Luận án tiến sĩ dạy học hát bài chòi và lý quảng nam cho học sinh trung học cơ s

Luận án tiến sĩ nghiên cứu phương pháp dạy học hát bài chòi và lý Quảng Nam cho học sinh, đề xuất giải pháp bảo tồn và phát huy giá trị âm nhạc dân gian.

Tác giả

Luan An

Thể loại

Luận án tiến sĩ

Năm xuất bản

Số trang

217

Thời gian đọc

33 phút

Lượt xem

2

Lượt tải

0

Phí lưu trữ

50 Point

Tổng quan nhanh

Chủ đề:
Nghiên cứu dạy học hát Bài chòi Lý Quảng Nam THCS
Số trang:
217 trang
Trường:
trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương
Chuyên ngành:
Lý luận và Phương pháp Dạy học Âm nhạc
Năm:

Tóm tắt nội dung luận án

I.Nghiên cứu dạy học hát Bài chòi Lý Quảng Nam THCS

Luận án này tập trung vào dạy học hát Bài chòi và Lý Quảng Nam cho học sinh Trung học Cơ sở (THCS). Quảng Nam nổi tiếng với bề dày truyền thống văn hóa, nghệ thuật. Vùng đất này lưu giữ nhiều loại hình văn hóa dân gian độc đáo. Trong đó, hát dân ca như Hò, Vè, Lý, hát Bài chòi là kho tàng vô cùng phong phú. Chúng là gia tài văn hóa có ý nghĩa quan trọng đối với người dân xứ Quảng. Nghệ thuật Bài chòi được xem là thú vui tao nhã, đặc trưng của miền Trung Việt Nam. Việc bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa này là một yêu cầu cấp thiết. Giáo dục âm nhạc truyền thống đóng vai trò then chốt. Luận án nghiên cứu các phương pháp hiệu quả. Mục tiêu là giúp thế hệ trẻ tiếp cận, hiểu biết sâu sắc về âm nhạc dân tộc. Từ đó, tình yêu đối với văn hóa địa phương được vun đắp. Việc truyền dạy dân ca góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa quốc gia. Luận án xác định rõ vấn đề nghiên cứu. Đề xuất giải pháp thực tiễn cho công tác giáo dục âm nhạc.

1.1. Tổng quan vấn đề dạy học dân ca Quảng Nam

Dạy học hát Bài chòi, Lý Quảng Nam cho học sinh THCS là trọng tâm luận án. Quảng Nam có bề dày văn hóa, nghệ thuật đặc sắc. Dân ca như Hò, Vè, Lý, Bài chòi là kho tàng quý giá. Chúng mang ý nghĩa lớn cho người dân xứ Quảng. Nghệ thuật Bài chòi là thú vui tao nhã của miền Trung. Bảo tồn, phát huy di sản văn hóa này là cấp thiết. Giáo dục âm nhạc truyền thống đóng vai trò quan trọng. Luận án tìm kiếm phương pháp dạy học hiệu quả. Mục tiêu giúp thế hệ trẻ tiếp cận âm nhạc dân tộc. Từ đó vun đắp tình yêu văn hóa địa phương. Truyền dạy dân ca góp phần bảo tồn bản sắc quốc gia. Luận án xác định rõ vấn đề nghiên cứu. Đề xuất giải pháp thực tiễn cho giáo dục âm nhạc.

1.2. Cơ sở lý luận dạy học âm nhạc truyền thống

Đề tài xây dựng nền tảng lý luận vững chắc. Các khái niệm cơ bản liên quan được phân tích. Vai trò dạy học dân ca Quảng Nam được giải thích. Đặc biệt đối với học sinh THCS. Dạy học dân ca không chỉ truyền thụ kiến thức. Đó là quá trình giáo dục cảm thụ. Học sinh hiểu sâu sắc hơn về âm nhạc dân tộc. Luận án định hướng mô hình dạy học phù hợp. Mô hình này tích hợp yếu tố truyền thống và hiện đại. Nhằm tối ưu hóa hiệu quả giảng dạy. Các yếu tố ảnh hưởng được nghiên cứu kỹ lưỡng. Bao gồm giáo viên, học sinh, chương trình và môi trường. Hiểu rõ chúng là chìa khóa. Nó giúp xây dựng phương pháp dạy hiệu quả. Thúc đẩy sự phát triển toàn diện học sinh. Góp phần duy trì, phát triển di sản văn hóa quý báu.

1.3. Mục tiêu và ý nghĩa dạy hát Bài chòi cho THCS

Mục tiêu chính của luận án là đề xuất biện pháp dạy học. Biện pháp giúp học sinh THCS hát Bài chòi và Lý Quảng Nam. Nâng cao năng lực cảm thụ âm nhạc của học sinh. Phát triển kỹ năng biểu diễn cơ bản. Dạy học dân ca mang ý nghĩa giáo dục sâu sắc. Nó giúp học sinh hiểu về cội nguồn văn hóa. Bồi đắp tình yêu quê hương đất nước. Phát triển nhân cách toàn diện. Hoạt động này góp phần bảo tồn, lan tỏa giá trị văn hóa. Âm nhạc truyền thống được gìn giữ qua thế hệ trẻ. Học sinh tiếp nhận di sản âm nhạc. Luận án nhấn mạnh vai trò của giáo dục. Đây là kênh quan trọng để bảo tồn văn hóa. Dạy học dân nhạc giúp học sinh tự hào về bản sắc địa phương.

