Luận án Tiến sĩ: Quản lý nhà nước thu từ khai thác công trình đường bộ Việt Nam

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIAO THÔNG VẬN TẢI HOÀNG NGỌC SƠN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ THU TỪ KHAI THÁC CÔNG TRÌNH ĐƯỜNG BỘ Ở VIỆT NAM LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Hà Nội - 2020 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIAO THÔNG VẬN TẢI HOÀNG NGỌC SƠN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ THU TỪ KHAI THÁC CÔNG TRÌNH ĐƯỜNG BỘ Ở VIỆT NAM Ngành: Quản lý Xây dựng Mã số: 9.02 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC 1. TS NGUYỄN QUỲNH SANG 2.TS VŨ TRỌNG TÍCH .TS VŨ TRỌNG TÍCH Hà Nội - 2020 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan công trình nghiên cứu khoa học này là của riêng tôi. Kết quả nêu trong luận án là trung thực và chưa từng được công bố trong bất cứ công trình nghiên cứu nào. Hà Nội, ngày.

năm 2020 Tác giả Hoàng Ngọc Sơn Hoàng Ngọc Sơn ii LỜI CẢM ƠN Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành đối với TS. Nguyễn Quỳnh Sang, PGS. Vũ Trọng Tích - Những người đã tận tâm, tận tình hướng dẫn, giúp đỡ tôi hoàn thành luận án. Tôi xin chân thành cảm ơn Khoa Quản lý xây dựng, Bộ môn Kinh tế xây dựng và các Bộ môn khác thuộc Khoa Quản lý xây dựng - Trường Đại học Giao thông vận tải đã có những đóng góp và giúp đỡ cho tôi rất nhiều trong quá trình thực hiện các nội dung của luận án.

Tôi xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu nhà trường, Phòng Đào tạo sau đại học đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi hoàn thành các thủ tục theo đúng qui định. Tôi xin chân thành cảm ơn các Nhà khoa học, các Giáo sư, Phó Giáo sư, Tiến sĩ. đến từ Đại học Giao thông vận tải, Đại học Xây dựng, Đại học Thủy lợi, Viện chiến lược và phát triển Giao thông vận tải,. đã có những đóng góp, giúp đỡ tôi trong quá trình tôi thực hiện các nội dung của luận án.

Tôi xin chân thành cảm ơn những đóng góp và đánh giá của các chuyên gia đến từ các cơ quan quản lý nhà nước thuộc Bộ Giao thông vận tải, Bộ Tài chính, các Sở Giao thông vận tải, Tổng Cục đường bộ Việt Nam,. Các chuyên gia đến từ các Tổng Công ty, các Công ty đang hoạt động trong lĩnh vực đầu tư xây dựng và khai thác công trình giao thông nói chung và đường cao tốc nói riêng đã giúp tôi hoàn thành tốt nội dung của luận án. Tôi xin cảm ơn các anh chị, bạn bè và đồng nghiệp đã tạo điều kiện giúp đỡ cho tôi về thời gian, số liệu các công trình thực tế để thực hiện tốt luận án. Cuối cùng tôi xin cảm ơn gia đình của tôi đã luôn luôn ủng hộ, giúp đỡ, chia sẻ và động viên tôi trong suốt quá trình thực hiện nghiên cứu này.

Hà Nội, ngày tháng năm 2020 Tác giả Hoàng Ngọc Sơn Hoàng Ngọc Sơn iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii MỤC LỤC. iii DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU. vii DANH MỤC CÁC HÌNH.ix MỞ ĐẦU.

1 CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.Tổng quan các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài luận án. Tổng quan các công trình nghiên cứu trong nước. Tổng quan các công trình nghiên cứu nước ngoài. Nhận xét về các công trình nghiên cứu và khoảng trống nghiên cứu của đề tài luận án.

Khung nghiên cứu của luận án. Phương pháp nghiên cứu của luận án. Phương pháp tổng hợp, phân tích, so sánh. Phương pháp chuyên gia.

Phương pháp điều tra xã hội học. Phương pháp thống kê toán học. 23 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ THU TỪ KHAI THÁC CÔNG TRÌNH ĐƯỜNG BỘ. Tổng quan về thu từ khai thác công trình đường bộ.

Khai thác công trình đường bộ. Thu từ khai thác công trình đường bộ. Cơ sở lý luận quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ. Các vấn đề liên quan quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ.

Yêu cầu quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ. Nguyên tắc quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ. Nội dung quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ. Tiêu chí đánh giá quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ.

Các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường iv bộ. Nhân tố khách quan. Nhân tố chủ quan. Kinh nghiệm quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ của một số nước và bài học kinh nghiệm rút ra cho Việt Nam.

Kinh nghiệm quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ tại một số nước. Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam. 67 CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ THU TỪ KHAI THÁC CÔNG TRÌNH ĐƯỜNG BỘ Ở VIỆT NAM. Thực trạng thu từ khai thác công trình đường bộ ở Việt Nam.

Thực trạng hệ thống công trình đường bộ ở Việt Nam. Các khoản thu từ khai thác công trình đường bộ ở Việt Nam. Phân tích thực trạng quản lý Nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ ở Việt Nam. Xây dựng và ban hành chế độ, chính sách về thu từ khai thác công trình đường bộ.

Tổ chức bộ máy quản lý Nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ. Quản lý quá trình thu từ khai thác công trình đường bộ. Thanh tra, kiểm tra, giám sát quá trình thu từ khai thác công trình đường bộ. Đánh giá thực trạng quản lý Nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ tại Việt Nam.

