Quản lý bệnh đốm nâu Neoscytalidium dimidiatum trên thanh long

Nguyễn Thành Hiếu

Luận án Tiến sĩ: Quản lý bệnh đốm nâu Neoscytalidium dimidiatum gây hại thanh long

Tài liệu: Luận án tiến sĩ nghiên cứu đặc điểm sinh học điều kiện phát sinh phát triển và một số biện pháp quản lý bệnh đốm nâu neoscytalidium dimidiatum gây hại

Trường ĐH

Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam

Chuyên ngành

Bảo vệ Thực vật

Tác giả

Luan An

Thể loại

Luận án tiến sĩ nông nghiệp

Năm xuất bản

2019

Số trang

290

Thời gian đọc

44 phút

Lượt xem

0

Lượt tải

0

Phí lưu trữ

50 Point

LỜI CAM ĐOAN

LỜI CẢM ƠN

MỤC LỤC

DANH SÁCH CHỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG

DANH MỤC HÌNH

MỞ ĐẦU

1. CHƯƠNG 1: TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU TRONG VÀ NGOÀI NƯỚC

1.1. Tình hình nghiên cứu trên thế giới

1.1.1. Tình hình sản xuất thanh long trên thế giới

1.1.2. Thành phần dịch hại quan trọng trên thanh long

1.1.3. Bệnh đốm nâu thanh long

1.1.3.1. Lịch sử phát hiện bệnh, phân bố và tầm quan trọng của bệnh

1.1.3.2. Triệu chứng gây hại

1.1.3.3. Tác nhân gây hại và phương pháp xác định tác nhân gây hại

1.1.3.4. Đặc điểm hình thái nấm N.

1.1.3.5. Đặc điểm sinh học nấm N.

1.1.3.6. Khả năng tồn tại, điều kiện phát sinh và phát triển bệnh

1.1.3.7. Biện pháp quản lý bệnh đốm nâu thanh long

1.2. Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam

1.2.1. Tình hình sản xuất thanh long ở Việt Nam

1.2.2. Thành phần dịch hại quan trọng trên thanh long

1.2.3. Bệnh đốm nâu thanh long

1.2.3.1. Lịch sử phát hiện bệnh, phân bố và tầm quan trọng của bệnh

1.2.3.2. Triệu chứng gây hại

1.2.3.3. Tác nhân gây hại và phương pháp xác định tác nhân gây hại

1.2.3.4. Đặc điểm hình thái nấm N.

1.2.3.5. Đặc điểm sinh học nấm N.

1.2.3.6. Khả năng tồn tại, điều kiện phát sinh và phát triển bệnh

1.2.3.7. Biện pháp quản lý bệnh đốm nâu thanh long

2. CHƯƠNG 2: VẬT LIỆU, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

2.1. Vật liệu, địa điểm và thời gian nghiên cứu

2.1.1. Vật liệu nghiên cứu

2.1.2. Địa điểm và thời gian nghiên cứu

2.2. Nội dung nghiên cứu

2.3. Phương pháp nghiên cứu

2.3.1. Thu thập, phân lập và xác định tác nhân gây bệnh đốm nâu thanh long

2.3.1.1. Thu thập, phân lập và xác định tác nhân

2.3.1.2. Kiểm chứng tác nhân gây bệnh (Quy tắc Koch)

2.3.2. Nghiên cứu đặc điểm sinh học, hình thái của nấm N.

2.3.3. Nghiên cứu ảnh hưởng của nhiệt độ đến khả năng sinh trưởng, phát triển, nẩy mầm và xâm nhiễm của nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro

2.3.3.1. Ảnh hưởng của nhiệt độ đến khả năng sinh trưởng và phát triển của nấm N.

2.3.3.2. Ảnh hưởng của nhiệt độ đến sự nẩy mầm của bào tử nấm N.

2.3.3.3. Ảnh hưởng của nhiệt độ đến sự xâm nhiễm của nấm N. dimidiatum trên cành

2.3.4. Nghiên cứu ảnh hưởng của điều kiện ánh sáng, tia UV đến khả năng nẩy mầm, sinh trưởng và phát triển của nấm N.

2.3.4.1. Nghiên cứu ảnh hưởng của điều kiện ánh sáng, tia UV đến khả năng nẩy mầm của bào tử nấm N.

2.3.4.2. Ảnh hưởng của điều kiện ánh sáng và tia UV đến sự sinh trưởng và phát triển của nấm N.

2.3.5. Nghiên cứu ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng, pH đến sự sinh trưởng, phát triển của nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro

2.3.5.1. Ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng đến sự sinh trưởng và phát triển của nấm N.

