Hoàn thiện kế toán quản trị chi phí doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa - Luận án

bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o bé HVTC tµi chÝnh häc viÖn tµi chÝnh   L£ THÞ MINH HUÖ ®µo phan cÈm tó  HOµN THIÖN KÕ TO¸N QU¶N TRÞ CHI PHÝ TRONG C¸C DOANH NGHIÖP MÝA §¦êNG hµ Néi - 2015  TR£N §ÞA BµN TØNH THANH HãA luËn ¸n tiÕn sÜ kinh tÕ HVTC Hà nội - 2016 bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o bé tµi chÝnh häc viÖn tµi chÝnh   ®µo phan cÈm tó L£ THÞ MINH HUÖ HOµN THIÖN KÕ TO¸N QU¶N TRÞ CHI  PHÝ TRONG C¸C DOANH NGHIÖP MÝA §¦êNG hµ Néi - 2015 TR£N §ÞA BµN TØNH THANH HãA  luËn ¸n tiÕn sÜ kinh tÕ CHUY£N NGµNH: KÕ TO¸N M· Sè: 62.01 Ngêi híng dÉn khoa häc: 1.TS NguyÔn Phó Giang 2. TrÇn V¨n Hång Hà nội - 2016 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu trong luận án là trung thực. Những kết luận của luận án chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nào khác.

Hà Nội, ngày tháng năm 2016 TÁC GIẢ LUẬN ÁN Lê Thị Minh Huệ ii MỤC LỤC 1. Khái quát về kế toán quản trị chi phí trong doanh nghiệp sản xuất. Khái niệm về chi phí, quản trị chi phí trong doanh nghiệp sản xuất. Quản trị chi phí.

Bản chất của kế toán quản trị chi phí. Vai trò của kế toán quản trị chi phí. Sơ lược quá trình phát triển kế toán quản trị chi phí. Các nhân tố ảnh hưởng đến kế toán QTCP trong doanh nghiệp sản xuất.

Nhóm nhân tố bên trong doanh nghiệp. Nhóm nhân tố bên ngoài. Nội dung của kế toán quản trị chi phí trong doanh nghiệp. Nhận diện chi phí.

Xây dựng định mức chi phí và lập dự toán chi phí.1 Xây dựng định mức chi phí .2 Lập dự toán chi phí. Phân bổ chi phí và xác định chi phí.1 Phân bổ chi phí của các bộ phận phụ trợ.2 Phương pháp xác định chi phí. Phân tích chi phí phục vụ cho quản trị doanh nghiệp.1 Phân tích chênh lệch phí phục vụ cho việc kiểm soát chi phí.2 Phân tích chi phí phục vụ đánh giá hiệu quả hoạt động của các bộ phận.3 Phân tích mối quan hệ phí ­ khối lượng ­ lợi nhuận phục vụ cho việc ra quyết định.4 Phân tích thông tin chi phí phù hợp cho việc ra quyết định. Hệ thống báo cáo kế toán QTCP.

Kế toán QTCP ở một số nước trên thế giới và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam. Kế toán quản trị chi phí của Mỹ. Kế toán quản trị chi phí của một số nước Châu Âu. Kế toán quản trị chi phí của một số nước Châu Á.

Bài học kinh nghiệm để hoàn thiện kế toán QTCP cho Việt Nam. Tổng quan về các doanh nghiệp mía đường trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa. Các doanh nghiệp mía đường trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa. Đặc điểm sản phẩm và quy trình sản xuất trong các doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa ảnh hưởng tới kế toán QTCP.

Đặc điểm quy trình sản xuất trong các doanh nghiệp mía đường. Đặc điểm sản phẩm, quy trình sản xuất ảnh hưởng tới kế toán QTCP. Đặc điểm tổ chức quản lý trong các doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa. Đặc điểm tổ chức quản lý của công ty cổ phần.

Đặc điểm tổ chức quản lý của công ty TNHH. Đặc điểm tổ chức bộ máy kế toán trong các doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa. Thực trạng kế toán QTCP trong các doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa. Nghiên cứu nhu cầu thông tin của nhà quản trị doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa về kế toán QTCP.

Nhận diện chi phí. Thực trạng xây dựng định mức và lập dự toán chi phí. Thực trạng xây dựng định mức chi phí. Thực trạng lập dự toán chi phí.

