Luận án tiến sĩ: Giám sát viêm gan B, C Thái Bình, hiệu quả can thiệp - Vũ Ngọc Long

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ \ VIỆN VỆ SINH DỊCH TỄ TRUNG ƯƠNG ------------*-------------- THỰC TRẠNG GIÁM SÁT VIÊM GAN VI RÚT B, C TẠI TỈNH THÁI BÌNH VÀ HIỆU QUẢ MỘT SỐ BIỆN PHÁP CAN THIỆP LUẬN ÁN TIẾN SỸ Y HỌC HÀ NỘI – 2017 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ VIỆN VỆ SINH DỊCH TỄ TRUNG ƯƠNG ------------*-------------- VŨ NGỌC LONG THỰC TRẠNG GIÁM SÁT VIÊM GAN VI RÚT B, C TẠI TỈNH THÁI BÌNH VÀ HIỆU QUẢ MỘT SỐ BIỆN PHÁP CAN THIỆP CHUYÊN NGÀNH: DỊCH TỄ HỌC MÃ SỐ: 62 72 01 17 LUẬN ÁN TIẾN SỸ Y HỌC Người hướng dẫn khoa học: 1. Phan Trọng Lân 2. Phạm Ngọc Đính HÀ NỘI – 2017 LỜI CẢM ƠN Với tấm lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới: GS. Phạm Ngọc Đính, Phó Chủ tịch thường trực Hội Y học dự phòng Việt Nam, người Thầy đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ, động viên, khuyến khích tôi trong suốt quá trình xây dựng đề cương, thu thập số liệu và viết báo cáo luận án.

Phan Trọng Lân, Viện trưởng Viện Pasteur TP. Hồ Chí Minh, người Thầy đã tận tình động viên, khích lệ, hướng dẫn và hỗ trợ cần thiết nhất cho tôi trong suốt quá trình học tập, hoàn thiện luận án. Trần Đắc Phu, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng, ThS. Đặng Quang Tấn, Phó Cục trưởng Cục Y tế dự phòng đã dành cho tôi những điều kiện tốt nhất để thu thập số liệu, viết báo cáo và tham gia vào các hoạt động xây dựng chính sách, kế hoạch liên quan đến các nội dung nghiên cứu của luận án.

Nguyễn Văn Thơm, Giám đốc Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Thái Bình, BSCK I. Đỗ Văn Siu, Giám đốc Trung tâm Y tế huyện Hưng Hà, BSCKI. Lương Văn Phong, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa huyện Hưng Hà cùng các cán bộ y tế thuộc các đơn vị liên quan đến công tác giám sát bệnh truyền nhiễm tỉnh Thái Bình đã hỗ trợ tích cực trong việc thu thập số liệu, triển khai các hoạt động can thiệp của nghiên cứu và đóng góp quan trọng trong việc hoàn thành báo cáo luận án. Các Thầy, Cô trong Chương trình đào tạo Nghiên cứu sinh, Hội đồng bảo vệ cùng các Thầy, Cô, bạn bè, đồng nghiệp đã hỗ trợ trong quá trình học tập, nghiên cứu và góp ý quý báu trong việc viết báo cáo, hoàn thành luận án.

Sự hỗ trợ không biết mệt mỏi của người thân trong gia đình, đặc biệt là vợ tôi đã dành thời gian để tôi chuyên tâm triển khai các hoạt động nghiên cứu, viết báo cáo và sự động viên để tôi hoàn thành tốt bản luận án này. Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Vũ Ngọc Long LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan bản luận án này là công trình nghiên cứu nghiêm túc và trung thực. Tất cả các số liệu và kết quả trong luận án này chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Nghiên cứu được thực hiện dựa vào đề tài cấp cơ sở của Cục Y tế dự phòng: “Thực trạng giám sát viêm gan vi rút B và viêm gan vi rút C tại tỉnh Thái Bình và hiệu quả một số biện pháp can thiệp” do tôi làm chủ đề tài.

Tôi đã được các thành viên tham gia đồng ý sử dụng số liệu cho luận án này. Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Vũ Ngọc Long MỤC LỤC ĐẶT VẤN ĐỀ. Đặc điểm chung về viêm gan vi rút. Đặc tính, hình thức lây truyền của vi rút viêm gan B, C.

