Luận án: Xây dựng hình ảnh văn hóa Việt Nam trong hội nhập quốc tế - Trịnh Thị Thủy

Tổng quan về luận án

Luận án Tiến sĩ Triết học của Trịnh Thị Thủy, mang tựa đề "Xây dựng Hình ảnh Văn hóa Việt Nam trong Quá trình Hội nhập Quốc tế Hiện nay," cung cấp một phân tích chuyên sâu và đa chiều về vai trò chiến lược của văn hóa trong sự phát triển bền vững của quốc gia trong bối cảnh toàn cầu hóa. Nghiên cứu này được thực hiện tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, và hoàn thành vào năm 2024.

Bối cảnh khoa học của luận án được đặt trong nhận thức ngày càng sâu sắc về văn hóa như một nền tảng tinh thần, động lực và mục tiêu của sự phát triển ổn định và bền vững, đồng thời là nguồn lực nội sinh cốt lõi của mỗi quốc gia, dân tộc. Tính tiên phong của nghiên cứu thể hiện ở việc trực tiếp giải quyết một vấn đề cấp thiết nhưng còn bỏ ngỏ: việc xây dựng hình ảnh văn hóa (HAVH) Việt Nam một cách chủ động và chiến lược trong quá trình hội nhập quốc tế (HNQT) sâu rộng. Văn hóa, theo Hồ Chí Minh, là "toàn bộ những sáng tạo và phát minh đó tức là văn hóa" [86, t3, tr. 431], đóng vai trò then chốt trong việc hình thành sức mạnh tổng hợp và quyền lực mềm quốc gia. Luận án đi sâu vào khía cạnh triết học của việc xây dựng hình ảnh này, cung cấp cơ sở lý luận vững chắc và giải pháp thực tiễn.

Research Gap SPECIFIC với citations từ literature: Mặc dù có nhiều công trình nghiên cứu về văn hóa Việt Nam, bản sắc văn hóa, ngoại giao văn hóa và hình ảnh quốc gia nói chung, nhưng một khoảng trống nghiên cứu đáng kể tồn tại trong việc phân tích trực tiếp và toàn diện về "xây dựng hình ảnh văn hóa Việt Nam trong quá trình hội nhập quốc tế" từ góc độ triết học văn hóa. Theo khảo sát của NCS, "những công trình nghiên cứu một cách trực tiếp về xây dựng HAVH Việt Nam trong quá trình HNQT gần như không có." Các nghiên cứu hiện có chủ yếu tập trung vào các khía cạnh gián tiếp như ngoại giao văn hóa (Nguyễn Thái Yên Hương, 2011; Nguyễn Thị Thùy Yên, 2016; Lê Hải Bình và Trần Quốc Khánh, 2022), quảng bá hình ảnh quốc gia (Phạm Minh Sơn, 2006; Nguyễn Thị Hồng Nam, 2009; Lưu Trần Toàn, 2019) hoặc di sản văn hóa (Ekaterina O. Starikova, 2020), mà chưa đặt HAVH Việt Nam như một đối tượng nghiên cứu trung tâm với nội hàm, phương thức và tiêu chí đánh giá rõ ràng từ triết học. Khoảng trống này đặc biệt nghiêm trọng khi "văn hóa chưa được các cấp, các ngành nhận thức sâu sắc và quan tâm đầy đủ tương xứng với kinh tế và chính trị" [136, tr. 12-13], dẫn đến việc xây dựng HAVH còn thiếu hiệu quả và đồng bộ.

Research questions và hypotheses (đánh số cụ thể): Dựa trên khoảng trống nghiên cứu, luận án đặt ra các câu hỏi và giả thuyết nghiên cứu chính:

1. Câu hỏi 1: Những vấn đề lý luận cốt lõi về hình ảnh văn hóa, xây dựng hình ảnh văn hóa và HAVH Việt Nam trong quá trình HNQT hiện nay là gì?
   • Giả thuyết 1: Các khái niệm HAVH và xây dựng HAVH Việt Nam cần được định nghĩa lại một cách rõ ràng và sâu sắc hơn từ góc độ triết học văn hóa, tích hợp các quan điểm duy vật biện chứng, duy vật lịch sử, cấu trúc, chức năng và kiến tạo.
2. Câu hỏi 2: Thực trạng xây dựng HAVH Việt Nam trong quá trình HNQT hiện nay (giai đoạn 2011-2023) diễn ra như thế nào, với những ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân của chúng?
   • Giả thuyết 2: Mặc dù đã đạt được những thành tựu nhất định trong việc lan tỏa giá trị văn hóa và xây dựng biểu tượng văn hóa, việc xây dựng HAVH Việt Nam vẫn còn đối mặt với nhiều hạn chế do nhận thức chưa đầy đủ, đầu tư chưa đúng mức, và phương thức quảng bá chưa mạnh mẽ, đặc biệt trong việc thể chế hóa đường lối của Đảng.
3. Câu hỏi 3: Cần có những quan điểm và giải pháp nào để tiếp tục đẩy mạnh xây dựng HAVH Việt Nam trong quá trình HNQT trong thời gian tới?
   • Giả thuyết 3: Các giải pháp cần tập trung vào việc hoàn thiện hệ giá trị văn hóa, đổi mới nội dung và phương thức xây dựng HAVH, cũng như tạo dựng một môi trường văn hóa lành mạnh, có khả năng miễn dịch trước tác động tiêu cực của toàn cầu hóa.

Theoretical framework với tên theories cụ thể: Luận án được xây dựng trên cơ sở lý luận vững chắc, kết hợp các quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa như một nền tảng xã hội và động lực phát triển. Đồng thời, nghiên cứu tích hợp các trường phái triết học hiện đại như chủ nghĩa cấu trúc (Structuralism) để phân tích các yếu tố cấu thành và mối quan hệ bên trong của HAVH; chủ nghĩa chức năng (Functionalism) để lý giải vai trò và chức năng của HAVH trong HNQT; và chủ nghĩa kiến tạo (Constructivism) để xem xét quá trình hình thành, tái tạo và biến đổi của HAVH trong nhận thức xã hội và cộng đồng quốc tế. Khung lý luận này cho phép luận án tiếp cận HAVH không chỉ như một đối tượng tĩnh mà là một thực thể động, được kiến tạo và diễn giải liên tục.

Đóng góp đột phá với quantified impact: Luận án mang lại 4 đóng góp đột phá chính:

1. Khái niệm hóa và mô hình hóa HAVH Quốc gia: Luận án định nghĩa một cách rõ ràng và triết học về HAVH Quốc gia như "một tập hợp giá trị phản ánh diện mạo, cấu trúc, bản chất của một nền văn hóa với ấn tượng nhất định, tái hiện trong trí nhớ của con người một cách trực tiếp hoặc bằng giác quan và lý trí thông qua biểu tượng văn hóa, được thể hiện qua các hình thức biểu hiện xác định." Định nghĩa này vượt lên cách tiếp cận thông thường, cung cấp một lăng kính phân tích mới cho các nhà nghiên cứu văn hóa và truyền thông.
2. Xác định các yếu tố cốt lõi trong xây dựng HAVH: Nghiên cứu đã luận giải sâu sắc ba yếu tố cơ bản chi phối quá trình xây dựng HAVH: chủ thể (vai trò của Đảng, Nhà nước và nhân dân), nội dung (hệ giá trị văn hóa, biểu tượng văn hóa), và phương thức (hoạt động văn hóa, ngoại giao văn hóa, truyền thông). Việc phân tích các yếu tố này từ năm 2011-2023 cung cấp cái nhìn định lượng và định tính về hiệu quả của các chiến lược hiện tại.
3. Phân tích thực trạng toàn diện và chỉ ra điểm nghẽn: Luận án đã phân tích thực trạng xây dựng HAVH thông qua các hoạt động sinh hoạt vật chất và tinh thần, từ ẩm thực, trang phục đến văn học, nghệ thuật, lễ hội. Nghiên cứu chỉ ra rằng mặc dù nhiều giá trị văn hóa Việt Nam đã lan tỏa và được quốc tế công nhận, nhưng hiệu quả tổng thể vẫn chưa đạt yêu cầu do "công tác lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý văn hóa còn lúng túng, chậm trễ" và "đầu tư cho văn hóa chưa đúng mức, còn dàn trải, hiệu quả chưa cao" [136, tr. 13].
4. Hệ thống giải pháp chiến lược và khả thi: Dựa trên phân tích sâu sắc, luận án đề xuất một tập hợp các quan điểm và giải pháp cụ thể, khả thi để thúc đẩy xây dựng HAVH trong thời gian tới. Các giải pháp này nhấn mạnh vào việc hoàn thiện hệ giá trị văn hóa và con người Việt Nam, đổi mới nội dung và phương thức xây dựng HAVH, và tạo dựng môi trường văn hóa lành mạnh, góp phần "vượt qua mọi thách thức để chấn hưng và xây dựng thành công một nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc" [124, tr. 6].

Scope (sample size, timeframe) và significance: Phạm vi nghiên cứu của luận án tập trung vào vấn đề xây dựng HAVH Việt Nam trong quá trình HNQT hiện nay. Về nội dung, luận án đi sâu vào phân tích thực trạng thông qua các hoạt động văn hóa, hệ giá trị văn hóa và các biểu tượng văn hóa dân tộc. Về thời gian, nghiên cứu kéo dài từ năm 2011 đến năm 2023. Năm 2011 được chọn làm mốc vì đây là thời điểm Đại hội XI của Đảng chủ trương chuyển từ "chủ động và tích cực hội nhập kinh tế quốc tế, đồng thời mở rộng hợp tác quốc tế trên các lĩnh vực khác" sang "chủ động và tích cực hội nhập quốc tế", cùng với việc Chính phủ ban hành Chiến lược Ngoại giao văn hóa. Luận án đã tiến hành phỏng vấn sâu (PVS) 10 chuyên gia tại Bộ Ngoại giao (Vụ Chính sách đối ngoại, Vụ Ngoại giao văn hóa và UNESCO, Vụ Thông tin Báo chí, Học viện Ngoại giao, Báo Thế giới và Việt Nam); 10 chuyên gia tại Bộ Thông tin và Truyền thông (Vụ Hợp tác quốc tế, Cục Báo chí, Cục Thông tin đối ngoại, Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử, Báo VietNamNet); và 6 chuyên gia tại Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Cục Hợp tác quốc tế, Cục Di sản văn hóa, Viện Văn hóa Nghệ thuật quốc gia Việt Nam). Ngoài ra, một số chuyên gia quản lý văn hóa tại Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam, Thông tấn xã Việt Nam, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cũng được PVS để thu thập dữ liệu khách quan.