2.3.5.2. Ảnh hưởng của pH đến khả năng sinh trưởng và phát triển của nấm N.

2.3.6. Nghiên cứu đặc điểm hình thái của nấm N.

2.3.7. Nghiên cứu sự tồn tại của nấm N. dimidiatum trong điều kiện tự nhiên

2.3.7.1. Khảo sát sự hiện diện của nấm N. dimidiatum trong nước mưa, nước mương và đất vườn thanh long

2.3.7.1.1. Khảo sát sự hiện diện của nấm N. dimidiatum trong nước mưa

2.3.7.1.2. Khảo sát sự hiện diện của nấm N. dimidiatum trong nước mương

2.3.7.1.3. Khảo sát sự hiện diện của nấm N. dimidiatum trong đất vườn thanh long

2.3.7.2. Mô hình thí nghiệm khảo sát khả năng sống sót (lưu tồn) của nấm N. dimidiatum trong đất và nước vườn thanh long

2.3.7.2.1. Khảo sát khả năng sống sót của nấm N. dimidiatum trong đất

2.3.7.2.2. Khảo sát khả năng sống sót của nấm N. dimidiatum trong nước

2.3.7.3. Nghiên cứu khả năng tồn tại của ổ bào tử nấm (pycnidia) trong đất

2.3.8. Nghiên cứu sự xâm nhiễm của nấm N. dimidiatum đối với cây thanh long

2.3.8.1. Khảo sát sự tấn công của nấm N. dimidiatum ở các giai đoạn triệu chứng khác nhau trên khía cạnh mô học

2.3.8.2. Nghiên cứu ảnh hưởng của mật số bào tử nấm N. dimidiatum đến sự xâm nhiễm bệnh ở điều kiện nhà lưới

2.3.8.3. Nghiên cứu đánh giá sự mẫn cảm của chồi non cành thanh long đối với sự xâm nhiễm của nấm N.

2.3.8.4. Nghiên cứu diễn biến, phát sinh và phát triển của bệnh đốm nâu thanh long

2.4. Khảo sát thành phần cây ký chủ của nấm N. dimidiatum ở điều kiện tự nhiên, phòng thí nghiệm và điều kiện nhà lưới

2.4.1. Khảo sát thành phần cây ký chủ của nấm N. dimidiatum trong điều kiện tự nhiên

2.4.2. Khảo sát thành phần cây ký chủ của nấm N. dimidiatum ở điều kiện phòng thí nghiệm

2.4.3. Khảo sát thành phần cây ký chủ của nấm N. dimidiatum ở điều kiện nhà lưới

2.5. Nghiên cứu biện pháp quản lý tổng hợp bệnh đốm nâu

2.5.1. Nghiên cứu ảnh hưởng của biện pháp cắt tỉa cành đến sự sinh trưởng, năng suất và phát triển của bệnh đốm nâu

2.5.2. Nghiên cứu ảnh hưởng của một số chủng vi sinh vật có ích và dịch chiết thảo mộc đối với nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro và ngoài đồng

2.5.2.1. Đánh giá hiệu quả của một số chủng vi khuẩn có ích và dịch chiết thảo mộc đối với nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro

2.5.2.2. Nghiên cứu ảnh hưởng của vi sinh vật đối kháng và dịch chiết thảo mộc đối với nấm N. dimidiatum ở điều kiện ngoài đồng

2.5.3. Nghiên cứu biện pháp bao quả

2.5.3.1. Đánh giá hiệu quả của các loại vật liệu túi bao đến việc quản lý bệnh đốm nâu

2.5.3.2. Đánh giá ảnh hưởng của thời điểm bao quả đến bệnh đốm nâu và chất lượng quả thanh long

2.5.4. Nghiên cứu biện pháp hóa học trong quản lý bệnh đốm nâu thanh long

2.5.4.1. Đánh giá hiệu lực của một số hoạt chất hóa học BVTV đối với nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro

2.5.4.2. Đánh giá hiệu lực của một số loại thuốc hóa học BVTV đối với việc phòng, trị bệnh đốm nâu (N. dimidiatum) ở điều kiện ngoài đồng

2.5.5. Xây dựng mô hình quản lý tổng hợp bệnh đốm nâu thanh long

2.5.5.1. Thử nghiệm các biện pháp quản lý tổng hợp bệnh (Mô hình diện hẹp)

2.5.5.2. Xây dựng mô hình quản lý tổng hợp bệnh (Mô hình diện rộng)

3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN

3.1. Thu thập, phân lập và xác định tác nhân gây bệnh đốm nâu thanh long

3.1.1. Thu thập, phân lập và xác định tác nhân

3.1.2. Kiểm chứng tác nhân gây bệnh

3.2. Nghiên cứu đặc điểm sinh học, hình thái của nấm N.

3.3. Khảo sát ảnh hưởng của nhiệt độ đến khả năng sinh trưởng, phát triển, nẩy mầm và xâm nhiễm của nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro

3.3.1. Ảnh hưởng của nhiệt độ đến khả năng sinh trưởng, phát triển của nấm N.

