Phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng của việt nam

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ CÔNG THƯƠNG VIỆN NGHIÊN CỨU CHIẾN LƯỢC, CHÍNH SÁCH CÔNG THƯƠNG  BÙI VĂN PHÚ PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG SẢN PHẨM TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG CỦA VIỆT NAM Chuyên ngành : Kinh doanh Thương mại Mã số : 62.21 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Người hướng dẫn khoa học: 1. Trịnh Thị Thanh Thủy 2. Nguyễn Thế Chinh HÀ NỘI - 2017 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu độc lập của tôi. Những tài liệu trong luận án là hoàn toàn trung thực.

Các kết quả nghiên cứu do chính tôi thực hiện dưới sự hướng dẫn của tập thể giáo viên hướng dẫn. Tác giả Bùi Văn Phú ii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. i DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT. v DANH MỤC BẢNG, HÌNH.

vii MỞ ĐẦU. 1 TỔNG QUAN CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU TRONG VÀ NGOÀI NƯỚC LIÊN QUAN ĐẾN CHỦ ĐỀ NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI. 11 CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM CỦA NƯỚC NGOÀI VỀ PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG SẢN PHẨM TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG.1 Một số khái niệm, đặc điểm và vai trò của thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng .1 Khái niệm, đặc điểm và phân loại sản phẩm tiết kiệm năng lượng .2 Khái niệm, đặc điểm và phân loại thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng .3 Khái niệm và đặc điểm phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng .4 Vai trò của phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng .2 Nội dung và tiêu chí đánh giá phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng. Nội dung phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng .2 Tiêu chí đánh giá phát triển thị trường các sản phẩm tiết kiệm năng lượng .3 Nhân tố ảnh hưởng đến thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng .Thể chế, chính sách.

Trình độ phát triển kinh tế .3 Chính trị, văn hóa, xã hội .4 Khoa học công nghệ .4 Kinh nghiệm của một số quốc gia và bài học cho Việt Nam về phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng .1 Kinh nghiệm của một số quốc gia về phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng. Bài học cho Việt Nam về phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng. 68 KẾT LUẬN CHƯƠNG 1. 72 CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG SẢN PHẨM TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG CỦA VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2006-2015.

Thực trạng phát triển nguồn cung các sản phẩm tiết kiệm năng lượng ở Việt Nam giai đoạn 2006-2015. Thực trạng chính sách phát triển sản phẩm tiết kiệm năng lượng. Thực trạng phát triển một số sản phẩm tiết kiệm năng lượng chủ yếu. Thực trạng phát triển trung gian thị trường các sản phẩm tiết kiệm năng lượng ở Việt Nam giai đoạn 2006-2015 .1 Thực trạng chính sách thương mại sản phẩm tiết kiệm năng lượng .2 Thực trạng phát triển thương mại sản phẩm tiết kiệm năng lượng .3 Thực trạng phát triển tiêu dùng các sản phẩm tiết kiệm năng lượng ở Việt Nam giai đoạn 2006-2015.

Chính sách phát triển tiêu dùng sản phẩm tiết kiệm năng lượng .2 Thực trạng về khách hàng sử dụng các sản phẩm tiết kiệm năng lượng. Đánh giá chung về thực trạng thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng nước ta giai đoạn 2006-2015. Những thành tựu đã đạt được .2 Những hạn chế, yếu kém.3 Nguyên nhân hạn chế. 118 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2.

121 CHƯƠNG 3: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG SẢN PHẨM TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG CỦA VIỆT NAM ĐẾN NĂM 2025 VÀ TẦM NHÌN 2030. Xu hướng phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng .1 Xu hướng phát triển thị trường sản phẩm TKNL trên thế giới .2 Xu hướng phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng ở Việt Nam. Quan điểm và định hướng phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng của Việt Nam. Quan điểm phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng .2 Định hướng phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng.

