Luận án tiến sĩ: Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Yasunari Kawabata - Trường ĐH Sư phạm Hà Nội

Phân tích biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Y Kawabata, làm sáng tỏ ý nghĩa và giá trị văn hóa sâu sắc.

Tác giả

Luan An

Thể loại

Luận án tiến sĩ

Năm xuất bản

Số trang

214

Thời gian đọc

33 phút

Lượt xem

1

Lượt tải

0

Phí lưu trữ

50 Point

Tổng quan nhanh

Chủ đề:
Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong Kawabata
Số trang:
214 trang
Trường:
Trường Đại học Sư phạm Hà Nội
Chuyên ngành:
Văn học nước ngoài
Năm:

Tóm tắt nội dung luận án

I.Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong Kawabata

Luận án khám phá sâu sắc biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản. Các biểu tượng này hiện diện trong tiểu thuyết Yasunari Kawabata. Chúng là cầu nối giữa tư tưởng Kawabata và độc giả. Chúng thể hiện tinh hoa văn hóa, mỹ học Nhật Bản. Các yếu tố truyền thống được tái hiện độc đáo. Nghiên cứu cung cấp cái nhìn toàn diện về phong cách Kawabata. Biểu tượng này không chỉ là trang trí. Chúng là linh hồn của tác phẩm, định hình ý nghĩa. Chúng giúp độc giả cảm nhận sâu sắc tâm hồn Nhật.

1.1. Khái niệm biểu tượng văn hóa truyền thống

Biểu tượng văn hóa là dấu hiệu mang ý nghĩa sâu sắc. Chúng đại diện cho một nền văn hóa cụ thể. Biểu tượng truyền thống gắn liền với lịch sử lâu đời. Chúng được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Chúng chứa đựng giá trị tinh thần, phong tục, tín ngưỡng. Trong tác phẩm Kawabata, chúng không chỉ là hình ảnh. Chúng là ngôn ngữ ẩn dụ, phức tạp. Chúng tạo ra nhiều tầng nghĩa cho câu chuyện. Biểu tượng này thường mang tính đa nghĩa.

1.2. Cơ sở hình thành biểu tượng trong Kawabata

Biểu tượng trong tiểu thuyết Kawabata có nguồn gốc phong phú. Văn hóa truyền thống Nhật Bản là nền tảng cốt lõi. Sự ảnh hưởng của Thần đạo, Thiền định là rõ rệt. Văn hóa phương Tây cũng có tác động nhất định. Quan điểm thẩm mỹ cá nhân của Yasunari Kawabata định hình biểu tượng. Ông nhìn nhận thế giới qua lăng kính độc đáo. Sự kết hợp này tạo nên nét riêng. Nó làm cho các biểu tượng trở nên sống động, có chiều sâu.

1.3. Văn hóa và biểu tượng trong văn học Kawabata

Kawabata coi văn học là tấm gương văn hóa. Các biểu tượng không chỉ phản ánh văn hóa. Chúng còn tái tạo và làm giàu văn hóa. Chúng thể hiện mối liên hệ chặt chẽ giữa con người và tự nhiên. Chúng làm nổi bật vẻ đẹp tinh tế của cuộc sống Nhật Bản. Việc nghiên cứu biểu tượng giúp hiểu rõ hơn. Nó là chìa khóa mở ra thế giới tư tưởng Kawabata. Nó kết nối độc giả với những giá trị truyền thống Nhật Bản sâu sắc.

II.Mỹ học truyền thống Nhật Bản qua tiểu thuyết Kawabata

Yasunari Kawabata là bậc thầy của mỹ học Nhật Bản. Tác phẩm của ông thấm đẫm triết lý này. Mỹ học truyền thống không chỉ là lý thuyết. Nó là cách nhìn, cách cảm nhận thế giới. Nó định hình từng chi tiết, từng biểu tượng. Luận án phân tích sâu sắc các yếu tố mỹ học. Các khái niệm như Mono no aware, Wabi-sabi, Yugen được làm rõ. Chúng giúp độc giả hiểu vẻ đẹp Kawabata. Chúng là linh hồn trong các tiểu thuyết của ông. Đây là một khía cạnh quan trọng của Biểu tượng văn hóa Nhật Bản.

