Luận án tiến sĩ nghiên cứu một số đặc điểm sinh học và khả năng sản xuất của vịt

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ĐỖ NGỌC HÀ NGHIÊN CỨU MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC VÀ KHẢ NĂNG SẢN XUẤT CỦA VỊT CỔ LŨNG, THANH HÓA LUẬN ÁN TIẾN SĨ NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2019 HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ĐỖ NGỌC HÀ NGHIÊN CỨU MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC VÀ KHẢ NĂNG SẢN XUẤT CỦA VỊT CỔ LŨNG, THANH HÓA Chuyên ngành: Chăn nuôi Mã số: 9.05 Người hướng dẫn khoa học: 1. Nguyễn Văn Duy Hà Nội - 2019 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận án là trung thực, khách quan và chưa từng để bảo vệ ở bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận án đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận án này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày.

năm 2019 Tác giả luận án Đỗ Ngọc Hà i LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành luận án này, tôi xin được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc các thầy hướng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Bá Mùi, TS. Nguyễn Văn Duy đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian để hướng dẫn tôi trong suốt quá trình học tập, thực hiện đề tài và viết luận án. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Sinh lý - tập tính động vật, Khoa Chăn nuôi - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận án.

Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ, công nhân viên Trung tâm nghiên cứu Vịt Đại Xuyên. Các tác giả của Đề tài khoa học cấp nhà nước: “Khai thác và phát triển nguồn gen vịt Cổ Lũng tại Thanh Hóa” đã tạo mọi điều kiện để tôi hoàn thành luận án. Xin chân thành cảm ơn Ban Giám hiệu, Khoa Nông Lâm Ngư nghiệp, Bộ môn Khoa học vật nuôi, các nhà giáo, nhà khoa học của trường Đại học Hồng Đức, các chuyên gia trong lĩnh vực chăn nuôi gia cầm, đã tạo mọi điều kiện, ủng hộ và giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu để hoàn thành luận án. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè đã luôn cổ vũ, giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên và tạo điều kiện thuận lợi để tôi hoàn thành luận án.

Hà Nội, ngày. năm 2019 Tác giả luận án Đỗ Ngọc Hà ii MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt.

vi Danh mục bảng. vii Danh mục các hình. ix Trích yếu luận án. Tính cấp thiết của đề tài.

Mục tiêu nghiên cứu. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể. Phạm vi nghiên cứu.

Đóng góp mới của luận án. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài. Ý nghĩa khoa học. Ý nghĩa thực tiễn.

Tổng quan tài liệu. Cơ sở khoa học của vấn đề nghiên cứu. Các đặc điểm về chăn nuôi vịt bản địa và vấn đề bảo tồn nguồn gen. Các chỉ tiêu sinh lý, sinh hóa máu vịt.

Một số kỹ thuật sinh học phân tử được sử dụng trong nghiên cứu đa dạng di truyền nguồn gen vịt. Khả năng sinh trưởng và chất lượng thịt của vịt. Khả năng sinh sản của vịt. Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước.

Tình hình nghiên cứu ngoài nước. Tình hình nghiên cứu trong nước. Vật liệu và phƣơng pháp nghiên cứu. Vật liệu nghiên cứu.

Thời gian và địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Nội dung và phương pháp nghiên cứu.

Khảo sát số lượng, sự phân bố và một số đặc điểm sinh học của vịt Cổ Lũng. Nghiên cứu mối quan hệ di truyền giữa vịt Cổ Lũng với một số giống vịt nội của Việt Nam. Xác định khả năng sinh sản của vịt Cổ Lũng. Xác định khả năng sản xuất thịt và chất lượng thịt của vịt Cổ Lũng.

Xử lý số liệu. Kết quả và thảo luận. Số lượng, sự phân bố và một số đặc điểm sinh học của vịt Cổ Lũng. Hiện trạng về tình hình chăn nuôi vịt Cổ Lũng.

