Luận án tiến sĩ: Phê phán quan điểm sai trái thông qua giảng dạy kinh tế chính trị ở các trường đại học Hà Nội

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN BÙI VĂN HUẤN PHÊ PHÁN QUAN ĐIỂM SAI TRÁI THÔNG QUA GIẢNG DẠY KINH TẾ CHÍNH TRỊ Ở CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI HIỆN NAY LUẬN ÁN TIẾN SĨ CHÍNH TRỊ HỌC HÀ NỘI ­ 2018 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN BÙI VĂN HUẤN PHÊ PHÁN QUAN ĐIỂM SAI TRÁI THÔNG QUA GIẢNG DẠY KINH TẾ CHÍNH TRỊ Ở CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI HIỆN NAY Ngành : Chính trị học Chuyên ngành : Công tác tư tưởng Mã số : 9 31 02 01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ CHÍNH TRỊ HỌC NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS,TS. Lương Khắc Hiếu HÀ NỘI ­ 2018 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận án là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và được trích dẫn đầy đủ theo quy định. TÁC GIẢ Bùi Văn Huấn DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT CNH, HĐH : Công nghiệp hóa, hiện đại hóa CNXH : Chủ nghĩa xã hội DBHB : Diễn biến hòa bình TBCN : Tư bản chủ nghĩa XHCN : Xã hội chủ nghĩa DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 1: Đánh giá của giảng viên, sinh viên về việc phát huy vai trò, trách nhiệm của giảng viên trong đấu tranh chống lại các quan điểm sai trái thông qua giảng dạy môn Kinh tế chính trị cho sinh viên ở các trường đại học hiện nay.

Đánh giá của giảng viên, sinh viên về một số loại phương tiện thường sử dụng để khai thác thông tin của giảng viên, sinh viên trong giảng dạy, học tập môn Kinh tế chính trị. 101 MỤC LỤC 1 MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Thứ nhất, đấu tranh với những quan điểm đối lập là quy luật tồn tại và phát triển của học thuyết Mác ­ Lênin nói chung và kinh tế chính trị Mác ­ Lênin nói riêng. Học thuyết Mác ­ Lênin mang bản chất khoa học và cách mạng triệt để, nó giải quyết những vấn đề do thực tiễn đặt ra theo quy luật khách quan, toàn diện, lịch sử, cụ thể nhằm cải tạo th ế giới theo chiều hướng tiến bộ và mang tính nhân văn sâu sắc.

Thực tế lịch sử cho thấy, từ khi chủ nghĩa Mác hình thành, phát triển vào giữa thế kỷ XIX, hệ thống các tư tưởng, quan điểm và những nguyên lý, quy luật kinh tế ­ xã hội mà hệ thống khoa học đó phát hiện ngày càng được thừa nhận rộng rãi và trở thành nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam và là vũ khí lý luận sắc bén cho hành động cách mạng của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và các đảng tiên phong, chân chính của giai cấp công nhân. Trong quá trình ra đời và phát triển, chủ nghĩa Mác ­ Lênin luôn phải đương đầu với mọi sự vu khống, xuyên tạc của nhiều loại kẻ thù. Tuy có bước thăng trầm, nhưng nó đều vượt qua các thử thách khắc nghiệt của lịch sử, thể hiện tư tưởng, lập trường và trí tuệ của giai cấp công nhân. Do vậy, sức sống của chủ nghĩa Mác ­ Lênin không chỉ thể hiện ở sự cảm phục, ngưỡng m ộ, s ự vận dụng sáng tạo vào quá trình lãnh đạo sự nghiệp cách mạng của các Đảng Cộng sản, công nhân, lực lượng yêu chuộng hòa bình, tiến bộ trên thế giới, mà còn gắn liền với quá trình đấu tranh phản bác những quan điểm sai trái, thù địch.