2.1. Triết lý Mono no aware và vẻ đẹp Wabi sabi

Mono no aware (Bi cảm) là sự nhạy cảm trước vẻ đẹp phù du. Đó là nỗi buồn man mác trước sự vô thường. Triết lý này hiện diện mạnh mẽ trong tác phẩm Kawabata. Vẻ đẹp Wabi-sabi (Bất toàn, mộc mạc) cũng rất quan trọng. Nó tìm thấy sự thanh cao trong giản dị. Nó tôn vinh sự không hoàn hảo, sự cũ kỹ. Các biểu tượng trong tiểu thuyết thường mang tinh thần này. Chúng gợi cảm giác buồn nhẹ, nhưng thanh thản. Chúng khiến độc giả suy ngẫm về cuộc đời.

2.2. Mỹ cảm U huyền và giá trị thẩm mỹ Thiền

Mỹ cảm U huyền (Yugen) tạo ra sự bí ẩn. Nó là vẻ đẹp gợi cảm, sâu xa, khó diễn tả. Nó khuyến khích sự chiêm nghiệm, khám phá. Giá trị thẩm mỹ Thiền định cũng ảnh hưởng Kawabata. Thiền nhấn mạnh sự tĩnh lặng, nội quán. Nó tìm kiếm sự giác ngộ trong những điều giản dị. Sự kết hợp Yugen và Thiền làm phong phú thêm tác phẩm. Nó tạo ra chiều sâu triết lý, gợi mở suy tư. Mỹ học này là nền tảng của Biểu tượng văn hóa Nhật Bản.

2.3. Sự chi phối của mỹ học đến biểu tượng Kawabata

Các triết lý mỹ học không tồn tại độc lập. Chúng chi phối mạnh mẽ ý nghĩa biểu tượng. Một biểu tượng không chỉ là hình ảnh. Nó còn mang theo cảm xúc Mono no aware. Nó thể hiện vẻ đẹp Wabi-sabi hoặc sự huyền bí của Yugen. Điều này làm cho biểu tượng trong Kawabata trở nên phức tạp. Chúng không chỉ có nghĩa đen. Chúng ẩn chứa toàn bộ tinh thần mỹ học Nhật Bản. Đây là điểm độc đáo trong nghệ thuật của Yasunari Kawabata.

III.Biểu tượng tôn giáo tín ngưỡng trong tiểu thuyết Kawabata

Tôn giáo và tín ngưỡng là mạch nguồn văn hóa Nhật Bản. Chúng thấm đẫm trong từng trang viết của Yasunari Kawabata. Các biểu tượng tôn giáo mang ý nghĩa sâu sắc. Chúng kết nối con người với thế giới tâm linh. Luận án phân tích chi tiết các biểu tượng này. Chúng bao gồm Thần đạo và Thiền định. Mỗi biểu tượng đều có ý nghĩa riêng. Chúng tạo nên một vũ trụ tinh thần phong phú. Đây là thành phần không thể thiếu của Biểu tượng văn hóa Nhật Bản.

3.1. Thần đạo và biểu tượng tự nhiên Hoa anh đào tuyết

Thần đạo tôn thờ thiên nhiên, các vị thần tự nhiên. Hoa anh đào là biểu tượng quốc hoa của Nhật Bản. Nó tượng trưng cho vẻ đẹp phù du, tinh khiết, sự ngắn ngủi của cuộc sống. Tuyết, đặc biệt trong Tiểu thuyết Xứ tuyết (Yukiguni), là vẻ đẹp lạnh giá. Nó thể hiện sự thanh khiết, cô đơn, vô thường. Suối nước nóng mang ý nghĩa thanh tẩy, phục hồi. Các yếu tố này gắn liền với chu kỳ tự nhiên. Chúng gợi cảm giác linh thiêng, sự kính trọng thiên nhiên.