Phân bổ chi phí và xác định giá phí sản phẩm .1 Đối tượng kế toán tập hợp chi phí .2 Phương pháp kế toán chi phí trong các doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa.3 Phân bổ chi phí phụ trợ .4 Xác định chi phí sản phẩm. Phân tích thông tin về chi phí phục vụ cho quản trị doanh nghiệp 142 2. Hệ thống báo cáo kế toán QTCP. Đánh giá thực trạng kế toán QTCP trong các doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa.3 Nguyên nhân của những tồn tại.

Chiến lược phát triển của các doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa giai đoạn 2014­2020. Nguyên tắc và yêu cầu hoàn thiện kế toán QTCP trong các doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa.1 Nguyên tắc hoàn thiện kế toán QTCP.2 Yêu cầu hoàn thiện kế toán QTCP. Các giải pháp hoàn thiện kế toán QTCP trong các doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa. Hoàn thiện nhận diện chi phí .1 Nhận diện chi phí theo mối quan hệ giữa chi phí với mức độ hoạt động.2 Nhận diện chi phí theo khả năng quy nạp cho đối tượng chịu chi phí.

Hoàn thiện định mức chi phí và lập dự toán sản xuất kinh doanh.1 Hoàn thiện định mức chi phí.2 Hoàn thiện hệ thống dự toán chi phí. Hoàn thiện việc phân bổ chi phí và xác định chi phí.1 Hoàn thiện tập hợp chi phí để xác định chi phí.2 Hoàn thiện việc phân bổ chi phí. Hoàn thiện về ghi nhận thông tin chi phí .1 Hoàn thiện hệ thống chứng từ kế toán:. Hoàn thiện hệ thống tài khoản kế toán QTCP, sổ kế toán QTCP.

Hoàn thiện phân tích phục vụ cho việc quản trị doanh nghiệp.1 Hoàn thiện phân tích chênh lệch phí.2 Hoàn thiện phân tích mối quan hệ chi phí ­ khối lượng­ lợi nhuận. Hoàn thiện phân tích thông tin phục vụ cho quyết định tiếp tục hay ngừng sản xuất một sản phẩm. Hoàn thiện hệ thống báo cáo kế toán quản trị chi phí. Hoàn thiện mô hình tổ chức bộ máy kế toán quản trị chi phí.