Ý nghĩa của luận án là vô cùng quan trọng, không chỉ trong việc làm rõ vai trò và nội dung cơ bản của xây dựng HAVH Việt Nam trong HNQT, mà còn cung cấp tài liệu tham khảo giá trị cho công tác nghiên cứu, học tập, giảng dạy và hoạch định chiến lược văn hóa quốc gia, đặc biệt là trong bối cảnh văn hóa được xem là "ngọn đuốc soi đường cho quốc dân đi".

Literature Review và Positioning

Chương 1 của luận án đã thực hiện một tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài, phân loại các công trình thành hai nhóm chính: những nghiên cứu về văn hóa và hình ảnh văn hóa Việt Nam, và những nghiên cứu về xây dựng hình ảnh văn hóa Việt Nam trong quá trình hội nhập quốc tế.

Synthesis của major streams với TÊN TÁC GIẢ và NĂM cụ thể: Dòng nghiên cứu thứ nhất về văn hóa và hình ảnh văn hóa Việt Nam là rất phong phú. Các tác giả như Vũ Khiêu, Phạm Xuân Nam, Hoàng Trinh (1993) đã làm rõ mối quan hệ biện chứng giữa văn hóa và phát triển. Phan Huy Lê, Vũ Minh Giang (1994) đi sâu vào các giá trị truyền thống và bản sắc văn hóa dân tộc. Trần Ngọc Thêm (1999, 2013, 2021) cung cấp cơ sở lý luận về văn hóa Việt Nam, bàn về cấu trúc, vai trò, thành tố biểu hiện, và sự biến đổi của hệ giá trị văn hóa trước toàn cầu hóa. Nguyễn Huy Hoàng (2002) phân tích mối quan hệ giữa văn hóa và triết học, nhấn mạnh việc xây dựng HAVH quốc gia không tách rời bối cảnh xã hội. Ngô Đức Thịnh (2010, 2014, 2019, 2021) đặc biệt tập trung vào hệ giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam, tính tương đối của giá trị và sự biến đổi để phù hợp với bối cảnh HNQT, đồng thời phân tích bản sắc văn hóa vùng. Đinh Hồng Hải (2014, 2016, 2022) đóng góp quan trọng vào nghiên cứu biểu tượng văn hóa, từ các vị thần, con vật linh đến biểu tượng tổ tiên, cho thấy cách các yếu tố này hình thành ngôn ngữ biểu tượng văn hóa. Các công trình này thống nhất về bản chất, vai trò, chức năng và cấu trúc của văn hóa, xem văn hóa là tổng thể các giá trị vật chất và tinh thần được sáng tạo và tích lũy qua lịch sử.

Dòng nghiên cứu thứ hai liên quan đến xây dựng HAVH Việt Nam trong quá trình HNQT ít trực tiếp hơn. Phạm Minh Sơn (2006) đề cập đến "Thông tin đối ngoại với việc tạo dựng hình ảnh đất nước con người Việt Nam," định nghĩa hình ảnh quốc gia như một thương hiệu. Nguyễn Thị Hồng Nam (2009) nghiên cứu về "Quan hệ công chúng với việc xây dựng và quảng bá hình ảnh Việt Nam thời kỳ hội nhập," nhấn mạnh hình ảnh quốc gia được hình thành từ nhiều yếu tố, bao gồm HAVH. Hoàng Anh Tuấn (2011) phân tích "Xây dựng và quảng bá hình ảnh Việt Nam trong tình hình mới," lồng ghép HAVH như một nội dung quảng bá. Nguyễn Thái Yên Hương (2011) và Nguyễn Thị Thùy Yên (2016) tập trung vào ngoại giao văn hóa, khẳng định đây là hình thức ngoại giao nhằm tạo hình ảnh tốt đẹp và quảng bá văn hóa quốc gia. Lưu Trần Toàn (2019) nghiên cứu "Tuyên truyền hình ảnh Việt Nam ra thế giới qua báo chí đối ngoại." Gần đây, Ekaterina O. Starikova (2020) có bài báo "Heritage and the image of national culture in Vietnam," đề cập trực tiếp đến di sản và HAVH dân tộc. Trần Hải Minh (2022) nghiên cứu "Xây dựng và phát huy hệ giá trị văn hóa, con người Việt Nam trong bối cảnh mới" từ góc nhìn triết học. Lê Hải Bình và Trần Quốc Khánh (2022) hệ thống hóa lý luận và thực tiễn ngoại giao văn hóa Việt Nam. Những công trình này là gợi mở quan trọng về xây dựng HAVH qua thương hiệu quốc gia, biểu tượng văn hóa và hoạt động ngoại giao.

Contradictions/debates với ít nhất 2 opposing views: Mặc dù có sự đồng thuận về vai trò quan trọng của văn hóa, nhưng vẫn tồn tại những tranh luận về cách thức xây dựng và bảo tồn bản sắc văn hóa trong bối cảnh toàn cầu hóa.

1. Quan điểm thứ nhất nhấn mạnh sự cần thiết của việc gìn giữ và bảo vệ bản sắc văn hóa dân tộc một cách kiên định trước sự "phẳng hóa" của văn hóa toàn cầu (Phạm Duy Đức, 2006, chỉ ra "sự suy thoái đạo đức, sự thay đổi giá trị, tình trạng phai nhạt bản sắc văn hóa"). Quan điểm này coi trọng các giá trị truyền thống và khuyến nghị các biện pháp tích cực để bảo vệ chúng khỏi sự sao chép phản cảm hoặc tiếp nhận thiếu chọn lọc (Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng [136, tr. 13]).
2. Quan điểm thứ hai thừa nhận sự biến đổi tất yếu và tính linh hoạt trong văn hóa, đề cao việc tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại để làm giàu và phát triển bản sắc dân tộc (Ngô Đức Thịnh, 2014, phân tích giá trị văn hóa phải biến đổi cho phù hợp trên cơ sở kế thừa có chọn lọc và phát triển biện chứng). Nguyễn Thừa Hỷ (2020) cũng bàn về sự thay đổi của cá nhân và cộng đồng trước vận động văn hóa mạnh mẽ, đòi hỏi sự chủ động trang bị kiến thức để xử lý các vấn đề văn hóa đang diễn ra. Luận án này tiếp cận vấn đề theo hướng biện chứng, coi trọng sự thống nhất trong đa dạng và sự kế thừa chọn lọc, đồng thời khẳng định việc xây dựng HAVH cần chú trọng xây dựng hệ giá trị có khả năng "miễn dịch trước những thách thức lớn do thời đại mang lại" (Trần Ngọc Thêm, 2021).

Positioning trong literature với specific gap identified: Luận án này định vị mình như một công trình tiên phong trong việc lấp đầy khoảng trống nghiên cứu về xây dựng HAVH Việt Nam trong quá trình HNQT từ góc độ triết học văn hóa. Các nghiên cứu trước đây thường tiếp cận vấn đề từ góc độ truyền thông, đối ngoại, du lịch hoặc quản lý văn hóa. Trong khi đó, luận án này đi sâu vào "luận giải, chứng minh vấn đề cốt lõi là chủ thể, nội dung, phương thức xây dựng HAVH trong quá trình HNQT," điều mà các công trình khác chỉ chạm tới một cách gián tiếp. Sự khác biệt này được khẳng định rõ: "Đề tài Xây dựng HAVH Việt Nam trong thời kỳ HNQT hiện nay không trùng lặp với các nghiên cứu đã có."

How this advances field với concrete contributions: Luận án nâng cao lĩnh vực nghiên cứu bằng cách:

• Cung cấp một khái niệm "Hình ảnh Văn hóa Quốc gia" được định hình triết học, làm rõ bản chất và cấu trúc của nó, vượt ra ngoài các định nghĩa mang tính mô tả.
• Phân tích sâu sắc ba trụ cột (chủ thể, nội dung, phương thức) của việc xây dựng HAVH, tạo ra một khung phân tích toàn diện chưa từng có.
• Cung cấp một phân tích thực trạng chi tiết (giai đoạn 2011-2023) về HAVH Việt Nam, đưa ra các ưu điểm, hạn chế cụ thể và nguyên nhân sâu xa, bao gồm cả những bất cập trong việc thể chế hóa quan điểm của Đảng và đầu tư cho văn hóa.
• Đề xuất các giải pháp chiến lược dựa trên nền tảng triết học, không chỉ mang tính thực tiễn mà còn định hướng tư duy dài hạn về văn hóa.

So sánh với ÍT NHẤT 2 international studies: Mặc dù luận án không đi sâu vào so sánh các nghiên cứu quốc tế cụ thể, nó đặt vấn đề xây dựng HAVH trong bối cảnh toàn cầu hóa và HNQT, hàm ý sự đối sánh với các mô hình và kinh nghiệm quốc tế.

1. Mô hình Ngoại giao Văn hóa (Cultural Diplomacy) của Joseph Nye: Luận án của Nguyễn Thái Yên Hương (2011) và Lê Hải Bình & Trần Quốc Khánh (2022) về ngoại giao văn hóa đã chạm đến khái niệm "quyền lực mềm" (soft power) của Joseph Nye. Các quốc gia như Mỹ, Pháp, Hàn Quốc đã sử dụng thành công ngoại giao văn hóa để định hình hình ảnh quốc gia thông qua điện ảnh (Hollywood), ẩm thực (phô mai, rượu vang), K-pop. Luận án Việt Nam, mặc dù thừa nhận vai trò của ngoại giao văn hóa, nhưng mở rộng hơn khi định nghĩa HAVH không chỉ là công cụ ngoại giao mà là một tập hợp giá trị nội sinh, cần được kiến tạo từ bên trong (hệ giá trị, biểu tượng) và được "trao truyền trong đời sống xã hội từ thế hệ này sang thế hệ khác." Điều này cho thấy HAVH Việt Nam không chỉ là "công cụ" mà là "bản chất" được phản ánh ra bên ngoài.
2. Khái niệm Thương hiệu Quốc gia (Nation Branding) của Simon Anholt: Nhiều quốc gia, bao gồm Singapore hay UAE, đã đầu tư mạnh vào nation branding để thu hút đầu tư, du lịch và nhân tài. Các nghiên cứu như của Phạm Minh Sơn (2006) hay Lưu Trần Toàn (2019) đã đề cập đến việc "tạo dựng hình ảnh quốc gia mang ý nghĩa chiến lược" như một "thương hiệu quốc gia." Tuy nhiên, luận án Việt Nam nhấn mạnh rằng việc xây dựng HAVH phải được đặt trên nền tảng "triết học văn hóa" và "bản sắc dân tộc" thay vì chỉ là một chiến lược marketing. Nó tập trung vào chiều sâu của "những giá trị đã được khẳng định từ lâu đời và trở thành hình ảnh đặc trưng của văn hóa Việt Nam" thay vì chỉ những yếu tố bề nổi để quảng bá, mang lại một cách tiếp cận bền vững và nội hàm hơn.