II.Đặc điểm âm nhạc Bài chòi Lý Quảng Nam độc đáo

Nghệ thuật Bài chòi và dân ca Lý Quảng Nam sở hữu những đặc điểm âm nhạc riêng biệt, làm nên giá trị độc đáo của văn hóa xứ Quảng. Bài chòi không chỉ là trò chơi. Nó là loại hình nghệ thuật tổng hợp. Kết hợp âm nhạc, thơ ca, diễn xướng. Không gian diễn xướng đặc trưng, gắn liền sinh hoạt cộng đồng. Âm nhạc Bài chòi mộc mạc nhưng sâu lắng, nhịp điệu linh hoạt. Lời ca dí dỏm, trữ tình, đôi khi trào phúng. Thể thơ đa dạng như lục bát, song thất lục bát. Dân ca Lý Quảng Nam lại mang âm hưởng trữ tình, giai điệu nhẹ nhàng. Nó gắn liền với đời sống lao động, sinh hoạt. Không gian diễn xướng gần gũi. Lời ca giản dị, nội dung tình yêu quê hương. Cả hai loại hình đều là hồn cốt của văn hóa dân gian Quảng Nam. Nghiên cứu đặc điểm giúp hiểu sâu hơn về giá trị này.

2.1. Nguồn gốc và phát triển nghệ thuật Bài chòi Quảng Nam

Nghệ thuật Bài chòi có lịch sử lâu đời. Nó hình thành và phát triển mạnh mẽ ở Quảng Nam. Luận án cung cấp lược sử chi tiết. Từ nguồn gốc sơ khai đến hiện tại. Bài chòi không chỉ là trò chơi. Nó là một loại hình nghệ thuật tổng hợp. Kết hợp âm nhạc, thơ ca, diễn xướng. Không gian diễn xướng Bài chòi rất đặc trưng. Thường là sân đình, bãi đất trống. Cách thức tổ chức cuộc chơi độc đáo. Có anh Hiệu, chị Hiệu làm chủ trò. Người chơi tập trung quanh các chòi. Họ hát và hô các câu Bài chòi. Yếu tố cộng đồng được đề cao. Nghệ thuật này gắn liền với đời sống sinh hoạt. Nó phản ánh tâm tư, tình cảm người dân. Sự phát triển Bài chòi khẳng định sức sống. Đây là một di sản văn hóa phi vật thể.

2.2. Đặc trưng âm nhạc và lời ca Bài chòi đặc sắc

Âm nhạc Bài chòi Quảng Nam mang nhiều đặc điểm riêng. Giai điệu thường đơn giản, mộc mạc. Nhưng lại sâu lắng và cuốn hút. Nhịp điệu linh hoạt, phóng khoáng. Phản ánh đời sống nông thôn. Đặc điểm thể thơ Bài chòi rất đa dạng. Bao gồm lục bát, song thất lục bát. Lời ca thường dí dỏm, trữ tình. Đôi khi mang tính trào phúng. Nội dung lời ca phong phú. Nó kể chuyện đời thường, ca ngợi cảnh đẹp. Hay bày tỏ tình yêu đôi lứa. Nghệ sĩ Bài chòi thường có khả năng ứng tác tốt. Họ thể hiện qua lời ca và cách diễn. Điều này tạo nên sự sống động. Mỗi buổi diễn là một trải nghiệm độc đáo. Yếu tố văn hóa địa phương đậm nét. Âm nhạc Bài chòi là hồn cốt xứ Quảng.

2.3. Đặc điểm Lý Quảng Nam và không gian diễn xướng

Dân ca Lý Quảng Nam cũng có lịch sử phát triển riêng. Nó gắn liền với đời sống lao động. Và sinh hoạt văn hóa của người dân. Không gian diễn xướng Lý thường gần gũi. Có thể là đồng ruộng, sông nước. Hoặc trong những buổi sum họp gia đình. Âm nhạc Lý thường mang tính trữ tình. Giai điệu nhẹ nhàng, sâu lắng. Nó biểu đạt cảm xúc một cách chân thành. Đặc điểm thể thơ Lý thường là lục bát. Lời ca giản dị, gần gũi. Nội dung thường là tình yêu quê hương. Ca ngợi vẻ đẹp thiên nhiên. Hay nỗi niềm trong cuộc sống. Lý Quảng Nam là một phần không thể thiếu. Nó góp phần làm nên bản sắc âm nhạc dân tộc. Bảo tồn Lý Quảng Nam là giữ gìn giá trị. Giữ gìn một phần hồn dân tộc.

