Nghiên cứu giảm rung tích cực bằng ngoại lực cưỡng bức trong tiện (Hồ Ngọc Thế Quang)

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ---oo0oo--- HỒ NGỌC THẾ QUANG Ồ NGỌC THẾ QUANG NGHIÊN CỨU PHƯƠNG PHÁP GIẢM RUNG TÍCH CỰC BẰNG NGOẠI LỰC CƯỠNG BỨC TRONG QUÁ TRÌNH TIỆN LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀNH: KỸ THUẬT CƠ KHÍ Tp. Hồ Chí Minh, tháng 05 năm 2024 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ---oo0oo--- HỒ NGỌC THẾ QUANG HẾ QUANG NGHIÊN CỨU PHƯƠNG PHÁP GIẢM RUNG TÍCH CỰC BẰNG NGOẠI LỰC CƯỠNG BỨC TRONG QUÁ TRÌNH TIỆN NGÀNH: KỸ THUẬT CƠ KHÍ - 9520103 Hướng dẫn khoa học 1: PGS. Đỗ Thành Trung PGS. Đỗ Thành Trung Hướng dẫn khoa học 2: GS.

Nguyễn Xuân Hùng S. Nguyễn Xuân Hùng Phản biện 1: Phản biện 2: Phản biện 3: Tp. Hồ Chí Minh, tháng 05 năm 2024 QUYẾT ĐỊNH GIAO ĐỀ TÀI i LÝ LỊCH CÁ NHÂN 1. Họ và tên: HỒ NGỌC THẾ QUANG 2.

Nam/Nữ: Nam 4. Học hàm: Năm được phong học hàm: Học vị: Thạc sỹ Năm đạt học vị: 2006 5. Chức danh nghiên cứu: Giảng viên, nghiên cứu sinh Chức vụ: Giảng viên, trường Đại Học Nguyễn Tất Thành 6. Điện thoại: 1900 2039 Mobile: 0918195005 7.

Fax: 028 39 404 759 E-mail: quanghnt. Quá trình đào tạo Bậc đào tạo Nơi đào tạo Chuyên môn Năm tốt nghiệp Đại học Sư phạm Kỹ Cơ khí chế tạo Đại học 2004 thuật Tp. HCM máy Đại học Sư phạm Kỹ Kỹ thuật cơ Thạc sỹ 2006 thuật Tp. HCM khí Đại học Sư phạm Kỹ Kỹ thuật Cơ Chưa tốt nghiệp Tiến sỹ thuật Tp.

Quá trình công tác Thời gian Tổ chức công Vị trí công tác Địa chỉ Tổ chức (Từ năm đến năm) tác 20 Đường Tăng Trường Cao Nhơn Phú, Phước Đẳng Công 10/2004 đến 2/2007 Giảng viên Long B, Thủ Đức, Thương Tp. Thành phố Hồ Chí HCM Minh Trường Đại 02 Võ Oanh, Học Giao Phường 25, Bình 3/2007 đến 12/2021 Giảng viên Thông Vận Thạnh, Thành phố Tải Tp. HCM Hồ Chí Minh 300A Nguyễn Tất Trường Đại Thành, Phường 13, 1/2022 đến nay Giảng viên Học Nguyễn Quận 4, Thành phố Tất Thành Hồ Chí Minh ii LỜI CAM ĐOAN Tôi khẳng định rằng đây là kết quả của công trình nghiên cứu mà tôi đã thực hiện dưới sự hướng dẫn của một nhóm các nhà khoa học. Các kết quả của nghiên cứu được trình bày trong luận án là trung thực, khách quan và chưa từng được công bố trên bất kỳ công trình nào khác.

Tôi đã dẫn chứng rõ ràng và đầy đủ các nguồn tham khảo được sử dụng trong quá trình thực hiện luận án.HCM, ngày 22 tháng 05 năm 2024 Tác giả luận án Hồ Ngọc Thế Quang Hồ Ngọc Thế Quang iii LỜI CẢM ƠN Trước hết, tôi muốn bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến Ban Giám hiệu của Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh, đặc biệt là PGS. Lê Hiếu Giang, đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình thực hiện và hoàn thành luận án này. Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất đến các Thầy/Cô trong Khoa Cơ khí Chế tạo máy, đặc biệt là PGS. Trương Nguyễn Luân Vũ, cùng với các Thầy/Cô từ các Phòng, Khoa và Ban khác tại Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh.

Quý Thầy/Cô đã hỗ trợ và tạo điều kiện cho tôi trong thời gian qua, và đã dành nhiều thời gian quý báu của mình để truyền đạt kiến thức chuyên môn, cũng như chia sẻ những lời khuyên hữu ích trong quá trình học tập và nghiên cứu của tôi. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc nhất đến quý Thầy/Cô là thành viên trong Hội đồng bảo vệ Tổng quan, Chuyên đề 1, Chuyên đề 2, và Cơ sở, đặc biệt là thầy hướng dẫn PGS. Đỗ Thành Trung và GS. Nguyễn Xuân Hùng.

Quý Thầy/Cô không chỉ cung cấp những chỉ dẫn và góp ý quý báu về chuyên ngành, mà còn mang lại sự quan tâm, động viên và khích lệ trong suốt quá trình tôi tiến hành thực nghiệm, viết bài báo khoa học và viết thuyết minh luận án Tiến sĩ. Cuối cùng, tôi muốn bày tỏ lòng biết ơn tới gia đình, đặc biệt là sự đồng cảm và chia sẻ vô cùng lớn từ vợ và các con. Họ đã luôn đồng hành cùng tôi và động viên để tôi vượt qua những khó khăn và thực hiện công việc nghiên cứu của mình. Tôi xin chân thành cảm ơn! iv TÓM TẮT Ngày nay, với áp lực của thị trường đòi hỏi các doanh nghiệp cơ khí chế tạo máy nói riêng và các công ty sản xuất nói chung phải nâng cao năng suất và giảm giá thành sản phẩm.

