Luận án: Quản lý đào tạo giáo viên THPT tại các trường ĐH vùng ĐBSCL - Trương Tấn Đạt (2019)

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HỌC VIỆN QUẢN LÝ GIÁO DỤC ---------- TRƯƠNG TẤN ĐẠT QUẢN LÝ ĐÀO TẠO GIÁO VIÊN TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRONG CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC PHỔ THÔNG Chuyên ngành: Quản lý giáo dục Mã số: 9.14 LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC Người hướng dẫn khoa học: 1.TS Đặng Thị Thanh Huyền 2.TS Nguyễn Văn Đệ HÀ NỘI - 2019 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng cá nhân tôi. Các số liệu và kết quả nghiên cứu trình bày trong Luận án là trung thực và chưa từng được công bố trong bất cứ công trình nghiên cứu nào khác. Trong quá trình nghiên cứu Luận án, tôi có tham khảo một số tư liệu trong các tác phẩm được ghi trong danh mục tài liệu tham khảo và đã được chú thích trích dẫn theo quy định. TÁC GIẢ LUẬN ÁN Trương Tấn Đạt ii LỜI CẢM ƠN Luận án này được hoàn thành với sự cộng tác, giúp đỡ, hỗ trợ của nhiều cá nhân và tập thể.

Tôi xin chân thành tỏ lòng biết ơn đối với toàn thể các vị Giáo sư, Phó Giáo sư, Tiến sĩ đã có công giảng dạy, truyền thụ kiến thức khoa học cho tôi trong suốt thời gian tôi làm nghiên cứu sinh tại Học viện Quản lý giáo dục từ năm 2015 đến nay. Xin tri ân sự giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi về mọi mặt của tập thể Lãnh đạo và cán bộ, viên chức của Trường Đại học Đồng Tháp để tôi hoàn thành nhiệm vụ nghiên cứu sinh. Cảm ơn sự giúp đỡ tích cực của các trường Đại học Cần Thơ, Đại học An Giang, Đại học Kiên Giang, Đại học Bạc Liêu, Đại học Trà Vinh, Đại học Tiền Giang; các Sở Giáo dục và Đào tạo; các trường Trung học phổ thông của các tỉnh vùng Đồng bằng sông Cửu Long trong việc tổ chức khảo sát, điều tra, thử nghiệm một số giải pháp do luận án đề xuất và tư vấn khoa học cho tôi trong quá trình nghiên cứu. Tôi xin đặc biệt dành sự kính trọng và biết ơn sâu sắc đến PGS.TS Đặng Thị Thanh Huyền và PGS.TS Nguyễn Văn Đệ đã tận tình chỉ dạy và hướng dẫn tôi hoàn thành luận án này.

Tôi cũng dành lời cảm ơn đến những người thân trong gia đình, bạn bè, đồng nghiệp đã dành nhiều tình cảm, thời gian, lời động viên và tạo động lực cho tôi hoàn thành nhiệm vụ học tập và nghiên cứu. Mặc dù đã rất nỗ lực nhưng luận án khó tránh khỏi thiếu sót, rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của quý Thầy, Cô và tất cả những ai quan tâm đến công trình này để tôi hoàn thiện thêm luận án. TÁC GIẢ LUẬN ÁN Trương Tấn Đạt iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN .ii MỤC LỤC. iii DANH MỤC CÁC CỤM TỪ VIẾT TẮT .vii DANH MỤC CÁC BẢNG.

viii DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ. Lý do chọn đề tài. Mục đích nghiên cứu. Khách thể và đối tượng nghiên cứu.

Nhiệm vụ nghiên cứu. Câu hỏi nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Giả thuyết khoa học.

Cơ sở phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu. Luận điểm cần bảo vệ. Đóng góp mới của luận án. Cấu trúc của luận án.

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ ĐÀO TẠO GIÁO VIÊN TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TẠI CÁC CƠ SỞ GIÁO DỤC ĐẠI HỌC ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC. Tổng quan nghiên cứu vấn đề. Các công trình nghiên cứu về mô hình đào tạo giáo viên. Các công trình nghiên cứu về đào tạo giáo viên.

Các công trình nghiên cứu về quản lý đào tạo giáo viên. Đánh giá chung. Một số khái niệm cơ bản. Quản lý nhà trường.

Quản lý đào tạo giáo viên trung học phổ thông. Bối cảnh đổi mới giáo dục Việt Nam hiện nay và những vấn đề đặt ra trong đào tạo giáo viên trung học phổ thông. Những quan điểm đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo. Những quan điểm về đổi mới chương trình giáo dục phổ thông và sách giáo khoa.

Định hướng về nội dung giáo dục cấp Trung học phổ thông trong Chương trình giáo dục phổ thông tổng thể. Tác động của Chuẩn nghề nghiệp giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông. Những vấn đề đặt ra trong đào tạo giáo viên trung học phổ thông. Nội dung quản lý đào tạo giáo viên trung học phổ thông đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông.