III.Thực trạng dạy học dân ca Bài chòi Lý Quảng Nam THCS

Luận án tiến hành khảo sát thực trạng dạy học Bài chòi và Lý Quảng Nam. Đối tượng khảo sát là học sinh Trung học Cơ sở tại tỉnh Quảng Nam. Nghiên cứu tại các trường phổ thông và Trung tâm Văn hóa - Thể thao. Đánh giá nội dung chương trình giáo dục phổ thông hiện hành. Bao gồm cả chương trình chính khóa và ngoại khóa. Phân tích phương pháp dạy học của giáo viên. Ghi nhận cách truyền dạy từ các nghệ nhân. Đặc điểm và năng lực học hát của học sinh cũng được khảo sát. Kết quả chỉ ra nhiều tồn tại và hạn chế. Chương trình chưa đủ sâu. Tài liệu thiếu. Giáo viên chưa chuyên sâu. Phương pháp chưa hiệu quả. Học sinh còn hạn chế về năng lực. Những thách thức này cần được giải quyết. Chúng ảnh hưởng đến việc bảo tồn, phát huy giá trị di sản âm nhạc. Cần có giải pháp tổng thể để cải thiện.

3.1. Khảo sát địa bàn và chương trình dạy học hiện tại

Luận án tiến hành khảo sát tại Quảng Nam. Các trường THCS được chọn làm địa bàn. Bao gồm Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú Nam Giang. Trường THCS Phan Đình Phùng. Trường THCS Ông Ích Khiêm. Trường THCS Huỳnh Thị Lựu. Ngoài ra, Trung tâm Văn hóa - Thể thao Hội An cũng là đối tượng. Nghiên cứu tập trung vào nội dung chương trình chính khóa. Bao gồm chương trình GDPT 2006 và 2018. Khảo sát cũng mở rộng sang chương trình ngoại khóa. Đặc biệt là các hoạt động dạy học Bài chòi, Lý Quảng Nam. Việc tìm hiểu chương trình hiện hành. Điều này giúp đánh giá đúng thực trạng. Nhận diện những điểm mạnh và hạn chế. Từ đó đưa ra giải pháp phù hợp.

3.2. Đánh giá phương pháp dạy học và năng lực học sinh

Nghiên cứu đánh giá chi tiết phương pháp của giáo viên. Các phương pháp dạy học hát dân ca được xem xét. Cách thức truyền dạy của nghệ nhân cũng được ghi nhận. Sự khác biệt giữa hai phương pháp này được phân tích. Luận án khảo sát đặc điểm của học sinh. Bao gồm hứng thú, nhận thức, thái độ. Đồng thời, năng lực học hát Bài chòi và Lý của học sinh được đánh giá. Kết quả cho thấy những điểm mạnh, điểm yếu. Học sinh có sự hứng thú nhất định. Tuy nhiên, năng lực còn hạn chế. Điều này xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Thiếu tài liệu, giáo viên chưa chuyên sâu. Phương pháp truyền dạy chưa phù hợp. Cần có sự đổi mới.

3.3. Những tồn tại và hạn chế trong dạy học Bài chòi Lý

Qua khảo sát, nhiều tồn tại được nhận diện. Chương trình chính khóa chưa chú trọng dân ca. Nội dung ngoại khóa còn rời rạc. Tài liệu giảng dạy còn thiếu thốn. Giáo viên chưa được đào tạo chuyên sâu. Phương pháp truyền đạt còn đơn điệu. Chưa khơi gợi được hứng thú học sinh. Học sinh ít cơ hội tiếp xúc với nghệ nhân. Năng lực cảm thụ và biểu diễn chưa cao. Cơ sở vật chất phục vụ dạy học còn hạn chế. Đây là những thách thức lớn. Chúng ảnh hưởng đến hiệu quả bảo tồn. Và phát huy giá trị Bài chòi, Lý Quảng Nam. Cần có giải pháp tổng thể. Để khắc phục những hạn chế này. Đảm bảo dân ca được truyền dạy hiệu quả.

IV.Biện pháp nâng cao dạy học Bài chòi Lý Quảng Nam hiệu quả

Luận án đề xuất các biện pháp cụ thể. Mục tiêu là nâng cao hiệu quả dạy học Bài chòi và Lý Quảng Nam cho học sinh THCS. Các biện pháp bao gồm xây dựng chương trình, biên soạn tài liệu phù hợp. Đề xuất tiêu chí lựa chọn làn điệu Bài chòi, Lý. Đặc biệt chú trọng phương pháp dạy học phát triển năng lực. Kết hợp truyền dạy truyền thống và sư phạm hiện đại. Tập trung vào kỹ thuật hơi thở, vận động cơ thể. Dạy học cảm thụ âm nhạc cũng là yếu tố then chốt. Những biện pháp này được kiểm chứng qua thực nghiệm sư phạm. Kết quả thực nghiệm cho thấy sự cải thiện đáng kể. Học sinh tiến bộ về kỹ năng, hứng thú. Điều này khẳng định tính khả thi, hiệu quả của các giải pháp. Đây là cơ sở để nhân rộng mô hình.

4.1. Xây dựng chương trình và tài liệu dạy học phù hợp

Để nâng cao hiệu quả, cần xây dựng chương trình. Chương trình giáo dục dân ca cần được phát triển. Nó phải dựa trên căn cứ khoa học. Phù hợp với định hướng giáo dục quốc gia. Đồng thời tuân thủ chủ trương bảo tồn văn hóa. Luận án đề xuất tiêu chí cụ thể. Tiêu chí này dùng để lựa chọn làn điệu Bài chòi, Lý. Đảm bảo tính tiêu biểu và phù hợp với lứa tuổi THCS. Biên soạn tài liệu dạy học là nhiệm vụ trọng tâm. Tài liệu cần đa dạng, hấp dẫn. Bao gồm sách giáo khoa, bài giảng, tài liệu nghe nhìn. Chúng giúp giáo viên và học sinh tiếp cận dễ dàng. Góp phần chuẩn hóa nội dung giảng dạy. Hướng tới một hệ thống giáo dục âm nhạc truyền thống hiệu quả.

4.2. Phương pháp dạy học dân ca phát triển năng lực học sinh

Luận án đề xuất các biện pháp dạy hát. Biện pháp này tập trung vào phát triển năng lực. Áp dụng phương pháp truyền dạy dân ca. Kết hợp với kỹ thuật sư phạm hiện đại. Đặc biệt chú trọng đến hơi thở và vận động cơ thể. Đây là yếu tố quan trọng trong ca hát truyền thống. Dạy học cảm thụ âm nhạc cũng được nhấn mạnh. Giúp học sinh thấu hiểu giá trị nghệ thuật. Nâng cao khả năng biểu cảm khi hát. Biện pháp này giúp học sinh học hát chủ động. Phát huy tối đa tiềm năng bản thân. Tạo môi trường học tập sáng tạo. Góp phần nuôi dưỡng đam mê âm nhạc. Đảm bảo học sinh không chỉ hát đúng. Họ còn hát hay và hiểu sâu sắc ý nghĩa.

4.3. Thực nghiệm sư phạm và đánh giá hiệu quả áp dụng

Các biện pháp đề xuất được đưa vào thực nghiệm. Nội dung thực nghiệm được thiết kế khoa học. Tiến trình thực nghiệm được triển khai cẩn thận. Bao gồm các lớp học thí điểm. Với sự tham gia của giáo viên và học sinh. Kết quả thực nghiệm được ghi nhận khách quan. Dữ liệu được thu thập và phân tích. Đánh giá hiệu quả của các biện pháp. Kết quả cho thấy sự cải thiện rõ rệt. Học sinh có tiến bộ về kỹ năng hát. Hứng thú học tập tăng cao. Năng lực cảm thụ âm nhạc phát triển. Thực nghiệm khẳng định tính khả thi. Và hiệu quả của các giải pháp. Đây là cơ sở để nhân rộng mô hình. Áp dụng rộng rãi trong các trường THCS.

V.Lợi ích và định hướng phát triển dạy học dân ca Quảng Nam

Dạy học hát Bài chòi và Lý Quảng Nam mang lại nhiều lợi ích. Nó không chỉ là giáo dục âm nhạc. Đó là giáo dục văn hóa toàn diện cho học sinh THCS. Hoạt động này góp phần bảo tồn di sản quý giá. Nâng cao nhận thức về giá trị truyền thống. Bồi đắp tình yêu quê hương đất nước. Luận án đề xuất định hướng mở rộng dạy học dân ca. Tích hợp sâu hơn vào chương trình chính khóa. Phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình và nghệ nhân. Phát triển các câu lạc bộ dân ca. Tổ chức các hoạt động giao lưu, biểu diễn. Hướng nghiên cứu tiếp theo bao gồm ứng dụng công nghệ. Số hóa tài liệu, công cụ hỗ trợ trực tuyến. Mục tiêu là phát triển bền vững. Đảm bảo Bài chòi, Lý Quảng Nam sống mãi trong lòng thế hệ trẻ.

5.1. Vai trò giáo dục văn hóa qua Bài chòi Lý Quảng Nam

Dạy học hát Bài chòi và Lý Quảng Nam có vai trò lớn. Nó góp phần giáo dục văn hóa cho thế hệ trẻ. Học sinh hiểu biết sâu sắc về di sản. Nâng cao nhận thức về giá trị truyền thống. Gìn giữ bản sắc dân tộc. Dạy học dân ca bồi đắp tình yêu quê hương. Khơi gợi lòng tự hào về văn hóa địa phương. Hoạt động này tạo cầu nối giữa quá khứ và hiện tại. Nó giúp học sinh trân trọng những giá trị tốt đẹp. Góp phần hình thành nhân cách đạo đức. Thúc đẩy sự phát triển toàn diện. Dân ca là kênh giáo dục tinh thần. Nó mang lại niềm vui, sự gắn kết cộng đồng.