3.2. Thiền định và biểu tượng Trà đạo lữ khách

Thiền định ảnh hưởng sâu sắc đến tư tưởng Kawabata. Nghệ thuật Trà đạo (Sadō) là một biểu tượng Thiền quan trọng. Nó thể hiện sự tĩnh tại, hòa hợp, thanh lọc tâm hồn. Mỗi nghi thức Trà đạo đều mang ý nghĩa triết lý. Lữ khách là biểu tượng của hành trình tìm kiếm. Nó là sự chiêm nghiệm về cuộc đời, về sự cô đơn. Lữ khách tìm kiếm ý nghĩa tồn tại. Các biểu tượng này phản ánh sự hướng nội, tìm về bản chất.

3.3. Biểu tượng Gương Cánh hạc ý nghĩa tâm linh

Gương là một biểu tượng tôn giáo cổ xưa. Nó phản chiếu sự thật, là cánh cổng giữa các thế giới. Gương mang ý nghĩa về sự nhận thức, nội quan. Cánh hạc, đặc biệt trong Tiểu thuyết Ngàn cánh hạc (Sembazuru), là biểu tượng của sự thuần khiết. Nó tượng trưng cho sự trường thọ, may mắn, tinh thần thoát tục. Các biểu tượng này không chỉ là hình ảnh. Chúng là những ẩn dụ sâu sắc về tâm linh con người. Chúng liên kết thế giới hữu hình và vô hình.

IV.Biểu tượng nghệ thuật truyền thống trong Kawabata

Yasunari Kawabata là người bảo tồn và tôn vinh nghệ thuật truyền thống. Ông đưa chúng vào tiểu thuyết một cách tinh tế. Các yếu tố nghệ thuật không chỉ là chi tiết. Chúng trở thành những biểu tượng sống động. Chúng phản ánh tài hoa, sự sáng tạo của người Nhật. Các nghệ thuật như dệt may, biểu diễn được khám phá. Chúng là phần quan trọng của Biểu tượng văn hóa Nhật Bản. Chúng giúp độc giả hiểu rõ hơn vẻ đẹp văn hóa này.

4.1. Nghệ thuật dệt may Kimono và vải Chijimi

Nghệ thuật dệt may là đặc trưng của Nhật Bản. Kimono là trang phục truyền thống biểu tượng. Nó thể hiện vẻ đẹp, sự duyên dáng, tinh tế của phụ nữ Nhật. Các hoa văn trên Kimono mang ý nghĩa riêng. Vải dệt Chijimi trong Tiểu thuyết Xứ tuyết (Yukiguni) là một biểu tượng độc đáo. Nó thể hiện sự mộc mạc, bền bỉ, vẻ đẹp của lao động thủ công. Vải Chijimi mang nét vẻ đẹp Wabi-sabi. Nó gợi cảm giác về thời gian, về giá trị truyền thống.

4.2. Nghệ thuật biểu diễn Geisha Shamisen mặt nạ Noh

Nghệ thuật biểu diễn truyền thống cũng hiện diện. Geisha không chỉ là người giải trí. Cô là biểu tượng của nghệ thuật, sự khổ luyện, vẻ đẹp tinh thần. Đàn Shamisen là nhạc cụ truyền thống. Nó tạo ra âm thanh đặc trưng, gợi cảm xúc sâu lắng. Mặt nạ kịch Noh mang ý nghĩa siêu hình. Nó thể hiện các trạng thái cảm xúc phức tạp. Các yếu tố này làm phong phú thêm thế giới Kawabata. Chúng là cầu nối giữa hiện tại và quá khứ xa xưa.

V.Phân tích cụ thể trong tác phẩm Yasunari Kawabata

Các biểu tượng văn hóa Nhật Bản được Kawabata sử dụng độc đáo. Chúng tạo nên dấu ấn riêng cho từng tác phẩm. Tiểu thuyết Xứ tuyết (Yukiguni), Ngàn cánh hạc (Sembazuru), Cố đô (Koto) là những ví dụ điển hình. Mỗi tác phẩm là một khám phá về tinh thần Nhật. Chúng thể hiện sự tinh tế trong việc hòa quyện biểu tượng. Phân tích này giúp làm rõ vai trò của Biểu tượng văn hóa Nhật Bản. Nó chứng minh tài năng của Yasunari Kawabata.

