Luận án Tiến sĩ: Xây dựng và Quản lý Danh mục Đầu tư Chứng khoán ở Việt Nam

TrÇn v¨n trÝ NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HỌC VIỆN NGÂN HÀNG ********** TRẦN VĂN TRÍ luËn ¸n tiÕn sÜ kinh tÕ XÂY DỰNG VÀ QUẢN LÝ DANH MỤC ĐẦU TƯ CHỨNG KHOÁN Ở VIỆT NAM LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ hµ néi - 2015 HÀ NỘI – NĂM 2015 NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HỌC VIỆN NGÂN HÀNG ********** TRẦN VĂN TRÍ XÂY DỰNG VÀ QUẢN LÝ DANH MỤC ĐẦU TƯ CHỨNG KHOÁN Ở VIỆT NAM CHUYÊN NGÀNH :TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG MÃ SỐ :62.01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: 1.NGUYỄN KHẮC MINH 2.TRƯƠNG QUỐC CƯỜNG HÀ NỘI – NĂM 2015 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Số liệu trong luận án là trung thực và có nguồn gốc rõ ràng. Kết quả nghiên cứu do chính tôi thực hiện dưới sự hướng dẫn khoa học của GS-TS.Nguyễn Khắc Minh và PGS-TS.Trương Quốc Cường. Hà nội, tháng 4 năm 2015 Nghiên cứu sinh Trần Văn Trí MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN i MỤC LỤC ii DANH MỤC BẢNG BIỂU Vi DANH MỤC HÌNH Viii MỞ ĐẦU 1 1.

Tính cấp thiết của đề tài 1 2. Tổng quan tình hình nghiên cứu 3 3. Mục đích nghiên cứu 14 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 14 5.

Phương pháp nghiên cứu 15 6. Những đóng góp dự kiến của luận án 16 7. Nội dung và kết cấu của luận án 16 CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ XÂY DỰNG 17 VÀ QUẢN LÝ DANH MỤC ĐẦU TƯ CHỨNG KHOÁN 1. Danh mục đầu tư chứng khoán 17 1.1 Khái niệm danh mục đầu tư chứng khoán 17 .2 Thu nhập và rủi ro của danh mục đầu tư chứng khoán 17 .3 Đa dạng hóa danh mục đầu tư chứng khoán 21 .4 Khái quát một số mô hình định giá chứng khoán 24 .5 Chiến lược quản lý danh mục đầu tư chứng khoán 26.

Quy trình xây dựng và quản lý danh mục đầu tư 30 1.1 Xác định mục tiêu đầu tư 30 .2 Lựa chọn chứng khoán đầu tư 30. Xây dựng danh mục đầu tư 31 1. Quản lý danh mục đầu tư 31 1. Lựa chọn chứng khoán đầu tư với mô hình định giá 33 tài sản vốn 1.1 Những giả thuyết kinh tế cho thị trường vốn 33 .2 Xây dựng mô hình định giá tài sản vốn 36.

Xây dựng danh mục đầu tư chứng khoán 43 1.1 Xây dựng danh mục đầu tư hiệu quả của các chứng khoán rủi ro 43 .2 Xây dựng danh mục đầu tư chứng khoán tối ưu 48 .3 Xác định danh mục đầu tư chứng khoán tối ưu cho nhà đầu tư 53. Quản lý danh mục đầu tư 56 1.1 Đánh giá hiệu quả danh mục đầu tư 56 .2 Điều chỉnh danh mục đầu tư 62. CHƯƠNG 2: THỰC NGHIỆM XÂY DỰNG VÀ QUẢN LÝ 65 DANH MỤC ĐẦU TƯ CHỨNG KHOÁN Ở VIỆT NAM 2. Tổng quan thị trường chứng khoán Việt Nam 65 2.1 Điều kiện áp dụng lý thuyết danh mục trong xây dựng và quản 65 lý danh mục đầu tư trên thị trường chứng khoán Việt Nam 2.2 Phương pháp xây dựng và quản lý danh mục đầu tư trên thị 67.

trường chứng khoán Việt Nam 2. Lựa chọn cổ phiếu đầu tư 71 2.1 Vấn đề kinh tế lượng của mô hình định giá tài sản vốn 71 .2 Lựa chọn dữ liệu 72 .3 Ước lượng hệ số beta các chứng khoán 75 .4 Hệ số anpha của các cổ phiếu, lựa chọn cổ phiếu 77. Xây dựng danh mục đầu tư tối ưu 84 2.1 Xây dựng đường biên hiệu quả 84 2.2 Lựa chọn danh mục đầu tư hiệu quả 87 .3 Xây dựng danh mục đầu tư tối ưu 88. Quản lý danh mục đầu tư 94 2.1 Đánh giá hiệu quả danh mục đầu tư tại thời điểm xây dựng 94 .2 Đánh giá lại mức độ hiệu quả và điều chỉnh danh mục đầu tư 101.