3.3.2. Ảnh hưởng của nhiệt độ đến sự nẩy mầm của bào tử nấm N.

3.3.3. Ảnh hưởng của nhiệt độ đến sự xâm nhiễm của nấm N. dimidiatum trên cành

3.4. Nghiên cứu ảnh hưởng của điều kiện ánh sáng, tia UV đến khả năng nẩy mầm, sinh trưởng và phát triển của nấm N.

3.4.1. Nghiên cứu ảnh hưởng của điều kiện ánh sáng, tia UV đến khả năng nẩy mầm của bào tử nấm N.

3.4.2. Nghiên cứu ảnh hưởng của điều kiện ánh sáng, tia UV đến sự sinh trưởng và phát triển của nấm N.

3.5. Nghiên cứu ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng, pH đến sự sinh trưởng và phát triển của nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro

3.5.1. Ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng đến sự sinh trưởng và phát triển nấm N.

3.5.2. Ảnh hưởng của pH đến khả năng sinh trưởng và phát triển của nấm N.

3.6. Nghiên cứu đặc điểm hình thái của nấm N.

3.7. Nghiên cứu sự tồn tại của nấm N. dimidiatum trong điều kiện tự nhiên

3.7.1. Khảo sát sự hiện diện của nấm N. dimidiatum trong nước mưa, nước mương và đất vườn thanh long

3.7.2. Mô hình thí nghiệm khảo sát khả năng sống sót (lưu tồn) của nấm N. dimidiatum trong đất và nước vườn thanh long

3.7.2.1. Khảo sát khả năng sống sót của nấm N. dimidiatum trong đất

3.7.2.2. Khảo sát khả năng sống sót của nấm N. dimidiatum trong nước

3.7.3. Nghiên cứu khả năng tồn tại của ổ bào tử nấm (pycnidia) trong đất

3.8. Nghiên cứu sự xâm nhiễm của nấm N. dimidiatum đối với cây thanh long

3.8.1. Khảo sát sự tấn công của nấm N. dimidiatum ở các giai đoạn triệu chứng khác nhau trên khía cạnh mô học

3.8.1.1. Giai đoạn 1: Vết bệnh xuất hiện là những chấm nhỏ như mũi kim châm trên bề mặt bẹ

3.8.1.2. Giai đoạn 2: Vết bệnh chuyển sang màu trắng

3.8.1.3. Giai đoạn 3: Vết bệnh xuất hiện những chấm nhỏ màu cam (nằm ở vị trí trung tâm được bao bọc bởi vòng tròn màu vàng nhạt)

3.8.1.4. Giai đoạn 4: Vết bệnh màu nâu cam

3.8.1.5. Giai đoạn 5: Vết ghẻ lõm nâu

3.8.1.6. Giai đoạn 6: Vết ghẻ nâu, nâu đen

3.8.2. Nghiên cứu ảnh hưởng của mật số bào tử nấm N. dimidiatum đến sự xâm nhiễm bệnh ở điều kiện nhà lưới

3.8.3. Nghiên cứu đánh giá sự mẫn cảm của chồi non cành thanh long đối với sự xâm nhiễm của nấm N.

3.8.4. Nghiên cứu diễn biến, phát sinh và phát triển của bệnh đốm nâu thanh long

3.9. Khảo sát thành phần phổ ký chủ của nấm N. dimidiatum ở điều kiện tự nhiên, phòng thí nghiệm và điều kiện nhà lưới

3.9.1. Khảo sát thành phần cây ký chủ của nấm N. dimidiatum trong điều kiện tự nhiên

3.9.2. Khảo sát thành phần cây ký chủ của nấm N. dimidiatum ở điều kiện phòng thí nghiệm

3.9.3. Khảo sát thành phần cây ký chủ của nấm N. dimidiatum ở điều kiện nhà lưới

3.10. Nghiên cứu biện pháp quản lý tổng hợp bệnh đốm nâu

3.10.1. Nghiên cứu ảnh hưởng của biện pháp cắt tỉa cành đến sự sinh trưởng, năng suất và phát triển của bệnh đốm nâu

3.10.2. Nghiên cứu ảnh hưởng của một số chủng vi sinh vật có ích và dịch chiết thảo mộc đối với nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro và ngoài đồng

3.10.2.1. Đánh giá hiệu quả của một số chủng vi sinh vật có ích và dịch chiết thảo mộc đối với nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro

3.10.2.1.1. Đánh giá hiệu quả của một số chủng vi khuẩn có ích đối với nấm N.