5.1. Xứ tuyết Biểu tượng tuyết và suối nước nóng

Tiểu thuyết Xứ tuyết (Yukiguni) là tác phẩm giàu biểu tượng. Tuyết là biểu tượng trung tâm. Nó thể hiện vẻ đẹp thanh khiết nhưng lạnh lẽo, cô đơn. Tuyết cũng gợi lên sự vô thường, sự tàn phai. Suối nước nóng đối lập với tuyết. Nó mang hơi ấm, sự sống, nhưng cũng là nơi của những cuộc gặp gỡ ngắn ngủi. Các biểu tượng này tạo ra không gian đặc trưng. Chúng gợi cảm giác buồn man mác, triết lý về cuộc đời. Đây là ví dụ rõ ràng về Mỹ học truyền thống Nhật Bản.

5.2. Ngàn cánh hạc Trà đạo và vẻ đẹp bất toàn

Tiểu thuyết Ngàn cánh hạc (Sembazuru) xoay quanh Trà đạo. Các nghi thức Trà đạo (Sadō) ẩn chứa triết lý sâu xa. Chúng thể hiện sự tinh khiết, hòa hợp, tôn kính. Vẻ đẹp Wabi-sabi (Bất toàn, mộc mạc) hiện hữu trong từng dụng cụ Trà đạo. Cánh hạc là biểu tượng của sự thuần khiết. Nó cũng gợi ý về sự mất mát, sự tiếc nuối. Tác phẩm này là một nghiên cứu về di sản văn hóa. Nó khám phá mối quan hệ phức tạp giữa con người và quá khứ.

5.3. Cố đô Vẻ đẹp truyền thống qua từng chi tiết

Tiểu thuyết Cố đô (Koto) tôn vinh vẻ đẹp Kyoto truyền thống. Kyoto là một bảo tàng sống về văn hóa Nhật Bản. Kimono truyền thống xuất hiện lộng lẫy. Các nghề thủ công truyền thống được miêu tả tỉ mỉ. Tác phẩm là sự hoài niệm về vẻ đẹp đã qua. Nó thể hiện sự đối lập giữa cái mới và cái cũ. Biểu tượng trong Cố đô gợi cảm giác thanh bình. Nó đồng thời là nỗi buồn về sự thay đổi của thời gian. Nó là một tác phẩm giàu Biểu tượng văn hóa Nhật Bản.