Những điều kiện thuận lợi và hạn chế trong việc xây dựng, quản lý danh mục đầu tư trên thị trường 108 chứng khoán Việt Nam 2.1 Những thuận lợi trong xây dựng và quản lý danh mục đầu tư 108. trên thị trường chứng khoán Việt Nam 2.2 Một số khó khăn và hạn chế trong xây dựng, quản lý danh 111. mục đầu tư trên thị trường chứng khoán Việt Nam CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN ỨNG DỤNG 115 LÝ THUYẾT DANH MỤC ĐẦU TƯ TRONG XÂY DỰNG VÀ QUẢN LÝ DANH MỤC ĐẦU TƯ CHỨNG KHOÁN Ở VIỆT NAM 3. Nhóm các giải pháp làm tăng tính hiệu quả cho thị trường 115 chứng khoán Việt Nam 3.1 Nâng cao chất lượng công bố thông tin trên thị trường 117 .2 Tăng cường các hoạt động giám sát thị trường chứng khoán 118.

Nhóm các giải pháp tăng cung hàng hóa trên thị trường 119 chứng khoán 3.1 Tiếp tục đẩy mạnh cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước 120 .2 Khuyến khích các công ty đại chúng thực hiện niêm yết cổ 120. phiếu trên các Sở giao dịch chứng khoán.3 Phát triển quỹ đầu tư chứng khoán 120 .4 Đẩy nhanh việc thực hiện đề án phát triển thị trường chứng 121. khoán phái sinh 3.5 Phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp 121. Nhóm giải pháp kỹ thuật 122 3.1 Các giải pháp xây dựng danh mục đầu tư 122 3.2 Các giải pháp quản lý danh mục đầu tư 130.

