Luận án thạc sĩ luật học của Thái Tăng Bang: Giải quyết tranh chấp HĐMB quốc tế

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TƯ PHÁP TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI THÁI TĂNG BANG Giải QUYẾT TRANH CHấP PHAT SINH TU HỢP ĐỒNG MUG BAN QUỐC TE HANG HOA Chuyên ngành : Luật Kinh tế Mã số : 50515 LUẬN ÁN THẠC SY LUẬT HỌC h5. — NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC TU WEN ] TRUONG D41 t001UAT tì ôi PGS - TS. HOÀNG NGỌC THIẾT. MỤC LỤC PHAN MỞ ĐẦU.

ereeeeerea ! CHUONG I: CÁC TRANH CHAP THƯỜNG PHÁT SINH TỪ HĐMBQTHH I. CÁC TRANH CHAP PHÁT SINH DO BEN BAN VI PHAM HOP DONG. Tranh chap do bên ban khong giao hang, giao hang cham, không giao hoặc giao cham chung tu liên quan đến hang hoa. Không giao hàng.

HH» HH tà7 [eZ OAS HAMS KEIAEI, ¿- Tuy iosai ¡cv su sees sai iệ cooydf van EDELSDY CUNG tsa dua sốt Ti S, I. Người bán không giao hoặc giao chậm chứng từ liên quan đến hàng hoá. Ấonwam: du ee 10 2. Tranh chap phat sinh khi người ban giao hang không đúng quy cách PUNT CHG Bice sec SE an uy ees enn eeeegeneved es scsdeneen needs asl oped LÍ 3.

Tranh chấp phat sinh liên quan đên số lượng, bao bì, ký mã hiệu I5 II. CÁC TRANH CHAP PHÁT SINH DO BEN MUA VI PHAM HỢP DONG I7 1. Tranh chap phát sinh khi bén mua chậm nhận hàng hoặc không nhận hàng. Tranh chấp phát sinh do vi phạm nghĩa vụ tra tiền hang.

CÁC TRANH CHAP KHAC. Tranh chấp phat sinh từ phương thức ký kết hop đồng gián tiếp 25 2. Tranh chấp về tư cách pháp lý cua chủ thể ký kết. Tranh chấp về hình thức của hop đồng.

Tranh chấp liên quan đến noi dung của hợp dong. 36 CHUONG II: CAC HINH THUC GIAI QUYET TRANH CHAP PHAT SINH TU HĐMBOTHH I. GIẢI QUYẾT TRANH CHAP HDMBQTHH BANG THUONG LƯỢNG. Thương lượng trực tiếp giữa hai bên bằng cách gặp nhau.

Thương lượng trực tiếp bang khiếu nại. 40 2] WAG SƠ KHIỂU Tad 1v, cáo con cree. evade cee eee 151 4225 4] 2.2 Gửi hồ sơ khiếu nai trong thời han oie eeeeeeeeeeeeeeeceeeeneeeees 46 2 GUAT Cry CU 6000 l)ìÔ ÔÒÔÒÔỒÓÔỒỐỐỐỐ CỐ 47 2.4 Thực tiễn giải quyết tranh chap bang thương lượng. GIẢI QUYẾT TRANH CHAP HDMBQTHH BANG HOA GIẢI5I 1.

Hoa giải có su trợ giúp của chuyên gia, cố van pháp lý. Hoà giải có sự tham gia của hoà giải viên theo quy tắc hoà giải. Hoà giải tiền xét xử và thực tiên giải quyết. 3 IH GIẢI QUYẾT TRANH CHAP HDMBQTHH BANG TRONG TAL ccs.

1, TIẩTGTHHan: Cini bia ge Aid ant ee canara ene Pee 6] 2. Chọn và chỉ định Trọng tài viên. Địa điểm, ngôn ngữ sử dung trong quá trình trong tài. Thủ tục t6 tụng trọng tài.

Phán quyết trọng fài.ccc nn «HH Hưệt 68 6. Thực tiễn giải quyết tranh chấp bằng Trung tâm trọng tài 908/94/0010. 2 IV GIẢI QUYẾT TRANH CHAP HĐMBQTHH BANG TOA ÁN. Tham quyền xét xử của Toà kinh tê đói voi tranh chấp phat sinh từ HĐMHBQLHH.