Mục lục chi tiết luận án

LỜI CAM ĐOAN
MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài
2. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
3. Đối tượng nghiên cứu
4. Phạm vi nghiên cứu
5. Phương pháp nghiên cứu
6. Đóng góp mới của luận án
7. Cấu trúc của luận án
1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
1.1. Nghiên cứu tiểu thuyết Y. Kawabata và biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Y. Kawabata trên thế giới
1.2. Nghiên cứu tiểu thuyết Y. Kawabata và biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Y. Kawabata ở Việt Nam
2. CHƯƠNG 2: BIỂU TƯỢNG VÀ BIỂU TƯỢNG VĂN HÓA TRUYỀN THỐNG TRONG TIỂU THUYẾT Y. KAWABATA
2.1. Khái niệm biểu tượng
2.2. Phân biệt biểu tượng với một số khái niệm khác
2.3. Biểu tượng văn hóa và biểu tượng văn hóa truyền thống
2.3.1. Biểu tượng văn hóa truyền thống
2.4. Mối quan hệ giữa văn hóa và biểu tượng trong sáng tác văn học
2.4.1. Biểu tượng trong đời sống văn hóa
2.4.2. Biểu tượng trong tác phẩm văn học
2.5. Cơ sở hình thành của biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Y. Kawabata
2.5.1. Văn hóa truyền thống Nhật Bản
2.5.2. Văn hóa phương Tây
2.5.3. Sự chi phối của quan điểm thẩm mĩ đến ý nghĩa biểu tượng trong tiểu thuyết Y. Kawabata
2.6. Khảo sát và phân loại biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Y. Kawabata
2.6.1. Tiêu chí phân loại
2.6.2. Bảng thống kê phân loại các biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Y. Kawabata
3. CHƯƠNG 3: BIỂU TƯỢNG TÔN GIÁO, TÍN NGƯỠNG
3.1. Mối quan hệ giữa biểu tượng với tôn giáo, tín ngưỡng trong tiểu thuyết Y. Kawabata
3.2. Biểu tượng của Thần đạo
3.2.1. Biểu tượng Hoa anh đào
3.2.2. Biểu tượng tuyết
3.2.3. Biểu tượng Gương
3.2.4. Biểu tượng Cánh hạc
3.2.5. Biểu tượng Suối nước nóng
3.3. Biểu tượng của Thiền
3.3.1. Biểu tượng trà đạo
3.3.2. Biểu tượng lữ khách
4. CHƯƠNG 4: BIỂU TƯỢNG NGHỆ THUẬT TRUYỀN THỐNG
4.1. Mối quan hệ giữa biểu tượng với nghệ thuật truyền thống trong tiểu thuyết Y. Kawabata
4.2. Biểu tượng nghệ thuật dệt may
4.2.1. Biểu tượng Kimono
4.2.2. Biểu tượng vải dệt Chijimi
4.3. Biểu tượng nghệ thuật biểu diễn
4.3.1. Biểu tượng Geisha
4.3.2. Biểu tượng đàn Shamisen
4.3.3. Biểu tượng mặt nạ kịch Noh
DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ
TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
Xem trước tài liệu
Tải đầy đủ để xem toàn bộ nội dung
Luận án tiến sĩ ngữ văn biểu tượng văn hóa truyền thống nhật bản trong tiểu thuyết của y kawabata

Tải xuống file đầy đủ để xem toàn bộ nội dung

Tải đầy đủ (214 trang)

Trích đoạn nội dung luận án

Tải xuống để đọc toàn bộ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM HÀ NỘI NGUYỄN THỊ THANH NGA BIỂU TƯỢNG VĂN HÓA TRUYỀN THỐNG NHẬT BẢN TRONG TIỂU THUYẾT Y. KAWABATA LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGỮ VĂN HÀ NỘI, 2022 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM HÀ NỘI NGUYỄN THỊ THANH NGA BIỂU TƯỢNG VĂN HÓA TRUYỀN THỐNG NHẬT BẢN TRONG TIỂU THUYẾT Y. KAWABATA Chuyên ngành: VĂN HỌC NƢỚC NGOÀI Mã số: 9 22 02 42 LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGỮ VĂN Người hướng dẫn khoa học: TS. ĐÀO THỊ THU HẰNG PGS.

NGUYỄN THỊ MAI CHANH HÀ NỘI, 2022 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Tư liệu trong Luận án là trung thực và có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng. Các kết quả nghiên cứu của Luận án chưa từng được công bố trong bất cứ công trình khoa học nào khác. Hà Nội, tháng 12 năm 2022 Tác giả Nguyễn Thị Thanh Nga ii LỜI CẢM ƠN Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới TS.

Đào Thị Thu Hằng và PGS. Nguyễn Thị Mai Chanh - những nhà khoa học đã tận tình hướng dẫn để Luận án hoàn thành. Tôi xin chân thành cảm ơn các thầy, cô giáo trong tổ Văn học nước ngoài, khoa Ngữ Văn, Phòng Quản lí khoa học, Phòng Sau Đại học, trường Đại học Sư phạm Hà Nội đã tạo điều kiện cho tôi trong suốt thời gian học tập và nghiên cứu. Tôi cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành tới tập thể Lãnh đạo, cán bộ và giảng viên khoa Khoa học Xã hội, Trường Đại học Hồng Đức, Thanh Hóa đã ủng hộ, tạo mọi điều kiện cho tôi được học tập, nghiên cứu và hoàn thành Luận án.

Xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới gia đình, bạn bè đã chia sẻ, động viên, luôn là nguồn động lực giúp tôi hoàn thành công trình nghiên cứu này. Do một số hạn chế nhất định, bản Luận án chắc chắn vẫn còn những thiếu sót. Tác giả Luận án rất mong nhận được những ý kiến đóng góp để tiếp tục hoàn thiện, nâng cao chất lượng vấn đề nghiên cứu. Trân trọng cảm ơn! Hà Nội, tháng 12 năm 2022 Tác giả Nguyễn Thị Thanh Nga iii MỤC LỤC Trang LỜI CAM ĐOAN.

ii MỤC LỤC. iii MỞ ĐẦU. Lí do chọn đề tài. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu.

Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu. Đóng góp mới của luận án.

Cấu trúc của luận án. TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU. Nghiên cứu tiểu thuyết Y. Kawabata và biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Y.

Kawabata trên thế giới. Nghiên cứu tiểu thuyết Y. Kawabata và biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Y. Kawabata ở Việt Nam.

BIỂU TƢỢNG VÀ BIỂU TƢỢNG VĂN HÓA TRUYỀN THỐNG TRONG TIỂU THUYẾT Y. Khái niệm biểu tượng. Phân biệt biểu tượng với một số khái niệm khác. Biểu tượng văn hóa và biểu tượng văn hóa truyền thống.

Biểu tượng văn hóa truyền thống. Mối quan hệ giữa văn hóa và biểu tượng trong sáng tác văn học. Biểu tượng trong đời sống văn hóa. Biểu tượng trong tác phẩm văn học.

Cơ sở hình thành của biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Y. Văn hóa truyền thống Nhật Bản. Văn hóa phương Tây. Sự chi phối của quan điểm thẩm mĩ đến ý nghĩa biểu tượng trong tiểu thuyết Y.

Khảo sát và phân loại biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Y. Tiêu chí phân loại. Bảng thống kê phân loại các biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Y. BIỂU TƢỢNG TÔN GIÁO, TÍN NGƢỠNG.

Mối quan hệ giữa biểu tượng với tôn giáo, tín ngưỡng trong tiểu thuyết Y. Biểu tượng của Thần đạo. Biểu tượng Hoa anh đào. Biểu tượng tuyết.

Biểu tượng Gương. Biểu tượng Cánh hạc. Biểu tượng Suối nước nóng. Biểu tượng của Thiền.

Biểu tượng trà đạo. Biểu tượng lữ khách. BIỂU TƢỢNG NGHỆ THUẬT TRUYỀN THỐNG. Mối quan hệ giữa biểu tượng với nghệ thuật truyền thống trong tiểu thuyết Y.

Biểu tượng nghệ thuật dệt may. Biểu tượng Kimono. Biểu tượng vải dệt Chijimi. Biểu tượng nghệ thuật biểu diễn.

Biểu tượng Geisha. Biểu tượng đàn Shamisen. Biểu tượng mặt nạ kịch Noh. 151 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ.

154 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 155 PHỤ LỤC 1 MỞ ĐẦU 1. Lí do chọn đề tài 1. Yasunary Kawabata (1899-1972) được xem là cây đại thụ của văn học hiện đại Nhật Bản, là tác giả đầu tiên của xứ sở hoa anh đào vinh dự được nhận giải thưởng Nobel văn học năm 1968.

Tài năng, trí tuệ cũng như tầm tư tưởng của Kawabata đã được kết tinh và phản chiếu qua những tác phẩm đậm màu sắc văn hóa Nhật Bản của ông. Tác phẩm của Kawabata, với những trang văn mượt mà tinh tế, giản dị mà thâm trầm là sự kết hợp tài tình giữa tinh hoa mĩ học Thiền đạo với tinh thần Phật giáo truyền thống, vừa thể hiện được cá tính độc đáo, vừa thấm đẫm tinh thần thời đại. “Tất cả những phát hiện nghệ thuật có được trong các tác phẩm của ông như những yếu tố mang tính cá nhân độc đáo, bất ngờ đều xuất phát từ những ngọn nguồn xa xưa của văn học Nhật, từ cội nguồn văn hóa dân tộc” [1,1048]. Tác phẩm văn học là “tấm gương” soi chiếu nền văn hóa của một đất nước, “như là một trong những sản phẩm kết tinh cao nhất của văn hóa một tộc người, một đất nước” [2,11].