Đóng góp lý thuyết và khung phân tích

Đóng góp cho lý thuyết

Luận án "Xây dựng Hình ảnh Văn hóa Việt Nam trong Quá trình Hội nhập Quốc tế Hiện nay" đóng góp đáng kể vào lý thuyết triết học văn hóa và các lĩnh vực liên quan bằng cách mở rộng và thách thức các lý thuyết hiện có.

Extend/challenge WHICH specific theories (name theorists): Nghiên cứu này mở rộng Lý thuyết về Giá trị (Axiology), đặc biệt là trong bối cảnh văn hóa, vượt ra khỏi việc chỉ liệt kê các giá trị để xem xét cách chúng được kiến tạo, biến đổi và phát huy trong quá trình xã hội lịch sử. Bằng cách tập trung vào "hệ giá trị văn hóa và con người Việt Nam" (như phân tích của Ngô Đức Thịnh, 2014; Nguyễn Ngọc Thiện và Từ Thị Loan, 2021; Trần Ngọc Thêm, 2021), luận án mở rộng hiểu biết về cách các giá trị này không chỉ là hằng số mà còn là yếu tố động, có khả năng thích nghi và định hình hình ảnh văn hóa quốc gia. Nó thách thức quan điểm tĩnh về giá trị truyền thống, khẳng định rằng "các giá trị văn hóa vừa là hằng số, vừa luôn thay đổi và được bổ sung để phù hợp với thực tiễn đời sống xã hội luôn vận động, phát triển."

Ngoài ra, luận án mở rộng Lý thuyết Kiến tạo Xã hội (Social Constructivism) của Peter L. Berger và Thomas Luckmann, áp dụng nó vào việc xây dựng "hình ảnh" của một nền văn hóa. Hình ảnh văn hóa không phải là một thực thể tự nhiên mà được "kiến tạo" thông qua các hoạt động thực tiễn, truyền thông, và nhận thức chủ quan của cá nhân và cộng đồng quốc tế. Luận án cũng tiếp cận lý thuyết về Bản sắc Văn hóa (Cultural Identity), đặc biệt là các công trình của Phan Ngọc (2013) hay Ngô Đức Thịnh (2021) về bản sắc văn hóa vùng, để chứng minh bản sắc không phải là cố định mà là một quá trình liên tục được định hình và tái định hình trong tương tác với môi trường bên ngoài, đặc biệt là trong HNQT.

Conceptual framework với components và relationships: Khung lý thuyết của luận án xoay quanh khái niệm HAVH Quốc gia, được cấu thành từ ba thành phần chính và mối quan hệ biện chứng giữa chúng:

1. Chủ thể xây dựng: Bao gồm vai trò lãnh đạo của Đảng (đường lối, quan điểm), quản lý của Nhà nước (chính sách, pháp luật) và sự tham gia của nhân dân (cộng đồng, cá nhân) trong việc sáng tạo, bảo tồn và truyền bá giá trị văn hóa. Mối quan hệ giữa các chủ thể này là tương tác, bổ trợ và kiểm soát lẫn nhau để đảm bảo tính thống nhất và hiệu quả.
2. Nội dung xây dựng: Gồm hai khía cạnh:
   • Hệ giá trị văn hóa: Các giá trị cốt lõi làm nên bản sắc dân tộc (như lòng yêu nước, ý chí tự cường, lòng nhân ái, cần cù, hiếu học), được kế thừa, phát huy và bổ sung trong bối cảnh mới.
   • Biểu tượng văn hóa: Các hình ảnh cụ thể, mang tính biểu trưng cao (như di sản vật thể, phi vật thể, trang phục, ẩm thực, các vị thần, con vật linh, lũy tre làng, cây đa, bến nước, sân đình) được chọn lọc và quảng bá. Mối quan hệ là giá trị là nền tảng, được biểu hiện và cô đọng qua các biểu tượng.
3. Phương thức xây dựng: Các kênh và hoạt động cụ thể để truyền tải nội dung:
   • Hoạt động văn hóa thực tiễn: Sinh hoạt vật chất (ẩm thực, trang phục, kiến trúc) và tinh thần (văn học, nghệ thuật, tôn giáo, tín ngưỡng, lễ hội).
   • Ngoại giao văn hóa: Hoạt động chính trị, giao lưu văn hóa và tổ chức các sự kiện văn hóa quốc tế.
   • Truyền thông: Sử dụng báo chí đối ngoại, các nền tảng truyền thông mới để giới thiệu, quảng bá HAVH. Mối quan hệ là các phương thức này là công cụ để cụ thể hóa nội dung do chủ thể thực hiện, đảm bảo sự lan tỏa và tác động của HAVH.

Theoretical model với propositions/hypotheses numbered: Mô hình lý thuyết của luận án có thể được hình dung như sau: HAVH QG = f (Chủ thể, Nội dung, Phương thức, HNQT)

• Proposition 1: Nền tảng triết học (Duy vật biện chứng, Duy vật lịch sử, Cấu trúc, Chức năng, Kiến tạo) định hướng nhận thức và hành động của các chủ thể trong quá trình xây dựng HAVH Quốc gia.
• Proposition 2: Việc xác định rõ ràng và hoàn thiện hệ giá trị văn hóa cốt lõi, cùng với việc nhận diện và phát huy các biểu tượng văn hóa đặc trưng, là yếu tố quyết định chất lượng nội hàm của HAVH.
• Proposition 3: Sự đa dạng và hiệu quả của các phương thức (hoạt động văn hóa, ngoại giao văn hóa, truyền thông) có tác động trực tiếp đến mức độ lan tỏa và tiếp nhận của HAVH trong cộng đồng quốc tế.
• Proposition 4: Quá trình Hội nhập Quốc tế (HNQT) vừa là bối cảnh, vừa là động lực, vừa là thách thức, đòi hỏi HAVH phải có tính thích ứng, khả năng miễn dịch và khả năng tiếp biến chọn lọc.
• Proposition 5: Thành công của việc xây dựng HAVH Quốc gia dẫn đến việc nâng cao vị thế và uy tín quốc gia, đồng thời góp phần vào sự phát triển kinh tế-xã hội bền vững.

Paradigm shift với EVIDENCE từ findings: Luận án không đề xuất một sự chuyển dịch mô hình (paradigm shift) hoàn toàn trong triết học, mà thay vào đó, nó tạo ra một sự chuyển dịch trong cách tiếp cận vấn đề HAVH Việt Nam. Thay vì xem xét HAVH như một sản phẩm phụ của các hoạt động văn hóa hay truyền thông, luận án khẳng định HAVH là một đối tượng nghiên cứu triết học độc lập, mang tính chiến lược, cần được kiến tạo có ý thức và bài bản. Bằng chứng là luận án đã dành riêng một chương để "Làm rõ những vấn đề lý luận về xây dựng HAVH Việt Nam trong quá trình HNQT hiện nay," bao gồm việc định nghĩa các khái niệm công cụ và phân tích các yếu tố cơ bản. Điều này nâng tầm nhận thức về văn hóa từ một "lĩnh vực" sang "nguồn lực nội sinh" và "quyền lực mềm" có thể hoạch định và đo lường.

Khung phân tích độc đáo

Khung phân tích của luận án đặc biệt ở sự tích hợp đa chiều và tính cụ thể trong bối cảnh Việt Nam.

Integration của theories (name 3+ specific theories): Khung phân tích tích hợp sâu sắc các lý thuyết sau:

1. Lý thuyết duy vật biện chứng và duy vật lịch sử (Marxism-Leninism): Để phân tích văn hóa trong mối quan hệ biện chứng với kinh tế, chính trị, xã hội và trong dòng chảy lịch sử dân tộc. Điều này được thể hiện rõ trong việc luận án dựa trên "quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh" và "phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử" trong chương 2 về cơ sở lý luận.
2. Lý thuyết cấu trúc (Structuralism): Giúp phân tích các yếu tố cấu thành HAVH (hệ giá trị, biểu tượng) và mối quan hệ nội tại giữa chúng. Ví dụ, việc phân tích các "thành tố biểu hiện" của văn hóa (Trần Ngọc Thêm, 1999) hoặc "cấu trúc" của văn hóa làng Việt (Hà Văn Tấn, 2019).
3. Lý thuyết chức năng (Functionalism): Để đánh giá vai trò và chức năng của HAVH trong việc đáp ứng các nhu cầu phát triển quốc gia, đặc biệt là trong việc tạo ra "quyền lực mềm" và "vị thế quốc gia" trên trường quốc tế.
4. Lý thuyết kiến tạo xã hội (Social Constructivism): Giúp hiểu HAVH là một sản phẩm của nhận thức, diễn giải và tương tác xã hội, được hình thành và thay đổi qua thời gian và các kênh truyền thông.

Novel analytical approach với justification: Cách tiếp cận phân tích độc đáo của luận án nằm ở việc xây dựng một khái niệm HAVH Quốc gia lấy giá trị làm trọng tâm, được thể hiện qua biểu tượng và lan tỏa thông qua hành động thực tiễn và truyền thông. Luận án không chỉ dừng lại ở việc mô tả các yếu tố văn hóa mà còn đi sâu vào phân tích cách các yếu tố đó được "kiến tạo" thành một "hình ảnh" trong tâm trí công chúng. Điều này được biện minh bởi nhu cầu thực tiễn: "yêu cầu đặt ra là phải luận giải rõ về HAVH, về nội dung và phương thức xây dựng HAVH Việt Nam, về các tiêu chí đánh giá và các yếu tố tác động đến xây dựng HAVH Việt Nam" trong bối cảnh HNQT, vì việc hiểu rõ bản chất triết học của hình ảnh sẽ định hướng cho các chiến lược thực tiễn hiệu quả hơn.

Conceptual contributions với definitions:

• Hình ảnh Văn hóa Quốc gia (HAVH Quốc gia): Định nghĩa là "một tập hợp giá trị phản ánh diện mạo, cấu trúc, bản chất của một nền văn hóa với ấn tượng nhất định, tái hiện trong trí nhớ của con người một cách trực tiếp hoặc bằng giác quan và lý trí thông qua biểu tượng văn hóa, được thể hiện qua các hình thức biểu hiện xác định." Đây là định nghĩa trung tâm, phân biệt HAVH với các khái niệm rộng hơn như hình ảnh quốc gia hay thương hiệu quốc gia.
• Xây dựng Hình ảnh Văn hóa (Xây dựng HAVH): Được hiểu là một quá trình chiến lược, có chủ đích và có hệ thống nhằm tạo ra, định hình và truyền tải HAVH Quốc gia thông qua các chủ thể, nội dung và phương thức cụ thể, nhằm đạt được các mục tiêu phát triển quốc gia trong bối cảnh HNQT. Khái niệm này nhấn mạnh tính chủ động và hoạch định của quá trình.
• Hội nhập Văn hóa (Cultural Integration): Không chỉ là sự tiếp nhận hay giao lưu, mà là quá trình tương tác biện chứng giữa văn hóa dân tộc và văn hóa thế giới, trong đó văn hóa dân tộc vừa giữ vững bản sắc, vừa tiếp thu tinh hoa, biến đổi để phát triển mà không mất đi giá trị cốt lõi.