Nhóm giải pháp khác 143 3.1 Lựa chọn dữ liệu phù hợp 143 3.2 Điều chỉnh danh mục thị trường 144 .3 Sử dụng lãi suất phi rủi ro phù hợp 146 .4 Giảm hiệu ứng đầu tư theo tâm lý số đông 147 .5 Giảm bớt sự can thiệp hành chính hướng tới xây dựng thị 149. trường tài chính đồng bộ KẾT LUẬN 151 DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 1.1 Ma trận hiệp phương sai của các chứng khoán 19 Bảng 2.1a Cổ phiếu định giá thấp Sở Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh 79 Bảng 2.1b Thông tin cổ phiếu được chọn từ Bảng 2.a Cổ phiếu định giá thấp Sở Giao dịch Chứng khoán TP. Hà Nội 81 Bảng 2.b Thông tin các cổ phiếu được chọn từ bảng 2.3 Thống kê mô tả số liệu tỷ suất sinh lời.4 Các danh mục đầu tư hiệu quả 85 Bảng 2.5 Danh mục đầu tư hiệu quả C 87 Bảng 2.6 Danh mục đầu tư tối ưu 89 Bảng 2.7 Danh mục đầu tư D 93 Bảng 2.8 Thước đo hiệu quả các danh mục đầu tư 95 Bảng 2.9 Thước đo hiệu quả danh mục C 99 Bảng 2.10 Thước đo hiệu quả danh mục D 99 Bảng 2.11 Thước đo hiệu quả danh mục đầu tư tối ưu 100 Bảng 2.12 Mức độ hiệu quả danh mục VNINDEX, HNXINDEX 102 Bảng 2.13 Đánh giá lại mức độ hiệu quả danh mục đầu tư tối ưu 103 Bảng 2.14 Thông tin cổ phiếu được chọn để điều chỉnh danh mục 104 Bảng 2.15 Tập danh mục đầu tư hiệu quả sau điều chỉnh 105 Bảng 2.16 Danh mục C sau khi điều chỉnh 106 Bảng 2.17 Danh mục đầu tư tối ưu sau điều chỉnh 107 Bảng 2.18 So sánh hiệu quả danh mục trước và sau điều chỉnh 108 Bảng 3.1 Danh mục tối ưu không có chứng khoán phi rủi ro 124 Bảng 3.2 Danh mục đầu tư hiệu quả có bán khống chứng khoán 127 Bảng 3.3 Danh mục đầu tư C có bán khống chứng khoán 128 Bảng 3.4 Danh mục đầu tư D có bán khống chứng khoán 128 Bảng 3.5 Kết quả ước lượng anpha và beta danh mục C 135 Bảng 3.6 Kết quả ước lượng anpha và beta danh mục D 136 Kết quả ước lượng anpha và beta danh mục C; D trong điều kiện được phép bán Bảng 3.7 139 khống chứng khoán Bảng 3.8 Kết quả ước lượng độ lệch chuẩn của các danh mục 141 Bảng 3.9 So sánh các kết quả tính độ lệch chuẩn và hệ số Sharpe 142 DANH MỤC HÌNH Hình: 1.1 Rủi ro hệ thống và rủi ro phi hệ thống 24 Hình 1.2 Sơ đồ danh mục đầu tư hổn hợp 29 Hình 1.3 Sơ đồ quy trình xây dựng và quản lý danh mục đầu tư 32 Hình 1.4 Đường thị trường vốn 36 Hình 1.5 Đường thị trường chứng khoán 42 Hình 1.6 Chứng khoán được định giá thấp và định giá cao 43 Hình 1.7 Đường biên hiệu 44 Hình 1.8 Đường phân bổ vốn CAL 50 Hình 1.9 Xác định danh mục đầu tư hiệu quả C 51 Hình 1.10 Đường bàng quang của nhà đầu tư 54 Hình 1.11 Danh mục đầu tư tối ưu của nhà đầu tư 55 Hình 1.12 Mức độ hiệu quả danh mục – Hệ số Sharpe 57 Hình 1.13 Mức độ hiệu quả danh mục – Hệ số Treynor 58 Hình 1.14 Thu nhập và rủi ro của danh mục đầu tư 61 So sánh R2 hiệu chỉnh giữa nguồn dữ liệu quan sát Hình 2.1 74 5 năm và 2 năm (5 năm – 2 năm) So sánhR2 hiệu chỉnh giữa nguồn dữ liệuquan sát theo Hình 2.2 75 tuần và theo ngày (Tuần-Ngày) 5 năm R bình phương hiệu chỉnh ước lượng theo nguồn dữ liệu Hình 2.3 76 quan sát trong năm năm, tần suất quan sát theo tuần Hình 2.4 Beta của các cổ phiếu 77 Hình 2.5 Đường biên hiệu quả 87 Hình 2.6 Đường biên hiệu quả, đường CAL, đường bàng quang A=2 90 Danh mục đầu tư tối ưu với lãi suất vay lớn hơn lãi suất Hình 2.7 92 cho vay Hình 2.8 Danh mục đầu tư tối ưu với lãi suất vay rb: 0.9a Dữ liệu thị trường chứng khoán VNINDEX 95 Hình 2.9b Dữ liệu thị trường chứng khoán HNXINDEX 96 Hình 3.1 Đường biên hiệu quả và đường bàng quang với A=1) 125 CAL1, CAL2, đường biên hiệu quả có bán khống Hình 3.2 129 chứng khoán Hình 3.3 Đường thị trường chứng khoán với chi phí giao dịch 130 Hình 3.4 Danh mục C và danh mục D trên đường biên hiệu quả 138 Hình 3.5 Đường SML khác nhau dựa trên danh mục thị trường 144 Hình 3.6 Đường SML khác nhau dựa trên lãi suất phi rủi ro 147 1 MỞ ĐẦU 1.

Tính cấp thiết của đề tài Thị trường chứng khoán Việt Nam từ sau thành lập và đi vào hoạt động đến nay đã có những đóng góp tích cực trong việc thúc đẩy kinh tế tăng trưởng, trở thành kênh huy động vốn quan trọng cho đầu tư đối với nền kinh tế nước ta. Cho đến nay, dẫu còn nhiều vấn đề cần phải làm để thúc đẩy thị trường chứng khoán phát triển và hoàn thiện, đáp ứng vai trò thu hút vốn để phục vụ chiến lược công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Song những kết quả đạt được của thị trường trong thời gian qua khẳng định mục tiêu thiết lập và đưa thị trường chứng khoán đi vào hoạt động từ thấp đến cao phù hợp với thực tiễn nền kinh tế Việt Nam là hướng phát triển đúng đắn.