới đạt được mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”. Đổi mới trước hết là đổi mới tư duy. Vì chỉ có đổi mới tư duy, thay đổi nhận thức cho phù hợp với tình hình và những biến đổi của thực tiễn mới tạo ra những bước phát triển lý luận, định hướng đúng đắn con đường phát triển của Việt Nam trong bối cảnh mới. Hơn nữa, đó còn là tiền đề nhận thức lý luận dẫn tới đổi mới hành động.

Bởi, “cần đổi mới cách nghĩ (tư duy và phương thức tư duy) mới có thể đổi mới cách làm (trong tổ chức, quản lý, trong lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước, trong hoạt động của quần chúng hoặc trực tiếp hoặc gián tiếp thông qua các tổ chức, đoàn thể của nhân dân, kể cả hoạt động tham chính với phương thức dân chủ đại diện kết hợp với dân chủ trực tiếp và tự quản cộng đồng ở cơ sở)” [118, tr. Đổi mới tư duy của Đảng Cộng sản Việt Nam là quá trình hình thành tư duy lý luận mới về chủ nghĩa xã hội và con đường phát triển của Việt Nam thời kỳ đương đại. Đó là lý do đầu tiên khiến chúng tôi lựa chọn nghiên cứu đề tài “quá trình đổi mới tư duy chính trị ở Việt Nam từ năm 1986 đến nay”. Chặng đường đổi mới ở nước ta đã diễn ra được hơn ba mươi năm.

Chặng đường này, như Đảng ta đánh giá tại Đại hội XII, thực sự là “một giai 5 đoạn lịch sử quan trọng trong sự nghiệp phát triển của nước ta, đánh dấu sự trưởng thành về mọi mặt của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta” [47, tr. Đổi mới được đánh giá là mang tầm vóc và ý nghĩa cách mạng, là quá trình cải biến sâu sắc, toàn diện, triệt để, là sự nghiệp cách mạng to lớn của toàn Đảng, toàn dân ta. Nhờ quá trình đó, đất nước ta đã đạt được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử trên con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa. Tuy nhiên, nước ta cũng vẫn còn nhiều vấn đề lớn, phức tạp, còn nhiều hạn chế, yếu kém cần phải tập trung giải quyết, khắc phục để phát triển nhanh và bền vững [47, tr.

Giai đoạn 30 năm đổi mới là một giai đoạn lịch sử quan trọng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước. Đổi mới là một quá trình lịch sử lâu dài; là sự nghiệp của toàn Đảng, toàn dân, của các thế hệ tiếp nối nhau; là hoạt động tự giác, chủ động và sáng tạo của nhân dân dưới sự lãnh đạo của Đảng. Đổi mới không chỉ là quá trình đã và đang diễn ra trong quá khứ và hiện tại, mà còn là vấn đề thường xuyên, liên tục, luôn cần phải được triển khai mạnh mẽ, toàn diện, rộng rãi hơn nữa trong tương lai. Để tiếp tục thực hiện công cuộc đổi mới trong những giai đoạn sau này một cách hiệu quả và bền vững hơn nữa, việc tổng kết thực tiễn, phát triển lý luận mới là một hướng đi hết sức cần thiết và quan trọng.

Đó là lý do thứ hai khiến chúng tôi lựa chọn nghiên cứu đề tài đổi mới tư duy chính trị từ năm 1986 đến nay Hiện nay, ở nước ta, trong công tác nghiên cứu và giảng dạy tư duy lý luận về chủ nghĩa xã hội được quan tâm. Đảng ta đã có sự đổi mới về tư duy chính trị, kế thừa, bổ sung và hoàn thiện chủ nghĩa Mác - Lênin trong điều kiện hoàn cảnh cụ thể chứ không vận dụng máy móc, cứng nhắc chủ nghĩa Mác - Lênin. Tuy nhiên, những phát triển sáng tạo của Đảng ta chưa được luận giải một cách thấu đáo trước hết trong các công trình nghiên cứu về triết học. Đó là lý do thứ ba khiến chúng tôi lựa chọn nghiên cứu đề tài quá trình đổi mới tư duy chính trị ở Việt Nam từ năm 1986 đến nay.

Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu - Mục đích nghiên cứu Trên cơ sở làm rõ một số vấn đề lý luận về đổi mới tư duy chính trị, phân tích những nội dung chủ yếu trong tư duy chính trị mới của Đảng Cộng sản Việt Nam từ năm 1986 đến nay, luận án chỉ rõ một số thành tựu và các vấn đề đặt ra trong quá trình đổi mới tư duy chính trị ở Việt Nam. - Nhiệm vụ nghiên cứu + Làm rõ một số vấn đề lý luận chung về đổi mới tư duy chính trị ở Việt Nam từ năm 1986 đến nay.