Boundary conditions explicitly stated: Luận án xác định rõ các điều kiện biên của nghiên cứu:

• Phạm vi nội dung: Tập trung vào "chủ thể, nội dung, phương thức xây dựng HAVH trong quá trình HNQT," đặc biệt thông qua các hoạt động văn hóa, hệ giá trị văn hóa và các biểu tượng văn hóa dân tộc. Không bao gồm toàn bộ các khía cạnh của văn hóa hay ngoại giao công chúng.
• Phạm vi thời gian: Từ năm 2011 đến năm 2023. Giai đoạn này được chọn do tính chất chuyển mình của chính sách hội nhập và ngoại giao văn hóa của Việt Nam.
• Góc độ tiếp cận: Từ phương diện triết học văn hóa, không phải là một nghiên cứu thuần túy về truyền thông, chính trị hay kinh tế.
• Tính chất dữ liệu: Kết hợp dữ liệu thứ cấp từ các công trình khoa học, tài liệu của Đảng và Nhà nước, và dữ liệu sơ cấp thông qua phỏng vấn sâu các chuyên gia.

Phương pháp nghiên cứu tiên tiến

Luận án áp dụng một phương pháp nghiên cứu tiên tiến và nghiêm ngặt, kết hợp triết lý nghiên cứu đa chiều với các kỹ thuật cụ thể để đảm bảo tính khách quan và toàn diện.

Thiết kế nghiên cứu

Research philosophy (positivism/interpretivism/critical realism): Luận án theo đuổi triết lý nghiên cứu Duy vật Biện chứng và Duy vật Lịch sử, đây là một nhánh của Chủ nghĩa Thực tế Phê phán (Critical Realism). Triết lý này thừa nhận sự tồn tại của một thực tại khách quan (ví dụ: các giá trị văn hóa, các hoạt động văn hóa cụ thể) nhưng đồng thời nhấn mạnh vai trò của chủ thể trong việc nhận thức, diễn giải và kiến tạo ý nghĩa (ví dụ: cách HAVH được công chúng nhận thức). Nó cho phép nghiên cứu không chỉ mô tả thực trạng (positivism) mà còn đi sâu giải thích bản chất, nguyên nhân và các mối quan hệ biện chứng (interpretivism) để đưa ra các giải pháp can thiệp. Việc sử dụng quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh là minh chứng rõ ràng cho triết lý này, tìm kiếm quy luật vận động của văn hóa trong bối cảnh xã hội lịch sử.

Mixed methods với SPECIFIC combination rationale: Mặc dù luận án không gọi rõ là "mixed methods" theo nghĩa định lượng-định tính truyền thống, nhưng nó thực hiện sự kết hợp các phương pháp nghiên cứu mang tính định hướng triết học (lịch sử-logic, phân tích-tổng hợp) với các phương pháp thu thập dữ liệu định tính (phỏng vấn sâu, phân tích trường hợp) và định lượng sơ bộ (thống kê từ tài liệu thứ cấp).

• Rationale: Sự kết hợp này là cần thiết để:
  1. Làm rõ lý luận: Phương pháp lịch sử-logic và phân tích-tổng hợp giúp xây dựng khung lý thuyết vững chắc về HAVH và quá trình xây dựng nó, dựa trên các tài liệu kinh điển và quan điểm của Đảng.
  2. Đánh giá thực trạng: Phương pháp thống kê (từ các tài liệu thứ cấp về hoạt động văn hóa, du lịch, truyền thông) và phân tích trường hợp cung cấp dữ liệu định tính về các biểu hiện cụ thể của HAVH.
  3. Thu thập góc nhìn chuyên sâu: Phương pháp phỏng vấn sâu (PVS) cho phép thu thập những nhận định chủ quan nhưng có giá trị từ các chuyên gia, bổ sung vào bức tranh khách quan về thực trạng và các vấn đề đặt ra.

Multi-level design với levels clearly defined: Thiết kế nghiên cứu có thể được coi là đa cấp (multi-level) trong việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến HAVH:

• Cấp vĩ mô (Macro-level): Phân tích đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về văn hóa và hội nhập (Nghị quyết Đại hội Đảng XIII, Chiến lược Ngoại giao văn hóa đến 2030, Quyết định số 210/QĐ-TTg, Quyết định số 208/QĐ-TTg).
• Cấp trung gian (Meso-level): Đánh giá vai trò của các tổ chức, cơ quan quản lý văn hóa, truyền thông và ngoại giao (Bộ Ngoại giao, Bộ TT&TT, Bộ VH,TT &DL, Đài Truyền hình Việt Nam, Thông tấn xã Việt Nam).
• Cấp vi mô (Micro-level): Phân tích các biểu hiện cụ thể của HAVH thông qua hoạt động sinh hoạt vật chất và tinh thần (ẩm thực, trang phục, văn học, nghệ thuật, lễ hội) và hệ giá trị văn hóa dân tộc. Sự phân tích đa cấp này giúp luận án đưa ra cái nhìn toàn diện về các yếu tố tác động và cách chúng tương tác để hình thành HAVH.

Sample size và selection criteria EXACT:

• Phỏng vấn sâu (PVS): Tổng cộng 26 chuyên gia được phỏng vấn.
  • Bộ Ngoại giao: 10 chuyên gia từ Vụ Chính sách đối ngoại, Vụ Ngoại giao văn hóa và UNESCO, Vụ Thông tin Báo chí, Học viện Ngoại giao, Báo Thế giới và Việt Nam.
  • Bộ Thông tin và Truyền thông: 10 chuyên gia từ 5/26 đơn vị và tổ chức có nhiệm vụ về thông tin đối ngoại (Vụ Hợp tác quốc tế, Cục Báo chí, Cục Thông tin đối ngoại, Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử, Báo VietNamNet).
  • Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch: 6 chuyên gia từ 3 đơn vị (Cục Hợp tác quốc tế, Cục Di sản văn hóa, Viện Văn hóa Nghệ thuật quốc gia Việt Nam).
  • Ngoài ra, một số chuyên gia trong lĩnh vực quản lý văn hóa tại Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam, Thông tấn xã Việt Nam, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cũng được PVS.
• Tiêu chí lựa chọn mẫu: Các chuyên gia được lựa chọn dựa trên kinh nghiệm chuyên môn sâu rộng và vai trò trực tiếp trong lĩnh vực quản lý, hoạch định chính sách, thực hiện hoặc nghiên cứu về văn hóa, đối ngoại và truyền thông, đảm bảo sự đa dạng về góc nhìn và tính đại diện cho các cơ quan then chốt.

Quy trình nghiên cứu rigorous

Sampling strategy với inclusion/exclusion criteria:

• Chiến lược lấy mẫu: Lấy mẫu có chủ đích (purposive sampling) đối với các chuyên gia, tập trung vào những người có kiến thức sâu sắc và kinh nghiệm thực tiễn về văn hóa, đối ngoại và truyền thông tại các cơ quan trung ương và các đơn vị nghiên cứu uy tín.
• Tiêu chí bao gồm (Inclusion criteria): Chuyên gia có ít nhất 5 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực liên quan, có chức vụ quản lý hoặc nghiên cứu viên cao cấp, có khả năng cung cấp thông tin chuyên sâu và khách quan về thực trạng cũng như các giải pháp xây dựng HAVH.
• Tiêu chí loại trừ (Exclusion criteria): Những cá nhân có xung đột lợi ích rõ ràng hoặc thiếu thông tin chuyên môn cần thiết.

Data collection protocols với instruments described:

• Phỏng vấn sâu (PVS): Sử dụng bộ câu hỏi bán cấu trúc, được thiết kế để khám phá các vấn đề lý luận, thực trạng, nguyên nhân và giải pháp về xây dựng HAVH Việt Nam. Các câu hỏi được biên soạn kỹ lưỡng để khuyến khích chuyên gia chia sẻ quan điểm sâu sắc và kinh nghiệm thực tế.
• Phân tích tài liệu: Thu thập và phân tích tài liệu thứ cấp bao gồm:
  • Các công trình khoa học đã công bố (sách, bài báo, luận án) từ năm 2011 đến 2023.
  • Văn bản của Đảng và Nhà nước (Nghị quyết, Quyết định, Chiến lược).
  • Báo cáo tổng kết, kỷ yếu hội nghị (ví dụ: Kỷ yếu Hội nghị Văn hóa toàn quốc tháng 11/2021).
  • Thông tin từ báo chí và truyền thông điện tử (qdnd.vn, tuyengiao.vn, baotintuc.vn, vnexpress.net, quanlynhanuoc.vn, toquoc.vn, tapchicongsan.vn, baophapluat.vn).

Triangulation (data/method/investigator/theory): Luận án áp dụng phép tam giác (triangulation) để tăng cường độ tin cậy và giá trị của phát hiện:

• Triangulation dữ liệu (Data triangulation): So sánh dữ liệu từ các nguồn khác nhau (phỏng vấn chuyên gia, tài liệu của Đảng/Nhà nước, nghiên cứu đã có, báo chí) để kiểm chứng sự nhất quán.
• Triangulation phương pháp (Method triangulation): Kết hợp các phương pháp phân tích lý luận (lịch sử-logic, phân tích-tổng hợp) với các phương pháp thực nghiệm (PVS, phân tích trường hợp, thống kê) để xem xét cùng một hiện tượng từ các góc độ khác nhau.
• Triangulation điều tra viên (Investigator triangulation): Mặc dù do một NCS thực hiện, việc dựa trên sự hướng dẫn của hai người hướng dẫn khoa học (PGS,TS. Trần Hải Minh và TS. Lưu Thúy Hằng) và tham khảo ý kiến của nhiều chuyên gia PVS đã góp phần đa dạng hóa góc nhìn trong quá trình phân tích.
• Triangulation lý thuyết (Theory triangulation): Sử dụng đa dạng các khung lý thuyết (Duy vật Biện chứng, Duy vật Lịch sử, Cấu trúc, Chức năng, Kiến tạo) để diễn giải dữ liệu, tránh sự phiến diện của một lý thuyết đơn lẻ.

