Luận án tiến sĩ những chuyển biến kinh tế xã hội khu vực ven biển đông nam bộ 20

ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH BÌNH DƯƠNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ DẦU MỘT PHAN THỊ CẨM LAI NHỮNG CHUYỂN BIẾN KINH TẾ - XÃ HỘI KHU VỰC VEN BIỂN ĐÔNG NAM BỘ GIAI ĐOẠN 2007 - 2020 LUẬN ÁN TIẾN SĨ LỊCH SỬ BÌNH DƯƠNG - NĂM 2022 uan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH BÌNH DƯƠNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ DẦU MỘT PHAN THỊ CẨM LAI NHỮNG CHUYỂN BIẾN KINH TẾ - XÃ HỘI KHU VỰC VEN BIỂN ĐÔNG NAM BỘ GIAI ĐOẠN 2007 - 2020 Ngành: LỊCH SỬ VIỆT NAM Mã số: 9229013 LUẬN ÁN TIẾN SĨ LỊCH SỬ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: 1. PHẠM NGỌC TRÂM BÌNH DƯƠNG - NĂM 2022 uan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của cá nhân tôi. Những số liệu được sử dụng trong luận án đều có nguồn gốc rõ ràng và trung thực. Các kết quả nghiên cứu của luận án chưa được công bố dưới hình thức nào.

Nghiên cứu sinh Phan Thị Cẩm Lai uan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com ii LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu tại trường Đại học Thủ Dầu Một, NCS nhận được rất nhiều sự quan tâm, động viên, hỗ trợ, giúp đỡ từ phía Quý thầy, cô, gia đình, bạn bè và đồng nghiệp. Trước tiên, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc đến hai thầy hướng dẫn PGS. Nguyễn Văn Hiệp và PGS. Phạm Ngọc Trâm đã đưa ra những chỉ dẫn khoa học quý báu, những lời động viên, khích lệ trong suốt quá trình NCS làm luận án.

Xin chân thành cám ơn Quý lãnh đạo trường Đại học Thủ Dầu Một đã có những chính sách hỗ trợ chu đáo về mặt tài chính và tạo rất nhiều điều kiện thuận lợi để NCS yên tâm học tập và hoàn thành luận án đúng tiến độ. Đồng thời, NCS cũng xin gửi lời cảm ơn đến Viện Sau đại học, Phòng Khoa học, Phòng Tạp chí, Khoa Sư phạm trường Đại học Thủ Dầu Một đã luôn kịp thời hỗ trợ, giúp đỡ NCS trong quá trình học tập và tham gia nghiên cứu khoa học tại trường. Xin chân thành cám ơn Quý lãnh đạo, chuyên viên các phòng ban, hộ gia đình ngư dân các huyện ven biển thuộc hai tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu và TP. HCM đã cung cấp cho NCS nhiều nguồn tư liệu quý, nhiều thông tin bổ ích, thiết thực phục vụ cho việc nghiên cứu luận án.

Cuối cùng, xin gửi lời biết ơn sâu sắc đến gia đình, bạn bè, đồng nghiệp đã luôn ủng hộ, đồng hành, động viên và giúp đỡ NCS hoàn thành nhiệm vụ học tập. Nghiên cứu sinh Phan Thị Cẩm Lai uan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii MỤC LỤC. iii DANH MỤC CÁC CHỮ CÁI VIẾT TẮT.

vi DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU. vii MỞ ĐẦU. Lý do chọn đề tài. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu.

Đối tượng, phạm vi nghiên cứu. Phương pháp luận, phương pháp nghiên cứu và nguồn tài liệu của luận án. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU. Nội dung của chuyển biến kinh tế - xã hội vùng ven biển.

Các tiêu chí phản ánh chuyển biến kinh tế - xã hội vùng ven biển. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài. Tình hình nghiên cứu ở trong nước. Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài.

