Luận án Tiến sĩ Địa lý: Phát triển Du lịch An Giang trong Liên kết Vùng Phụ Cận

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH NGUYỄN PHÚ THẮNG PHÁT TRIỂN DU LỊCH TỈNH AN GIANG TRONG LIÊN KẾT VÙNG PHỤ CẬN LUẬN ÁN TIẾN SĨ ĐỊA LÍ HỌC THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH – 2019 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH NGUYỄN PHÚ THẮNG PHÁT TRIỂN DU LỊCH TỈNH AN GIANG TRONG LIÊN KẾT VÙNG PHỤ CẬN Chuyên ngành : Địa lí học Mã số : 62 31 05 01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ ĐỊA LÍ HỌC Người hướng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Thị Sơn TS. Trương Văn Tuấn Thành phố Hồ Chí Minh – Năm 2019 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu độc lập của cá nhân tôi. Các số liệu, kết quả trong luận án là trung thực.

Mọi tài liệu tham khảo đều được trích dẫn chính xác. Tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm về các kết quả công bố trong luận án. Nghiên cứu sinh Nguyễn Phú Thắng ii LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành luận án, tôi xin gửi lời cảm ơn đặc biệt tới PGS.TS Nguyễn Thị Sơn, TS Trương Văn Tuấn đã tận tình hướng dẫn, động viên và giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực hiện luận án. Tôi xin trân trọng cảm ơn phòng Sau Đại học, Ban Chủ nhiệm khoa Địa lí, các Thầy, Cô khoa Địa lí Trường Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh đã tạo mọi điều kiện tốt nhất cho tôi hoàn thành quá trình học tập và nghiên cứu tại trường.

Tôi xin chân thành cảm ơn đơn vị công tác – Bộ môn Địa lí – Khoa Sư phạm; các đồng nghiệp Khoa Du lịch – Văn hóa Nghệ thuật; Ban Giám hiệu cùng các Phòng, Ban của Trường Đại học An Giang – Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh, đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình tham gia học tập và nghiên cứu tại TP Hồ Chí Minh. Tôi xin gửi lời cảm ơn Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch các tỉnh, thành An Giang, Cần Thơ, Kiên Giang, Đồng Tháp; các Sở, Ban ngành có liên quan; các doanh nghiệp DL, các đồng nghiệp và cộng đồng địa phương trên địa bàn tỉnh An Giang, TP Cần Thơ, tỉnh Kiên Giang, tỉnh Đồng Tháp đã nhiệt tình giúp đỡ và cung cấp thông tin, tư liệu cũng như đóng góp ý kiến cho việc nghiên cứu và hoàn thành luận án. Cuối cùng, tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới gia đình; các thầy, cô giáo; bạn bè, đồng nghiệp, sinh viên…đã chia sẻ, động viên tôi trong suốt thời gian học tập và thực hiện công trình này. Tôi xin cảm ơn những tình cảm tốt đẹp và quý báu đó.

Tác giả luận án iii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT AN – CT An ninh – Chính trị CSHT Cơ sở hạ tầng CSVCKT Cơ sở vật chất kĩ thuật CTK Cục Thống kê ĐBSCL Đồng bằng sông Cửu Long DL Du lịch EFA Exploratory Factor Analysis (Phân tích nhân tố khám phá) GDP Gross Domestic Product (Tổng sản phẩm quốc nội) GRDP Gross Regional Domestic Product (Tổng sản phẩm trên địa bàn) GTVT Giao thông vận tải KDL Khu du lịch KLN Khu lưu niệm KT – XH Kinh tế - xã hội LS – VH Lịch sử - văn hóa MDTA Mekong Delta Tourism Association (Hiệp hội DL ĐBSCL) MLRA Multiple Linear Regression Analysis (Hồi quy đa biến) NGTK Niên giám thống kê NQ Nghị quyết PTDL Phát triển du lịch QL Quốc lộ SPDL Sản phẩm du lịch TCDL Tổng cục Du lịch TCLTDL Tổ chức lãnh thổ du lịch TNDL Tài nguyên du lịch TP Thành phố TTLL Thông tin liên lạc TX Thị xã UBND Ủy ban Nhân dân UNWTO Tổ chức Du lịch Thế giới VH – TT – DL Văn hóa, Thể thao và Du lịch VPC Vùng phụ cận VQG Vườn quốc gia iv MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN.ii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT.iii MỤC LỤC. iv DANH MỤC BẢNG.vi DANH MỤC HÌNH.viii DANH MỤC BẢN ĐỒ.viii PHẦN MỞ ĐẦU. Lí do chọn đề tài. Mục tiêu nghiên cứu.