3.10.2.1.2. Đánh giá hiệu quả của một số chủng nấm T. harzianum đối với nấm N.

3.10.2.1.3. Đánh giá hiệu quả của dịch chiết thảo mộc đối với nấm N.

3.10.2.1.4. Đánh giá hiệu quả của các nồng độ dịch chiết tỏi đối với sự nẩy mầm của bào tử nấm N.

3.10.2.2. Nghiên cứu ảnh hưởng của một số chủng vi sinh vật có ích và dịch chiết thảo mộc đối với bệnh đốm nâu ở điều kiện ngoài đồng

3.10.2.2.1. Đánh giá hiệu quả của một số chủng vi sinh vật có ích đối với sự phát triển của vết bệnh (ổ bệnh) đốm nâu

3.10.2.2.2. Đánh giá hiệu quả của một số chủng vi sinh vật có ích và dịch chiết tỏi đối với bệnh đốm nâu (trên quả)

3.10.3. Nghiên cứu biện pháp bao quả

3.10.3.1. Đánh giá hiệu quả của các loại vật liệu túi bao đến việc quản lý bệnh đốm nâu

3.10.3.2. Đánh giá ảnh hưởng của thời điểm bao quả đến bệnh đốm nâu và chất lượng quả thanh long

3.10.4. Nghiên cứu biện pháp hóa học trong quản lý bệnh đốm nâu thanh long

3.10.4.1. Đánh giá hiệu lực của một số hoạt chất hóa học BVTV đối với sự phát triển nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro

3.10.4.1.1. Đánh giá hiệu lực của một số hoạt chất hóa học BVTV đối với sự phát triển tản nấm N.

3.10.4.1.2. Đánh giá hiệu lực của một số hoạt chất hóa học BVTV đối với sự ức chế nẩy mầm của bào tử nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro

3.10.4.2. Đánh giá hiệu lực của một số loại thuốc hóa học BVTV đối với việc phòng, trị bệnh đốm nâu (N. dimidiatum) ở điều kiện ngoài đồng

3.10.4.2.1. Đánh giá hiệu lực của một số loại thuốc hóa học BVTV đối với việc phòng, trị bệnh đốm nâu (trên giống thanh long ruột trắng)

3.10.4.2.2. Đánh giá hiệu lực của một số loại thuốc hóa học, sinh học đối với việc phòng, trị bệnh đốm nâu (trên giống thanh long ruột đỏ)

3.10.5. Xây dựng mô hình quản lý bệnh tổng hợp bệnh đốm nâu

3.10.5.1. Thử nghiệm các biện pháp quản lý tổng hợp bệnh (diện hẹp)

3.10.5.2. Xây dựng mô hình quản lý tổng hợp bệnh (diện rộng)

3.10.5.3. Ảnh hưởng của biện pháp quản lý bệnh đến tỷ lệ bệnh và chỉ số bệnh

3.10.5.4. Hiệu quả kinh tế

4. CHƯƠNG 4: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ

TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

DANH MỤC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ

I. Bệnh đốm nâu thanh long và nấm Neoscytalidium dimidiatum

Bệnh đốm nâu thanh long do nấm Neoscytalidium dimidiatum gây hại nghiêm trọng đến cây thanh long. Đây là một trong những dịch hại chính, ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng trái. Nấm có khả năng phát triển mạnh trong điều kiện ẩm ướt, gây tổn thất kinh tế cho người trồng. Nghiên cứu tập trung vào đặc điểm sinh học, điều kiện phát sinh và biện pháp quản lý bệnh.

1.1. Đặc điểm sinh học của nấm Neoscytalidium dimidiatum

Nấm Neoscytalidium dimidiatum thuộc họ Microascaceae. Sinh sản bằng bào tử, phát triển tốt ở nhiệt độ 25–30°C và độ ẩm cao. Nấm tồn tại trong đất, tàn dư thực vật và trên bề mặt lá. Vòng đời ngắn, gây lây lan nhanh khi điều kiện thuận lợi.

1.2. Phân bố và tầm quan trọng của bệnh

Bệnh phổ biến ở các vùng trồng thanh long Việt Nam và quốc tế. Tỷ lệ nhiễm có thể lên đến 70%, làm giảm năng suất 30–50%. Nấm lây lan qua nước mưa, gió, công cụ và vật liệu nhiễm bệnh. Bệnh ảnh hưởng đến lá, cành và trái, làm giảm giá trị xuất khẩu.