Vi rút viêm gan B. Vi rút viêm gan C. Tình hình nhiễm vi rút viêm gan B, C trên thế giới và tại Việt Nam. Tình hình nhiễm vi rút viêm gan B.

Tình hình nhiễm vi rút viêm gan C. Giám sát bệnh truyền nhiễm và giám sát viêm gan vi rút. Giám sát bệnh truyền nhiễm. Giám sát viêm gan vi rút.

Các biện pháp xét nghiệm phát hiện vi rút viêm gan B, C. Một số chiến lược phòng chống viêm gan vi rút trên thế giới và tại Việt Nam. Một số chiến lược phòng chống viêm gan vi rút trên thế giới. Kế hoạch phòng chống viêm gan vi rút tại Việt Nam.

Một số đặc điểm chính của tỉnh và thông tin về hệ thống y tế tại Thái Bình. Một số đặc điểm của tỉnh Thái Bình. Hệ thống y tế của tỉnh Thái Bình. Kết quả giám sát viêm gan vi rút tại tỉnh Thái Bình giai đoạn 2005 – 2014.39 CHƯƠNG II.

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Mục tiêu 1: Mô tả thực trạng giám sát viêm gan vi rút B, C tại tỉnh Thái Bình năm 2015. Đối tượng nghiên cứu. Thời gian và địa điểm nghiên cứu.

Phương pháp nghiên cứu. Các nhóm biến số trong nghiên cứu định lượng và nghiên cứu định tính. Công cụ thu thập thông tin. Các bước tiến hành nghiên cứu.

Mục tiêu 2: Đánh giá hiệu quả một số biện pháp can thiệp tăng cường chất lượng giám sát viêm gan vi rút B, C tại tuyến huyện. Đối tượng nghiên cứu. Thời gian và địa điểm nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu.

Các nhóm biến số và chỉ số. Công cụ thu thập và các biện pháp can thiệp. Các bước tiến hành nghiên cứu. Xử lý và phân tích số liệu nghiên cứu.

Các phần mềm sử dụng. Cách phân tích và trình bày kết quả mô tả thực trạng. Cách phân tích và trình bày kết quả can thiệp. Một số tiêu chí đánh giá.

Sai số và kỹ thuật hạn chế sai số. Tổ chức thực hiện. Đạo đức trong nghiên cứu. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU.

Thực trạng hoạt động giám sát viêm gan vi rút B, C tại tỉnh Thái Bình năm 2015 .Thực trạng về cấu trúc, thành phần và tính pháp lý của hệ thống giám sát viêm gan vi rút B, C. Thực trạng về năng lực đảm bảo, chính sách, chế độ trong hệ thống giám sát viêm gan vi rút B, C. Thực trạng về năng lực hoạt động của hệ thống giám sát viêm gan vi rút B, C tại tỉnh Thái Bình năm 2015. Kết quả điều tra kiến thức, thái độ và thực hành về hoạt động giám sát viêm gan vi rút trong năm 2015 của tỉnh Thái Bình.

Một số kết quả giám sát viêm gan vi rút B, C trong năm 2015 của tỉnh Thái Bình. Đánh giá hiệu quả một số biện pháp can thiệp tăng cường chất lượng giám sát viêm gan vi rút B, C tại tuyến huyện của tỉnh Thái Bình năm 2016. Một số kết quả triển khai biện pháp tăng cường giám sát viêm gan vi rút. Hiệu quả trong thay đổi chất lượng giám sát viêm gan vi rút B, C.

Hiệu quả độ nhạy của phương thức giám sát mới tại huyện Hưng Hà. Tính hữu dụng trong thay đổi kiến thức, thái độ, thực hành của nhân viên y tế ở huyện can thiệp và đối chứng. Ý kiến về tính phù hợp, lợi ích và khả thi của biện pháp can thiệp của cán bộ y tế tại huyện Hưng Hà. Về thực trạng hoạt động giám sát viêm gan vi rút B, C tại tỉnh Thái Bình năm 2015.