Nhiệm vụ nghiên cứu. Giới hạn phạm vi nghiên cứu. Quan điểm và phương pháp nghiên cứu. Lịch sử nghiên cứu.

Đóng góp mới của đề tài. Cấu trúc đề tài.18 PHẦN NỘI DUNG. CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ PHÁT TRIỂN DU LỊCH VÀ PHÁT TRIỂN DU LỊCH TRONG LIÊN KẾT VÙNG. Cơ sở thực tiễn.44 Tiểu kết chương 1.

CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN PHÁT TRIỂN DU LỊCH TỈNH AN GIANG TRONG LIÊN KẾT VÙNG PHỤ CẬN. Khái quát về tỉnh An Giang và vùng phụ cận. Các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển du lịch tỉnh An Giang. Các nhân tố ảnh hưởng đến liên kết du lịch giữa An Giang và vùng phụ cận.

Đánh giá chung về các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển du lịch tỉnh An Giang trong liên kết vùng phụ cận.77 Tiểu kết chương 2. THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN DU LỊCH TỈNH AN GIANG TRONG LIÊN KẾT VÙNG PHỤ CẬN. Phát triển du lịch theo ngành. Phát triển du lịch theo lãnh thổ.

Thực trạng liên kết du lịch giữa An Giang với vùng phụ cận. Đánh giá chung thực trạng phát triển du lịch tỉnh An Giang trong liên kết với vùng phụ cận.118 Tiểu kết chương 3. ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN DU LỊCH TỈNH AN GIANG TRONG LIÊN KẾT VÙNG PHỤ CẬN. Cơ sở khoa học của định hướng.

Định hướng phát triển du lịch tỉnh An Giang trong liên kết vùng phụ cận. Giải pháp phát triển du lịch tỉnh An Giang trong liên kết vùng phụ cận.136 Tiểu kết chương 4.161 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ.162 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CÓ LIÊN QUAN ĐẾN TÁC GIẢ.164 TÀI LIỆU THAM KHẢO.166 vi DANH MỤC BẢNG Bảng 1. Tiêu chí về độ hấp dẫn. Tiêu chí về CSHT, CSVCKT.

Tiêu chí về khả năng quản lí. Tiêu chí về môi trường. Tiêu chí về khả năng liên kết. Tiêu chí về vị trí và khả năng tiếp cận.

Tiêu chí về sức chứa. Tiêu chí về thời gian hoạt động DL. Thang đánh giá mức độ so sánh. Kết quả phân tích ma trận so sánh cặp.

Trọng số trung bình của các tiêu chí đánh giá điểm DL. Phân loại chỉ số ngẫu nhiên RI. Thang đánh giá thành phần điểm DL. Xác định tổng hợp và phân hạng điểm DL.

Một số chỉ tiêu PTDL Việt Nam, năm 2007 và 2017. Các đơn vị hành chính tỉnh An Giang năm 2017. Số lượng di tích LS - VH tỉnh An Giang năm 2017. Số lượng di tích được xếp hạng phân theo đơn vị hành chính.

Ma trận giá trị TNDL đặc sắc, khác biệt của An Giang và VPC. Kết quả đánh giá tổng hợp khả năng liên kết một số điểm DL VPC và KDL Núi Sam (An Giang). Một số chỉ tiêu về cơ sở lưu trú, doanh nghiệp lữ hành ở An Giang và VPC năm 2017. Vị trí của An Giang với Cần Thơ, Kiên Giang và Đồng Tháp.

Số lượt khách DL đến An Giang, 2007 – 2017. Lượt khách lưu trú, số ngày lưu trú tỉnh An Giang, 2007 - 2017. Doanh thu DL tỉnh An Giang, 2007 – 2017. Doanh thu DL tỉnh An Giang và các địa phương VPC, 2007 – 2017.