Giải pháp phát triển thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng của Việt Nam. Giải pháp phát triển nguồn cung các sản phẩm tiết kiệm năng lượng 133 3. Giải pháp phát triển trung gian thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng .3 Giải pháp phát triển tiêu dùng sản phẩm tiết kiệm năng lượng. 147 KẾT LUẬN CHƯƠNG 3.

153 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ ĐÃ ĐƯỢC CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC v DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT * Tiếng việt Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BVMT Bảo vệ môi trường Bộ KHCN Bộ khoa học và công nghệ DN Doanh nghiệp HTPP Hệ thống phân phối HTPPHH Hệ thống phân phối hàng hóa MTQG Mục tiêu quốc gia TG Trung gian TK NL&HQ Tiết kiệm năng lượng và hiệu quả TTTM Trung tâm thương mại TKNL Tiết kiệm năng lượng TT SP TKNL Thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng TCVN Tiêu chuẩn Việt Nam SP TKNL Sản phẩm tiết kiệm năng lượng * Tiếng Anh Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Anh Nghĩa tiếng Việt AD Aggregate demand Tổng Cầu AS Aggregate supply Tổng Cung ASEAN Association of Southeast Asian Hiệp hội các quốc gia Đông Nations Nam Á B2C Business - To – Customer Doanh nghiệp tới khách hàng COP Conference of parties Hội nghị giữa các bên EE Energy Efficiency Hiệu suất năng lượng ESCO Energy Service Company Công ty dịch vụ năng lượng GDP Gross Domestic Product Tổng sản phẩm nội địa vi GEF Global Environment Facility Quỹ môi trường toàn cầu MUTRAP Multiple Trade Asistant Dự án hỗ trợ chính sách Projects thương mại đa biên MEPS Minimum Energy Performance Tiêu chuẩn hiệu suất năng Standard lượng tối thiểu IEA International Energy Agency Cơ quan Năng lượng Quốc tế IGPN The International Green Kênh mua hàng xanh quốc tế Purchasing Network OECD Organization for Economic Tổ chức Hợp tác và Phát triển Cooperation and Development Kinh tế UNFCCC United Nations Framework Công ước khung của Liên Hiệp Convention on Climate Change Quốc về Biến đổi Khí hậu TWh Terawatt-hour TOE Ton of Oil Equivalent Hệ số chuyển đổi năng lượng VNGPN VietNam Green Purchasing Kênh mua hàng xanh Việt Network Nam VPC Vietnam Productivity Centre Trung tâm Năng suất Việt Nam JFEG Japan Fund for Global Quỹ Môi trường toàn cầu Nhật Environment Bản vii DANH MỤC BẢNG, HÌNH Bảng 1.1 Phân loại sản phẩm và thiết bị tiết kiệm năng lượng .2 Chức năng nhiệm vụ và mục tiêu của các chủ thể trong phát triển thị trường các sản phẩm tiết kiệm năng lượng. Tỷ trọng một số sản phẩm tiết kiệm năng lượng chủ yếu. Thực trạng nhập khẩu các sản phẩm tiết kiệm năng lượng chủ yếu. Thực trạng phát triển doanh nghiệp thương mại của nước ta.

Số lượng siêu thị ở Việt Nam. Số lượng trung tâm thương mại ở Việt Nam .6: Thực trạng bán lẻ các sản phẩm TKNL trên thị trường trong nước. Tỷ trọng bán lẻ một số sản phẩm tiết kiệm năng lượng chủ yếu .8 Thực trạng nhận thức của các đối tượng khách hàng về sản phẩm tiết kiệm năng lượng. So sánh thực trạng tiêu dùng sản phẩm tiết kiệm năng lượng với một số sản phẩm khác.