5.2. Định hướng mở rộng dạy học dân ca cho THCS

Để phát huy hiệu quả lâu dài, cần định hướng mở rộng. Các biện pháp nên được áp dụng rộng rãi. Tích hợp sâu hơn vào chương trình chính khóa. Không chỉ dừng lại ở ngoại khóa. Cần có sự phối hợp chặt chẽ. Giữa nhà trường, gia đình và cộng đồng. Nghệ nhân đóng vai trò quan trọng. Họ là người truyền lửa, kinh nghiệm. Xây dựng các câu lạc bộ dân ca tại trường. Tổ chức các buổi giao lưu, biểu diễn. Tạo không gian cho học sinh thực hành. Thúc đẩy sự tương tác giữa các thế hệ. Đảm bảo dân ca được lan tỏa mạnh mẽ. Góp phần vào sự phát triển bền vững. Bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể.

5.3. Hướng nghiên cứu và phát triển dạy học Bài chòi Lý

Luận án mở ra nhiều hướng nghiên cứu tiếp theo. Cần tiếp tục hoàn thiện phương pháp dạy học. Đặc biệt là ứng dụng công nghệ hiện đại. Số hóa tài liệu giảng dạy. Phát triển các công cụ hỗ trợ trực tuyến. Nghiên cứu sâu hơn về tâm lý học sinh. Để điều chỉnh phương pháp phù hợp. Khám phá các làn điệu dân ca khác. Mở rộng phạm vi nghiên cứu sang các địa phương khác. Phối hợp với các tổ chức văn hóa. Xây dựng các dự án bảo tồn sáng tạo. Mục tiêu là phát triển bền vững. Giúp dân ca Bài chòi và Lý Quảng Nam. Tiếp tục sống động trong lòng thế hệ trẻ. Đảm bảo di sản được truyền nối vẹn nguyên.

Mục lục chi tiết luận án

MỞ ĐẦU
1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA DẠY HỌC HÁT BÀI CHÒI VÀ LÝ QUẢNG NAM CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ
1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
1.1.1. Những nghiên cứu về Bài chòi và Lý
1.1.2. Những nghiên cứu về dạy học hát Bài chòi và Lý Quảng Nam
1.1.3. Nhận xét tình hình nghiên cứu và xác định những vấn đề luận án tiếp tục giải quyết
1.2. Một số khái niệm cơ bản của đề tài
1.3. Vai trò dạy học dân ca Quảng Nam cho học sinh THCS
1.4. Định hướng mô hình dạy học
1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến dạy học hát Bài chòi và Lý Quảng Nam cho học sinh Trung học Cơ sở
2. CHƯƠNG 2: ĐẶC ĐIỂM CỦA DÂN CA BÀI CHÒI VÀ LÝ QUẢNG NAM
2.1. Một số đặc điểm của Bài chòi Quảng Nam
2.1.1. Lược sử hình thành và phát triển của Bài chòi ở Quảng Nam
2.1.2. Không gian diễn xướng và cách thức tổ chức cuộc chơi Bài chòi
2.1.3. Đặc điểm âm nhạc
2.1.4. Đặc điểm thể thơ - lời ca
2.2. Một số đặc điểm của Lý Quảng Nam
2.2.1. Lược sử quá trình phát triển của Lý Quảng Nam
2.2.2. Không gian diễn xướng
2.2.3. Đặc điểm âm nhạc
2.2.4. Đặc điểm thể thơ - lời ca
3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG DẠY HỌC BÀI CHÒI VÀ LÝ QUẢNG NAM CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ TẠI TỈNH QUẢNG NAM
3.1. Khái quát về địa bàn nghiên cứu
3.1.1. Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú Trung học Cơ sở Nam Giang
3.1.2. Trường Trung học cơ sở Phan Đình Phùng
3.1.3. Trường Trung học Cơ sở Ông Ích Khiêm
3.1.4. Trường Trung học Cơ sở Huỳnh Thị Lựu
3.1.5. Vài nét về Trung tâm Văn hóa - Thể thao Thành phố Hội An
3.2. Nội dung chương trình chính khoá
3.2.1. Chương trình giáo dục phổ thông 2006
3.2.2. Chương trình giáo dục phổ thông 2018
3.3. Chương trình ngoại khoá
3.3.1. Một số hoạt động ngoại khoá
3.3.2. Dạy học hát Bài chòi và Lý Quảng Nam trong chương trình ngoại khoá
3.4. Phương pháp dạy học của giáo viên
3.5. Phương pháp truyền dạy của nghệ nhân
3.6. Đặc điểm và năng lực học hát Bài chòi, Lý của học sinh
3.6.1. Đặc điểm của học sinh
3.6.2. Năng lực học hát Bài chòi và Lý của học sinh
3.7. Đánh giá kết quả khảo sát
3.8. Tồn tại, hạn chế
4. CHƯƠNG 4: BIỆN PHÁP DẠY HỌC HÁT BÀI CHÒI VÀ LÝ QUẢNG NAM CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ
4.1. Căn cứ, định hướng, chủ trương và các tiêu chí
4.2. Định hướng và chủ trương
4.3. Xây dựng chương trình, biên soạn tài liệu dạy học dân ca
4.4. Tiêu chí lựa chọn làn điệu Bài chòi và Lý
4.5. Các biện pháp dạy hát Bài chòi và Lý Quảng Nam cho học sinh Trung học Cơ sở
4.5.1. Phương pháp truyền dạy hát dân ca
4.5.2. Dạy học phát triển năng lực
4.5.3. Chú trọng hơi thở và vận động cơ thể trước khi học hát
4.5.4. Dạy học cảm thụ âm nhạc trong hát Lý, Bài chòi
4.6. Thực nghiệm sư phạm
4.6.1. Nội dung thực nghiệm
4.6.2. Tiến trình thực nghiệm
4.6.3. Kết quả thực nghiệm
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Xem trước tài liệu
Tải đầy đủ để xem toàn bộ nội dung
Luận án tiến sĩ dạy học hát bài chòi và lý quảng nam cho học sinh trung học cơ sở