Lao động trực tiếp trong ngành DL tỉnh An Giang, 2007 – 2015. Đánh giá của khách DL về thái độ, kĩ năng nghiệp vụ nhân viên. Đánh giá của khách DL về CSVCKT DL. Đánh giá tổng hợp điểm DL ở An Giang (chưa có trọng số).

Đánh giá tổng hợp điểm DL ở An Giang (đã có trọng số). Đánh giá và phân loại điểm DL phân theo địa phương tỉnh An Giang. Phân bậc đánh giá tiêu chí của điểm DL ở An Giang. Đánh giá của khách DL về các điểm DL ở An Giang.

Đánh giá của khách DL đối với một số điểm DL tỉnh An Giang (theo trị số điểm trung bình - mean). Lượt khách DL ở một số KDL tỉnh An Giang, 2007 – 2017. Liên kết TNDL và SPDL liên vùng giữa An Giang và VPC. Liên kết giữa một số đơn vị kinh doanh lữ hành, khách sạn nhà hàng ở An Giang với VPC.

Một số sản phẩm liên kết giữa các đơn vị kinh doanh lữ hành và khách sạn ở An Giang với đối tác ở Cần Thơ, Kiên Giang, Đồng Tháp. Mức độ liên kết PTDL giữa An Giang với VPC. Phân tích ma trận SWOT PTDL tỉnh An Giang trong liên kết VPC. Dự báo nguồn nhân lực DL giai đoạn 2020 – 2030.

Dự báo số phòng giai đoạn 2020 – 2030. Các tuyến DL ở An Giang.154 viii DANH MỤC HÌNH Hình 1. Hệ thống tiêu chí đánh giá điểm DL tỉnh An Giang. Lượt khách nội địa của An Giang và các địa phương VPC, 2007 – 2017.

Lượt khách quốc tế của An Giang và các địa phương VPC, 2007 - 2017. Số cơ sở lưu trú, công suất sử dụng phòng của An Giang và các địa phương VPC, năm 2017. Loại hình DL yêu thích. Đánh giá tổng hợp các điểm DL hạng I.

Đánh giá tổng hợp các điểm DL hạng II. Đánh giá tổng hợp các điểm DL hạng III. Đánh giá tổng hợp các điểm DL hạng IV.98 DANH MỤC BẢN ĐỒ Bản đồ hành chính tỉnh An Giang.52 Bản đồ hành chính VPC.54 Bản đồ TNDL tỉnh An Giang.57 Bản đồ TNDL VPC.71 Bản đồ thực trạng PTDL tỉnh An Giang.92 Lược đồ liên kết sản phẩm, tuyến DL giữa tỉnh An Giang và VPC.117 1 PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lí do chọn đề tài DL là ngành kinh tế có tốc độ tăng trưởng cao, ngày càng khẳng định được vị thế và nhận được sự quan tâm đặc biệt từ Trung ương cho đến địa phương.

Ngày 09/08/2016 tại TP Hội An, Chính phủ tổ chức Hội nghị toàn quốc về DL dưới sự chủ trì của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc. Ngày 16 – 01 – 2017, Bộ Chính trị đã ban hành NQ số 08/NQ-TW về “PTDL trở thành ngành kinh tế mũi nhọn” gồm 5 quan điểm và 8 nhóm giải pháp. Đến ngày 06 – 10 – 2017, NQ 103/NQ-CP về chương trình hành động thực hiện NQ 08 đã được ban hành. Điều này cho thấy, PTDL là nhiệm vụ chiến lược quan trọng của cả nước cũng như các địa phương ở nước ta trong bối cảnh mới.

Trong PTDL, xu thế liên kết vùng đang trở nên phổ biến bởi những lợi ích mà nó mang lại đối với địa phương và vùng liên kết. Liên kết vùng cho phép khai thác những lợi thế về tài nguyên, về vị trí, hạ tầng và các nguồn lực khác cho PTDL. Việc liên kết góp phần tăng cường năng lực cạnh tranh, thu hút đầu tư cũng như hấp dẫn khách du lịch đến địa bàn liên kết. Đối với một số lãnh thổ có tính tương đồng cao về tài nguyên, việc liên kết vùng sẽ cho phép hạn chế hiệu quả tình trạng manh mún và trùng lặp, tạo ra các SPDL đặc trưng của vùng và địa phương, duy trì lợi ích bền vững, lâu dài hơn từ PTDL (TCDL, 2016).