Thủ tục tô tụng tại Toa kinh (Ế. Thực tiện xét xử. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ee ee ee i er ie ee aie ee ie id PHẦN MỞ ĐẦU SÌ60015.219/219 teste) cle, tities meets! * Tinh cấp thiết của việc nghiên cứu. Việt Nam trong tiến trình doi mới từ hơn một thập kỷ nay đã dat được những thành tựu quan trọng được cả thế giới công nhận.

Nền kinh tế Việt Nam đã có những tiến bộ khích lệ, đời sống xã hội trên cả nước có bước khởi sắc, lạm phát được kiểm soát, vốn nước ngoài đầu tư vào ngày càng nhiều, thu nhập quốc dan, kim ngạch xuất - nhập khẩu nhiều năm nay tăng trưởng liên tục, đời sông các tầng lớp nhân dân ổn định, có phần được cải thiện. Dang và Nhà nước Việt Nam tiếp tục thực hiện chủ trương đa phương và đa dạng hoá quan hệ quốc tế trên mọi lĩnh vực nhằm phát triển một nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Song, kinh tế thị trường không phải là thiên đường cho tất ca mọi người mà là một thế giới cho các quốc gia hội nhập, vì thế Việt Nam không có nhiều lựa chọn trong quỹ đạo này để tồn tại vững vàng, phát triển và sớm giành lấy chỗ đứng xứng đáng cho mình trong vòng quay chung của nền thương mại thế giới. ⁄ Trong xu thế này, việc giao lưu mua bán hàng hoá Quốc tế càng trở nên đa dạng và phức tạp.

Mục đích tìm kiếm lợi nhuận không những là động lực trực tiếp thúc đẩy quá trình mở rộng giao lưu kinh tế mà còn là lý do tồn tại của các chủ thể kinh doanh. Mặt khác, để điều chỉnh hoạt động mua bán hàng hoá Quốc tê ngoài sự tham gia của Điều ước Quốc tế, Tập quán Quốc tế còn có hệ thống quy phạm pháp luật của mỗi quốc gia thích ứng với điều kiện kinh tế - xã hội của quốc gia đó, trong khi các thương nhân lại có cách tiếp cận, nhận thức và vận dụng pháp luật khác nhau trong quá trình đàm phán, ký kết, thực hiện hợp đồng mua bán Quốc tế hàng hoá dẫn đến tranh chấp về quyền lợi giữa các chủ thể là điều không thể tránh khỏi. Cùng với sự giao lưu kinh tê. sự phát triển và phức tạp của những mối quan hệ trong thương mại Quốc tế dưới tác động trực tiếp của quy luật cạnh tranh, tranh chấp phát sinh từ hợp đồng mua bán Quốc tế hàng hoá ngày càng trở nên phong phú hơn về loại hình, gay gắt phức tạp hơn về tính chất và quy mô đồi hoi có nhiều hình thức khác nhau để giải quyết các tranh chấp trong quan hệ này.

Chính vì vậy việc áp dụng các hình thức giải quyết tranh chấp phù hợp, có hiệu quả là một đồi hỏi khách quan nham bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia ký kết hợp đồng mua bán Quốc tế hàng hoá đồng thời bảo vệ lợi ích chung của xã hội và qua đó tạo môi trường pháp lý lành manh để thúc đầy qúa trình phát triển kinh tê - xã hoi của từng quốc gia. Giải quyết tranh chấp phát sinh từ hợp đồng mua bán Quốc tế hàng hoá (HDMBQTHH) đang là một vấn đề được các nhà nghiên cứu kinh tế trong và ngoài nước quan tâm song thiết thực hơn ca là những thương nhân và các cơ quan hữu quan của Việt Nam khi mà Nhà nước Việt Nam chủ trương hội nhập kinh tế khu vực và gia nhập Tổ chức Thuong mai thé gidi. se Trong tiến trình hội nhập Quốc tế của minh, Nha nước không ngừng nâng cao điều chỉnh, hoàn thiện chính sách cơ chế vận hành nền kinh tế đất nước, tăng cường khuôn khổ pháp lý trong nước để các doanh nghiệp có cơ sở tham gia ký kết HDMBQTHH một cách vững vàng, chủ động cũng như tổ chức thực hiện những điều cam kết một cách có hiệu quả. Tuy nhiên, những năm qua hệ thống văn bản pháp luật điều chỉnh hợp đồng mua bán Quốc tế hàng hoá piữa thương nhân Việt Nam và bên nước ngoài còn thiếu, chưa đồng bộ và hiệu lực thấp.