Quản lý mục tiêu, nhiệm vụ đào tạo. Quản lý nội dung đào tạo. Quản lý hoạt động dạy học của giảng viên. Quản lý hoạt động học tập của sinh viên.

Quản lý phương pháp, phương tiện và hình thức đào tạo. Quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập. Quản lý môi trường dạy - học và đảm bảo chất lượng đào tạo. Đặc điểm mô hình quản lý đào tạo giáo viên trong trường đại học đa ngành.

Những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đào tạo giáo viên trung học phổ thông. Nhóm các yếu tố bên ngoài cơ sở đào tạo giáo viên. Nhóm các yếu tố bên trong cơ sở đào tạo giáo viên. 43 Kết luận chương 1.

CƠ SỞ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ ĐÀO TẠO GIÁO VIÊN TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRONG CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG. Tổng quan về vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Đặc điểm địa lý tự nhiên, kinh tế - xã hội. Đặc điểm giáo dục - đào tạo vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Tổ chức nghiên cứu thực trạng. Hồi cứu tư liệu, tổng kết kinh nghiệm thực tiễn. Khảo sát thực tiễn. Thực trạng đào tạo giáo viên trung học phổ thông của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Thực trạng xác định mục tiêu, nhiệm vụ đào tạo. Thực trạng xây dựng nội dung đào tạo. Đánh giá thực trạng hoạt động giảng dạy của giảng viên. Đánh giá thực trạng quản lý hoạt động học tập của sinh viên.

Đánh giá thực trạng sử dụng phương pháp, phương tiện và hình thức tổ chức đào tạo. Thực trạng hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập. Thực trạng môi trường dạy - học và đảm bảo chất lượng. Thực trạng quản lý đào tạo giáo viên trung học phổ thông của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Thực trạng quản lý mục tiêu, nhiệm vụ đào tạo. Thực trạng quản lý nội dung đào tạo. Thực trạng quản lý hoạt động giảng dạy của giảng viên. Thực trạng quản lý hoạt động học tập của sinh viên.

Quản lý phương pháp, phương tiện và hình thức đào tạo. Thực trạng quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập. Quản lý môi trường dạy - học và đảm bảo chất lượng. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đào tạo giáo viên trung học phổ thông tại các trường đại học ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Tác động của Chính sách giáo dục. Tác động của cơ chế thị trường, toàn cầu hoá và hội nhập quốc tế. Sự phát triển của công nghệ thông tin và truyền thông. Đánh giá chung.

Những điểm mạnh. Những điểm yếu. Những thách thức. Kinh nghiệm quốc tế và trong nước về quản lý đào tạo giáo viên trung học phổ thông.

Kinh nghiệm quốc tế. Kinh nghiệm đào tạo giáo viên trung học phổ thông ở một số vùng của Việt Nam. Một số khuyến nghị. 110 Kết luận chương 2.

GIẢI PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO GIÁO VIÊN TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRONG CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỐI MỚI GIÁO DỤC PHỔ THÔNG. Định hướng phát triển giáo dục vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Định hướng phát triển kinh tế - xã hội. Định hướng phát triển về giáo dục trung học phổ thông.

Một số nguyên tắc xây dựng các giải pháp. Nguyên tắc đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông. Nguyên tắc đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội và giáo dục - đào tạo của vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Nguyên tắc tính thực tiễn, khả thi.

Các giải pháp quản lý đào tạo giáo viên trung học phổ thông trong các trường đại học ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông. Quy hoạch mạng lưới các cơ sở đào tạo giáo viên trung học phổ thông tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Xây dựng quy trình và nội dung tổ chức các hoạt động bồi dưỡng cho giảng viên sư phạm. Xây dựng và triển khai dạy học “Nội dung giáo dục của địa phương” trong chương trình đào tạo giáo viên trung học phổ thông.

Quản lý phát triển chương trình đào tạo giáo viên trung học phổ thông theo định hướng nghề nghiệp ứng dụng. Đổi mới nội dung, hình thức tổ chức rèn luyện kỹ năng, nghiệp vụ sư phạm và thực tập nghề nghiệp trong đào tạo giáo viên trung học phổ thông. Phát triển các nguồn lực của cơ sở đào tạo giáo viên trung học phổ thông. Khảo sát tính cấp thiết và tính khả thi của hệ thống các giải pháp.

Nội dung xin ý kiến chuyên gia. Đối tượng xin ý kiến chuyên gia. Phương pháp tiến hành. Kết quả khảo sát.

Thực nghiệm giải pháp. Mục đích thực nghiệm. Nội dung thực nghiệm. Giới hạn thực nghiệm.

Quy trình tiến hành thực nghiệm. Thời gian thực nghiệm. Phương pháp đánh giá thực nghiệm. Tiêu chí và thang đánh giá thực nghiệm.

Kết quả thực nghiệm. 158 Kết luận chương 3. 160 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ. 162 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO.

164 DANH MỤC CÁC BÀI VIẾT, CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU ĐÃ ĐƯỢC CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN .