Luận án tiến sĩ đặc trưng ngôn ngữ của pantun tiếng melayu

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN -------------------------------- TRẦN THÚY ANH ĐẶC TRƯNG NGÔN NGỮ CỦA PANTUN TIẾNG MELAYU CHUYÊN NGÀNH: LÝ LUẬN NGÔN NGỮ MÃ SỐ: 62 22 01 01 TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÔN NGỮ HỌC Tập thể hướng dẫn khoa học: GS. Phạm Đức Dương GS. Mai Ngọc Chừ Hà Nội, 2008 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com MỤC LỤC MỞ ĐẦU 1 1. Lý do chọn đề tài 1 2.

Lịch sử nghiên cứu vấn đề 2 3. Cái mới của luận án 5 4. Đối tượng, phạm vi và tư liệu nghiên cứu 5 5. Mục đích, ý nghĩa và nhiệm vụ của luận án 6 6.

Phương pháp nghiên cứu 7 Chương 1 TỔNG QUAN PANTUN TIẾNG MELAYU VÀ KHÁI QUÁT LÝ THUYẾT TIẾNG MELAYU 9 1. Tổng quan pantun tiếng Melayu 9 1. Khái niệm pantun 9 1.Nguồn gốc của từ pantun 9 1. Quan niệm về pantun 10 1.

Vị trí của pantun trong văn học truyền thống Malaysia 11 1. Pantun trong hệ thống thể loại văn học 11 1. Pantun trong văn học viết 14 1. Phân loại pantun 16 1.

Phân loại theo cấu tạo 16 1. Phân loại theo đối tượng độc giả 18 1. Phân loại theo chủ đề 19 1. Phân loại của luận án 20 1.

Pantun giáo huấn 21 1. Pantun chiến đấu 22 1. Pantun tình yêu 22 1. Pantun hài hước 23 1.

Hình thức tổ chức và diễn xướng 23 1. Mối quan hệ giữa phần gợi ý và phần nghĩa của bài pantun 25 2. Khái quát lý thuyết tiếng Melayu 29 2. Nguyên âm đôi 30 2.

Cách tiếp cận pantun 37 3. Cách tiếp cận pantun từ trước tới nay 37 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Cách tiếp cận của các nhà nghiên cứu Malaysia 38 3. Cách tiếp cận theo góc độ ngôn ngữ 38 3.

Cách tiếp cận theo góc độ văn học 39 3. Cách tiếp cận theo góc độ văn hoá 39 3. Cách tiếp cận của các nhà nghiên cứu phương Tây 40 3. Cách tiếp cận của các nhà nghiên cứu Việt Nam 41 3.

Cách tiếp cận của luận án 41 4. Tiểu kết 43 Chương 2. ĐẶC TRƯNG NGỮ ÂM CỦA PANTUN TIẾNG MELAYU 45 1. Quan niệm nhịp điệu 45 1.

Các yếu tố cấu thành nhịp điệu 47 1. Các tiêu chí nhận diện nhịp điệu 47 1. Phân loại nhịp điệu trong pantun 51 1. Nhịp điệu đối xứng 51 1.

Nhịp điệu trùng điệp 52 1. Nhịp điệu tự do 53 1. Giá trị của nhịp điệu 53 1. Giá trị diễn đạt ngữ nghĩa của nhịp điệu 54 1.

Giá trị nghệ thuật âm thanh của nhịp điệu 58 1. Giá trị liên kết của nhịp điệu 63 1. Vần trong pantun Melayu 69 2. Đơn vị hiệp vần 69 2.

Đơn vị hiệp vần trong pantun Melayu 70 2. Phân loại vần 70 2. Giá trị của vần 71 2. Giá trị liên kết của vần 72 2.

Giá trị hoà âm của vần 77 2. Tiểu kết 88 Chương 3 ĐẶC TRƯNG TỪ VỰNG – NGỮ NGHĨA CỦA PANTUN TIẾNG MELAYU 91 1. Từ phái sinh 91 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Quan niệm từ phái sinh 91 1.

Từ phái sinh danh từ 92 1. Từ phái sinh động từ 92 1. Từ phái sinh tính từ 93 1. Giá trị của từ phái sinh 93 2.

Quan niệm từ láy 94 2. Quan niệm của Asmah Haji Omar 94 2. Quan niệm của Nik Safiah Karim 94 2. Từ láy hoàn toàn (từ lặp) 94 2.