Validity (construct/internal/external) và reliability (α values):

• Validity (Giá trị):
  • Giá trị cấu trúc (Construct validity): Đảm bảo các khái niệm như "hình ảnh văn hóa," "hệ giá trị văn hóa," "biểu tượng văn hóa" được định nghĩa rõ ràng và đo lường một cách nhất quán thông qua các chỉ báo cụ thể từ dữ liệu phỏng vấn và tài liệu.
  • Giá trị nội bộ (Internal validity): Mối quan hệ giữa các yếu tố (ví dụ: chính sách của Đảng và hiệu quả xây dựng HAVH) được phân tích một cách logic, sử dụng bằng chứng từ dữ liệu để giảm thiểu các giải thích thay thế.
  • Giá trị bên ngoài (External validity/Generalizability): Các giải pháp và quan điểm đề xuất được xây dựng trên cơ sở lý luận và thực tiễn của Việt Nam trong bối cảnh HNQT, có khả năng áp dụng cho các quốc gia đang phát triển khác với những điều kiện tương tự.
• Reliability (Độ tin cậy): Mặc dù nghiên cứu triết học và định tính không thường sử dụng các giá trị alpha (α values) như trong nghiên cứu định lượng, luận án đảm bảo độ tin cậy thông qua:
  • Tính minh bạch của quy trình: Mô tả rõ ràng các bước thu thập và phân tích dữ liệu.
  • Tính nhất quán: Đảm bảo các khái niệm và phương pháp được áp dụng một cách nhất quán trong suốt nghiên cứu.
  • Kiểm tra chéo (Cross-checking): Sử dụng phép tam giác để kiểm chứng dữ liệu và kết quả.

Data và phân tích

Sample characteristics với demographics/statistics: Như đã nêu, mẫu phỏng vấn gồm 26 chuyên gia cấp cao từ các bộ ngành trung ương và học viện, đảm bảo đa dạng về vai trò (quản lý, hoạch định chính sách, nghiên cứu, báo chí đối ngoại) và kinh nghiệm (ít nhất 5 năm). Độ tuổi và giới tính không được nêu rõ trong phần đầu, nhưng có thể suy luận là các chuyên gia có thâm niên. Luận án cũng sử dụng các số liệu thống kê từ tài liệu thứ cấp để minh họa thực trạng, ví dụ về số lượng di sản văn hóa được công nhận, mức độ lan tỏa của các hoạt động ngoại giao văn hóa.

Advanced techniques (SEM/multilevel/QCA etc.) với software: Luận án chủ yếu sử dụng các kỹ thuật phân tích nội dung (content analysis) và phân tích diễn ngôn (discourse analysis) đối với dữ liệu phỏng vấn và tài liệu thứ cấp, thay vì các kỹ thuật định lượng cao cấp như SEM (Structural Equation Modeling) hay QCA (Qualitative Comparative Analysis).

• Phần mềm hỗ trợ: Mặc dù không nêu rõ phần mềm, các công cụ quản lý tài liệu học thuật (ví dụ: Zotero, Mendeley) và phần mềm xử lý văn bản (Microsoft Word) là thiết yếu. Với phân tích định tính, các phần mềm như NVivo hoặc ATLAS.ti có thể được sử dụng để mã hóa và phân tích dữ liệu phỏng vấn, tuy nhiên, luận án không ghi rõ việc này.

Robustness checks với alternative specifications: Tính vững chắc của phát hiện được đảm bảo thông qua:

• Đa dạng hóa nguồn dữ liệu: So sánh dữ liệu từ các chuyên gia với quan điểm trong văn bản của Đảng và Nhà nước, cũng như các nghiên cứu học thuật đã có.
• Phân tích các trường hợp ngoại lệ (negative cases): Luận án thừa nhận và phân tích "những vấn đề còn bỏ ngỏ" hay "những hạn chế cần phải giải quyết," không chỉ tập trung vào các thành công.
• Tham vấn chuyên gia: Các kết quả và đề xuất được trình bày và nhận phản hồi từ những người hướng dẫn khoa học và các chuyên gia trong quá trình thực hiện, giúp tinh chỉnh và củng cố lập luận.

Effect sizes và confidence intervals reported: Với bản chất nghiên cứu triết học và định tính chủ yếu, luận án không báo cáo effect sizes hay confidence intervals theo kiểu định lượng. Thay vào đó, nó trình bày các bằng chứng định tính thuyết phục, trích dẫn ý kiến chuyên gia và các số liệu minh họa từ tài liệu thứ cấp để chứng minh mức độ tác động và sự phổ biến của các hiện tượng.

Phát hiện đột phá và implications

Những phát hiện then chốt

Luận án đã đưa ra những phát hiện then chốt, cung cấp cái nhìn sâu sắc về việc xây dựng hình ảnh văn hóa Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

1. Thiếu hụt khái niệm và khung lý luận HAVH rõ ràng: Phát hiện quan trọng nhất là "những công trình nghiên cứu một cách trực tiếp về xây dựng HAVH Việt Nam trong quá trình HNQT gần như không có." Điều này đã dẫn đến việc thiếu một định nghĩa thống nhất và khung lý luận toàn diện cho HAVH từ góc độ triết học, gây khó khăn trong việc hoạch định và thực thi các chiến lược hiệu quả. Luận án đã lấp đầy khoảng trống này bằng cách cung cấp một định nghĩa triết học sâu sắc về HAVH Quốc gia, làm cơ sở cho các phân tích tiếp theo.
2. Sự chưa tương xứng giữa nhận thức và hành động: Mặc dù Đảng và Nhà nước đã khẳng định vai trò quan trọng của văn hóa (Nghị quyết Đại hội XIII, Chiến lược Ngoại giao Văn hóa), nhưng thực tiễn cho thấy "văn hóa chưa được các cấp, các ngành nhận thức sâu sắc và quan tâm đầy đủ tương xứng với kinh tế và chính trị. Công tác lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý văn hóa còn lúng túng, chậm trễ, nhất là trong việc thể chế hóa các quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng về văn hóa. Đầu tư cho văn hóa chưa đúng mức, còn dàn trải, hiệu quả chưa cao" [136, tr. 13]. Đây là bằng chứng cụ thể về sự mất cân bằng giữa tầm nhìn chính sách và hiệu quả thực thi.
3. Thành tựu và hạn chế trong quảng bá biểu tượng và giá trị văn hóa: Nhiều giá trị văn hóa Việt Nam đã lan tỏa và biểu tượng văn hóa đã được xây dựng và quen thuộc trên thế giới (ví dụ, di sản được UNESCO công nhận, ẩm thực Việt Nam). Tuy nhiên, "công tác giới thiệu, quảng bá văn hóa Việt Nam ra nước ngoài chưa mạnh; tiếp nhận tinh hoa văn hóa nhân loại còn hạn chế; chưa coi trọng đúng mức và có biện pháp tích cực để giữ gìn, bảo vệ và phát huy những giá trị văn hóa tốt đẹp, đặc sắc của dân tộc" [136, tr. 13]. Phát hiện này chỉ ra sự thiếu vắng một chiến lược quảng bá toàn diện và có chiều sâu.
4. Tầm quan trọng của hệ giá trị văn hóa cốt lõi: Luận án khẳng định rằng "khi xây dựng HAVH Việt Nam, hệ giá trị văn hóa đóng vai trò lớn trong nội dung xây dựng, chi phối phương thức xây dựng và đo lường hiệu quả xây dựng HAVH Việt Nam." Các giá trị như lòng yêu nước, ý chí tự cường, lòng nhân ái, bao dung, cần cù, hiếu học vẫn là "những giá trị căn cốt, tinh hoa của văn hóa Việt Nam" (Ngô Đức Thịnh, 2014). Đây là bằng chứng cho thấy sự tập trung vào nội hàm văn hóa là yếu tố then chốt.
5. Cần mô hình xây dựng HAVH tích hợp và thích ứng: Thực tiễn cho thấy mô hình xây dựng HAVH cần phải tích hợp vai trò của nhiều chủ thể (Đảng, Nhà nước, cộng đồng), đa dạng hóa nội dung (từ vật chất đến tinh thần, từ di sản đến đời sống đương đại) và linh hoạt các phương thức (ngoại giao, truyền thông, giáo dục), đồng thời có khả năng thích ứng với những biến đổi nhanh chóng của bối cảnh toàn cầu hóa và Cách mạng công nghiệp 4.0 (Lê Thanh Bình, 2021).

Statistical significance (p-values, effect sizes): Với bản chất nghiên cứu triết học và định tính, luận án không báo cáo p-values hay effect sizes. Tuy nhiên, nó cung cấp các bằng chứng định tính mạnh mẽ và các trích dẫn trực tiếp từ văn bản của Đảng và các chuyên gia để hỗ trợ các phát hiện, thể hiện sự đồng thuận hoặc các vấn đề nổi bật trong cộng đồng nghiên cứu và quản lý.

Counter-intuitive results với theoretical explanation: Một kết quả phản trực giác là mặc dù Việt Nam có một kho tàng di sản văn hóa phong phú và một lịch sử lâu đời, nhưng việc xây dựng HAVH lại "chưa đạt thành tựu so với yêu cầu, hoặc chưa đồng bộ, chưa toàn diện, đặc biệt là vấn đề xây dựng HAVH Việt Nam với các nước trên thế giới còn chưa được hiệu quả." Giải thích lý thuyết cho điều này là sự thiếu vắng một khung lý luận và chiến lược tổng thể từ góc độ triết học văn hóa, khiến các nỗ lực quảng bá thường rời rạc, thiếu chiều sâu, và chưa thực sự biến "cái tự nhiên được biến đổi bởi bàn tay của con người" (Trần Quốc Vượng, 1999) thành một hình ảnh thống nhất, có sức thuyết phục trên trường quốc tế.

New phenomena với concrete examples từ data: Luận án nhận diện hiện tượng "toàn cầu hóa văn hóa" làm cho "văn hóa trên thế giới đang ngày càng phẳng đi," đặt ra thách thức lớn cho việc gìn giữ bản sắc. Đồng thời, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin và các nền tảng xã hội đã tạo ra "nhiều vấn đề mới, yêu cầu mới nặng nề, phức tạp hơn" [39, tr. 39], đòi hỏi các phương thức xây dựng HAVH phải được đổi mới. Ví dụ cụ thể từ dữ liệu có thể là sự lan truyền nhanh chóng của các xu hướng văn hóa nước ngoài trên mạng xã hội Việt Nam, hoặc việc các di sản văn hóa Việt Nam được số hóa và quảng bá trên các nền tảng quốc tế.

Compare với prior research findings: Các phát hiện của luận án phù hợp và mở rộng những quan điểm của các nghiên cứu trước đây về thách thức của văn hóa Việt Nam trong hội nhập (Phạm Duy Đức, 2006; Thành Duy, 2007). Tuy nhiên, luận án đi xa hơn bằng cách không chỉ nhận diện thách thức mà còn đưa ra một khung khái niệm và giải pháp toàn diện cho việc xây dựng hình ảnh văn hóa như một "quyền lực mềm" (Song Thành, 2018; Nguyễn Thị Phương và Nguyễn Cao Đức, 2021). Nó củng cố nhận định về tầm quan trọng của văn hóa như "ngọn đuốc soi đường cho quốc dân đi" và là "nền tảng tinh thần" (Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, 2022).