Nói một cách khác, đấu tranh với quan điểm đối lập học thuyết Mác ­ Lênin là quy luật tồn tại và phát triển của học thuyết này, trong đó Kinh tế chính trị là một bộ phận. Thứ hai, Phê phán quan điểm sai trái thông qua giảng dạy Kinh tế chính trị là hoạt động có vai trò quan trọng việc phát triển tư duy lý luận, tư 2 duy chính trị, tư duy phản biện và bản lĩnh chính trị cho sinh viên. Phê phán quan điểm sai trái trong quá trình học môn Kinh tế chính trị Mác ­ Lênin là môi trường tốt để bồi dưỡng, phát triển năng lực tư duy lý luận và năng lực tư duy chính trị cho sinh viên. Để bác bỏ các quan điểm sai trái về vấn đề này một cách thuyết phục, sinh viên phải không ngừng tìm hiểu nhằm nắm được đầy đủ tinh thần của học thuyết Kinh tế chính trị Mác ­ Lênin, dùng cái nhìn chỉnh thể, hệ thống để bác bỏ những quan điểm phiến diện, lệch lạc; biết thu thập, xử lý các thông tin từ thực tiễn, lấy kết quả phát triển trong cả tiến trình lâu dài để bác bỏ những quan điểm thiển cận, cố tình thổi phồng một vài khuyết điểm trước mắt… Chính trong quá trình đấu tranh ấy, năng lực tư duy lý luận, năng lực tư duy chính trị của sinh viên sẽ không ngừng được củng cố, nâng cao.

Mặt khác, phê phán các quan điểm sai trái thông qua giảng dạy kinh tế chính trị trong các trường đại học góp phần hình thành, củng cố năng lực đấu tranh tư tưởng, lý luận và sự miễn dịch cho sinh viên trước quan điểm sai trái. Chính nhờ sự cọ sát, rèn luyện trong quá trình phê phán quan điểm sai trái đối với học thuyết Kinh tế chính trị Mác ­ Lênin mà năng lực đấu tranh tư tưởng và khả năng miễn dịch của sinh viên trước quan điểm sai trái được hình thành, củng cố. Cụ thể là, tri thức khoa học được bổ sung; trình độ và phương pháp tư duy được nâng cao; các phẩm chất chính trị, đạo đức, nghề nghiệp được củng cố; khả năng nhận dạng đúng, kịp thời và chính xác các quan điểm sai trái; sự nhạy bén trong sử dụng ngôn từ và luận chứng; sự vận dụng linh hoạt các biện pháp đấu tranh… Thứ ba, xuất phát từ tính chất phức tạp và quyết liệt của cuộc đấu tranh trên mặt trận tư tưởng, lý luận giai đoạn hiện nay và từ tác động tiêu cực của các quan điểm sai trái đối với xã hội, đặc biệt là đối với sinh viên. Hiện nay, các thế lực thù địch lập tức tập trung mũi nhọn chống phá vào lĩnh vực kinh tế.

Họ cho rằng Kinh tế trị trường định hướng XHCN là một 3 sự gán ghép áp đặt và không hề tồn tại trên thực tế, thừa nhận Kinh tế trị trường tức là Việt Nam đã “quay lại” theo đúng quỹ đạo phát triển của chủ nghĩa tư bản. Họ lợi dụng triệt để và khuếch đại những hạn chế, yếu kém trong hoạt động quản lý kinh tế của Nhà nước, nhất là việc quản lý vốn, tài sản thuộc sở hữu toàn dân trong các doanh nghiệp nhà nước để phủ nhận vai trò chủ đạo của thành phần kinh tế nhà nước, phủ nhận vai trò quản lý, điều tiết kinh tế của nhà nước xã hội chủ nghĩa. Họ khuyến nghị, muốn cho kinh tế Việt Nam thực sự khởi sắc, cần thiết phải bỏ “cái đuôi định hướng xã hội chủ nghĩa” như một gánh nặng. Trên cơ sở bác bỏ mô hình kinh tế hiện thực ở Việt Nam, các thế lực thù địch tiếp tục tấn công, bác bỏ những nguyên lý cơ bản trong học thuyết Kinh tế chính trị Mác ­ Lênin, họ cho rằng những sai lầm, thất bại của chủ nghĩa xã hội hiện thực đều xuất phát từ lý luận gốc.