II. Triệu chứng và tác nhân gây bệnh đốm nâu thanh long

Triệu chứng bệnh thể hiện qua các đốm nâu trên lá, cành và trái. Đốm lan rộng, chuyển sang màu đen, gây thối rữa. Tác nhân gây bệnh là nấm Neoscytalidium dimidiatum, được xác định qua phân tích hình thái và sinh học. Bệnh tiến triển nhanh nếu không có biện pháp kiểm soát kịp thời.

2.1. Triệu chứng điển hình của bệnh

Đốm nâu xuất hiện trên lá, lan rộng thành vệt dài. Lá bị khô, gãy. Trái nhiễm bệnh có đốm đen, mềm, dễ thối. Cành nhiễm bị uốn cong, rụng sớm. Giai đoạn đầu, đốm nhỏ, sau lan rộng và ăn sâu vào mô thực vật.

2.2. Phương pháp xác định tác nhân gây bệnh

Phân tích mẫu bệnh qua kính hiển vi để quan sát bào tử hình que. Xác định nấm bằng kỹ thuật PCR và so sánh trình tự gen. Kết quả cho thấy Neoscytalidium dimidiatum là tác nhân chính gây bệnh đốm nâu thanh long.

III. Biện pháp phòng trừ bệnh nấm thanh long hiệu quả

Quản lý bệnh đốm nâu thanh long cần kết hợp nhiều biện pháp. Ưu tiên sử dụng thuốc trừ nấm sinh học và hóa học. Đồng thời áp dụng các biện pháp canh tác để giảm lây lan. Theo dõi sát bệnh để kịp thời xử lý.

3.1. Sử dụng thuốc trừ nấm bệnh

Thuốc gốc đồng, mancozeb và thuốc sinh học như Trichoderma spp. được khuyến cáo. Phun định kỳ 10–15 ngày/lần trong giai đoạn cao điểm. Tuân thủ liều lượng và thời gian cách ly để đảm bảo an toàn thực phẩm.

3.2. Quản lý môi trường trồng thanh long

Dọn dẹp tàn dư thực vật, tiêu hủy lá bệnh. Tăng khoảng cách cây trồng để giảm độ ẩm. Sử dụng hệ thống tưới nhỏ giọt thay vì tưới phun để hạn chế lây lan qua nước.

IV. Tác động và quản lý dịch hại bệnh đốm nâu

Bệnh đốm nâu thanh long gây thiệt hại lớn cho ngành nông nghiệp. Quản lý hiệu quả cần phối hợp giữa nhà khoa học và nông dân. Nghiên cứu mới tập trung vào giống kháng bệnh và công nghệ sinh học.

4.1. Tác động kinh tế và sinh thái

Bệnh làm giảm năng suất 30–50%, gây tổn thất hàng chục tỷ đồng/năm. Nấm còn ảnh hưởng đến đa dạng sinh học, phá vỡ cân bằng sinh thái vườn thanh long.

4.2. Xu hướng nghiên cứu và ứng dụng

Nghiên cứu tập trung vào giống thanh long kháng bệnh. Phát triển chế phẩm sinh học từ vi khuẩn đối kháng. Áp dụng công nghệ cảm biến để theo dõi dịch bệnh từ xa.

19/04/2026

Xem trước tài liệu

Tải đầy đủ để xem toàn bộ nội dung

Luận án tiến sĩ nghiên cứu đặc điểm sinh học điều kiện phát sinh phát triển và một số biện pháp quản lý bệnh đốm nâu neoscytalidium dimidiatum gây hại thanh long

Tải xuống file đầy đủ để xem toàn bộ nội dung

Tải đầy đủ (290 trang)