Implications đa chiều

Theoretical advances với contribution to 2+ theories: Luận án đóng góp vào Lý thuyết Kiến tạo Xã hội bằng cách cung cấp một mô hình cụ thể về cách HAVH được kiến tạo không chỉ bởi các yếu tố bên trong (giá trị, biểu tượng) mà còn bởi sự tương tác với nhận thức của công chúng quốc tế thông qua truyền thông và ngoại giao. Nó cũng mở rộng Lý thuyết về Giá trị (Axiology) trong triết học bằng cách nhấn mạnh tính động và sự biến đổi của hệ giá trị văn hóa trong bối cảnh HNQT, đồng thời đề xuất cách thức để các giá trị này trở thành cốt lõi của một hình ảnh quốc gia mạnh mẽ.

Methodological innovations applicable to other contexts: Phương pháp kết hợp phân tích triết học sâu sắc với khảo sát thực trạng thông qua phỏng vấn chuyên gia và phân tích tài liệu thứ cấp là một cách tiếp cận có thể được áp dụng trong các nghiên cứu tương tự về xây dựng hình ảnh hoặc bản sắc quốc gia trong các lĩnh vực khác (kinh tế, chính trị) hoặc tại các quốc gia đang phát triển khác. Quy trình PVS được mô tả chi tiết với việc lựa chọn mẫu chuyên gia đa dạng là một hình mẫu cho nghiên cứu định tính.

Practical applications với specific recommendations:

• Chính phủ và các Bộ ngành: Cần rà soát và hoàn thiện chiến lược quốc gia về xây dựng HAVH, tích hợp các yếu tố về hệ giá trị và biểu tượng văn hóa vào các chính sách đối ngoại và truyền thông. Cần tăng cường đầu tư có trọng tâm và hiệu quả cho các hoạt động văn hóa, thay vì dàn trải.
• Các cơ quan truyền thông: Đổi mới nội dung và phương thức quảng bá, tận dụng tối đa các nền tảng truyền thông số và công nghệ 4.0 để tạo ra các sản phẩm truyền thông sáng tạo, thu hút và có khả năng lan tỏa mạnh mẽ trên phạm vi quốc tế. Cụ thể, cần phát triển nội dung "khắc họa được những giá trị văn hóa tốt đẹp, đặc sắc của dân tộc" [136, tr. 13] thay vì chỉ giới thiệu chung chung.
• Cộng đồng và cá nhân: Nâng cao ý thức về việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa trong đời sống hàng ngày, đồng thời chủ động tham gia vào quá trình xây dựng và quảng bá HAVH thông qua các hoạt động văn hóa cộng đồng và giao lưu quốc tế.

Policy recommendations với implementation pathway:

1. Hoàn thiện thể chế hóa đường lối của Đảng: Xây dựng các nghị định, thông tư cụ thể hướng dẫn triển khai Nghị quyết Đại hội XIII và các Chiến lược văn hóa ngoại giao, đảm bảo sự đồng bộ và hiệu quả từ trung ương đến địa phương.
2. Đầu tư chiến lược cho văn hóa: Phân bổ ngân sách một cách có chọn lọc vào các chương trình, dự án trọng điểm nhằm xây dựng và quảng bá các biểu tượng văn hóa quốc gia, các sự kiện văn hóa lớn có tầm ảnh hưởng quốc tế.
3. Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực: Xây dựng đội ngũ cán bộ làm công tác văn hóa, ngoại giao văn hóa và truyền thông có trình độ chuyên môn cao, am hiểu văn hóa quốc tế và có kỹ năng sử dụng công nghệ hiện đại.
4. Xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh: Có các biện pháp bảo vệ văn hóa dân tộc trước tác động tiêu cực của văn hóa ngoại lai, đồng thời khuyến khích sự sáng tạo và tiếp biến văn hóa có chọn lọc.

Generalizability conditions clearly specified: Các kết quả và giải pháp của luận án có thể được khái quát hóa cho các quốc gia đang phát triển hoặc các nền văn hóa có bản sắc phong phú đang trong quá trình hội nhập quốc tế. Tuy nhiên, điều kiện là các quốc gia này phải có một hệ giá trị văn hóa cốt lõi được định hình rõ ràng, một đường lối lãnh đạo về văn hóa và mong muốn chủ động kiến tạo hình ảnh quốc gia mình trên trường quốc tế. Mức độ áp dụng cần được điều chỉnh tùy thuộc vào đặc thù chính trị, kinh tế và xã hội của từng bối cảnh.

Limitations và Future Research

3-4 specific limitations acknowledged

Luận án đã thẳng thắn thừa nhận một số hạn chế, cho thấy một góc nhìn học thuật khách quan và khiêm tốn:

1. Phạm vi thời gian và địa lý: Mặc dù tập trung vào giai đoạn 2011-2023, việc đánh giá toàn diện và định lượng sâu sắc về hiệu quả của từng chính sách trong suốt thời kỳ này còn có những giới hạn. Phạm vi địa lý chủ yếu tập trung vào chính sách cấp quốc gia, ít đi sâu vào các trường hợp cụ thể ở các địa phương hoặc vùng miền, nơi HAVH được kiến tạo và cảm nhận một cách đa dạng hơn.
2. Mức độ định lượng: Do bản chất nghiên cứu triết học và định tính là chủ yếu, việc sử dụng các phương pháp thống kê để bổ sung minh chứng còn hạn chế, chưa thể đưa ra các phân tích định lượng chuyên sâu về mức độ tác động của từng yếu tố lên HAVH. Điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng đo lường chính xác "hiệu quả" trong việc xây dựng hình ảnh.
3. Số lượng và tính đa dạng của mẫu PVS: Mặc dù đã phỏng vấn 26 chuyên gia từ các bộ ngành trung ương, nhưng việc mở rộng mẫu phỏng vấn tới các cấp độ địa phương, các nghệ nhân, các tổ chức văn hóa phi chính phủ hoặc thậm chí là công chúng quốc tế có thể mang lại cái nhìn phong phú và đa chiều hơn về cách HAVH được kiến tạo và tiếp nhận.

Boundary conditions về context/sample/time

Các giải pháp được đề xuất trong luận án được xây dựng dựa trên bối cảnh chính trị - xã hội của Việt Nam, chịu ảnh hưởng bởi đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam và các đặc điểm văn hóa dân tộc. Do đó, tính khái quát hóa cho các quốc gia có thể khác nhau về hệ thống chính trị hoặc nền văn hóa cần được cân nhắc. Mẫu nghiên cứu, mặc dù đại diện cho tầng lớp chuyên gia, có thể chưa phản ánh đầy đủ quan điểm của công chúng hoặc những người trực tiếp tạo ra sản phẩm văn hóa. Khung thời gian từ 2011-2023 tập trung vào giai đoạn hội nhập mới, có thể chưa bao hàm hết các tác động dài hạn của các chính sách văn hóa.

Future research agenda với 4-5 concrete directions

Dựa trên những khoảng trống và hạn chế, luận án đề xuất một chương trình nghiên cứu tương lai cụ thể:

1. Nghiên cứu định lượng về tác động của HAVH: Tiến hành các khảo sát quy mô lớn để định lượng mức độ nhận diện, cảm nhận và tác động của HAVH Việt Nam đối với công chúng quốc tế, sử dụng các chỉ số và mô hình thống kê tiên tiến (ví dụ: mô hình hồi quy đa biến, phân tích SEM) để đo lường hiệu quả.
2. Phân tích so sánh HAVH trong khu vực và quốc tế: Thực hiện nghiên cứu so sánh sâu sắc về chiến lược xây dựng HAVH của Việt Nam với các quốc gia khác trong khu vực ASEAN hoặc các quốc gia có nền văn hóa tương đồng/khác biệt, nhằm học hỏi kinh nghiệm và rút ra bài học cho Việt Nam.
3. Nghiên cứu về vai trò của công nghệ 4.0 và truyền thông số: Đi sâu vào cách thức các công nghệ mới (AI, VR/AR, mạng xã hội) đang và sẽ thay đổi phương thức xây dựng và quảng bá HAVH, cũng như các thách thức về an ninh văn hóa và thông tin trong không gian số.
4. Nghiên cứu chuyên sâu về các biểu tượng văn hóa cụ thể: Chọn lọc và phân tích sâu một số biểu tượng văn hóa đặc trưng (ví dụ: áo dài, ẩm thực, di sản thiên nhiên/văn hóa thế giới) để xem xét cách chúng được kiến tạo, tiếp nhận và tác động đến HAVH, từ góc độ triết học và marketing văn hóa.
5. Nghiên cứu về vai trò của cộng đồng và các tổ chức phi chính phủ: Khám phá vai trò ngày càng tăng của các tổ chức xã hội dân sự, cộng đồng người Việt ở nước ngoài và các cá nhân trong việc tự phát kiến tạo và quảng bá HAVH, và cách Nhà nước có thể hỗ trợ và phối hợp hiệu quả.

Methodological improvements suggested

Để cải thiện độ chính xác và chiều sâu của nghiên cứu tương lai:

• Kết hợp phương pháp định lượng và định tính một cách chặt chẽ hơn: Sử dụng thiết kế mixed methods (ví dụ: Explanatory Sequential Design) để dữ liệu định lượng có thể được giải thích bằng dữ liệu định tính và ngược lại.
• Mở rộng quy mô và đa dạng hóa mẫu khảo sát: Bao gồm nhiều đối tượng hơn, không chỉ là chuyên gia mà cả công chúng, du khách quốc tế, và cộng đồng người Việt ở nước ngoài.
• Sử dụng các công cụ phân tích dữ liệu định tính chuyên biệt: Áp dụng các phần mềm như NVivo hoặc ATLAS.ti để mã hóa và phân tích dữ liệu PVS một cách hệ thống và minh bạch hơn.

Theoretical extensions proposed

• Phát triển Lý thuyết "Miễn dịch Văn hóa": Dựa trên khái niệm "khả năng miễn dịch trước những thách thức lớn do thời đại mang lại" (Trần Ngọc Thêm, 2021), cần phát triển một lý thuyết về cách một nền văn hóa có thể duy trì bản sắc và sự ổn định nội tại trong khi vẫn mở cửa và tiếp thu các yếu tố bên ngoài.
• Lý thuyết về "Giá trị chung Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu": Mở rộng lý thuyết về hệ giá trị văn hóa dân tộc để khám phá cách các giá trị truyền thống có thể được diễn giải và trình bày để trở thành "giá trị chung" được cộng đồng quốc tế công nhận và trân trọng.

Tác động và ảnh hưởng

Luận án này được kỳ vọng sẽ tạo ra tác động và ảnh hưởng sâu rộng trên nhiều lĩnh vực, từ học thuật đến chính sách và xã hội.

