Luận án Tiến sĩ Luật Kinh tế: Pháp luật Việt Nam về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật

ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT LÊ THANH HIỆP PHÁP LUẬT VIỆT NAM VỀ KINH DOANH THUỐC BẢO VỆ THỰC VẬT LUẬN ÁN TIẾN SĨ LUẬT KINH TẾ HUẾ - 2026 ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT LÊ THANH HIỆP PHÁP LUẬT VIỆT NAM VỀ KINH DOANH THUỐC BẢO VỆ THỰC VẬT LUẬN ÁN TIẾN SĨ LUẬT KINH TẾ Ngành: Luật Kinh tế Mã số: 9380107 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC 1. ĐÀO MỘNG ĐIỆP 2. PHẠM VĂN VÕ HUẾ - 2026 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam kết rằng Luận án này là kết quả của quá trình nghiên cứu độc lập, nghiêm túc và công phu do chính tôi thực hiện với tư cách là nghiên cứu sinh (NCS). Toàn bộ số liệu, tài liệu trích dẫn và nội dung sử dụng trong Luận án đều được kiểm chứng về tính chính xác, độ tin cậy và bảo đảm trung thực trong quá trình khai thác và xử lý thông tin.

Các kết luận khoa học được trình bày trong Luận án là những phát hiện mới, chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu nào khác. Tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm trước cơ sở đào tạo và các cơ quan có thẩm quyền về lời cam đoan này. Nghiên cứu sinh Lê Thanh Hiệp LỜI CÁM ƠN Để hoàn thiện Luận án này, bên cạnh sự nỗ lực và quyết tâm cá nhân, NCS đã nhận được sự quan tâm, hỗ trợ và đồng hành quý báu từ gia đình, bạn bè, Quý Thầy/Cô, đồng nghiệp và các cơ quan chuyên môn thuộc lĩnh vực nghiên cứu. NCS trân trọng xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới Quý Thầy/Cô đã trực tiếp giảng dạy, hướng dẫn và giúp đỡ về nhiều mặt trong suốt thời gian nghiên cứu tại Trường Đại học Luật, Đại học Huế.

Đặc biệt, NCS trân trọng gửi lời cảm ơn chân thành đến PGS. Đào Mộng Điệp - Trưởng khoa Luật kinh tế, Trường Đại học Luật, Đại học Huế và TS. Phạm Văn Võ - Phó Trưởng khoa Luật Thương mại, Đại học Luật Thành phố Hồ Chí Minh đã luôn đồng hành, truyền năng lượng tích cực, chỉ dẫn tận tình về chuyên môn, định hướng nghiên cứu, hỗ trợ kịp thời trong toàn bộ quá trình thực hiện và hoàn tất Luận án. NCS cũng trân trọng gửi lời cảm ơn đến gia đình, bạn bè, đồng nghiệp, các cơ quan chuyên môn thuộc lĩnh vực nghiên cứu đã luôn động viên, tạo mọi điều kiện thuận lợi trong suốt thời gian NCS nghiên cứu, hoàn thiện Luận án.

Một lần nữa, xin trân trọng cảm ơn tất cả những ai đã góp phần, dù trực tiếp hay gián tiếp vào hành trình nghiên cứu đầy ý nghĩa này. Xin chân thành cảm ơn! Thành phố Huế, ngày 5 tháng 5 năm 2026 Nghiên cứu sinh Lê Thanh Hiệp DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT Từ viết tắt Diễn giải ATTP An toàn thực phẩm BV&KDTV Bảo vệ và kiểm dịch thực vật BVTV Bảo vệ thực vật EU Liên minh Châu Âu (European Union) Cục Bảo vệ môi trường Mỹ (Environmental EPA Protection Agency) Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (Food FAO and Agriculture Organization) FTA Hiệp định thương mại tự do (Free Trade Agreement) MRL Dư lượng tối đa (Maximum Residue Level) NCS Nghiên cứu sinh NXB Nhà xuất bản Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế ( Organization for OECD Economic Cooperation and Development) Các biện pháp vệ sinh và kiểm dịch động thực vật (Sanitary SPS and Phytosanitary) QCVN Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia WHO Tổ chức Y tế Thế giới Đạo luật Liên bang về thuốc trừ sâu, thuốc diệt nấm và FIFRA thuốc diệt gặm nhấm BNNPTNN Bộ Nông nghiệp phát triển nông thôn MỤC LỤC Trang phụ bìa Lời cam đoan Lời cảm ơn Danh mục chữ viết tắt Mục lục Danh mục các hình MỞ ĐẦU. Tính cấp thiết của việc nghiên cứu đề tài. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của Luận án. Những điểm mới của Luận án.

Bố cục của Luận án. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ THUYẾT NGHIÊN CỨU. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài Luận án. Các công trình nghiên cứu lý luận pháp luật về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật.

Các công trình nghiên cứu nội dung điều chỉnh của pháp luật về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Đánh giá kết quả nghiên cứu của các công trình khoa học liên quan đến đề tài Luận án và những vấn đề Luận án tiếp tục nghiên cứu. Đánh giá kết quả nghiên cứu của các công trình khoa học liên quan đến đề tài Luận án. Những vấn đề còn bỏ ngỏ và Luận án tiếp tục nghiên cứu.