Tải xuống file đầy đủ để xem toàn bộ nội dung

Tải đầy đủ (217 trang)

Trích đoạn nội dung luận án

Tải xuống để đọc toàn bộ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM NGHỆ THUẬT TRUNG ƯƠNG -------------------------- TRƯƠNG QUANG MINH ĐỨC DẠY HỌC HÁT BÀI CHÒI VÀ LÝ QUẢNG NAM CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ LUẬN ÁN TIẾN SĨ LÝ LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC ÂM NHẠC (Khoá 2015 – 2018) Hà Nội, 2022 luan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM NGHỆ THUẬT TRUNG ƯƠNG ---------------------- TRƯƠNG QUANG MINH ĐỨC DẠY HỌC HÁT BÀI CHÒI VÀ LÝ QUẢNG NAM CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ LUẬN ÁN TIẾN SĨ Chuyên ngành: Lý luận và phương pháp dạy học Âm nhạc Mã số: 9140111 Người hướng dẫn khoa học 1: PGS.TS Hà Thị Hoa 2: PGS.TS Nguyễn Ngọc Hòa Hà Nội, 2022 luan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat MỤC LỤC MỞ ĐẦU. CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA DẠY HỌC HÁT BÀI CHÒI VÀ LÝ QUẢNG NAM CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ. Tổng quan nghiên cứu vấn đề. Những nghiên cứu về Bài chòi và Lý.

Những nghiên cứu về dạy học hát Bài chòi và Lý Quảng Nam. Nhận xét tình hình nghiên cứu và xác định những vấn đề luận án tiếp tục giải quyết. Một số khái niệm cơ bản của đề tài. Vai trò dạy học dân ca Quảng Nam cho học sinh THCS.

Định hướng mô hình dạy học. Các yếu tố ảnh hưởng đến dạy học hát Bài chòi và Lý Quảng Nam cho học sinh Trung học Cơ sở. 34 * Tiểu kết chương 1. ĐẶC ĐIỂM CỦA DÂN CA BÀI CHÒI VÀ LÝ QUẢNG NAM 36 2.

Một số đặc điểm của Bài chòi Quảng Nam. Lược sử hình thành và phát triển của Bài chòi ở Quảng Nam. Không gian diễn xướng và cách thức tổ chức cuộc chơi Bài chòi. Đặc điểm âm nhạc.

Đặc điểm thể thơ - lời ca. Một số đặc điểm của Lý Quảng Nam. Lược sử quá trình phát triển của Lý Quảng Nam. Không gian diễn xướng.

Đặc điểm âm nhạc. Đặc điểm thể thơ - lời ca. 69 luan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat * Tiểu kết chương 2. THỰC TRẠNG DẠY HỌC BÀI CHÒI VÀ LÝ QUẢNG NAM CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ TẠI TỈNH QUẢNG NAM.

Khái quát về địa bàn nghiên cứu. Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú Trung học Cơ sở Nam Giang. Trường Trung học cơ sở Phan Đình Phùng. Trường Trung học Cơ sở Ông Ích Khiêm.

Trường Trung học Cơ sở Huỳnh Thị Lựu. Vài nét về Trung tâm Văn hóa - Thể thao Thành phố Hội An. Nội dung chương trình chính khoá. Chương trình giáo dục phổ thông 2006.

Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Chương trình ngoại khoá. Một số hoạt động ngoại khoá. Dạy học hát Bài chòi và Lý Quảng Nam trong chương trình ngoại khoá.

Phương pháp dạy học của giáo viên. Phương pháp truyền dạy của nghệ nhân. Đặc điểm và năng lực học hát Bài chòi, Lý của học sinh. Đặc điểm của học sinh.

Năng lực học hát Bài chòi và Lý của học sinh. Đánh giá kết quả khảo sát. Tồn tại, hạn chế. 101 * Tiểu kết chương 3.

BIỆN PHÁP DẠY HỌC HÁT BÀI CHÒI VÀ LÝ QUẢNG NAM CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ. Căn cứ, định hướng, chủ trương và các tiêu chí. 105 luan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat 4. Định hướng và chủ trương.

