Luận án tiến sĩ quan hệ quốc tế hoạt động ngoại giao nhân dân việt nam từ năm 20

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN Ngô Thị Thúy Hiền HOẠT ĐỘNG NGOẠI GIAO NHÂN DÂN VIỆT NAM TỪ NAM 2011 DEN 2018 Chuyén nganh: QUAN HE QUOC TE Mã số: 62 31 02 06 NGƯỜI HƯỚNG DAN KHOA HỌC: GS. Dương Xuân Ngọc XÁC NHẬN NCS ĐÃ CHỈNH SỬA THEO QUYÉT NGHỊ CỦA HỘI ĐÔNG ĐÁNH GIÁ LUẬN ÁN Chủ tịch hội đồng đánh giá Người hướng dẫn khoa học luận án tiến sĩ GS. Hoàng Khắc Nam GS. Dương Xuân Ngọc Hà Nội — 2023 Lời cam đoan Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi, tên dé tài luận án không trùng lặp với bất cứ nghiên cứu nào đã được công bố.

Nội dung, kết quả nghiên cứu trong đề tài hoàn toàn trung thực và khách quan. Những số liệu phục lục phục vụ cho việc phân tích, nhận xét, đánh giá trong luận án được tác giả thu thập từ nhiều nguồn tài liệu có uy tín, được trích dẫn đầy đủ và ghi rõ trong danh mục tài liệu tham khảo. Tác giả luận án Ngô Thị Thúy Hiền Lời cảm ơn Sau bước trưởng thành của mỗi cá nhân đều không thể thiếu sự giúp đỡ tận tâm, tận tình của Thay, Cô, gia đình, bạn bè và đồng nghiệp. Quá trình học tập, nghiên cứu luận án em may mắn có được điều đó.

Em xin tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến GS. Dương Xuân Ngọc, người đã truyền cảm hứng, gợi mở ý tưởng, theo sát động viên, tận tình giúp đỡ em hoàn thành luận án này. Em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến GS. Hoàng Khắc Nam, PGS.

Trần Thiện Thanh cùng các nhà khoa học, Thầy Cô giáo của Khoa Quốc tế học, Trường Đại Học Khoa học xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, Học viện Ngoại giao, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, Viện Quan hệ quốc tế, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Viện Sử học, Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam những người đã đào tạo, hướng dẫn và động viên. Những bài học, sự chỉ dẫn thiết thực, kinh nghiệm quý giá, bổ ích về chuyên môn và phương pháp nghiên cứu khoa học của Thay, Cô đã giúp em có động lực hoàn thiện nghiên cứu. Em xin bày tỏ lời cảm ơn chân thành đến Lãnh đạo Trường Đại học khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nôi, phòng Dao tạo Sau đại Học, Trung tâm Truyền thông và công nghệ thông tin, Lãnh đạo, Cán bộ, giảng viên khoa Quan hệ quốc tế, Học viện Báo chí và Tuyên truyền về sự giúp đỡ, góp ý cũng như sự quan tâm, khích lệ, chia sẻ, động viên trong quá trình tác giả làm nghiên cứu sinh. Xin chân thành cảm ơn bạn bè, đồng nghiệp ở các cơ quan, đoàn thé đã giúp giúp đỡ, về tư liệu, thông tin, góp ý, hỗ trợ động viên, giúp đỡ tác giả làm nghiên cứu.

Đặc biệt, Luận án xin được dành tặng gia đình, Bé me, chéng va các con những người đã chịu nhiều hy sinh, vat vả, yêu thương chia sẻ trong suốt thời gian tác giả làm luận án! Tác giả luận án Ngô Thị Thúy Hiền 2. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên CỨU. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.- -2+++2VEE++++++2EEEEE+2et2E2E. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên CỨU.

Nguồn tài liệu tham khảo. Kết cấu của luận ánn. TONG QUAN TINH HÌNH NGHIÊN CUU VE ĐỀ TÀI 1. Nhóm công trình nghiên cứu liên quan đến ngoại giao nhân dân của các nước trên ¡55:00.

Nhóm công trình nghiên cứu về lý luận.---zz©++zc+cze- 9 1. Nhóm công trình nghiên cứu đánh giá, tổng kết hoạt động thực tiễn. Nhóm công trình nghiên cứu về ngoại giao nhân dân của Việt Nam. Nhóm công trình nghiên cứu đường lối, chính sách ngoại giao nhân dân.