Chính điều đó đã gây không ít khó khăn cho các doanh nghiệp Việt Nam trong quá trình mua bán hàng hoá với nước ngoài. Hàng loạt những tranh chấp phát sinh từ HDMBQTHH chưa được giải quyết một cách thoả dang va nhiều doanh nghiệp phải chịu thua thiệt trong các cuộc thương lượng về buôn bán tay đôi với các thương nhân của các nước phát triển. Hơn nữa, hệ thống các cơ quan tài phán tham gia giải quyết các tranh chấp này ở nước ta còn mới mẻ và chưa đồng bộ nên nhiều doanh nghiệp chưa hiểu hết về pháp luật tố tụng, thông lệ Quốc tế về mua bán hàng hoá, pháp luật của nước đối tác dẫn đến tình trạng ký kết hợp đồng thiếu chặt chế tạo sơ hở cho bên nước ngoài lợi dụng làm thiệt hại về tiền của và ảnh hướng đến lợi ích chung của toàn xã hội. Trong tinh hình hiện nay, Nha nước chủ trương hội nhập với đời sông kinh tê Quốc tế, thực tiễn trên đòi hỏi phải nghiên cứu những vấn dé pháp lý liên quan đến giải quyết tranh chấp phát sinh từ HDMBQTHH đồng thời phải doi mới một cách sâu sắc và toàn diện hệ thống cơ quan tài phán kinh tê sao cho phù hợp với tính chất và đặc điểm của quan hệ mua bán quốc té hàng hoá trong điều kiện mới.

“Giải quyết tranh chap phát sinh từ HĐMBQTHH” đã được nhiều tác giả quan tâm tìm hiểu song những nghiên cứu đó chỉ giới han ở một hình thức giải quyết tranh chấp nhất định. Đến nay vẫn chưa có một công trình nào nghiên cứu một cách hệ thống và toàn diện về các hình thức giải quyết tranh chấp phát sinh từ HDMBQTHH ở Việt Nam. Chính vì vậy, việc nghiên cứu đề tài này có ý nghĩa thiết thực đối với hoạt động thương mại Quốc tế của thương nhân Việt Nam trong tình hình đất nước đang ngày càng hoà nhập với đời sống Quốc tế. * Muc dich nghién cứu: Trên co sở hệ thống các quy phạm pháp luật điều chỉnh HDMBQTHH và thực tiễn hoạt động giao lưu mua bán trong lĩnh vực này ở Việt Nam, luận án với mục đích: - Trình bày những tranh chấp thường phát sinh từ HDMBTHH; phân tích những vấn đề pháp lý co bản nhất về việc giải quyết tranh chấp HDMBQTHH bằng các hình thức: khiếu nại, hoà giải, toà án và trọng tài.

- Góp phần làm rõ bản chất và ưu thế của mỗi hình thức giải quyết, giúp các thương nhân Việt Nam có cơ sở lý luận và kinh nghiệm rút ra từ những vụ tranh chấp để vững, vàng, chủ động trong quá trình tham gia giao kết HDMBOTHH cũng như tự mình lựa chọn một hình thức phù hợp, có hiệu qua nhât khi có tranh chấp xây ra. - Những kiến nghị của luận án đưa ra với mong muốn sớm có một hệ thống pháp luật hoàn chỉnh vê các hình thức giải quyết tranh chấp phù hợp với pháp luật và thông lệ quốc tế nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của thương nhân Việt Nam. * Đối tuong va pham vi nghién cứu. Đối tượng nghiên cứu của luận án là các loại tranh chấp thường phát sinh từ HDMBQTHH và các hình thức giải quyết chủ yếu khi có tranh chấp xay ra giữa thương nhân Việt Nam với thương nhân nước ngoài được giải quyết ở Việt Nam.

Phạm vi nghiên cứu của luận án giới hạn chủ yếu là những tranh chấp phat sinh từ việc thực hiện HDMBQTHH và các hình thức giải quyết tranh chấp được thực hiện bởi các cơ quan tài phán kinh tế Việt Nam. * Phuong pháp nehién cứu.