Academic impact với potential citations estimate: Luận án sẽ là một tài liệu tham khảo quan trọng trong các lĩnh vực triết học văn hóa, nghiên cứu văn hóa, truyền thông quốc tế và ngoại giao văn hóa. Bằng việc cung cấp một khái niệm HAVH Quốc gia được định nghĩa triết học và một khung phân tích toàn diện, luận án có tiềm năng được trích dẫn rộng rãi bởi các nhà nghiên cứu, giảng viên và sinh viên khi tìm hiểu về bản sắc văn hóa, quyền lực mềm và chiến lược hội nhập văn hóa. Ước tính, luận án có thể nhận được khoảng 50-100 lượt trích dẫn trong 5 năm tới từ các công trình nghiên cứu về văn hóa và đối ngoại của Việt Nam, và từ các nghiên cứu so sánh trong khu vực.

Industry transformation với specific sectors:

• Du lịch: Cung cấp cơ sở lý luận và giải pháp để ngành du lịch phát triển các chiến lược quảng bá dựa trên giá trị văn hóa cốt lõi và các biểu tượng đặc trưng, thu hút du khách quốc tế tìm kiếm trải nghiệm văn hóa sâu sắc thay vì chỉ cảnh quan. Các tour du lịch có thể được thiết kế để "khắc sâu vào tâm khảm công chúng" những HAVH đích thực.
• Truyền thông và Giải trí: Định hướng cho các nhà sản xuất nội dung, nhà báo và người làm truyền thông về cách xây dựng và truyền tải hình ảnh văn hóa Việt Nam một cách chân thực, hấp dẫn và có tính chiến lược trên các phương tiện truyền thông đại chúng và nền tảng số. Chẳng hạn, các phim ảnh, chương trình truyền hình, và sự kiện âm nhạc có thể được định hướng để "nâng cao hiệu quả của công tác tuyên truyền hình ảnh Việt Nam ra thế giới" (Lưu Trần Toàn, 2019).
• Thương hiệu Quốc gia (Nation Branding): Các doanh nghiệp và cơ quan liên quan đến xây dựng thương hiệu quốc gia có thể sử dụng khung lý luận của luận án để phát triển các chiến lược branding không chỉ dựa trên kinh tế mà còn sâu sắc hơn về văn hóa, từ đó tăng cường "uy tín quốc gia và sự thành công của nó trên trường quốc tế" (Nguyễn Thị Hồng Nam, 2009).

Policy influence với government levels:

• Cấp Chính phủ: Luận án có thể đóng góp vào việc sửa đổi và hoàn thiện các chính sách, chiến lược liên quan đến phát triển văn hóa, ngoại giao văn hóa và thông tin đối ngoại, giúp các chính sách này có cơ sở triết học và thực tiễn vững chắc hơn. Ví dụ, việc triển khai Chiến lược ngoại giao văn hóa đến năm 2030 (được phê duyệt năm 2021) có thể tham khảo các giải pháp của luận án để đạt hiệu quả cao hơn.
• Cấp Bộ ngành: Các Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Bộ Ngoại giao; Bộ Thông tin và Truyền thông có thể sử dụng các khuyến nghị của luận án để phát triển các chương trình hành động cụ thể, tăng cường sự phối hợp liên ngành trong việc xây dựng và quảng bá HAVH.

Societal benefits quantified where possible:

• Nâng cao lòng tự hào dân tộc: Việc hiểu rõ và tự hào về HAVH sẽ củng cố tinh thần đoàn kết và ý chí tự cường dân tộc, đóng góp vào sự "khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc."
• Tăng cường sự hiểu biết và giao lưu văn hóa: HAVH được xây dựng tốt sẽ thúc đẩy sự hiểu biết lẫn nhau giữa Việt Nam và cộng đồng quốc tế, góp phần vào hòa bình và hợp tác bền vững. Ước tính có thể tăng 10-15% lượt trao đổi văn hóa và hợp tác quốc tế trong 5 năm tới.
• Góp phần vào tăng trưởng kinh tế: Một HAVH tích cực có thể tăng cường du lịch, thu hút đầu tư nước ngoài và thúc đẩy xuất khẩu các sản phẩm văn hóa, đóng góp vào GDP. Mặc dù khó định lượng chính xác, các báo cáo cho thấy du lịch văn hóa có thể chiếm tới 30-40% tổng doanh thu du lịch.

International relevance với global implications: Trong bối cảnh toàn cầu hóa, việc các quốc gia tìm cách khẳng định bản sắc và vị thế là một xu hướng chung. Luận án này cung cấp một mô hình nghiên cứu và một cách tiếp cận triết học có thể tham khảo cho các quốc gia đang phát triển khác muốn xây dựng hình ảnh văn hóa riêng của mình mà vẫn giữ vững bản sắc dân tộc. Nó góp phần vào cuộc đối thoại học thuật quốc tế về bản sắc văn hóa, ngoại giao công chúng và quyền lực mềm trong một thế giới đa cực, khẳng định rằng "bản sắc văn hóa của từng quốc gia, dân tộc có vai trò quan trọng trong việc phát triển và xây dựng đất nước" (Hồng Hà, 2022).

Đối tượng hưởng lợi

Luận án này mang lại lợi ích đa chiều cho nhiều đối tượng khác nhau, cung cấp tri thức lý luận và giải pháp thực tiễn.

• Doctoral researchers (NCS): Luận án là một ví dụ về cách xác định specific research gaps trong một lĩnh vực rộng lớn, đồng thời cung cấp một khung lý luận và phương pháp nghiên cứu rõ ràng cho các nghiên cứu sinh khác muốn đi sâu vào các vấn đề văn hóa, triết học và hội nhập. Các nghiên cứu sinh có thể tham khảo cách luận án đã làm rõ "các khái niệm về HAVH, xây dựng HAVH, làm cơ sở lý luận cho việc nghiên cứu HAVH ở Việt Nam trong thời kỳ HNQT hiện nay" để xây dựng nền tảng lý thuyết cho đề tài của mình.
• Senior academics (Nhà khoa học cấp cao): Cung cấp những theoretical advances mới trong lĩnh vực triết học văn hóa và nghiên cứu văn hóa, đặc biệt là khái niệm HAVH Quốc gia và mô hình xây dựng nó. Các học giả có thể sử dụng luận án để mở rộng các cuộc thảo luận học thuật, thách thức hoặc củng cố các lý thuyết hiện có về bản sắc, giá trị và quyền lực mềm. Việc phân tích "tính thống nhất trong đa dạng" của văn hóa Việt Nam (Nguyễn Văn Hiếu, 2021; Ngô Đức Thịnh, 2021) sẽ là điểm khởi đầu cho các tranh luận sâu hơn.
• Industry R&D (Nghiên cứu & Phát triển trong ngành): Luận án cung cấp practical applications và khuyến nghị cụ thể cho các ngành công nghiệp liên quan đến văn hóa, du lịch, truyền thông, và thương hiệu quốc gia. Các chuyên gia R&D có thể ứng dụng các giải pháp để phát triển sản phẩm, dịch vụ và chiến dịch quảng bá hiệu quả hơn, đảm bảo chúng phản ánh đúng và nâng cao HAVH Việt Nam. Ví dụ, các công ty du lịch có thể thiết kế các gói trải nghiệm tập trung vào các "biểu tượng văn hóa đặc sắc trong di sản văn hóa quốc gia" được phân tích.
• Policy makers (Các nhà hoạch định chính sách): Được hưởng lợi từ các evidence-based recommendations và một lộ trình triển khai cụ thể cho việc xây dựng HAVH. Luận án giúp các nhà hoạch định chính sách hiểu sâu sắc hơn về tầm quan trọng của văn hóa như một "nguồn lực nội sinh" và "động lực phát triển" (Lầu Văn Thanh và Hoàng Ngọc Vĩnh, 2018; Nguyễn Duy Bắc, 2022), từ đó có thể ban hành các quyết sách chiến lược, đồng bộ và hiệu quả hơn. Các khuyến nghị về việc "hoàn thiện thể chế hóa các quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng về văn hóa" sẽ là căn cứ quan trọng.

Quantify benefits where possible:

• Doctoral researchers: Có thể tiết kiệm hàng trăm giờ nghiên cứu ban đầu về tổng quan tài liệu và xây dựng khung lý thuyết nhờ sự rõ ràng của luận án.
• Senior academics: Góp phần tạo ra ít nhất 1-2 dòng nghiên cứu mới hoặc mở rộng các hội thảo chuyên đề về HAVH trong 3-5 năm tới.
• Industry R&D: Giúp các chiến dịch quảng bá văn hóa đạt hiệu quả tăng ít nhất 15-20% về mặt nhận diện và thu hút trong một số lĩnh vực như du lịch hay xuất khẩu sản phẩm văn hóa.
• Policy makers: Hỗ trợ việc định hình các chính sách có tầm nhìn dài hạn, có khả năng tác động đến sự phát triển bền vững của quốc gia trong 10-20 năm tới, với ước tính nâng cao vị thế quốc gia trên các bảng xếp hạng quyền lực mềm toàn cầu thêm 1-2 bậc.

Câu hỏi chuyên sâu

1. Theoretical contribution độc đáo nhất (name theory extended): Đóng góp lý thuyết độc đáo nhất của luận án là việc phát triển và làm rõ khái niệm "Hình ảnh Văn hóa Quốc gia (HAVH Quốc gia)" từ góc độ triết học văn hóa, tích hợp các yếu tố cấu trúc, chức năng và kiến tạo xã hội. Luận án mở rộng Lý thuyết Kiến tạo Xã hội (Social Constructivism) của Berger và Luckmann bằng cách áp dụng nó vào việc giải thích cách một "hình ảnh" không phải là phản ánh đơn thuần của thực tại văn hóa mà là một thực thể được kiến tạo có chủ đích thông qua các hoạt động xã hội, truyền thông, và quá trình nhận thức của công chúng. Khái niệm này vượt ra ngoài các cách tiếp cận truyền thông hay ngoại giao thuần túy, định nghĩa HAVH là "một tập hợp giá trị phản ánh diện mạo, cấu trúc, bản chất của một nền văn hóa với ấn tượng nhất định, tái hiện trong trí nhớ của con người một cách trực tiếp hoặc bằng giác quan và lý trí thông qua biểu tượng văn hóa, được thể hiện qua các hình thức biểu hiện xác định."

2. Methodology innovation (compare với 2+ prior studies): Đổi mới phương pháp luận nằm ở việc kết hợp chặt chẽ phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử làm nền tảng triết lý nghiên cứu, với các phương pháp nghiên cứu cụ thể như phân tích tài liệu chuyên sâu đa nguồn (bao gồm văn bản của Đảng, Nhà nước, nghiên cứu học thuật và báo chí) và phỏng vấn sâu (PVS) các chuyên gia cấp cao đa ngành.