Nhóm công trình nghiên cứu, đánh giá tổng kết hoạt động ngoại giao nhân dân Việt Nam. CƠ SỞ CỦA HOẠT ĐỘNG NGOẠI GIAO NHÂN DÂN VIỆT NAM (2011-2018) 2. Cơ sở lý luận chung về ngoại giao nhân dân. Lý luận về ngoại giao nhân dân.

Một số khái niệm 2. Cơ sở chính trị, pháp lý của ngoại giao nhân dan. Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về ngoại giao nhân dân. Van ban pháp lý của Nha nước về hoạt động ngoại giao nhân dan.

Chủ thé, đối tác, đối tượng, vai trò và nguyên tắc phối hợp hoạt động. Cơ sở thực tiễn. Khái quát thành tựu ngoại giao nhân dân Việt Nam trước năm 201 l. Những nhân tổ tac động đến hoạt động ngoại giao nhân dân.

Mục tiêu, nội dung hoạt động ngoại giao nhân dân giai đoạn (2011-2018) Tiểu kết chương 2 Chương 3. THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG NGOẠI GIAO NHÂN DÂN VIỆT NAM (2011-2018) 3. Thực tiễn triển khai hoạt động ngoại giao nhân dân trên các lĩnh vực. Quéc phOng - an MMA ng n6.

Thông tin đối ngoại 3. Thành công và hạn chế của hoạt động ngoại giao nhân dân. Thành công và nguyên nhân thành công. Hạn chế và nguyên nhân hạn chế 101 Tiểu kết chương 3 v.

lỮ7 Chương 4. NHẬN XÉT, KINH NGHIỆM VA KHUYEN NGHỊ CHÍNH SÁCH 4. Một số nhận xét về hoạt động ngoại giao nhân dân Việt Nam từ năm 2011-2018. Đặc điểm của hoạt động ngoại giao nhân dân từ năm 201 1-2018.

Vai trò của hoạt động ngoại giao nhân dân từ năm 2011-2018 " C20 ván a. Kinh nghiệm trong công tác lãnh đạo, quản lý. Kinh nghiệm triển khai hoạt h0. Kinh nghiệm trong phối hợp hoạt động.

Một số khuyến nghị chính sách 4. Đồi mới sự lãnh dao Đảng, quan lý của Nhà nước. Đổi mới về cơ chế, chính sách. Dau tư phát triển nguồn lực.

Đầu tư xây dựng nội dung, phương thức hoạt động. 139 DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CUA TÁC GIA LIÊN QUAN DEN 145 Danh mục các ký hiệu và chữ viết tắt Từ viết tắt Tiếng Anh Tiếng Việt AAAS American Association for the Hiệp hội vì Sự tiên bộ Khoa Advancement of Science học Hoa Kỳ AAPASO Afro-Asian Peoples Solidarity Tổ chức đoàn kết nhân dân Organization A- Phi ACCS ASEAN Civil Society Conference | Hội nghị xã hội dân sự ASEAN AEPE Asia- Europe People Forum Diễn đàn nhân dân A- Au APF ASEAN Peoples’ Forum Diễn đàn nhân dan ASEAN ASEAN Association of Southeast Asian Hiệp hội các quôc gia Đông Nations Nam A ASF Asia Social Forum Diễn dan xã hội châu A CNDQ Imperialism Chu nghia để quốc CSDN Foreign policy Chính sách đôi ngoại ESF The European Social Fund Diễn dan xã hội chau Au EUNIC European Union of National Liên minh các tô chức van Institutes for Culture hóa Châu Âu INGO International non-governmental Tổ chức phi chính phủ quốc Organization tế MTTQVN Mặt trận tổ quốc Việt Nam MTTQVN Vietnam Fatherland Front Mặt trận Tổ quốc Việt Nam NGCC Public diplomacy Ngoại giao công chúng NGND People to people diplomacy Ngoại giao nhân dân NGVH Culture diplomacy Ngoại giao văn hóa NVNONN Người Việt Nam ở nước ngoài PACCOM People's Aid Coordination Ban điều phối viện trợ nhân Committee dân QHỌT Quan hệ quốc tế TCCTXH Socio-political organizations Tô chức chính tri xã hội TCH Globalization Toàn cầu hóa TCPCP Tổ chức phi chính phủ TCPCPNN Tổ chức phi chính phủ nước ngoài TLDLDVN Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam TTDN Thông tin đối ngoại UNESCO United Nations Educational Tô chức Giáo dục, Khoa học Scientific and Cultural và Văn hóa Liên Hợp Quốc Organization VUFO Vietnam Union of Friendship Liên hiệp các Tô chức Hữu Organisations nghi Viét Nam 3 Danh mục các hình vẽ, đồ thị 1.2 Ba trụ cột của ngoại giao Việt Nam 2.3 Viện trợ phi chính phủ nước ngoài cho Việt Nam từ năm 201 I— 2020 MỞ ĐẦU 1. Lý do lựa chọn đề tài Từ thời cổ đại, các chính trị gia, nhà ngoại giao đã biết cách tốt nhất đề chinh phục một quốc gia đó là thông qua chinh phục lòng người đề đạt được mục đích mới là thượng sách. Các hoạt động ngoại giao nhằm thu phục nhân tâm xuất hiện sớm nhưng đến thế kỷ XX các hoạt động này mới thu hút sự quan tâm nghiên cứu.