Ngòi bút tài hoa kì lạ của Kawabata tiêu biểu cho cái tinh túy của tư duy thẩm mĩ và tâm hồn Nhật Bản: duy mĩ, duy tình nhưng vẫn đậm tính triết lí. Biểu tượng được coi là phương thức đặc trưng nhất để biểu đạt tư tưởng, cảm xúc và quan điểm của nhà văn. Việc giải mã ý nghĩa biểu tượng là một cách tiếp cận tác phẩm hữu hiệu trên hành trình khám phá thế giới nghệ thuật của nhà văn. Trân trọng, giữ gìn và ngợi ca vẻ đẹp văn hóa truyền thống thông qua sáng tạo nghệ thuật độc đáo là đóng góp mà Kawabata đã dành tri ân nền văn học nghệ thuật Phù Tang.

Muốn hiểu thấu đáo tác phẩm của nhà văn, nhất thiết phải đặt nó trong bối cảnh và chiều dài của văn hóa Nhật Bản. Tuy không mới, nhưng tiếp cận tìm hiểu tác phẩm từ góc độ biểu tượng văn hóa là một hướng đi chiếm nhiều ưu thế trong thời gian vừa qua. Chúng tôi nhận thấy, xuyên suốt các tác phẩm của Kawabata là những hình ảnh, hiện tượng được khơi nguồn từ văn hóa truyền thống Nhật Bản, có khả năng biểu đạt hoàn hảo những ý nghĩa và quan niệm của con 2 người về cuộc sống. Vì vậy, thông qua đề tài này, chúng tôi mong muốn sẽ góp thêm một hướng tiếp cận và nghiên cứu các tác phẩm của Kawabata.

Ở Việt Nam, so với các nền văn học lớn khác trên thế giới thì văn học Nhật Bản đến với bạn đọc có phần chậm muộn hơn. Nhưng bù lại văn học Nhật, đặc biệt là Kawabata, lại nhanh chóng cuốn hút độc giả, chiếm lĩnh trái tim bạn đọc bởi những tác phẩm sâu lắng, đồng điệu bởi tình yêu với cái đẹp, tình yêu thiên nhiên và cuộc sống trong cội nguồn văn hóa Phương Đông. Tuy nhiên, điều đó vẫn chưa thực sự thỏa đáng với những đóng góp và tài năng của Kawabata. Đã có các nghiên cứu về tác tác phẩm Kawabata dưới nhiều góc độ, nhưng chưa có công trình nghiên cứu hệ thống, chuyên sâu về biểu tượng văn hóa truyền thống trong các tiểu thuyết của nhà văn.

Điều đó càng thôi thúc chúng tôi đi sâu khám phá, mong muốn gợi mở được nhiều điều thú vị cho những độc giả yêu mến văn học Nhật Bản và Kawabata. Tất cả những lí do trên là căn cứ khoa học cho phép chúng tôi lựa chọn đề tài nghiên cứu: Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết của Y. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu 2. Mục đích Luận án hướng đến ba mục đích cơ bản sau: Một là, tổng hợp và lí giải nguồn gốc của những giá trị văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Kawabata, chỉ ra mối liên hệ giữa văn hóa truyền thống Nhật Bản và văn hóa hiện đại phương Tây trong tác phẩm của nhà văn; Tiếp cận tiểu thuyết của Kawabata dưới góc nhìn văn hóa, để lí giải những nhân tố: văn hoá, xã hội, tư tưởng, cảm xúc, thẩm mĩ… chi phối đến quá trình sáng tạo của nhà văn.