Mặt khác, trong điều kiện Kinh tế trị trường, sự phân hoá giàu nghèo ở nước ta được thừa nhận và có xu hướng phát triển. Mức độ chênh lệch giàu nghèo ở nước ta tăng lên là tất yếu do sự chuyển đổi từ cơ chế kế hoạch hóa tập trung sang cơ chế thị trường. Điều này đã tác động mạnh mẽ vào tâm lý, ý thức của đại đa số nhân dân trong đó có học sinh, sinh viên làm cho họ nghi ngờ về học thuyết Kinh tế chính trị Mác ­ Lênin, dẫn đến tâm lý ngại học hoặc không quan tâm đến các quan điểm, tư tưởng của chủ nghĩa Mác ­ Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, chính sách của Đảng Cộng sản Việt Nam về phát triển kinh tế. Trong điều kiện Kinh tế trị trường, không ít sinh viên ở các trường đại học đã, đang và sẽ bị lôi cuốn theo trào lưu thực dụng chủ nghĩa, tự do, chạy theo cám dỗ vật chất, có những hành động sai trái, đi ngược lại những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, thiếu tu dưỡng, rèn luyện về phẩm chất, đạo đức, lối sống.

Lợi dụng tình hình đó, các thế lực thù địch không ngừng đẩy mạnh hoạt động chống phá trên lĩnh vực lý luận kinh tế chính trị, chĩa 4 mũi nhọn tuyên truyền vào đối tượ ng học sinh, sinh viên hòng chuyển hóa về nhận thức chính trị của thế hệ tương lai. Hà Nội, với vị thế là thủ đô của đất nướ c, là trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, là một trong những địa phươ ng tập trung rất nhiều các trườ ng đại học lớn, nơi diễn ra hoạt động giáo dục ­ đào tạo sôi động vào bậc nhất của cả nước, hoạt động chống phá của các thế lực thù địch cũng vì thế mà diễn ra quyết liệt hơn bất cứ n ơi nào khác. Đẩy mạnh hoạt động phê phán các quan điểm sai trái thông qua giảng dạy Kinh t ế chính trị trong các trường đại học nói chung và trong các trườ ng đại học trên địa bàn Hà Nội nói riêng là việc làm có ý nghĩa thiết thực và cấp bách. Với ý nghĩa đó, nghiên cứu sinh chọn đề tài “Phê phán quan điểm sai trái thông qua giảng dạy Kinh tế chính trị ở các trường đại học trên địa bàn Hà Nội hiện nay” làm luận án tiến sĩ của mình.

Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu 2. Mục đích nghiên cứu Làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn phê phán các quan điểm sai trái thông qua giảng dạy Kinh tế chính trị và đề xuất yêu cầu, giải pháp tăng cường phê phán các quan điểm sai trái thông qua giảng dạy Kinh tế chính trị ở các trường đại học trên địa bàn Hà Nội hiện nay. Nhiệm vụ nghiên cứu ­ Làm rõ những vấn đề lý luận về phê phán quan điểm sai trái thông qua giảng dạy Kinh tế chính trị ở các Trường đại học trên địa bàn Hà Nội. ­ Phân tích thực trạng phê phán các quan điểm sai trái thông qua giảng dạy Kinh tế chính trị ở các Trường đại học trên địa bàn Hà Nội hiện nay.

­ Xác định yêu cầu và đề xuất các giải pháp tăng cường phê phán quan điểm sai trái thông qua giảng dạy Kinh tế chính trị ở các trường đại học trên địa bàn Hà Nội hiện nay. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3.