Cơ sở lý thuyết nghiên cứu và phương pháp tiếp cận. Lý thuyết nghiên cứu. Câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu. Phương pháp tiếp cận .40 Tiểu kết Chương 1.

NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN CỦA PHÁP LUẬT VỀ KINH DOANH THUỐC BẢO VỆ THỰC VẬT. Lý luận về thuốc bảo vệ thực vật và kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Khái niệm và đặc điểm của thuốc bảo vệ thực vật. Khái niệm và đặc điểm của kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật.

Lý luận pháp luật về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Khái niệm và đặc điểm của pháp luật về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Nguyên tắc điều chỉnh của pháp luật về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Nội dung điều chỉnh của pháp luật về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật.

Vai trò của pháp luật về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Các yếu tố tác động đến hiệu quả thực hiện pháp luật về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật .69 Tiểu kết Chương 2. THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VỀ KINH DOANH THUỐC BẢO VỆ THỰC VẬT VÀ THỰC TIỄN THỰC HIỆN TẠI VIỆT NAM. Thực trạng pháp luật về chủ thể kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật và thực tiễn thực hiện.

Thực trạng quy định pháp luật về chủ thể kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Thực tiễn thực hiện quy định pháp luật về chủ thể kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Thực trạng pháp luật về điều kiện kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật và thực tiễn thực hiện. Thực trạng pháp luật về điều kiện kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật.

Thực tiễn thực hiện quy định pháp luật về điều kiện kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Thực trạng pháp luật về hoạt động sản xuất thuốc bảo vệ thực vật và thực tiễn thực hiện. Thực trạng các quy định pháp luật về sản xuất thuốc bảo vệ thực vật. Thực tiễn thực hiện quy định pháp luật về sản xuất thuốc bảo vệ thực vật.

Thực trạng pháp luật về mua bán thuốc bảo vệ thực vật và thực tiễn thực hiện quy định pháp luật. Thực trạng pháp luật về mua bán thuốc bảo vệ thực vật. Thực tiễn thực hiện quy định pháp luật về hoạt động mua bán thuốc bảo vệ thực vật. Thực trạng pháp luật về quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật và thực tiễn thực hiện.

Thực trạng pháp luật về quản lý nhà nước hoạt động kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Thực tiễn thực hiện quy định pháp luật về quản lý nhà nước hoạt động kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật .119 Tiểu kết Chương 3. ĐỊNH HƯỚNG, GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ THỰC HIỆN PHÁP LUẬT VỀ KINH DOANH THUỐC BẢO VỆ THỰC VẬT. Định hướng hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật.

Thể chế hóa các quan điểm của Đảng và chính sách của Nhà nước về phát triển nền nông nghiệp hữu cơ, thông minh và nâng cao khả năng cạnh tranh của sản phẩm nông sản nội địa trên thị trường thế giới. Khắc phục các hạn chế của pháp luật hiện hành và đảm bảo tính khả thi, đồng bộ với các văn bản pháp luật có liên quan. Phù hợp với những Điều ước quốc tế mà Việt Nam đã ký kết và gia nhập 129 4. Giải pháp hoàn thiện pháp luật về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật.

Giải pháp hoàn thiện quy định pháp luật về chủ thể kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Giải pháp hoàn thiện quy định pháp luật về điều kiện kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Giải pháp hoàn thiện quy định pháp luật về sản xuất thuốc bảo vệ thực vật. Giải pháp hoàn thiện quy định pháp luật về mua bán thuốc bảo vệ thực vật.

Giải pháp hoàn thiện quy định pháp luật về quản lý nhà nước hoạt động kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật. Giải pháp về công tác tuyên truyền, tập huấn về thuốc bảo vệ thực vật cho người dân. Giải pháp về cán bộ, công chức và cơ quan quản lý về thuốc bảo vệ thực vật.

Giải pháp về hợp tác quốc tế trong lĩnh vực kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật147 Tiểu kết Chương 4 .150 DANH MỤC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN .152 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO .153 PHỤ LỤC DANH MỤC BẢNG BIỂU, SƠ ĐỒ BẢNG: Bảng 3. Hướng dẫn ghi nhãn hình đồ cảnh báo về độc cấp tính qua hô hấp của thuốc BVTV. Chuỗi giá trị nông sản điển hình. Mạng lưới phân phối thuốc BVTV ở Việt Nam.

Tổ chức cơ quan quản lý bảo vệ và kiểm dịch thực vật sau khi sắp xếp bộ máy hành chính nhà nước từ ngày 01/7/2025. Tính cấp thiết của việc nghiên cứu đề tài Hoạt động kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật (BVTV) là nhân tố cấu thành quan trọng trong chuỗi giá trị nông nghiệp, có vai trò thiết yếu trong kiểm soát sinh vật gây hại, bảo vệ năng suất cây trồng và bảo đảm an ninh lương thực quốc gia. Trong bối cảnh Việt Nam là quốc gia có nền nông nghiệp truyền thống, đặc biệt với thế mạnh về cây lúa nước thì việc sử dụng thuốc BVTV đã trở thành một công cụ kỹ thuật nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp. Tuy nhiên, thuốc BVTV cũng chứa đựng các nguy cơ gây tổn hại đến môi trường sinh thái, ảnh hưởng đến chất lượng nông sản và sức khỏe cộng đồng nếu thực tiễn quản lý và sử dụng đúng quy định pháp luật.