Hai là, lựa chọn và giải mã những biểu tượng tiêu biểu nhất, có tần số hiện cao trong tiểu thuyết Kawabata, chúng tôi mong muốn có được một cái nhìn sâu sắc, toàn diện và hệ thống về giá trị văn hóa dân tộc, cũng như những quan niệm thẩm mĩ về cái đẹp trong truyền thống văn hóa con người xứ sở hoa anh đào này. Ba là, luận án khám phá và khẳng định những nét đặc sắc trong thế giới biểu tượng của Kawabata, tìm ra cái hay, cái đẹp và cái độc đáo, mới lạ - kết quả của quá 3 trình vừa hấp thụ những tinh hoa của văn học phương Tây, vừa có sự kế thừa và cách tân truyền thống văn hóa mang đậm bản sắc dân tộc Nhật. Nhiệm vụ Luận án tập trung vào ba nhiệm vụ chính: Thứ nhất, khảo cứu hệ thống lí thuyết về biểu tượng, biểu tượng văn hóa, biểu tượng văn hóa truyền thống; lí giải cơ sở hình thành của hệ thống biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết Kawabata. Thứ hai, thống kê hệ thống biểu tượng văn hóa truyền thống trong tiểu thuyết của Kawabata; phân loại biểu tượng theo các lớp nghĩa; giải mã những biểu tượng có tần số xuất hiện cao; làm rõ vai trò và ý nghĩa của biểu tượng văn hóa - văn học trong tác phẩm Kawabata với việc bảo lưu truyền thống tốt đẹp của văn hóa Nhật Bản.

Thứ ba, trên cơ sở khảo sát các tiểu thuyết lớn của Kawabata dưới góc độ biểu tượng văn hóa truyền thống, chúng tôi tiến hành đánh giá và khẳng định đây là một phương diện nghệ thuật quan trọng đem đến thành công cho nhà văn, đóng góp to lớn cho nền văn học hiện đại Nhật Bản. Đối tƣợng nghiên cứu Luận án tập trung tìm hiểu biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Y. Kawabata dựa trên hai phương diện tiêu biểu: Biểu tượng tôn giáo, tín ngưỡng và biểu tượng nghệ thuật truyền thống 4. Phạm vi nghiên cứu 4.

Phạm vi văn bản khảo sát Luận án nghiên cứu, khảo sát các tiểu thuyết lớn của nhà văn được dịch và xuất bản tại Việt Nam: Yasunary Kawabata Tuyển tập tác phẩm (2005), nhà xuất bản Lao động (Trung tâm văn hóa ngôn ngữ Đông Tây).

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ

Trích dẫn luận án này

Nguyễn Thị Thanh Nga (2022). Luận án: Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Y. Kawabata [Luận án tiến sĩ, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội]. LuanAn.net. https://luanan.net/van-hoc/van-hoc-nuoc-ngoai/luan-an-bieu-tuong-van-hoa-truyen-thong-nhat-ban-trong-tieu-thuyet-y-kawabata

Câu hỏi thường gặp

Luận án "Luận án: Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Y. Kawabata" nghiên cứu về vấn đề gì?

Phân tích biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Y Kawabata, làm sáng tỏ ý nghĩa và giá trị văn hóa sâu sắc.

Luận án "Luận án: Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Y. Kawabata" được bảo vệ tại trường nào?

Luận án này được bảo vệ tại Trường Đại học Sư phạm Hà Nội. Năm bảo vệ: 2022.

Luận án "Luận án: Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Y. Kawabata" thuộc chuyên ngành gì?

Luận án "Luận án: Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Y. Kawabata" thuộc chuyên ngành Văn học nước ngoài. Danh mục: Văn Học Nước Ngoài.

Luận án "Luận án: Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Y. Kawabata" có bao nhiêu trang?

Luận án "Luận án: Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Y. Kawabata" có 214 trang. Bạn có thể xem trước một phần tài liệu ngay trên trang web trước khi tải về.

Cách tải luận án "Luận án: Biểu tượng văn hóa truyền thống Nhật Bản trong tiểu thuyết Y. Kawabata" về máy như thế nào?

Để tải luận án về máy, bạn nhấn nút "Tải xuống ngay" trên trang này, sau đó hoàn tất thanh toán phí lưu trữ. File sẽ được tải xuống ngay sau khi thanh toán thành công. Hỗ trợ qua Zalo: 0559 297 239.

Luận án liên quan

Chia sẻ tài liệu: Facebook Twitter