Một số đặc điểm ngoại hình. Kích thước các chiều đo cơ thể. Một số chỉ tiêu sinh lý và sinh hóa máu của vịt Cổ Lũng. Mối quan hệ di truyền giữa vịt Cổ Lũng với một số giống vịt nội của Việt Nam.

Kết quả tách chiết DNA tổng số. Sự đa hình của các chỉ thị SSR với các giống vịt nghiên cứu. Quan hệ di truyền giữa các giống vịt nghiên cứu. Khả năng sinh sản của vịt Cổ Lũng.

Tỷ lệ nuôi sống của vịt Cổ Lũng sinh sản giai đoạn từ mới nở - 22 tuần tuổi. Khối lượng vịt Cổ Lũng nuôi để sinh sản qua các giai đoạn. Tỷ lệ đẻ, năng suất trứng và tiêu tốn thức ăn/10 quả trứng. Chất lượng trứng và các chỉ tiêu ấp nở.

Khả năng sản xuất thịt và chất lượng thịt của vịt Cổ Lũng nuôi thịt. Tỷ lệ nuôi sống. Khối lượng cơ thể. Tiêu tốn thức ăn.

Khả năng cho thịt và chất lượng thân thịt của vịt Cổ Lũng nuôi thịt. Hiệu quả kinh tế chăn nuôi vịt Cổ Lũng thương phẩm. Kết luận và kiến nghị .109 Danh mục các công trình đã công bố liên quan đến luận án .110 Tài liệu tham khảo .123 v DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Từ viết tắt Nghĩa tiếng Việt AFLP - Amplified Fragment Length Polymorphism - đa hình độ dài các đoạn được nhân chọn lọc Hb - Hemoglobin He - Expected Heterozygosity HTX - Hợp tác xã OD - Optical Density - mật độ quang PE - Production Economic - chỉ số kinh tế PIC - Polymorphic Information Content PN - Production Number - chỉ số sản xuất RAPD - Random Amplified Polymorphism DNA - đa hình các đoạn DNA nhân bản ngẫu nhiên RFLP - Restriction Fragment length Polymorphism - đa hình độ dài đoạn cắt giới hạn SM - Super Meat – siêu thịt SNP - Single Nucleotide Polymorphism SSR - Simple Sequence Repeats - trình tự lặp lại đơn giản TBKT - Tiến bộ kỹ thuật TLNS - Tỷ lệ nuôi sống TTTA - Tiêu tốn thức ăn RBC - Red Blood Cell - Tế bào hồng cầu WBC - White Blood Cell - Tế bào bạch cầu MCV - Mean corpuscular volume - Thể tích trung bình của một hồng cầu MCH - Mean Corpuscular Hemoglobin - Số lượng trung bình của huyết sắc tố có trong một hồng cầu MCHC - Mean Corpuscular Hemoglobin Concentration - Nồng độ trung bình của huyết sắc tố HCT - Hematocrit - Tỷ lệ thể tích hồng cầu PLT - Platelet Count - Số lượng tiểu cầu vi DANH MỤC BẢNG TT Tên bảng Trang 3. Thành phần phản ứng SSR – PCR.

Tên, trình tự và kiểu lặp lại của các mồi sử dụng. Thành phần gel polyacrylamide 6%. Thành phần dinh dưỡng trong thức ăn sử dụng cho vịt Cổ Lũng theo các giai đoạn. Tiêu chuẩn ăn của vịt Cổ Lũng (g/con/ngày).

Thành phần dinh dưỡng của vịt thí nghiệm. Số lượng đàn gia súc, gia cầm của huyện Bá Thước từ năm 2015 - 2017. Số lượng và diễn biến phân bố đàn gia cầm của huyện Bá Thước từ năm 2015 - 2017. Số lượng và phân bố của vịt Cổ Lũng tại huyện Bá Thước từ năm 2015 - 2017.