Nhận xét kết quả nghiên cứu liên quan đến đề tài. Nhận xét kết quả nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án. Những vấn đề luận án cần tiếp tục nghiên cứu. 47 Tiểu kết chương 1.

NHỮNG NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN QUÁ TRÌNH CHUYỂN BIẾN KINH TẾ - XÃ HỘI KHU VỰC VEN BIỂN ĐÔNG NAM BỘ. Vị trí địa lý và điều kiện tự nhiên. Vị trí địa lý. Khí hậu, thủy văn.

Khái quát tình hình kinh tế - xã hội khu vực ven biển ĐNB trước năm 2007. 55 uan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail. Tình hình kinh tế. Tình hình xã hội.

61 Tiểu kết chương 2. CHUYỂN BIẾN KINH TẾ - XÃ HỘI KHU VỰC VEN BIỂN ĐÔNG NAM BỘ (2007 - 2012). Bối cảnh, chủ trương phát triển. Bối cảnh lịch sử.

Chủ trương phát triển kinh tế - xã hội của các địa phương. Chuyển biến kinh tế. Tăng trưởng kinh tế, chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Chuyển biến các ngành kinh tế.

Chuyển biến xã hội. Đời sống vật chất. Đời sống văn hóa - tinh thần. 99 Tiểu kết chương 3.

CHUYỂN BIẾN KINH TẾ - XÃ HỘI KHU VỰC VEN BIỂN ĐÔNG NAM BỘ (2013 - 2020). Bối cảnh, chủ trương phát triển. Bối cảnh lịch sử. Chủ trương phát triển kinh tế - xã hội của các địa phương.

Chuyển biến kinh tế. Tăng trưởng kinh tế, chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Chuyển biến các ngành kinh tế. Chuyển biến xã hội.

Đời sống vật chất. Đời sống văn hóa - tinh thần. 141 Tiểu kết chương 4. NHẬN XÉT, ĐẶC ĐIỂM VÀ BÀI HỌC KINH NGHIỆM.

Một số nhận xét. 160 uan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail. Những vấn đề đặt ra. Đặc điểm quá trình chuyển biến kinh tế - xã hội khu vực ven biển ĐNB.

Khu vực ven biển ĐNB phát huy những tiềm năng, giá trị khác biệt,. Chính sách kinh tế biển đồng bộ, thống nhất và ổn định,. Lực lượng lao động dồi dào, phân bố không đồng đều,. Tốc độ đô thị hóa nhanh tác động mạnh mẽ đến đời sống.

Khu vực ven biển ĐNB luôn quan tâm xây dựng và thực hiện tốt. Bài học kinh nghiệm. Bài học về đánh giá tiềm năng các nguồn lực, phát huy lợi thế. Bài học về thiết lập kế hoạch phát triển kinh tế biển.

Bài học về xây dựng, phát triển nguồn nhân lực. Bài học về sự tiên phong trong thực hiện những chính sách. Bài học về giải quyết hài hòa mối quan hệ giữa phát triển kinh tế biển. 183 Tiểu kết chương 5.

185 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ. 190 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 209 uan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com vi DANH MỤC CÁC CHỮ CÁI VIẾT TẮT AFTA Hiệp định khu vực tự do thương mại các quốc gia Đông Nam Á ATIGA Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN CHXHCNVN Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam CPTPP Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương CNH, HĐH Công nghiệp hóa, hiện đại hóa DWT Đơn vị đo năng lực vận tải an toàn của tàu thủy tính bằng tấn chiều dài ĐNB Đông Nam Bộ EC Ủy ban châu Âu EVFTA Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam - Liên minh châu Âu FDI Đầu tư trực tiếp nước ngoài FTA Hiệp định tự do thương mại GDP Tổng sản phẩm quốc nội GRDP Tổng sản phẩm trên địa bàn HTX Hợp tác xã IUU Đánh bắt bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định KCN Khu công nghiệp KCX Khu chế xuất MICE Loại hình du lịch kết hợp hội nghị, khen thưởng, hội thảo, triển lãm NCS Nghiên cứu sinh ODA Hỗ trợ Phát triển chính thức PPP Chính sách đầu tư đối tác công - tư THCS Trung học cơ sở THPT Trung học phổ thông TEU Đơn vị đo lường sức chứa hàng hóa theo container TNHH Trách nhiệm hữu hạn TP. HCM Thành phố Hồ Chí Minh UBND Ủy ban nhân dân WTO Tổ chức Thương mại thế giới XHCN Xã hội chủ nghĩa uan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com vii DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU Bảng 1: Giá trị GDP phân theo ngành kinh tế của khu vực ven biển ĐNB.