Tương tự, gia công sản xuất các chi tiết bằng phương pháp tiện cũng chịu áp lực rất lớn từ thị trường. Một trong những yếu tố ảnh hưởng đến tăng năng suất và chất lượng sản phẩm là hiện tượng rung động trong quá trình tiện. Thông qua quá trình mô phỏng hiện tượng rung động đã được nghiên cứu ở các trường hợp tiện trụ dài, tiện mặt bích mỏng và tiện lỗ sâu. Kết quả mô phỏng cho thấy có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến độ rung động và chất lượng bề mặt thành phẩm bao gồm độ cứng vững phôi, độ cứng vững của dao, sóng bề mặt phôi và chế độ cắt.

Trong trường hợp tiện trụ và tiện mặt bích thì độ cứng vững của phôi ảnh hưởng rất lớn đến độ rung động và chất lượng bề mặt sản phẩm. Nhưng khi tiện lỗ độ cứng vững của cán dao là yếu tố chính ảnh hưởng đến rung động. Nếu độ dài cán dao tương ứng độ cứng vững của cán dao vượt qua giá trị giới hạn thì chất lượng bề mặt sản phẩm sẽ giảm rất nhanh. Trong nghiên cứu này, độ dài cán dao tới hạn được xác định là 60 mm, và khi đó độ nhám bề mặt Rz tương ứng là khoảng 20 µm.

Thông qua quá trình thực nghiệm để thu thập dữ liệu và ứng dụng thuật toán máy học để nhận diện quá trình rung động cho trường hợp tiện lỗ và tiện mặt bích. Với thuật toán nhận diện âm thanh và thuật toán nhận diện bằng cả âm thanh và hình ảnh. Kết quả cho thấy độ chính xác của thuật toán đến 98%. Kết luận có thể sử dụng mô hình máy học để chế tạo các thiết bị phát hiện rung động trong quá trình gia công.

Nghiên cứu cũng đã tiến hành thực nghiệm phương pháp giảm rung bằng ngoại lực cưỡng bức từ trong khi tiện lỗ. Kết quả nghiên cứu cho thấy: + Với lực từ đơn hướng thì yếu tố giảm rung sẽ đạt giá trị cực trị khi lực từ bằng 140 N khi đó độ nhám đạt được là thấp nhất. + Với lực từ là tác dụng từ 2 hướng thì trường hợp lực từ theo hướng lực cắt chính cho kết quả tốt nhất khi lực từ bằng 60 N. + Với lực từ tác dụng từ 3 hướng thì yếu tố giảm rung không đáng kể.

v Kết quả nghiên cứu nhận thấy, lực cưỡng bức từ có ảnh hưởng tốt đến quá trình giảm rung trong khi tiện, nguyên nhân là cán dao được đặt trong đệm từ trường. Dưới tác dụng của lực cắt, dao sẽ bị biến dạng và dao động. Khi lực từ tác dụng sẽ có xu hướng kéo dao về một hướng và sẽ làm mất năng lượng dao động của dao làm rung động của dao tắt nhanh. Kết quả nghiên cứu có thể áp dụng vào công nghiệp với thiết bị giảm rung trong quá trình cắt gọt bằng từ trường.

vi ABSTRACT Nowadays, with the market pressure demanding mechanical engineering and manufacturing companies in particular, to enhance productivity and reduce product costs, the machining process for producing components is no exception. One of the obstacles to increasing productivity is the occurrence of vibration during the machining process. By simulation process, the phenomenon of vibration has been studied in cases of long shaft, thin flange, and deep hole boring in turning. The simulation results indicate that there are several factors influencing vibration and the surface quality of the finished product, including the rigidity of the workpiece, tool rigidity, surface waviness of the workpiece, and cutting parameters.

In the case of shaft turning and flange turning, the workpiece rigidity has a significant impact on vibration and surface quality. However, in the case of hole boring, the tool rigidity is the main factor affecting vibration. If the tool overcomes the corresponding limit value of its rigidity, the surface quality of the product will deteriorate rapidly. In this study, the limiting length of the tool shank was determined to be 60 mm, and at that point, the corresponding surface roughness value (Rz) was approximately 20 µm.

Through the experimental process of data collection and the application of machine learning algorithms, the vibration phenomenon was identified for both hole boring and flange turning cases. Algorithms for sound recognition and combined sound and image recognition were utilized. The results demonstrated an algorithm tỷ lệ chính xác of up to 98%. It can be concluded that machine learning models can be used to develop devices for detecting vibrations during the machining process.

The study also conducted experiments on the method of vibration reduction using coercive electromagnetic force during hole boring. The research results showed the following: vii For a unidirectional magnetic force, the vibration reduction factor reached its extreme value when the magnetic force was 140 N, resulting in the lowest surface roughness. For a magnetic force acting in two directions, the case where the magnetic force aligned with the main cutting force yielded the best results when the magnetic force was 60 N. For a magnetic force acting in three directions, the vibration reduction factor was not significant.

The research findings indicate that coercive electromagnetic force has a positive impact on the vibration reduction process during machining, with the key factor being the placement of the tool in the magnetic field. Under the influence of cutting force, the tool undergoes deformation and oscillation. When the magnetic force is applied, it tends to pull the tool in one direction and diminishes the energy of tool oscillation, thereby quickly suppressing tool vibration. The research results can be applied to the industry with vibration reduction devices using magnetic fields in the cutting process.