Nhãn năng lượng một số nước trên thế giới. Nhãn năng lượng Việt Nam. Lý do lựa chọn đề tài nghiên cứu Năng lượng là yếu tố có vai trò rất quan trọng đối với sự phát triển của mỗi quốc gia, là dòng máu nuôi sống nền kinh tế. Tuy nhiên, việc khai thác và sử dụng năng lượng cũng gây ra những tác động tiêu cực đối với con người và môi trường dẫn đến biến đổi khí hậu, nguyên nhân của sự nóng lên toàn cầu… Đây là một trong những vấn đề mang tính nổi cộm trên phạm vi thế giới cũng như đối với mỗi một quốc gia.

Để giải quyết vấn đề nói trên, Hội nghị lần thứ 21 của Liên hợp quốc (COP 21) ngày 12-12-2015, tại Pa-ri nước Pháp đã thông qua Công ước khung về biến đổi khí hậu. Đây là một bước đột phá quan trọng trong nhằm giảm lượng khí thải gây ô nhiễm và hiệu ứng nhà kính nhằm hạn chế gia tăng nhiệt độ của trái đất. Một trong những biện pháp đã được hội nghị thông qua với sự nhất trí cao của các nước thành viên là tăng cường việc thực hiện sản xuất và tiêu dùng bền vững. Một trong những giải pháp để thực hiện sản xuất và tiêu dùng bền vững là sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, trong đó việc tăng cường sử dụng các sản phẩm tiết kiệm năng lượng đóng vai trò quan trọng.

Bởi vì, sản phẩm tiết kiệm năng lượng (TKNL) là những sản phẩm trong quá trình sử dụng tiêu hao ít năng lượng hoặc sử dụng các nguồn năng lượng tái tạo. Việc tăng cường sử dụng các sản phẩm TKNL sẽ góp phần giảm thiểu các nguy cơ mất an toàn, ô nhiễm môi trường trong quá trình sử dụng. Ngoài ra, các sản phẩm TKNL còn góp phần giảm thiểu biến đổi khí hậu và nhất là nhằm bảo đảm an ninh năng lượng. Do những đặc tính ưu việt nêu trên nên cùng với các sản phẩm xanh, sản phẩm thân thiện với môi trường, các sản phẩm TKNL đang được các nước trên thế giới khuyến khích phát triển sản xuất và tiêu dùng.

Việt Nam là nước đang phát triển, nhu cầu sử dụng năng lượng trong các năm qua ở mức khá cao và còn tiếp tục duy trì trong nhiều năm nữa, theo dự tính, giai đoạn 2014 - 2030 nhu cầu năng lượng của Việt Nam sẽ tăng với tốc độ bình quân 5,9%/năm [5]. Do đó, tiết kiệm năng lượng là một chủ trương lớn được Đảng và 2 Nhà nước hết sức quan tâm, nhiều chính sách tiết kiệm năng lượng đã được ban hành và bước đầu đưa lại kết quả nhất định. Sau một thời gian triển khai Chương trình Mục tiêu quốc gia về tiết kiệm năng lượng trong giai đoạn 2011 – 2015, mức năng lượng tiết kiệm ở Việt Nam đạt gần 6% tổng tiêu thụ năng lượng quốc gia [62], đây là con số rất có ý nghĩa, bởi nếu không có tiết kiệm này phải xây dựng thêm những nhà máy điện mới có thể bù đắp được lượng điện thiếu hụt, thị trường sản phẩm tiết kiệm năng lượng đã có bước phát triển nhanh. Công tác quản lý nhà nước đối với các sản phẩm TKNL ngày càng được chú trọng.

Đã xây dựng các tiêu chuẩn quy định về chất lượng sản phẩm, quy chuẩn và tiêu chuẩn về hiệu suất năng lượng, những chuẩn mực cho từng sản phẩm. Đặc biệt là bước đầu đã tạo hành lang pháp lý để quản lý thị trường các sản phẩm TKNL. Cấm nhập khẩu và lưu thông trên thị trường trong nước các sản phẩm có mức độ tiêu hao năng lượng cao.