Điều kiện cơ bản để hoàn thiện kế toán QTCP trong các doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa. Đối với Nhà nước, tỉnh Thanh Hóa. Đối với các doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa.217 vi DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT AFTA Khu vực mậu dịch tự do các nước ASEAN BHXH Bảo hiểm xã hội BHYT Bảo hiểm y tế BHTN Bảo hiểm thất nghiệp CP Cổ phần DN Doanh nghiệp FAO Tổ chức lương thực và nông nghiệp liên hợp quốc KPCĐ Kinh phí công đoàn HĐQT Hội đồng quản trị IMA Institute of Management Accountants ISO Tổ chức đường quốc tế UBND Ủy ban nhân dân MARD Bộ nông nghiệp và phát triển nông thôn QLDN Quản lý doanh nghiệp QLPX Quản lý phân xưởng QTCP Quản trị chi phí SCL Sửa chữa lớn SP Sản phẩm SX Sản xuất SXC Sản xuất chung TNHH Trách nhiệm hữu hạn TSCĐ Tài sản cố định TT Trực tiếp VSSA Hiệp hội mía đường Việt Nam WTO Tổ chức thương mại thế giới vii DANH MỤC SƠ ĐỒ Sơ đồ 1.1: Mối quan hệ của kế toán tài chính, kế toán quản trị và kế toán chi phí.2: Các chức năng cơ bản của nhà quản trị doanh nghiệp.3: Các cấp độ quản trị và loại quyết định phải thực hiện.4: Các giai đoạn phát triển kế toán QTCP [44, tr 72].5 ­ Vai trò của dự toán chi phí.6: Phân bổ chi phí theo phương pháp trực tiếp.7: Phân bổ chi phí theo phương pháp bậc thang.8: Phân bổ chi phí theo phương pháp tương hỗ.9: Phương pháp phân bổ chi phí ABC [52, tr 348].10: Mô hình Target costing và chu kỳ phát triển của sản phẩm [52, tr 394)].11: Mô hình Kaizen costing.12: Trình tự các bước phân tích chênh lệch phí.13: Các bước của quá trình ra quyết định.1: Quy trình sản xuất đường tại doanh nghiệp mía đường Thanh Hóa.2: Mô hình nghiên cứu nhu cầu thông tin kế toán quản trị chi phí .3: Tập hợp chi phí tại các doanh nghiệp mía đường.1: Mô hình tổ chức kế toán quản trị chi phí.212 viii DANH MỤC ĐỒ THỊ Đồ thị 1.1: Ước tính chi phí theo đồ thị phân tán.2: Ước tính chi phí theo phương pháp cực đại – cực tiểu.3: Ước tính chi phí theo phương pháp bình phương nhỏ nhất.4 : Mối quan hệ chi phí ­ khối lượng ­ lợi nhuận.1 Cung cầu đường qua các niên vụ mía.2: Giá đường Việt Nam so với đường thế giới.3: Sản lượng đường tỉnh Thanh Hóa qua các năm.4: Doanh thu của các doanh nghiệp mía đường qua các năm.5: Cơ cấu chi phí nguyên vật liệu trực tiếp trong sản phẩm đường.6: Cơ cấu chi phí trong giá thành toàn bộ sản phẩm đường.1: Mối quan hệ chi phí ­ khối lượng ­ lợi nhuận sản phẩm đường RE.2: Mối quan hệ chi phí ­ khối lượng ­ lợi nhuận sản phẩm đường RS.3: Mối quan hệ chi phí ­ khối lượng ­ lợi nhuận sản phẩm đường vàng. 195 ix DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 1.1: Các giai đoạn phát triển của kế toán quản trị [44, tr 71].2: Mẫu báo cáo bộ phận.3: So sánh việc ứng dụng kế toán QTCPcủa Mỹ và Nhật.1: Hệ thống chỉ tiêu quản lý của ngành mía đường Việt Nam.2: Định mức chi phí nguyên vật liệu trực tiếp.3: Kế hoạch sản xuất chung năm 2014 .4 Mục tiêu chung năm 2014.5: Dự toán sản lượng sản xuất 2014 .6 Thanh toán tiền mía nguyên vật liệu vụ 2013­2014.7: Tiền lương và các khoản phụ cấp.8: Các khoản mục chi phí tài chính năm 2013.9: Các khoản mục chi phí khác năm 2013.10 ­ Giá thành sản phẩm đường RS tháng 12 năm 2013.11: Phân tích các chỉ tiêu tài chính.1 Dự báo cung cầu đường Việt Nam năm 2014.2: Nhận diện chi phí.3: Phân loại chi phí theo mối quan hệ giữa chi phí với mức độ hoạt động tại công ty CP mía đường Lam Sơn.4: Phân loại chi phí theo mối quan hệ giữa chi phí với mức độ hoạt động tại công ty CP mía đường Nông Cống.5: Dự toán linh hoạt sản xuất đường RS (tấn) tháng 3 năm 2014.

6: Chi phí điện phân bổ cho các sản phẩm sau đường.7: Xác định giá thành theo biến phí sản xuất và theo biến phí trong giá thành toàn bộ.8: Phiếu báo thay đổi định mức vật tư .9: Phiếu theo dõi lao động đối với công nhân trực tiếp.10: Phiếu kê chi tiết tiền lương vượt định mức.11: Phân tích mối quan hệ chi phí ­ khối lượng ­ lợi nhuận.12: Báo cáo kết quả kinh doanh 3 loại sản phẩm.13: Báo cáo kết quả kinh doanh 2 loại sản phẩm.14: Phân tích chênh lệch tiếp tục hay ngừng sản xuất.15: Báo cáo kết quả kinh doanh theo Nhà máy .16: Báo cáo kết quả kinh doanh theo phân xưởng.17: Báo cáo kết quả kinh doanh theo đơn vị sản phẩm.18 ­ Báo cáo nguồn cung mía nguyên liệu tại vùng mía Cẩm Thủy .19: Báo cáo phân tích biến động chi phí nguyên vật liệu trực tiếp của các sản phẩm Đường.20: Báo cáo phân tích biến động chi phí nhân công trực tiếp .21: Báo cáo phân tích biến động chi phí sản xuất chung.22 Báo cáo phân tích biến động chi phí bán hàng, chi phí QLDN 208 Bảng 3.23 Báo cáo phân tích chi phí so với doanh thu.