Luận án Tiến sĩ CTXH: Hỗ trợ người cao tuổi vạn đò tái định cư Thừa Thiên Huế

án tiến sĩ Hóa học ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN TRƯƠNG THỊ YẾN HOẠT ĐỘNG HỖ TRỢ NGƯỜI CAO TUỔI TẠI CỘNG ĐỒNG CƯ DÂN VẠN ĐÒ TÁI ĐỊNH CƯ CỦA TỈNH THỪA THIÊN HUẾ LUẬN ÁN TIẾN SĨ CÔNG TÁC XÃ HỘI HÀ NỘI - 2024 án tiến sĩ Hóa học ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN TRƯƠNG THỊ YẾN HOẠT ĐỘNG HỖ TRỢ NGƯỜI CAO TUỔI TẠI CỘNG ĐỒNG CƯ DÂN VẠN ĐÒ TÁI ĐỊNH CƯ CỦA TỈNH THỪA THIÊN HUẾ Chuyên ngành: Công tác xã hội Mã số: 9760101.01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ CÔNG TÁC XÃ HỘI NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC 1. Huỳnh Thị Ánh Phương HÀ NỘI - 2024 án tiến sĩ Hóa học LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan công trình nghiên cứu này do chính tôi thực hiện dưới sự hướng dẫn của PGS. Trịnh Văn Tùng và TS. Huỳnh Thị Ánh Phương.

Những kết quả nghiên cứu được thể hiện trong luận án dựa trên quan điểm, kiến thức, tri thức của cá nhân tôi, dữ liệu khảo sát trung thực và/hoặc tích lũy, chọn lọc từ nhiều nguồn tài liệu đúng quy định. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm và hình thức kỷ luật theo quy định nếu phát hiện bất kỳ sai phạm hoặc gian lận nào. án tiến sĩ Hóa học LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình thực hiện và nghiên cứu luận án, tôi đã nhận được rất nhiều sự giúp đỡ của mọi người. Tôi xin được gửi lời cảm ơn trân trọng và sâu sắc nhất đến PGS.

Trịnh Văn Tùng và TS. Huỳnh Thị Ánh Phương đã luôn động viên, hướng dẫn và chỉ bảo trong suốt thời gian tôi làm nghiên cứu này. Tôi sẽ không thể hoàn thành công việc nghiên cứu sinh của mình nếu thiếu đi sự hỗ trợ, thúc đẩy và hướng dẫn tận tình của thầy cô. Tôi cũng xin được bày tỏ sự biết ơn chân thành của mình đến các thầy cô giáo trong khoa Xã hội học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, những người đã luôn lắng nghe và chia sẻ các ý kiến một cách thẳng thắn, thấu đáo về chuyên môn và tạo điều kiện hết sức hỗ trợ tôi trong quá trình thực hiện luận án và làm các thủ tục hành chính liên quan.

Tôi rất ghi nhận sự giúp đỡ của Ban giám hiệu và các đồng nghiệp tại Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế. Đặc biệt là TS. Nguyễn Xuân Hồng, người Thầy đã luôn dõi theo tôi và sẵn sàng chia sẻ những kiến thức quý báu của mình cho tôi. Một lần nữa, xin được gửi lời cảm ơn sâu sắc đến Thầy.

Tôi cũng muốn nói lời cảm ơn tới các cán bộ, người dân tại hai phường Hương Sơ và Phú Hậu, thành phố Huế, các nghiên cứu sinh trong khóa học và bạn bè đã luôn nhiệt tình hỗ trợ tôi trong quá trình thực hiện nghiên cứu. Tôi vô cùng cảm kích và xin bày tỏ lòng chân thành về sự giúp đỡ này. Lời cảm ơn đặc biệt nhất, tôi muốn gửi đến chồng, bố mẹ hai bên và các con. Tôi đã luôn được chia sẻ, cổ vũ, khuyến khích, hỗ trợ cả vật chất, tinh thần và thời gian từ những người thân yêu và quan trọng nhất của mình.

Đây chính là động lực lớn lao nhất để tôi theo đuổi và hoàn thành nghiên cứu này. Tác giả Trương Thị Yến án tiến sĩ Hóa học MỤC LỤC MỞ ĐẦU. Lý do chọn đề tài. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu.

Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu. Câu hỏi nghiên cứu. Giả thuyết nghiên cứu. Ý nghĩa và đóng góp mới của luận án.

Bố cục luận án. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI. Các nghiên cứu về quan điểm và phương pháp hỗ trợ người cao tuổi tại cộng đồng trong công tác xã hội. Các nghiên cứu về chính sách và huy động nguồn lực hỗ trợ người cao tuổi tại cộng đồng.

Các nghiên cứu về thiết kế mô hình và chương trình hoạt động hỗ trợ người cao tuổi dựa vào cộng đồng. Các nghiên cứu về yếu tố tác động đến năng lực tiếp cận, sử dụng các dịch vụ và hoạt động hỗ trợ của người cao tuổi tại cộng đồng. Các nghiên cứu về cộng đồng cư dân sống trên mặt nước và những giải pháp hỗ trợ. Các nghiên cứu về hoạt động công tác xã hội trong hỗ trợ cho người cao tuổi tại gia đình và cộng đồng.

48 Những phát hiện chính. 55 Tiểu kết chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Cơ sở lý luận về người cao tuổi.

Khái niệm người cao tuổi và người cao tuổi vạn đò sông Hương tái định cư59 2. Đặc điểm và nhu cầu trợ giúp của người cao tuổi. Cơ sở lý luận về hoạt động hỗ trợ người cao tuổi tại cộng đồng. Khái niệm hoạt động hỗ trợ.

Khái niệm cộng đồng và cộng đồng tái định cư. Khái niệm hoạt động hỗ trợ người cao tuổi tại cộng đồng. Yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động hỗ trợ người cao tuổi tại cộng đồng. Một số khái niệm liên quan khác.

Tiếp cận dịch vụ xã hội cơ bản. Một số lý thuyết vận dụng. Lý thuyết nhu cầu của Maslow. Lý thuyết hệ thống sinh thái.

Lý thuyết hoạt động của người cao tuổi. Khung phân tích. Các phương pháp nghiên cứu. Phương pháp phân tích tài liệu.

Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi cấu trúc. Phương pháp phỏng vấn sâu. Phương pháp hỏi ý kiến chuyên gia. 86 Tiểu kết chương 2.

ĐẶC ĐIỂM KHU TÁI ĐỊNH CƯ VÀ ĐẶC TRƯNG CỦA NGƯỜI CAO TUỔI VẠN ĐÒ SÔNG HƯƠNG TÁI ĐỊNH CƯ TẠI PHƯỜNG HƯƠNG SƠ VÀ PHƯỜNG PHÚ HẬU, THÀNH PHỐ HUẾ. Đặc điểm khu tái định cư cư dân vạn đò sông Hương tại phường Hương Sơ và phường Phú Hậu. Quá trình định cư của cư dân vạn đò sông Hương. Đặc điểm cộng đồng cư dân vạn đò sông Hương tại địa bàn nghiên cứu.

Đặc trưng của người cao tuổi vạn đò sông Hương tại hai khu tái định cư Hương Sơ và Phú Hậu. Trình độ học vấn. Việc làm và thu nhập. Tình trạng cư trú và quan hệ xã hội.

Tình trạng tiếp cận một số dịch vụ xã hội cơ bản của người cao tuổi vạn đò sông Hương tại địa bàn nghiên cứu. Nước sạch và vệ sinh môi trường. 124 Bàn luận và Tiểu kết chương 3. THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG HỖ TRỢ NGƯỜI CAO TUỔI TẠI CỘNG ĐỒNG CƯ DÂN VẠN ĐÒ TÁI ĐỊNH CƯ Ở PHƯỜNG HƯƠNG SƠ VÀ PHƯỜNG PHÚ HẬU, THÀNH PHỐ HUẾ.

Nhu cầu hỗ trợ của người cao tuổi vạn đò sông Hương tại hai khu tái định cư Hương Sơ và Phú Hậu. Nhu cầu hỗ trợ y tế và chăm sóc sức khỏe. Nhu cầu hỗ trợ việc làm và sinh kế. Nhu cầu hỗ trợ tham gia các hoạt động xã hội.