Những thành tựu đạt được. Một số tồn tại trong công tác quản lý Nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ. Nguyên nhân của những tồn tại trong quản lý Nhà nước về thu từ việc khai thác công trình đường bộ. 124 CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ THU TỪ KHAI THÁC CÔNG TRÌNH ĐƯỜNG BỘ Ở VIỆT NAM.

Quan điểm, mục tiêu và nhu cầu phát triển giao thông đường bộ Việt Nam đến năm 2030. Quan điểm phát triển giao thông đường bộ Việt Nam. Mục tiêu phát triển giao thông đường bộ đến năm 2030. Nhu cầu vốn đầu tư phát triển giao thông đường bộ.

Định hướng quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ ở Việt Nam. Một số giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước về thu từ việc khai thác công trình đường bộ ở Việt Nam. Hoàn thiện hệ thống pháp luật và chính sách về thu từ khai thác công trình đường bộ. Nâng cao năng lực, phẩm chất đội ngũ cán bộ trong cơ quan quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ.

Hoàn thiện tổ chức bộ máy cơ quan quản lý nhà nước về thu từ khai thác công trình đường bộ. Tăng cường công tác kiểm tra, thanh tra, đánh giá của cơ quan quản lý nhà nước, giám sát của cộng đồng và giải quyết khiếu nại tố cáo. Đầu tư công nghệ nhằm tăng hiệu quả thu từ khai thác công trình đường bộ.141 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ. 144 DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN.

147 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO. 153 vi DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nguyên nghĩa Tiếng Việt BTĐB Bảo trì đường bộ ĐBVN Đường bộ Việt Nam ĐKVN Đăng kiểm Việt Nam ĐTXD Đầu tư xây dựng DVC Dịch vụ công GTĐB Giao thông đường bộ GTNT Giao thông nông thôn GTVT Giao thông vận tải HĐND Hội đồng nhân dân KCHT Kết cấu hạ tầng KTCTĐB Khai thác công trình đường bộ KT-XH Kinh tế-xã hội NSNN Ngân sách Nhà nước QL Quốc lộ QLNN Quản lý nhà nước UBND Ủy ban nhân dân XDĐB Xây dựng đường bộ Tiếng Anh BOT Build Operate Transfer - Xây dựng-Vận hành-Chuyển Giao BT Build Transfer -Xây dựng - Chuyển giao FDI Foreign Direct Investment-Đầu tư trực tiếp nước ngoài ODA Official Development Assistance-Hỗ trợ phát triển chính thức PPP Public - Private Partner - Hợp tác công-tư VEC Vietnam Expressway Corporation-Tổng Công ty Đầu tư Phát triển đường cao tốc Việt Nam VIDIFI Vietnam Infrastructure Development and Finance Investment Joint Stock Company- Tổng công ty Phát triển hạ tầng và Đầu tư tài chính Việt Nam vii DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU Bảng 1. Phân bố đối tượng khảo sát. Kinh nghiệm nghề nghiệp của đối tượng khảo sát.

Lĩnh vực hoạt động của đối tượng được khảo sát. Biểu tính thuế lưu hành ô tô ở Nhật Bản. Thuế, phí đánh vào người sử dụng đường bộ tại tỉnh Szechuan Trung Quốc 62 Bảng 3. Chiều dài đường bộ và trách nhiệm tổ chức quản lý, bảo trì đường bộ.

Tổng hợp vốn đầu tư xây dựng GTĐB giai đoạn 2011-2017. Hỗ trợ trực tiếp NSNN cho các dự án BOT đường bộ. Số vốn đầu tư cho giao thông đường bộ theo hình thức PPP. Kết quả từ nguồn thu phí sử dụng đường bộ giai đoạn 2013-2018.

Thống kê số lượng các trạm dịch vụ trên đường cao tốc tính đến năm 2018 84 Bảng 3. Dự kiến nguồn thu từ thuê sử dụng kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ. Hiểu biết và nhận thức chung về thu từ khai thác công trình đường bộ ở Việt Nam. Phân tích mô tả chỉ tiêu hiểu biết chung (HBC) về thu từ khai thác công trình đường bộ ở Việt Nam.

ANOVA analyses of HBC a,b. ANOVA analyses of HBC. Chỉ tiêu đánh giá thực trạng công tác lập đề án, kế hoạch thu. Phân tích thống kê mô tả các chỉ tiêu liên quan lập kế hoạch.

Phân tích phương sai của các chỉ tiêu KHa,b. Phân tích tương quan các chỉ tiêu KH (Correlations). Chỉ tiêu đánh giá về hoạt động tổ chức thực hiện đề án, kế hoạch thu. Thống kê mô tả các chỉ tiêu tổ chức thực hiện đề án, kế hoạch thu.

Phân tích phương sai của các chỉ tiêu TCa,b. Phân tích tương quan các chỉ tiêu TC (Correlations). Chỉ tiêu đánh giá công tác chỉ đạo thực hiện đề án, kế hoạch thu. Thống kê mô tả các chỉ tiêu chỉ đạo thực hiện đề án, kế hoạch thu.

Phân tích tương quan các chỉ tiêu CD (Correlations). Chỉ tiêu đánh giá về kiểm soát thực hiện đề án, kế hoạch thu. Phân tích thống kê mô tả các chỉ tiêu giám sát thực hiện đề án, kế hoạch thu. ANOVA Test Statistics of KS a,b.

Phân tích tương quan các chỉ tiêu KS (Correlations). Kinh phí/ tỷ lệ đáp ứng nhu cầu bảo trì theo định mức. Kinh phí cho Qũy bảo trì đường bộ địa phương. Tổng hợp số lượng phương tiện dự báo đến 2030.

Tổng hợp dự báo từ nguồn thu phí sử dụng đường bộ.