Từ Đại hội XI năm 2011, Đảng Cộng sản Việt Nam chủ trương chủ động, tích cực hợp tác, hội nhập quốc tế trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, bùng né truyền thông mạng xã hội toàn cầu đang làm thay đổi mạnh mẽ hoạt động ngoại giao và quan hệ quốc tế (QHQT), việc nghiên cứu hoạt động ngoại giao nhân dân (NGND) Việt Nam là quan trọng, cần thiết vì những lý do sau đây: Trước tiên, hoạt động NGND Việt Nam phát triển gắn liền với sự kết hợp sáng tạo giữa chủ nghĩa Mac-Lénin, tư tưởng Hồ Chí Minh về ngoại giao và kinh nghiệm đấu tranh ngoại giao bảo vệ hòa bình, độc lập dân tộc trong lich sử. NGND góp phan quan trọng vào thắng lợi của dân tộc và trở thành một trong ba trụ cột của ngoại giao Việt Nam. Trong bối cảnh toàn cầu hóa (TCH), Việt Nam mở rộng hợp tác, hội nhập quốc tế hoạt động ngoại giao thay đổi mạnh mẽ. Các hoạt động hướng đến nhân dân, công chúng nước ngoài, ngoại giao công chúng (NGCC) nhằm tăng sức cạnh tranh của quốc gia trên thế giới ngày càng đa dạng tác động đến công luận và chính phủ các nước, tìm kiếm sự đồng thuận, hậu thuẫn cho chính sách đối ngoại, gia tăng lợi ích và vị thế quốc gia.

Việt Nam kiên định con đường xã hội chủ nghĩa (XHCN) là mục tiêu, đối tượng của NGCC các nước, NGND cần có sự thích ứng, bé sung, phát triển do vậy nghiên cứu NGND là quan trọng và cần thiết. Thứ hai, từ thực trạng hoạt động NGND Việt Nam trước năm 2011 được đề cập trong Báo cáo đánh giá thực hiện Chỉ thị số 44-CT 20/9/1994 của Ban Bí thư về "Mở rộng và đổi mới hoạt động đối ngoại nhân dân" cho thay bên cạnh những thành công cũng bộc lộ những hạn chế cần được nghiên cứu, khắc phục. Hoạt động NGND còn thụ động, thiếu linh hoạt, hiệu quả chưa cao, phối hợp giữa cơ quan chuyên trách NGND với đối ngoại của Đảng và Nhà nước chưa chặt chẽ. Một số cấp uỷ, chính quyền chưa nhận thức đầy đủ về vai trò của NGND, triển khai hoạt động thiếu đồng bộ; giám sát, hỗ trợ, kiểm tra hướng dẫn hoạt động NGND chưa thường xuyên, việc 1 nghiên cứu chưa được đầu tư đúng mức.

Thực tiễn này đòi hỏi nghiên cứu NGND nhằm góp phan nâng cao hiệu quả hoạt động trong bối cảnh QHQT thay đổi nhanh chóng, phức tạp hiện nay. Thứ ba, dưới tác động của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, quá trình TCH đã thúc day phân công lao động toàn cầu phát triển, làm gia tăng các quan hệ dan sự xuyên biên giới. Truyền thông và internet kết nối toàn cầu là công cụ tập hợp lực lượng, thu thập dữ liệu đầu vào trong nền kinh tế tri thức.