Nhu cầu được tư vấn và hỗ trợ về luật pháp, chính sách. Một số hoạt động hỗ trợ người cao tuổi vạn đò sông Hương tại hai khu tái định cư Hương Sơ và Phú Hậu. Hoạt động trợ giúp y tế và chăm sóc sức khỏe người cao tuổi. Hoạt động hỗ trợ tạo việc làm và sinh kế.

Hỗ trợ tham gia các hoạt động xã hội. Hoạt động trợ giúp pháp lý. Hoạt động hỗ trợ giảm nhẹ thiên tai, dịch bệnh. Hệ thống cung cấp hoạt động hỗ trợ người cao tuổi tại cộng đồng.

Các hệ thống hỗ trợ chính thức và phi chính thức. Đặc điểm chủ thể các hệ thống hỗ trợ chính thức và phi chính thức. Đánh giá hiệu quả thực hiện và yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động hỗ trợ người cao tuổi vạn đò sông Hương tái định cư tại phường Hương Sơ và Phú Hậu. Những kết quả đạt được và hạn chế trong thực hiện các hoạt động hỗ trợ người cao tuổi vạn đò sông Hương tái định cư.

Đánh giá một số yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hỗ trợ người cao tuổi vạn đò sông Hương tái định cư. 172 Tiểu kết chương 4. THỰC NGHIỆM MÔ HÌNH HỖ TRỢ NGƯỜI CAO TUỔI TẠI CỘNG ĐỒNG CƯ DÂN VẠN ĐÒ TÁI ĐỊNH CƯ CỦA TỈNH THỪ A THIÊN HUẾ. Cơ sở đề xuất tổ chức thực nghiệm hoạt động công tác xã hội nhóm với người cao tuổi theo mô hình tâm lý - xã hội.

Cơ sở thực tiễn. Quy trình thực nghiệm. Chuẩn bị và thành lập nhóm người cao tuổi. Xây dựng kế hoạch hỗ trợ.

Một số hoạt động can thiệp nhóm. Kết thúc và lượng giá hoạt động công tác xã hội nhóm. Đánh giá sự thay đổi của thành viên nhóm trước và sau thực nghiệm mô hình. Đề xuất giải pháp duy trì và nhân rộng “mô hình tâm lý xã hội sẻ chia”.

Một số lưu ý trong quá trình tổ chức thực nghiệm mô hình. Đề xuất vai trò chuyên nghiệp của nhân viên công tác xã hội trong mô hình. Đề xuất biện pháp phát triển mô hình. 222 Tiểu kết chương 5.

223 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ. 228 DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN. 236 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 237 PHỤ LỤC 4 án tiến sĩ Hóa học DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VÀ TỪ VIẾT TẮT TỪ VIẾT TẮT TỪ VIẾT ĐẦY ĐỦ Integrated Care for Older People ICOPE (Chăm sóc tích hợp cho người cao tuổi) International Federation of Social Workers IFSW (Liên đoàn Nhân viên Công tác xã hội Quốc tế) NCT Người cao tuổi NVCTXH Nhân viên Công tác xã hội Participatory Action Research PAR (Nghiên cứu hành động có sự tham gia) PIE Person in Environment (Con người trong môi trường) PVS Phỏng vấn sâu UBND Ủy ban nhân dân WHO World Health Organization (Tổ chức Y tế thế giới) 5 án tiến sĩ Hóa học DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 2.

Một số đặc điểm của mẫu nghiên cứu tại hai khu tái định cư vạn đò phường Hương Sơ và phường Phú Hậu. Số lượng hộ gia đình tại hai khu tái định cư cư dân vạn đò Hương Sơ và Phú Hậu qua các năm. Số lượng hộ nghèo và cận nghèo của hai khu tái định cư Hương Sơ và Phú Hậu năm 2022. Mức độ đáp ứng nhu cầu từ thu nhập của người cao tuổi vạn đò sông Hương tái định cư.

Mức độ hài lòng của người cao tuổi vạn đò sông Hương tái định cư về ngôi nhà đang ở. Đánh giá về điều kiện vệ sinh môi trường của người cao tuổi vạn đò sông Hương tái định cư (%). Tổng hợp các hoạt động hỗ trợ người cao tuổi vạn đò sông Hương tái định cư .