Từ láy bộ phận 95 2. Từ láy bộ phận điệp vần 95 2. Từ láy bộ phận đối vần theo khuôn 95 2. Láy với các tiền tố, song tố và hậu tố 96 2.

Láy với trung tố 97 2. Nghĩa của từ láy 98 2. Vị trí của từ láy 99 2. Từ láy đầu dòng 100 2.

Từ láy giữa dòng 101 2. Từ láy cuối dòng 102 2. Giá trị của từ láy 103 2. Giá trị hoà âm của từ láy 103 2.

Giá trị gợi tả của từ láy 109 2. Giá trị tượng thanh 109 2. Giá trị tạo hình 110 a. Từ láy với việc miêu tả ngoại cảnh 111 b.

Từ láy với việc miêu tả con người 113 2. Giá trị biểu cảm 116 2. Từ đồng nghĩa, từ trái nghĩa trong pantun Melayu 119 3. Từ đồng nghĩa 119 3.

Quan niệm từ đồng nghĩa 119 3. Từ đồng nghĩa trong pantun Melayu 119 3. Từ trái nghĩa 121 3. Quan niệm từ trái nghĩa 121 3.

Từ trái nghĩa trong pantun Melayu 121 3. Giá trị liên kết của từ trái nghĩa 121 3. Đối trái nghĩa 122 a. Đối trái nghĩa trực tiếp 122 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.Đối trái nghĩa gián tiếp 126 3.

Từ trái nghĩa ngữ cảnh hay đối nghĩa lâm thời 128 3. Tiểu kết 133 Chương 4 ĐẶC TRƯNG NGỮ PHÁP CỦA PANTUN TIẾNG MELAYU 136 1. Phép tỉnh lược 138 1. Quan niệm phép tỉnh lược 138 1.

Phân loại phát ngôn tỉnh lược 138 1. Tỉnh lược đồng sở chỉ 139 1. Tỉnh lược chủ ngữ chuyển tiếp theo lối móc xích 139 1. Tỉnh lược chủ ngữ hiểu ngầm 140 1.

Giá trị của phép tỉnh lược 140 1. Giá trị tạo mạch lạc của phép tỉnh lược 140 1. Sự thống nhất về đề tài và chủ đề 141 1. Tính hợp lí logic của sự triển khai mệnh đề 142 1.

Trình tự hợp lí logic giữa các mệnh đề 143 1. Giá trị hàm ẩn của phép tỉnh lược 145 1. Giá trị liên kết của phép tỉnh lược 149 1. Quan niệm đảo ngữ 153 2.

Quan niệm của Nik Safiah Karim 154 2. Quan niệm của Asmah Haji Omar 155 2. Đảo toàn bộ vị ngữ trước chủ ngữ 157 2.Đảo vị ngữ - cụm động từ đứng trước chủ ngữ 157 2.Đảo vị ngữ - cụm tính từ đứng trước chủ ngữ 157 2. Đảo vị ngữ - cụm danh từ đứng trước chủ ngữ 157 2.

Đảo bổ ngữ lên trước chủ ngữ 158 2. Đảo trạng ngữ lên trước chủ ngữ 158 2. Giá trị câu đảo ngữ 159 2. Giá trị giới thiệu thực thể trong pantun 159 2.

Những đối tượng được giới thiệu trong pantun là 160 các thực thể động vật hoặc bất động vật 2.2 Các mô hình câu đảo ngữ trong pantun Melayu 161 có giá trị giới thiệu thực thể 2. Giá trị nhấn mạnh của đảo ngữ 162 2. Tiêu điểm thông báo là vị ngữ đảo 164 2. Tiêu điểm thông báo là bổ ngữ đảo 165 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.

Tiêu điểm thông báo là trạng ngữ đảo 167 2. Câu bị động 168 3. Quan niệm câu bị động 168 3. Giá trị câu bị động 171 3.

Giá trị nhấn mạnh của câu bị động 171 3. Giá trị liên kết của câu bị động 174 3. Sóng đôi cú pháp 175 4.Xét về mặt ngữ pháp 175 4. Sóng đôi đầy đủ 175 4.

Sóng đôi không đầy đủ 176 4. Sóng đôi bộ phận 177 4. Xét về mặt từ vựng 177 4. Sóng đôi có quan hệ đối chiếu 177 4.Sóng đôi có quan hệ đối lập 177 4.

Giá trị của sóng đôi cú pháp 178 4. Giá trị liên kết của sóng đôi cú pháp 178 4. Lặp bắc cầu 180 4. Giá trị tạo âm hưởng và tạo nhịp điệu của sóng đôi cú pháp 182 4.