Trích đoạn nội dung luận án

Tải xuống để đọc toàn bộ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT VIỆN KHOA HỌC NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ----------------------------------- NGUYỄN THÀNH HIẾU NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC, ĐIỀU KIỆN PHÁT SINH PHÁT TRIỂN VÀ MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ BỆNH ĐỐM NÂU (Neoscytalidium dimidiatum) GÂY HẠI THANH LONG Chuyên ngành: Bảo vệ Thực vật Mã số: 9 62.12 LUẬN ÁN TIẾN SĨ NÔNG NGHIỆP Người hướng dẫn khoa học: 1. Nguyễn Văn Hòa Hà Nội, 2019 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT VIỆN KHOA HỌC NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ----------------------------------- NGUYỄN THÀNH HIẾU NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC, ĐIỀU KIỆN PHÁT SINH PHÁT TRIỂN VÀ MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ BỆNH ĐỐM NÂU (Neoscytalidium dimidiatum) GÂY HẠI THANH LONG CHUYÊN NGÀNH: BẢO VỆ THỰC VẬT Mã số: 9 62 01 12 LUẬN ÁN TIẾN SĨ NÔNG NGHIỆP Hà Nội, 2019 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT VIỆN KHOA HỌC NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ----------------------------------- NGUYỄN THÀNH HIẾU NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC, ĐIỀU KIỆN PHÁT SINH PHÁT TRIỂN VÀ MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ BỆNH ĐỐM NÂU (Neoscytalidium dimidiatum) GÂY HẠI THANH LONG Chuyên ngành: Bảo vệ Thực vật Mã số: 9 62.12 LUẬN ÁN TIẾN SĨ NÔNG NGHIỆP Người hướng dẫn khoa học: 1. Nguyễn Văn Hòa Hà Nội, 2019 i CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc --------------------- LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu đƣợc trình bày trong luận án là trung thực, khách quan và chƣa từng đƣợc ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận án đã đƣợc cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận án này đều đƣợc chỉ rõ nguồn gốc.

Tiền Giang, ngày …. năm 2019 Tác giả luận án Nguyễn Thành Hiếu ii LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận án, tôi luôn nhận đƣợc sự hƣớng dẫn, chỉ bảo tận tình của quý Thầy, cô giáo cùng với sự giúp đỡ, động viên của gia đình, bạn bè và đồng nghiệp. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới GS. Nguyễn Văn Tuất, TS.

Nguyễn Văn Hòa đã tận tình hƣớng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập, thực hiện đề tài để hoàn thành luận án này. Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới Ban Giám đốc Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam, GS. Nguyễn Hồng Sơn, TS. Nguyễn Văn Hòa là chủ nhiệm đề tài, dự án đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và hỗ trợ kinh phí cho nghiên cứu này; Xin cảm ơn sự giúp đỡ nhiệt tình của các cán bộ Ban Đào tạo sau Đại học và anh chị đồng nghiệp- Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam.

Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Lãnh đạo Viện Cây ăn quả miền Nam; quý anh chị đồng nghiệp Bộ môn Bảo vệ Thực vật, Bộ môn Công nghệ sinh học, Phòng Quản lý Khoa học và Hợp tác quốc tế, bạn Bùi Thị Ngọc Lan, em Nguyễn Ngọc Anh Thƣ, Ngô Thị Kim Thanh, chị Nguyễn Thị Huệ, anh Nguyễn Văn Hoàng Vũ, các bạn cùng khóa nghiên cứu sinh, các Phòng ban, nghiên cứu viên, cán bộ….đã giúp đỡ, động viên và tạo điều kiện thuận lợi về mọi mặt cho tôi trong suốt thời gian thực hiện đề tài. Xin chân thành cám ơn các hộ nông dân Hợp tác xã thanh long Long Trì, HTX Mỹ Tịnh An,…. đã tạo điều kiện thuận lợi, cũng nhƣ hợp tác chặt chẽ và đồng hành trong quá trình thực hiện một số công trình nghiên cứu. Tôi xin trân trọng cảm ơn quý Thầy cô, các nhà khoa học đã nhiệt tình trao đổi, góp ý trong quá trình thực hiện đề tài và hoàn thành luận án.

Cuối cùng, với lòng biết ơn sâu sắc nhất đến cha mẹ, vợ, con và tất cả ngƣời thân trong gia đình đã luôn bên cạnh động viên, khuyến khích và tạo mọi điều kiện thuận lợi trong quá trình hoàn thành luận án. Tiền Giang, ngày …. năm 2019 Tác giả luận án Nguyễn Thành Hiếu iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN……………………………………………………………………i LỜI CẢM ƠN……………………………………………………………………….ii MỤC LỤC …………………………………………………………………… iii - xii DANH SÁCH CHỮ VIẾT TẮT. xiii DANH MỤC BẢNG ……………………………………………………….

xiv - xvi DANH MỤC HÌNH ……………………………………………………….xvii-xviii MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu, yêu cầu của đề tài. ngh a khoa học và thực tiễn của đề tài.

ngh a khoa học. ngh a thực tiễn. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu. Đối tƣợng nghiên cứu.

Địa điểm, thời gian nghiên cứu. Những đ ng g p mới của đề tài. 3 CHƢƠNG 1 TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU TRONG VÀ NGOÀI NƢỚC. Tình hình nghiên cứu trên thế giới.

Tình hình sản xuất thanh long trên thế giới. Thành phần dịch hại quan trọng trên thanh long. Bệnh đốm nâu thanh long. Lịch sử phát hiện bệnh, phân bố và tầm quan trọng của bệnh.