Xây dựng chương trình, biên soạn tài liệu dạy học dân ca. Tiêu chí lựa chọn làn điệu Bài chòi và Lý. Các biện pháp dạy hát Bài chòi và Lý Quảng Nam cho học sinh Trung học Cơ sở. Phương pháp truyền dạy hát dân ca.

Dạy học phát triển năng lực. Chú trọng hơi thở và vận động cơ thể trước khi học hát. Dạy học cảm thụ âm nhạc trong hát Lý, Bài chòi. Thực nghiệm sư phạm.

Nội dung thực nghiệm. Tiến trình thực nghiệm. Kết quả thực nghiệm. 153 * Tiểu kết chương 4.

155 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 170 luan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các kết quả nghiên cứu và các kết luận trong luận án này là trung thực, không sao chép từ bất kỳ một nguồn nào và dưới bất kỳ hình thức nào. Việc tham khảo các nguồn tài liệu đã được thực hiện trích dẫn và ghi nguồn tài liệu tham khảo đúng quy định.

Hà Nội, ngày tháng 10 năm 2022 Tác giả luận án Trương Quang Minh Đức luan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT CLB Câu lạc bộ GD&ĐT Giáo dục và đào tạo GDPT Giáo dục phổ thông GS Giáo sư NCS Nghiên cứu sinh NN Nghệ nhân NS Nghệ sĩ PTDTNT Phổ thông dân tộc nội trú SGK Sách giáo khoa THCS Trung học cơ sở Tr Trang TTVH&DL Trung tâm văn hoá và du lịch TW Trung ương VH-TT Văn hóa – Thể thao UBND Uỷ ban nhân dân luan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat 1 MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Nằm ở vùng Nam Trung bộ, Quảng Nam không chỉ là địa điểm có nhiều công trình di sản văn hóa thế giới nổi tiếng như thánh địa Mỹ Sơn, đô thị cổ Hội An,… mà còn là nơi có bề dày về truyền thống văn hóa, văn nghệ. Người dân nơi đây từ nhiều đời nay không ngừng sáng tạo, lưu giữ và phát triển nhiều loại hình văn hóa, văn nghệ dân gian đặc sắc mang đậm bản chất địa phương. Trong đó, hát dân ca như Hò, Vè, Lý, hát Bài chòi, hát Bả trạo… là một kho tàng phong phú, một gia tài văn hóa có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với người dân xứ Quảng.

Nghệ thuật Bài Chòi là thú vui tao nhã của người dân miền Trung Việt Nam nhân dịp đầu xuân về. Đặc biệt là hội chơi Bài Chòi ở Quảng Nam đã tạo sức hấp dẫn với công chúng trong nhiều năm qua, và nó đã trở thành sinh hoạt tinh thần thiết yếu, phổ biến khắp các huyện, thị của tỉnh Quảng Nam. Rất nhiều câu ca dao, tục ngữ, bài vè… liên tục được biến tấu một cách linh hoạt, sinh động, thể hiện từ tình yêu đôi lứa đến những khúc mắc cuộc sống con người, tạo nên sự hấp dẫn và riêng biệt của Bài Chòi. Đây vừa là loại hình nghệ thuật diễn xướng mang tính sáng tạo ngẫu hứng, vừa là trò chơi dân gian vui nhộn, đầy trí tuệ, ra đời từ nhu cầu liên lạc với nhau giữa các chòi canh trên nương rẫy, ở vùng trung du, rồi lan rộng đến các vùng nông thôn và ra cả miền biển.

Ngoài ra, vùng đất hiền hòa này còn sản sinh ra nhiều làn điệu dân ca mộc mạc, dễ thương, mang đậm màu sắc miền Trung như: hát Sắc bùa, Hò, Vè và trong đó không thể không nhắc đến những điệu Lý của Quảng Nam đã khơi nguồn cảm hứng dạt dào cho người dân sinh sống ở đây sáng tạo ra nhiều làn điệu Lý mang nét đặc trưng riêng, có khi đậm chất trữ tình, ngọt ngào trong câu hát giao duyên của tình yêu đôi lứa, có khi vui tươi, phấn khởi bởi thu hoạch được thành quả lao động trong cuộc sống. Cái hay của luan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat 2 các điệu Lý ở Quảng Nam trước hết bởi nó là một loại hình dân ca sinh động về nội dung, phong phú về điệu thức, đa dạng về ngôn từ. Thứ hai là nó có thể xuất hiện trích đoạn trong hầu hết các loại hình nghệ thuật dân gian của miền Trung, thường được xen vào ca Huế, hát Bài Chòi, hát Bội Bình Định và được biến tấu trong một số loại hình dân ca khác. Lời ca thì chân chất, mộc mạc, dễ hiểu, dễ thuộc, dễ hát nên nó thường được sử dụng rộng rãi trong mọi sinh hoạt văn hóa của cộng đồng, trong mọi thôn cùng ngõ hẻm ở quê hương đất Quảng.