74 Bảng 2: Cơ cấu kinh tế khu vực ven biển ĐNB (2007 - 2012). 75 Bảng 3: Diện tích, năng suất và sản lượng lúa khu vực ven biển ĐNB. 77 Bảng 4: Sản lượng thủy sản đánh bắt phân theo huyện. 80 Bảng 5: Tỷ lệ lao động qua đào tạo khu vực ven biển ĐNB (2007 - 2012).

94 Bảng 6: Giá trị sản xuất phân theo ngành kinh tế khu vực ven biển ĐNB. 111 Bảng 7: Cơ cấu kinh tế khu vực ven biển ĐNB (2013 - 2020). 112 Bảng 8: Diện tích và sản lượng cây lương thực có hạt. 115 Bảng 9: Cơ cấu tàu thuyền khai thác hải sản khu vực ven biển ĐNB.

118 Bảng 10: Sản lượng thủy sản đánh bắt phân theo huyện. 120 Bảng 11: Tỷ lệ lao động qua đào tạo khu vực ven biển ĐNB. 136 uan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com viii DANH MỤC HÌNH Hình 1: Cơ cấu ngành chăn nuôi và trồng trọt trong tổng giá trị sản xuất………………76 Hình 2: Biến động diện tích nuôi trồng thủy sản phân theo huyện…………………….82 Hình 3: Giá trị sản xuất ngành công nghiệp khu vực ven biển ĐNB (2007 - 2012).86 Hình 4: Tổng số lượt khách du lịch đến tham quan, nghỉ dưỡng……………………….88 Hình 5: Thu nhập bình quân đầu người khu vực ven biển ĐNB (2007 - 2012).95 Hình 6: Cơ cấu ngành chăn nuôi và trồng trọt trong tổng giá trị sản xuất nông……….113 Hình 7: Tỷ trọng công nghiệp chế biến, chế tạo trong tổng giá trị sản xuất……………127 Hình 8: Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng………………….133 Hình 9: Mức tăng giá trị xuất khẩu khu vực ven biển ĐNB (2013 - 2020).134 Hình 10: Thu nhập bình quân đầu người khu vực ven biển ĐNB (2013 - 2020).137 Hình 11: Tỷ lệ hộ nghèo khu vực ven biển ĐNB so với cả nước và các vùng khác.139 uan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com 1 MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Biển và đại dương bao phủ 71% bề mặt hành tinh và là nguồn cung cấp thủy, hải sản chiếm ít nhất 15% lượng protein động vật chính trong khẩu phần ăn của khoảng 60% dân số trên thế giới.

Các hệ sinh thái và đa dạng sinh học biển và đại dương là nhân tố không thể thiếu trong phát triển kinh tế biển nói chung. Biển và đại dương đã đóng góp 10% cho tổng kim ngạch xuất khẩu nông sản thực phẩm và 90% thương mại toàn cầu được thực hiện bởi ngành vận tải biển. Ngoài ra, ngành du lịch biển và ven biển đóng vai trò mũi nhọn khi đóng góp 5% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của các quốc gia trên thế giới. Khu vực này thu hút khoảng 500 triệu người đang tham gia vào các hoạt động sinh kế liên quan đến khai thác đại dương [163].