Triệu chứng gây hại. Tác nhân gây hại và phƣơng pháp xác định tác nhân gây hại. Đặc điểm hình thái nấm N. Đặc điểm sinh học nấm N.

Khả năng tồn tại, điều kiện phát sinh và phát triển bệnh. Biện pháp quản lý bệnh đốm nâu thanh long. Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam. Tình hình sản xuất thanh long ở Việt Nam.

Thành phần dịch hại quan trọng trên thanh long. Bệnh đốm nâu thanh long. Lịch sử phát hiện bệnh, phân bố và tầm quan trọng của bệnh. Triệu chứng gây hại.

Tác nhân gây hại và phƣơng pháp xác định tác nhân gây hại. Đặc điểm hình thái nấm N. Đặc điểm sinh học nấm N. Khả năng tồn tại, điều kiện phát sinh và phát triển bệnh.

Biện pháp quản lý bệnh đốm nâu thanh long. 27 CHƢƠNG 2 VẬT LIỆU, NỘI DUNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Vật liệu, địa điểm và thời gian nghiên cứu. Vật liệu nghiên cứu.

Địa điểm và thời gian nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Phƣơng pháp nghiên cứu. Thu thập, phân lập và xác định tác nhân gây bệnh đốm nâu thanh long.

Thu thập, phân lập và xác định tác nhân. Kiểm chứng tác nhân gây bệnh (Quy tắc Koch). Nghiên cứu đặc điểm sinh học, hình thái của nấm N. Nghiên cứu ảnh hƣởng của nhiệt độ đến khả năng sinh trƣởng, phát triển, nẩy mầm và xâm nhiễm của nấm N.

dimidiatum ở điều kiện in vitro. Ảnh hƣởng của nhiệt độ đến khả năng sinh trƣởng và phát triển của nấm N. Ảnh hƣởng của nhiệt độ đến sự nẩy mầm của bào tử nấm N. Ảnh hƣởng của nhiệt độ đến sự xâm nhiễm của nấm N.

dimidiatum trên cành. Nghiên cứu ảnh hƣởng của điều kiện ánh sáng, tia UV đến khả năng nẩy mầm, sinh trƣởng và phát triển của nấm N. Nghiên cứu ảnh hƣởng của điều kiện ánh sáng, tia UV đến khả năng nẩy mầm của bào tử nấm N. Ảnh hƣởng của điều kiện ánh sáng và tia UV đến sự sinh trƣởng và phát triển của nấm N.

Nghiên cứu ảnh hƣởng của môi trƣờng dinh dƣỡng, pH đến sự sinh trƣởng, phát triển của nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro. Ảnh hƣởng của môi trƣờng dinh dƣỡng đến sự sinh trƣởng và phát triển của nấm N. Ảnh hƣởng của pH đến khả năng sinh trƣởng và phát triển của nấm N.

Nghiên cứu đặc điểm hình thái của nấm N. Nghiên cứu sự tồn tại của nấm N. dimidiatum trong điều kiện tự nhiên. Khảo sát sự hiện diện của nấm N.

dimidiatum trong nƣớc mƣa, nƣớc mƣơng và đất vƣờn thanh long. Khảo sát sự hiện diện của nấm N. dimidiatum trong nƣớc mƣa. Khảo sát sự hiện diện của nấm N.

dimidiatum trong nƣớc mƣơng. Khảo sát sự hiện diện của nấm N. dimidiatum trong đất vƣờn thanh long. Mô hình thí nghiệm khảo sát khả năng sống s t (lƣu tồn) của nấm N.

dimidiatum trong đất và nƣớc vƣờn thanh long. Khảo sát khả năng sống s t của nấm N. dimidiatum trong đất. Khảo sát khả năng sống s t của nấm N.

dimidiatum trong nƣớc. Nghiên cứu khả năng tồn tại của ổ bào tử nấm (pycnidia) trong đất. Nghiên cứu sự xâm nhiễm của nấm N. dimidiatum đối với cây thanh long.

Khảo sát sự tấn công của nấm N. dimidiatum ở các giai đoạn triệu chứng khác nhau trên khía cạnh mô học. Nghiên cứu ảnh hƣởng của mật số bào tử nấm N. dimidiatum đến sự xâm nhiễm bệnh ở điều kiện nhà lƣới.

Nghiên cứu đánh giá sự mẫn cảm của chồi non cành thanh long đối với sự xâm nhiễm của nấm N. Nghiên cứu diễn biến, phát sinh và phát triển của bệnh đốm nâu thanh long 46 2. Khảo sát thành phần cây ký chủ của nấm N. dimidiatum ở điều kiện tự nhiên, phòng thí nghiệm và điều kiện nhà lƣới.