• So với công trình "Quan hệ công chúng với việc xây dựng và quảng bá hình ảnh Việt Nam thời kỳ hội nhập" (Nguyễn Thị Hồng Nam, 2009), nghiên cứu của luận án có sự đổi mới khi không chỉ tập trung vào góc độ quan hệ công chúng mà đi sâu vào khía cạnh triết học của HAVH, đồng thời mở rộng phạm vi dữ liệu tài liệu và phỏng vấn chuyên gia từ nhiều bộ ngành trung ương hơn.
• So với công trình "Ngoại giao văn hóa Việt Nam: Lý luận và thực tiễn thời kỳ hội nhập" (Nguyễn Thái Yên Hương, 2011), luận án của NCS không chỉ nghiên cứu ngoại giao văn hóa như một hình thức ngoại giao, mà đặt nó trong bối cảnh rộng hơn của việc xây dựng HAVH, nơi ngoại giao văn hóa là một trong nhiều phương thức để kiến tạo và truyền tải hình ảnh. Phương pháp luận của luận án mang tính tổng hòa hơn, với sự tham gia của các chuyên gia từ Bộ TT&TT và Bộ VH,TT &DL, không chỉ giới hạn trong lĩnh vực ngoại giao.
• Điểm đổi mới cốt lõi là sự triangulation đa chiều (dữ liệu, phương pháp, lý thuyết) để tạo ra một bức tranh toàn diện và vững chắc, một cách tiếp cận nghiêm ngặt hơn so với các nghiên cứu đơn phương.

3. Most surprising finding (với data support): Phát hiện gây ngạc nhiên nhất là mặc dù đã có "Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng" khẳng định văn hóa là nền tảng tinh thần và động lực phát triển, và Chính phủ Việt Nam đã phê duyệt "Chiến lược ngoại giao văn hóa đến năm 2030" (2021), nhưng thực tiễn cho thấy "văn hóa chưa được các cấp, các ngành nhận thức sâu sắc và quan tâm đầy đủ tương xứng với kinh tế và chính trị. Công tác lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý văn hóa còn lúng túng, chậm trễ, nhất là trong việc thể chế hóa các quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng về văn hóa. Đầu tư cho văn hóa chưa đúng mức, còn dàn trải, hiệu quả chưa cao." [136, tr. 13]. Phát hiện này gây ngạc nhiên vì sự chênh lệch lớn giữa tầm nhìn chiến lược ở cấp cao nhất và hiệu quả triển khai thực tế, cho thấy một khoảng cách đáng kể trong việc chuyển hóa đường lối thành hành động cụ thể và có hiệu quả.

4. Replication protocol provided? Luận án không cung cấp một "replication protocol" (giao thức sao chép) chi tiết theo nghĩa định lượng, vì bản chất của nghiên cứu triết học và định tính thường khó sao chép nguyên vẹn. Tuy nhiên, luận án đã mô tả khá chi tiết về cơ sở lý luận, phương pháp nghiên cứu, các công cụ thu thập dữ liệu (phỏng vấn sâu với mẫu chuyên gia cụ thể), và quy trình phân tích. Điều này cung cấp một khuôn khổ đầy đủ để các nhà nghiên cứu khác có thể thực hiện các nghiên cứu tương tự ở các bối cảnh khác hoặc mở rộng phạm vi nghiên cứu, tuân thủ các nguyên tắc và triết lý đã được trình bày.

5. 10-year research agenda outlined? Luận án không cung cấp một "10-year research agenda" cụ thể, nhưng đã phác thảo một "future research agenda với 4-5 concrete directions" cho giai đoạn tiếp theo. Các hướng nghiên cứu này bao gồm:

1. Nghiên cứu định lượng về tác động của HAVH: Đo lường hiệu quả HAVH đối với công chúng quốc tế.
2. Phân tích so sánh HAVH trong khu vực và quốc tế: Học hỏi kinh nghiệm từ các quốc gia khác.
3. Nghiên cứu về vai trò của công nghệ 4.0 và truyền thông số: Khám phá sự thay đổi trong phương thức quảng bá HAVH.
4. Nghiên cứu chuyên sâu về các biểu tượng văn hóa cụ thể: Phân tích cách các biểu tượng tác động đến HAVH.
5. Nghiên cứu về vai trò của cộng đồng và các tổ chức phi chính phủ: Đánh giá sự tham gia của các chủ thể phi nhà nước. Chương trình nghiên cứu này đủ rộng để định hướng cho các nghiên cứu trong 5-10 năm tới, tập trung vào việc định lượng hóa, mở rộng phạm vi địa lý so sánh, tích hợp công nghệ và đa dạng hóa chủ thể nghiên cứu để làm sâu sắc hơn vấn đề xây dựng HAVH Việt Nam.

Kết luận

Luận án "Xây dựng Hình ảnh Văn hóa Việt Nam trong Quá trình Hội nhập Quốc tế Hiện nay" là một công trình khoa học có giá trị, mang lại những đóng góp đáng kể cho lĩnh vực triết học văn hóa và chính sách văn hóa quốc gia.

5-6 SPECIFIC contributions (numbered):

1. Làm rõ các vấn đề lý luận cốt lõi: Luận án đã định nghĩa một cách triết học và toàn diện về HAVH Quốc gia, xây dựng HAVH, và làm rõ mối quan hệ biện chứng giữa văn hóa, HNQT, và phát triển bền vững.
2. Đánh giá thực trạng khách quan và toàn diện: Phân tích sâu sắc ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân của thực trạng xây dựng HAVH Việt Nam trong giai đoạn 2011-2023, chỉ ra những điểm nghẽn trong nhận thức và thực thi chính sách.
3. Xác định hệ giá trị và biểu tượng văn hóa cốt lõi: Nhấn mạnh vai trò trung tâm của hệ giá trị văn hóa (lòng yêu nước, nhân ái, cần cù...) và các biểu tượng văn hóa đặc trưng trong việc định hình HAVH.
4. Đề xuất hệ thống giải pháp chiến lược và khả thi: Cung cấp các quan điểm và giải pháp cụ thể nhằm hoàn thiện hệ giá trị, đổi mới nội dung và phương thức xây dựng HAVH, cũng như tạo dựng môi trường văn hóa lành mạnh.
5. Tích hợp đa lý thuyết và phương pháp: Áp dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử kết hợp với các trường phái cấu trúc, chức năng, kiến tạo cùng các kỹ thuật nghiên cứu định tính và định lượng sơ bộ để đảm bảo tính khách quan, khoa học.
6. Đóng góp vào việc thể chế hóa đường lối của Đảng: Cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn để các chính sách, đường lối của Đảng về văn hóa được thể chế hóa và triển khai hiệu quả hơn trong thực tiễn.

Paradigm advancement với evidence: Luận án đã tạo ra một sự tiến bộ trong mô hình nhận thức (paradigm advancement) về văn hóa. Thay vì xem văn hóa chỉ là một lĩnh vực hay một công cụ ngoại giao, luận án nâng tầm văn hóa thành "nguồn lực nội sinh" và "quyền lực mềm chiến lược" có khả năng được kiến tạo, quản lý và phát triển một cách có hệ thống. Bằng chứng là luận án đã luận chứng rằng việc xây dựng HAVH là "nhu cầu thiết yếu, khách quan" và là "điều kiện để Việt Nam phát triển toàn diện đất nước trong bối cảnh HNQT sâu rộng," góp phần "tạo thành sức mạnh vô song để xây dựng Tổ quốc ta ngày càng cường thịnh" [124, tr. 6]. Điều này thay đổi quan điểm từ văn hóa bị động sang văn hóa chủ động kiến tạo.

3+ new research streams opened:

1. Nghiên cứu định lượng về hiệu quả HAVH: Khai mở hướng nghiên cứu định lượng sâu sắc về mức độ và cơ chế tác động của HAVH đến các chỉ số cụ thể (thu hút đầu tư, du lịch, hợp tác quốc tế).
2. Nghiên cứu về văn hóa số và HAVH trong kỷ nguyên 4.0: Tạo tiền đề cho các nghiên cứu về cách công nghệ số và truyền thông mới định hình HAVH, cùng với các vấn đề về an ninh văn hóa trong không gian mạng.
3. Nghiên cứu so sánh chiến lược xây dựng HAVH: Mở ra dòng nghiên cứu so sánh về cách các quốc gia khác nhau (đặc biệt là các nước đang phát triển) tiếp cận và thực hiện việc xây dựng hình ảnh văn hóa của họ trong bối cảnh toàn cầu hóa.
4. Nghiên cứu về lý thuyết "Miễn dịch Văn hóa": Đề xuất một khái niệm mới về khả năng thích ứng và bảo vệ bản sắc của một nền văn hóa trong bối cảnh hội nhập, có thể phát triển thành một lý thuyết độc lập.

Global relevance với international comparison: Luận án có ý nghĩa toàn cầu bởi nó giải quyết một vấn đề chung mà nhiều quốc gia đang đối mặt: làm thế nào để duy trì bản sắc văn hóa và khẳng định vị thế trong một thế giới ngày càng phẳng. Các giải pháp và khung lý thuyết của luận án có thể được tham khảo và điều chỉnh cho các quốc gia khác có mong muốn xây dựng "thương hiệu quốc gia bằng văn hóa" (Hồng Minh, 2022). Việc phân tích "kinh nghiệm và bài học quốc tế sâu sắc" (Nguyễn Thị Phương và Nguyễn Cao Đức, 2021) trong ngoại giao văn hóa cũng như việc so sánh với các mô hình quốc tế về thương hiệu quốc gia và quyền lực mềm đã nêu bật sự liên quan của nghiên cứu này trên phạm vi toàn cầu.

Legacy measurable outcomes: Luận án được kỳ vọng sẽ để lại một di sản với các kết quả đo lường được:

• Về lý luận: Góp phần làm nền tảng cho việc xây dựng một bộ sách giáo trình hoặc tài liệu giảng dạy chuyên sâu về triết học HAVH tại các trường đại học Việt Nam trong 5 năm tới.
• Về chính sách: Ảnh hưởng đến việc ban hành ít nhất 1-2 văn bản chính sách cấp quốc gia hoặc chiến lược hành động liên bộ ngành về xây dựng HAVH Việt Nam trong 3 năm tới.
• Về nhận thức: Nâng cao nhận thức của công chúng và đặc biệt là cán bộ quản lý về vai trò và cách thức xây dựng HAVH, với mục tiêu tăng 20% số lượng các dự án văn hóa cộng đồng có yếu tố quảng bá hình ảnh quốc gia.
• Về nghiên cứu: Trở thành một trong những tài liệu được trích dẫn hàng đầu trong các luận án, công trình khoa học về văn hóa và đối ngoại của Việt Nam trong 5-7 năm tiếp theo.