Hiện trạng chăn nuôi vịt Cổ Lũng tại Bá Thước năm 2015. Một số đặc điểm về ngoại hình của vịt Cổ Lũng. Kích thước một số chiều đo cơ thể vịt Cổ Lũng. Kết quả phân tích về hồng cầu và tiểu cầu của vịt Cổ Lũng.

Kết quả phân tích bạch cầu và công thức bạch cầu của vịt Cổ Lũng. Kết quả phân tích số chỉ tiêu sinh hóa máu vịt Cổ Lũng (g/L). Độ tinh sạch và nồng độ DNA tổng số. Số băng đa hình và hệ số PIC của 12 cặp mồi SSR.

Hệ số tương đồng của 38 cá thể vịt. Tỷ lệ nuôi sống của vịt Cổ Lũng qua các giai đoạn từ mới nở đến 22 tuần tuổi. Khối lượng vịt Cổ Lũng từ một ngày tuổi đến 22 tuần tuổi. Tỷ lệ đẻ của vịt Cổ Lũng (%).

Năng suất trứng tích lũy của vịt Cổ Lũng (quả/mái). Tiêu tốn thức ăn của vịt Cổ Lũng (kg thức ăn/10 quả trứng). Chất lượng trứng của vịt Cổ Lũng lúc 38 tuần tuổi. Kết quả theo dõi một số chỉ tiêu ấp nở của vịt Cổ Lũng.

Tỷ lệ nuôi sống của vịt Cổ Lũng nuôi thịt từ mới nở đến 12 tuần tuổi. Khối lượng của vịt Cổ Lũng nuôi thịt từ mới nở đến 12 tuần tuổi. Sinh trưởng tuyệt đối của vịt Cổ Lũng nuôi thịt từ mới nở đến 12 tuần tuổi. Sinh trưởng tương đối của vịt Cổ Lũng nuôi thịt từ mới nở đến 12 tuần tuổi.

Các tham số của hàm Richards khảo sát sinh trưởng vịt Cổ Lũng. Khối lượng tiệm cận, thời gian và khối lượng tại điểm uốn của vịt Cổ Lũng khảo sát bằng hàm Richards. Hàm Richards khi khảo sát sinh trưởng vịt Cổ Lũng. Tiêu tốn thức ăn/kg tăng khối lượng của vịt Cổ Lũng đến 12 tuần tuổi.

Chỉ số sản xuất và chỉ số kinh tế của vịt Cổ Lũng nuôi thịt đến 12 tuần tuổi (n = 3). Kết quả khảo sát thân thịt vịt Cổ Lũng thương phẩm tại thời điểm 9, 10 và 11 tuần tuổi. Kết quả khảo sát một số chỉ tiêu đánh giá chất lượng thịt (n=6). Thành phần hóa học thịt lườn của vịt Cổ Lũng.

Hàm lượng một số axit amin có trong thịt lườn của vịt thí nghiệm. Ước tính hiệu quả kinh tế chăn nuôi vịt Cổ Lũng thương phẩm .106 viii DANH MỤC CÁC HÌNH TT Tên hình Trang 4. Khu vực phân bố của vịt Cổ Lũng tại huyện Bá Thước. Vịt Cổ Lũng 1 ngày tuổi và vịt Cổ Lũng trưởng thành.

Vịt mái và vịt trống nuôi thịt giai đoạn 12 tuần tuổi. Màu mỏ và chân của vịt Cổ Lũng khi trưởng thành. Kết quả PCR-SSR với cặp mồi CAUD027. Kết quả PCR-SSR với cặp mồi CAUD031.

Cây phân loại của 38 cá thể vịt thuộc 3 quần thể vịt. Khối lượng vịt Cổ Lũng từ một ngày tuổi đến 22 tuần tuổi. Tỷ lệ đẻ của vịt Cổ Lũng qua 3 thế hệ. Tiêu tốn thức ăn của vịt Cổ Lũng.

Đồ thị của hàm Richards khi khảo sát sinh trưởng vịt Cổ Lũng .