Đối với tính pháp lý và thực trạng cán bộ y tế của hệ thống giám sát viêm gan vi rút tại tỉnh Thái Bình năm 2015. Về năng lực đảm bảo, chính sách, chế độ trong hệ thống giám sát viêm gan vi rút B, C tại tỉnh Thái Bình năm 2015. Về thực trạng về năng lực hoạt động của hệ thống giám sát viêm gan vi rút B, C tại tỉnh Thái Bình năm 2015. Về kiến thức, thái độ và thực hành về hoạt động giám sát viêm gan vi rút trong năm 2015 của tỉnh Thái Bình.

Về kết quả giám sát viêm gan vi rút trong năm 2015 của tỉnh Thái Bình. Về hiệu quả một số biện pháp can thiệp tăng cường chất lượng giám sát viêm gan vi rút B, C tại tuyến huyện tỉnh Thái Bình năm 2016. Đối với kết quả triển khai hoạt động tăng cường giám sát viêm gan vi rút. Về hiệu quả trong thay đổi chất lượng giám sát viêm gan vi rút.

Đánh giá hiệu quả của một số biện pháp can thiệp nâng cao chất lượng giám sát. Về sự phù hợp, lợi ích và khả thi của hoạt động can thiệp tại huyện Hưng Hà. Về các hạn chế của hoạt động can thiệp tại huyện Hưng Hà năm 2016. Những đóng góp và hạn chế của luận án.

Thực trạng hoạt động giám sát viêm gan vi rút B, C tại tỉnh Thái Bình, năm 2015. Hiệu quả can thiệp tăng cường chất lượng giám sát viêm gan vi rút B, C tại huyện Hưng Hà tỉnh Thái Bình năm 2016. 128 DANH SÁCH CÁC BÀI BÁO LIÊN QUAN. i TÀI LIỆU THAM KHẢO.

ii PHỤ LỤC. xv DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Tiếng Anh Tiếng Việt AIDS Aquired Immuno Deficiency Hội chứng suy giảm miễn dịch mắc Syndrom phải Anti-HCV Antibody against hepatitis C Kháng thể kháng vi rút viêm gan C virus ARN-HCV Acid Ribonucleic Hepatitis C A xít nhân của vi rút viêm gan C virus BTN Bệnh truyền nhiễm BVĐK Bệnh viện đa khoa CSHQ Chỉ số hiệu quả ĐNCB Định nghĩa ca bệnh HBsAg Hepatitis B surface antigen Kháng nguyên bề mặt vi rút viêm gan C HBV Hepatitis B Virus Vi rút viêm gan B HCV Hepatitis C Virus Vi rút viêm gan C HQCT Hiệu quả can thiệp MMT Methadone Maintenance Phương pháp điều trị Methadone Therapy NVYT Nhân viên y tế PCD Phòng chống dịch PKB Phòng khám bệnh SCT Sau can thiệp TCT Trước can thiệp TTYT Trung tâm Y tế TYT Trạm Y tế VGB Viêm gan B VGC Viêm gan C VGVR Viêm gan vi rút VSDT Vệ sinh dịch tễ WHO World Health Organization Tổ chức Y tế thế giới YTDP Y tế dự phòng DANH MỤC BẢNG Bảng Tên bảng Trang 1. Tỷ lệ người mang HBsAg trong nhóm người khoẻ mạnh trong các 13 nghiên cứu tại Việt Nam 1. Năng lực xét nghiệm vi rút viêm gan tại Việt Nam 34 1.

Tình hình viêm gan vi rút giai đoạn 2005-2014 tại tỉnh Thái Bình 40 3. Các đơn vị tham gia giám sát viêm gan vi rút B, C tại tỉnh Thái Bình 66 3. Số liệu bệnh nhân điều trị Methadone 2015 - 2016 67 3. Một số đặc điểm NVYT ở các đơn vị YTDP của tỉnh Thái Bình năm 68 2015 3.

Một số đặc điểm NVYT ở các bệnh viện của tỉnh Thái Bình năm 2015 68 3. Cơ cấu NVYT tham gia giám sát tại đơn vị y tế dự phòng 69 3. Cơ cấu NVYT tham gia giám sát tại các đơn vị bệnh viện 69 3.