Khảo sát thành phần cây ký chủ của nấm N. dimidiatum trong điều kiện tự nhiên. Khảo sát thành phần cây ký chủ của nấm N. dimidiatum ở điều kiện phòng thí nghiệm.

Khảo sát thành phần cây ký chủ của nấm N. dimidiatum ở điều kiện nhà lƣới. Nghiên cứu biện pháp quản lý tổng hợp bệnh đốm nâu. Nghiên cứu ảnh hƣởng của biện pháp cắt tỉa cành đến sự sinh trƣởng, năng suất và phát triển của bệnh đốm nâu.

Nghiên cứu ảnh hƣởng của một số chủng vi sinh vật c ích và dịch chiết thảo mộc đối với nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro và ngoài đồng. Đánh giá hiệu quả của một số chủng vi khuẩn c ích và dịch chiết thảo mộc đối với nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro.

Nghiên cứu ảnh hƣởng của vi sinh vật đối kháng và dịch chiết thảo mộc đối với nấm N. dimidiatum ở điều kiện ngoài đồng. Nghiên cứu biện pháp bao quả. Đánh giá hiệu quả của các loại vật liệu túi bao đến việc quản lý bệnh đốm nâu.

Đánh giá ảnh hƣởng của thời điểm bao quả đến bệnh đốm nâu và chất lƣợng quả thanh long. Nghiên cứu biện pháp h a học trong quản lý bệnh đốm nâu thanh long. Đánh giá hiệu lực của một số hoạt chất hoá học BVTV đối với nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro.

Đánh giá hiệu lực của một số loại thuốc h a học BVTV đối với việc phòng, trị bệnh đốm nâu (N. dimidiatum) ở điều kiện ngoài đồng. Xây dựng mô hình quản lý tổng hợp bệnh đốm nâu thanh long. Thử nghiệm các biện pháp quản lý tổng hợp bệnh (Mô hình diện hẹp).

Xây dựng mô hình quản lý tổng hợp bệnh (Mô hình diện rộng).65 CHƢƠNG 3 KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN. Thu thập, phân lập và xác định tác nhân gây bệnh đốm nâu thanh long. Thu thập, phân lập và xác định tác nhân. Kiểm chứng tác nhân gây bệnh.

Nghiên cứu đặc điểm sinh học, hình thái của nấm N. Khảo sát ảnh hƣởng của nhiệt độ đến khả năng sinh trƣởng, phát triển, nẩy mầm và xâm nhiễm của nấm N. dimidiatum ở điều kiện in vitro. Ảnh hƣởng của nhiệt độ đến khả năng sinh trƣởng, phát triển của nấm N.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ

Câu hỏi thường gặp

Luận án "Quản lý bệnh đốm nâu Neoscytalidium dimidiatum trên thanh long" nghiên cứu về vấn đề gì?

Tài liệu: Luận án tiến sĩ nghiên cứu đặc điểm sinh học điều kiện phát sinh phát triển và một số biện pháp quản lý bệnh đốm nâu neoscytalidium dimidiatum gây hại

Luận án "Quản lý bệnh đốm nâu Neoscytalidium dimidiatum trên thanh long" được bảo vệ tại trường nào?

Luận án này được bảo vệ tại Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam. Năm bảo vệ: 2019.

Luận án "Quản lý bệnh đốm nâu Neoscytalidium dimidiatum trên thanh long" thuộc chuyên ngành gì?

Luận án "Quản lý bệnh đốm nâu Neoscytalidium dimidiatum trên thanh long" thuộc chuyên ngành Bảo vệ Thực vật. Danh mục: Sinh Học.

Luận án "Quản lý bệnh đốm nâu Neoscytalidium dimidiatum trên thanh long" có bao nhiêu trang?

Luận án "Quản lý bệnh đốm nâu Neoscytalidium dimidiatum trên thanh long" có 290 trang. Bạn có thể xem trước một phần tài liệu ngay trên trang web trước khi tải về.

Cách tải luận án "Quản lý bệnh đốm nâu Neoscytalidium dimidiatum trên thanh long" về máy như thế nào?

Để tải luận án về máy, bạn nhấn nút "Tải xuống ngay" trên trang này, sau đó hoàn tất thanh toán phí lưu trữ. File sẽ được tải xuống ngay sau khi thanh toán thành công. Hỗ trợ qua Zalo: 0559 297 239.

Luận án liên quan

Chia sẻ tài liệu: Facebook Twitter

Mục lục chi tiết

Tóm tắt nội dung