Tiểu kết 184 KẾT LUẬN 187 TÀI LIỆU THAM KHẢO 194 PHỤ LỤC TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com MỞ ĐẦU 1.Lý do chọn đề tài 1. Khi nghiên cứu về văn hoá dân gian nói chung, văn học dân gian nói riêng, ở các quốc gia hải đảo Đông Nam Á (Malaysia, Indonesia, Bruney và Singapore), người ta thường đặc biệt chú ý đến một loại hình văn học dân gian rất đặc biệt, đó là pantun. Pantun có giá trị cao về mặt trí tuệ, tình cảm và nghệ thuật biểu hiện tinh tế hiện thực cuộc sống, phản ánh sinh động nguyện vọng của người Melayu về đời sống của mình. Do đặc điểm nội dung và hình thức ngắn gọn, có vần dễ nhớ nên pantun luôn được người Melayu vận dụng, truyền miệng qua nhiều thế hệ.Vẻ đẹp của tiếng Melayu đã được thể hiện rất rõ thông qua các đặc trưng ngôn ngữ trong pantun Melayu.

Đó là những viên ngọc chói ngời trong kho tàng văn hoá Melayu.Trong bối cảnh Việt Nam là một thành viên của ASEAN và đang tích cực tham gia hội nhập với khu vực nói riêng và thế giới nói chung, việc giảng dạy, nghiên cứu ngôn ngữ, văn học và văn hoá các nước Đông Nam Á hải đảo ngày càng cấp thiết, giúp cho sinh viên hiểu được ngôn ngữ và văn hoá các nước trong khối ASEAN và góp phần giúp cho Việt Nam hội nhập nhanh hơn trong các tổ chức của ASEAN.4 Tính đến thời điểm này, ở Việt Nam chưa có một công trình nào nghiên cứu về pantun Melayu. Xuất phát từ thực tế nói trên, luận án của chúng tôi “Đặc trưng ngôn ngữ của pantun tiếng Melayu” nhắm đến việc nghiên cứu để có hiểu biết sâu hơn về pantun Melayu và tiếng Melayu nói riêng, cũng như văn hoá dân tộc Melayu nói chung. Những điều trình bày trên đây là một số lý do chính khiến chúng tôi lựa chọn “Đặc trưng ngôn ngữ của pantun tiếng Melayu” làm đề tài nghiên cứu của mình. 1 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.

Lịch sử nghiên cứu vấn đề Những năm trước đây, các nhà nghiên cứu ở Việt Nam mới chỉ tập trung nghiên cứu các ngôn ngữ Đông Nam Á lục địa. Cho đến tận những năm 1990 trở đi mới xuất hiện các công trình nghiên cứu ngôn ngữ Đông Nam Á hải đảo, trong đó có tiếng Melayu. Do đó tình hình nghiên cứu pantun cũng chưa được chú ý đến nhiêu, hiện mới chỉ có 3 bài nghiên cứu đề cập trực tiếp đến pantun. Lê Thanh Hương (1995), “ Pantun và vị trí của nó trong văn hoá Melayu”, Tạp chí Nghiên cứu Đông Nam Á, số 3, Hà Nội.

Trong bài nghiên cứu này Lê Thanh Hương dẫn dắt người đọc Việt Nam đi theo hai hướng chính đặt pantun trong hệ thống văn học và pantun trong xã hội truyền thống (văn hoá). Dưới góc độ văn học, pantun có một ví trí đặc biệt so với các thể loại thơ truyền thống khác như syair, gurindam, seloka và thơ tự do, vì nó có vần điệu và nội dung được chia ra làm hai phần vỏ nghĩa và phần nghĩa. Trong xã hội truyền thống pantun được sử dụng trong rất nhiều nghi lễ của nhà vua, đám hỏi, cưới hay hội họp v. Mặc dù trong xã hội hiện nay pantun không được sử dụng nhiều nhưng vẫn được sưu tầm và gìn giữ bởi lẽ đó là di sản quý báu của cộng đồng Melayu.

Võ Thu Nguyệt (2001), “ Bước đầu tìm hiểu việc giảng dạy pantun trong trường” Kỷ yếu đông phương học lần thứ 1, Nhà xuất bản Đại học Quốc gia Hà nội. Tác giả Võ Thu Nguyệt giới thiệu sơ qua đặc điểm của pantun và chính những đặc điểm này phục vụ cho việc giảng dạy pantun trong trường học.