Các điệu Lý ở Quảng Nam cũng xuất hiện khá nhiều trong sinh hoạt văn hóa dân gian và thường được dùng như một chất liệu để làm phong phú thêm cho một số làn điệu âm nhạc cổ truyền xứ Quảng. Tuy nhiên, hiện nay thế hệ trẻ Quảng Nam chưa có ý thức cao và quan tâm nhiều đến những giá trị của dân ca truyền thống địa phương, khiến những giá trị tinh thần này ngày càng bị mai một. Đặc biệt, ở độ tuổi học sinh THCS, với tâm lý thích tìm hiểu cái mới, theo trào lưu hiện đại; các em có những biểu hiện ít quan tâm đến những làn điệu dân ca của quê hương và chạy theo thị hiếu của âm nhạc mới lạ. Điều đáng nói ở đây nữa, là các nghệ nhân biết làm nhạc cụ, thuộc các bài bản âm nhạc cổ truyền, hoặc biết sử dụng các nhạc cụ truyền thống, các kỹ thuật hát có phong cách khác nhau ở những kỹ thuật luyến láy, phương ngữ đặc biệt.

hiện nay ngày càng lớn tuổi, nhiều người đã ra đi âm thầm mang theo những bài bản âm nhạc cổ truyền, thì việc truyền dạy cho các thế hệ mai sau sẽ mất hẳn tính kế thừa. Hơn nữa, trong bối cảnh giao lưu hội nhập có tính toàn cầu như hiện nay, sự giao thoa giữa văn hóa truyền thống với các trào lưu văn hóa ngoại lai đã ảnh hưởng không nhỏ cả hai chiều tích cực và tiêu cực đối với lớp trẻ nói chung, thế hệ học sinh trong các trường học nói riêng. Ngành giáo dục Việt Nam, và nhất là là các trường học phổ thông của chúng ta đang đứng luan an tien si TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat 3 trước cơ hội và thách thức lớn, mục đích trong giai đoạn mới cần hướng tới đào tạo ra những con người đủ tiêu chuẩn là công dân toàn cầu, nhưng cạnh đó vẫn phải giữ được bản sắc của con người Việt Nam. Vì vậy, giáo dục âm nhạc truyền thống trong các cấp học, đặc biệt với việc dạy học dân ca các vùng miền dân tộc cho các thế hệ học sinh THCS cũng góp phần không nhỏ để đạt được mục đích trên.

Trước tình hình như vậy, nhằm định hướng và nâng cao sự hiểu biết cho học sinh về những giá trị văn hóa, văn nghệ truyền thống của ông cha; UBND các huyện đã quan tâm chỉ đạo tuyên truyền quảng bá các loại hình dân ca Quảng Nam và khuyến khích đưa dân ca Quảng Nam vào dạy học ở các trường học trên địa bàn. Tuy nhiên, chưa có một quy trình mang tính bài bản và tính hệ thống nên chưa đạt hiệu quả như mong muốn.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ

Trích dẫn luận án này

Trương Quang Minh Đức (2022). Luận án tiến sĩ dạy học hát bài chòi và lý quảng nam cho học [Luận án tiến sĩ, Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương]. LuanAn.net. https://luanan.net/am-nhac/am-nhac-hoc/luan-an-tien-si-day-hoc-hat-bai-choi-va-ly-quang-nam-cho-hoc-sinh-trung-hoc-co-so

Câu hỏi thường gặp

Luận án "Luận án tiến sĩ dạy học hát bài chòi và lý quảng nam cho học" nghiên cứu về vấn đề gì?

Luận án tiến sĩ nghiên cứu phương pháp dạy học hát bài chòi và lý Quảng Nam cho học sinh, đề xuất giải pháp bảo tồn và phát huy giá trị âm nhạc dân gian.

Luận án "Luận án tiến sĩ dạy học hát bài chòi và lý quảng nam cho học" được bảo vệ tại trường nào?

Luận án này được bảo vệ tại Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương. Năm bảo vệ: 2022.

Luận án "Luận án tiến sĩ dạy học hát bài chòi và lý quảng nam cho học" thuộc chuyên ngành gì?

Luận án "Luận án tiến sĩ dạy học hát bài chòi và lý quảng nam cho học" thuộc chuyên ngành Lý luận và phương pháp dạy học Âm nhạc. Danh mục: Âm Nhạc Học.

Luận án "Luận án tiến sĩ dạy học hát bài chòi và lý quảng nam cho học" có bao nhiêu trang?

Luận án "Luận án tiến sĩ dạy học hát bài chòi và lý quảng nam cho học" có 217 trang. Bạn có thể xem trước một phần tài liệu ngay trên trang web trước khi tải về.

Cách tải luận án "Luận án tiến sĩ dạy học hát bài chòi và lý quảng nam cho học" về máy như thế nào?

Để tải luận án về máy, bạn nhấn nút "Tải xuống ngay" trên trang này, sau đó hoàn tất thanh toán phí lưu trữ. File sẽ được tải xuống ngay sau khi thanh toán thành công. Hỗ trợ qua Zalo: 0559 297 239.

Luận án liên quan

Chia sẻ tài liệu: Facebook Twitter